REKLAMA

Podstawowy dochód - czy będzie gwarantowany w 2021?

Godzina Filozofów
Data emisji:
2021-01-02 12:00
Prowadzący:
Czas trwania:
41:14 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
no i kolejna godzina filozofów przed nami naszym gościem jest dr Maciej Szlinder filozof społeczny autor książki bezwarunkowy dochód podstawowy rewolucyjna reforma społeczeństwa 2001. wieku dzień dobry dzień dobry pomyślałem, że pierwsza audycja w nowym roku to jest dobry moment, żeby trochę wodze fantazji popuścić i po fantazjować o bezwarunkowym dochodzie podstawowym, ale zastanawiam się czy to będzie takie rzeczywiście totalne fantazjowanie czy może jest także to Rozwiń » doświadczenie roku 2020 pandemii koronawirusa to jest coś co być może jakimś sensie urealnia mam ten pomysł albo w każdym razie sprawia, że coraz bardziej poważnie zaczynamy myśleć o takiej ewentualności się z takimi opiniami zetknąłem co pan na to tak myślę, że zdecydowanie to znaczy to jest trochę także zdaje się jako ten dochód podstawowy tuż za rogiem, a raz oczywiście głosować na na kryzys pandemiczny, który nas wszystkich dotyka no i też zorientowania się, że wiele państw także państw rozwiniętych nie do końca było gotowe na tego typu kryzys i różnego rodzaju rozwiązania, które proponują w ramach różnych zajączka Touch nie są w stanie odpowiedzieć na potrzeby, a nie dają takiej rzeczywiście stabilne i a środki bezpieczeństwa większości społecznej społeczeństwa dotkniętego pandemią czy też ograniczenia rozwiązań w tym oczywiście rozmowa dotyczy postawy szczególnie przewodzić takim wstępnej części pandemii przez pierwsze powiedzmy 5 miesięcy od marca to był taki moment, w którym na faktycznie bardzo głośno było na to od dochodu podstawowego to było poważnie rozważana inna koncepcja w kilku krajach też osoby z resztą zajmują częściej występował w mediach natomiast teraz odrobinę pod koniec roku na to zainteresowanie osłabło, ale też przeniosło się na bardziej do kwestii np. nie mówienia o tym, że od razu wprowadzimy pełne emocji na to podstawowe, ale np. będziemy organizować kiedyś rozbudowane eksperymenty to bardzo bardzo wiele państw miast czy regionów dzisiaj już poważnie rozważa przygotowuje lub tworzyć dokumenty dotycząca właśnie przygotowania takich eksperymentów a jakiego kraju, kto jest w awangardzie jeśli chodzi o rozważanie tego typu rozwiązań społecznych dotyczy to różne kraje z różnych części świata natomiast na 1 chociażby z przykładów jest nie tylko pytania cały szereg miast gmin szkockich już tak naprawdę drogą przygotowuje na eksperymenty czy ostatnia informacja sprzed paru parę dni była taka, że trzeci z kolei miasto walijskie na zdecydowało się również poprzeć takie rozwiązania oczywiście potrzebują też wsparcia finansowego ze strony rządu centralnego związku z tym to nie jest taka krótka droga natomiast no się polityczna gotowość do tego, żeby tak eksperymenty na organizowaniu podobne eksperymenty już były chociażby częściowo z dyrektywą przeprowadzona np. taki jest Barcelona na mamy też szereg eksperymentów mniej lub bardziej udany tak czy ten, który skończył się na niedawno w Finlandii, który niestety dość zepsuty eksperymentując z perspektywy naukowej to on jest niewiele wnoszące, ale był dość głośne politycznie też takim elementem, do którego się na debacie często odwoływaliśmy także kraje pozaeuropejskie to znaczy to są wiele miast w Kanadzie czy rzeczywiście prowincji kanadyjskich, ale także miast amerykańskich, a czy to już podejmuje decyzję czy jest na razie przygotowuje na takie dokumenty związane z ważnych przygotowania eksperymentów na temat dochodu podstawowego no im także państwa afrykańskie czy też państwa tak jak Czechy Indie tam również bardzo modne najlepszy tej pory przeprowadzone na eksperyment w całym animacja pro Dash i od tego czasu jego zakończenia to było parę lat temu do postawy jest nieustannie elementem debaty na temat polityki społecznej gospodarczej w Indiach połowę i główne partie indyjska na te największe ogólne indyjskie, odwołując się do tego koncepcji próbują wykorzystywać termin czasami zamieniają to, pokonując jakąś taką trochę inną politykę pod tym samym terminem, żeby się podczepić pod pewną popularność na dochodu podstawowego w innych no te eksperymenty z dochodem podstawowym to no jak pan mówi jest kwestia ostatnich lat, ale wcześniej tego typu próby podejmowano przed w latach siedemdziesiątych w Kanadzie właśnie badano dochód podstawowy jednej z prowincji w jednym z miast właśnie w jednej z prowincji wprowadzono taki eksperymentalny program polegający na tym, że nie więcej około 16 000USD kanadyjskich dzisiejszych gwarantowaną każdemu mieszkańcowi tam bodaj 2 lata trwało no bardzo obiecujące były efekty tego eksperymentu, ale właściwie ta idea sięga jakich czasów, kto na to pierwszy wpadł jak to się stało, że zaczęliśmy posługiwać się taką kategorią, zanim jeszcze tych eksperymentach w takim bliższą spojrzeniu omówimy to oczywiście możemy bardzo bardzo tak bardzo ścisłym w kształcie to znaczy takim dość wąskim rozumieniu dochodu podstawowego trzeba by cofnąć pewnie do początku do początku tego poprzedniego wieku od dwudziestego być może go do pewnych autorów, a także dziewiętnastowiecznych natomiast to były też takie niszowe pisma różnych filozofów, żeby francuskich belgijskich natomiast taki bardziej znanego chociażby trasę opowiada się bezpośrednio właśnie takim rozwiązaniem, które byłoby dość ściśle rozumianym dochodem podstawowym niektórzy oczywiście zwolennicy cofają się bardzo daleko chcą szukać źródeł dochodu podstawowego na starożytnej Grecji, a w myśleniu o takim demokratycznym myśleniu Repubblica to oczywiście pewne pewien poziom nadużyć natomiast oczywiście pewne prądy myślowe, które do dzisiejszego do naszego współczesnego refleksje na temat dochód ustawa doprowadziła oczywiście sięgają sięgająca do początku znanej nam refleksji filozoficznej pomyślimy o dochodzie podstawowym jak właśnie takich rozwiązań republikańskim no tak to można znaleźć takie propozycje chociażby w pismach Peryklesa czy Fiat test, czyli Sojuszu rzeczywiście, a bardzo bardzo daleko idące stać się z tą drugą pozostaje, dlaczego Otóż nie pojawiło jedno nazwisko, które się zawsze pojawia w ustach przeciwników dochodu podstawowego gwarantowanego, kiedy gdziekolwiek tego typu idee się dyskutuje to natychmiast tego typu argumenty krytyczne są formułowane, czyli Karol Marks to nazwisko, które wchodzi ono powinno paść, bo przez gwarantowany dochód podstawowy jest czysty komunizm tak no to oczywiście to musieliśmy porozmawiać o tym czy rzeczywiście komunizm nie jest oczywiście Marks w sensie ścisłym nie był również nie proponował dochodu podstawowego jako takiego natomiast ja akurat uznaje marszałek jako jeden z ważnych elementów no właśnie taki republikański Demokratycznej tradycji, która zrozumiała, że rzecz świecie, który mamy do czynienia astra rewolucją przemysłową z rozwojem no powstawania kapitalizmu no to musimy mieć to świadomość, że pewne rozwiązania już proponowana chociażby przez czczą, żeby wspierać czy persona nie będą do końca aktualne pytania np. Jefferson uważał, że każdy to była taka podstawowa idea każdy obywatel powinien być niezależny soczek komicznie przestarzały posiadał swój mały kawałek dzień, a i to taki taki podstawowy element każdy ma swoją ziemię zostanie zniesiony w Rzymie w związku z tym jest niezależna od innych ustaw z podmiotem we wspólnocie politycznej i oczywiście była idea bardzo sensowna natomiast już w zasadzie w czasach Jeffersona dość aktualna dość ograniczone było do tej przestrzeni oczywiście stany Zjednoczone, gdzie ignorowano w dużej mierze oczywiście to, że zdarzenia, a do kogoś należała do oczek przyjechali Europejczycy oczywiście tam już byli ludzie, którzy musieli zostać oczywiście przez komunistów wystąpień to co Mark zrozumiał co Marks ewidentnie pokazał to, że świecie po rewolucji przemysłowej 7 rozwijającego się kapitalizmu taką niezależność ekonomiczną, czyli wolność się republikańskim właśnie można zapewnić, a jedynie poprzez społeczną kontrolę środków produkcji poprzez nowo uspołecznienie chociażby fabryki część kontroli nad najważniejszymi częściami gospodarki w tym sensie oczywiście Marks można powiedzieć, że był i to też nie dziwne to było dominujący sposób myślenia wolności w ogóle, a także w jeszcze w dziewiętnastym wieku to był właśnie taki sposób myślenia Republikańskiej on dostosowany przez marca do sytuacji oczywiście historycznych, które z, której się dzisiaj w gospodarce późnego kapitalizmu, który to ten element przemysłowy ma odrobinę mniejsze znaczenie natomiast żyjemy ewidentnie gospodarce zdominowanej przez system finansowy przez pieniądz, a to właśnie dochód podstawowy dwudziestym roku powstaje jako taka idea, która lepiej nadzień dzisiejszy realizowałaby taką ideę zapewnienia wszystkim obywatelom niezależności ekonomicznej, czyli żadne zapewnienia wszystkim grotą realny wolność, ale w zasadzie, jeżeli chodzi o taką praktyczną aplikacje tej idei to jesteśmy na etapie eksperymentów, których już pan wspomina to znaczy nigdzie, a właściwie na poważnie tego rodzaju rozwiązania nie wprowadzono w sensie całościowo tak całością rzeczywiście taka takie rozwiązanie nie jest nigdzie nie została wprowadzona no to oczywiście jest błędem nocami świadomość jest dość duży sposób nas duża zmiana myślenia duża zmiana funkcjonowania państwa całego systemu państwa opiekuńczego czy czy też polityki społecznej to jest taka zmiana, która ono wymaga jednak dość duży przygotowanie pewnej też przy takiej wagi politycznej w tym sensie, że wielu aktorów, którzy byliby w stanie się opowiedzieć za tym przeforsować na takie rozwiązania te z wieloma tego typu oczywiście też fundamentalnymi zmianami zmianami mają nazwę właśnie rewolucyjną reformą jest oczywiście reforma istniejącego systemu, ale taka, która przebudowuje go do dość fundamentalny sposób no oczywiście są zmiany nie ma tak przy dotychczasowym sadzi zmiany, jakie jak obserwowaliśmy oczekujemy od lat na tą niewielkimi wyjątkami są najczęściej takie łatanie pojedynczych dziur to znaczy zmienia się rząd ma jakąś ideę zmiany natomiast wjeżdżała w odpowiednich kopert i instytucjach zastanych jest w stanie przeforsować jakąś 1 drobną, ale czy kilka drobnych zmian łatają istniejące dzieło i po moście wzięte następujące po sobie rządy mają każdy taką taką zdolność do mamy łącznie z takim łatanie kolejnych kolejnych dziur taka łata łacie jest też w rodzaju takiej polskiej drogi, które już niema ani fragmentu takiego jednolitego asfalt na ucznia tak właśnie złoto na łacie i wieloma dziurami i tak w zasadzie tworzony w dużej mierze w wielu państwach właśnie system polityki społecznej system zabezpieczenia społecznego to zostało jest taką zmianą, która ten asfalt wylewano całą drogę i pokazuje tutaj to byłby znacznie bardziej sprawiedliwy i bardziej efektywne systemy, ale takie zmiany rzeczywiście potrzeba powie czasu w tym sensie, że ta debata psi musi postępować i być w stanie, a przekroczy pewien próg naj po drugie, odpowiednich aktorów politycznych używano w stanie te zmiany ciekawość za moment wrócimy do tej rozmowy dr Maciej Szlinder jest państwa gościem no jesteśmy z powrotem Maciej Szlinder cały czas z nami raz jeszcze dzień dobry dzień bez mówiliśmy w tej poprzedniej części naszej rozmowy o różnych rozwiązaniach eksperymentalnych na małą skalę realizowanych, w których testuje się to narzędzie ten instrument społeczne, jakim jest bezwarunkowy dochód podstawowy, czyli po prostu pensja dla każdego w określonej wysokości wypłacana przez państwo niezależnie od tego czy pracuje czy nie pracuje na to, że każdy obywatel obywatelka ma prawo do tego żeby, żeby jakieś pieniądze zapewniające zupełnie elementarne potrzeby życiowe otrzymywać no, więc tego rodzaju instrumenty były testowane w różnych miejscach w różnych państwach w różnych czasach taki eksperyment, który miał się zetknąłem ongiś zupełnie nie oczywistym kontekście, bo w kontekście literatury poświęconej kwestii społecznych źródeł zaburzeń psychicznych tzw. pana to jest eksperyment z Kanady z lat siedemdziesiątych miast miasteczka wdowę prowincji ani osoba no gdzie właśnie tak jak wspomniałem wcześniej każdy z mieszkańców otrzymał ekwiwalent rocznych o roczne ekwiwalent 16 000USD kanadyjskich obecnych wypłacanych rocznie i oczywiście towarzyszy temu komunikat, że jest to absolutnie bezwarunkowa kwota, której nie będzie trzeba ani rozliczać w żaden sposób ani zwracać ani nikt nie będzie interesował się też na co mieszkańcy mieszkanki tego miasta będą pieniądze wydawać się spotkało oczywiście wówczas z ogromnym oporem ze strony środowisk na tamtejszych zwolenników wolnego rynku i dzikiego kapitalizmu, którzy bardzo protestowali obawiali się, że będzie mnóstwo negatywnych konsekwencji od takich oczywistych, które w pierwszej kolejności przychodzą do głowy typu, że ludzie przestaną pracować zaczną konsumować napoje wyskokowe przez różne inne jeszcze wizję tego do czego to może doprowadzić no okazało się, że właściwie wszystkie wskaźniki społeczne skoczyły no w tym mieście w ciągu tam 23 lat, ale co ciekawe bardzo intensywnie zmniejszyła się także liczba osób, które w ciężkim kryzysie psychicznym trafiają na oddziały na izbę przyjęć szpitali psychiatrycznych spadły wskaźniki depresji zaburzeń lękowych na zdrowie psychiczne co było czynnikiem w ogóle jakoś nieszczególnie branym pod uwagę przez osoby, która ten eksperyment realizowały okazało się że, że zdecydowanie się polepszyło no, więc pomówmy teraz chwilę o tym jak eksperymenty wyglądało, jakie są wyniki eksperymentu ten przykład kanadyjski jest dobry dlatego rząd pokazuje analiza wyników Nakła dokonana po czasie, a tam poza budowała sobie kilka innych miejsc również testował różne formy czasem przyjmował formę negatywnego podatku dochodowego, gdzie nie wszyscy otrzymywali, ale każdy miał gwarancję, że jeżeli nie ma np. jakiegoś wystarczającego dochodu to wtedy na ALT pomoc otrzyma zestaw rozwiązań, ale powiedzmy eksperyment często często zbliżone natomiast to co ważne oczywiście tylko te wskaźniki były na pozytywne natomiast po pierwsze, władza debata związana z właśnie tym nad lękiem ludzie przestaną pracować i założenie było takie, że to no chcemy sprawdzić czy rzeczywiście duża liczba osób, a przestanie pracować zawodowo okazało się, że tu można podać tych ekspertów więcej tam było w latach siedemdziesiątych osiemdziesiątych eksperymentów także, dlatego że stanowi w Kanadzie one łącznie pokazało, że ta liczba osób, które rezygnowały z pracy była dość niewielka to znaczy realnie np. z pierwszych żywicieli rodziny, czyli wówczas oczywiście najczęściej mężczyzn nad patrzy nikt nie rezygnował z pracy uzupełnienie, którzy zmniejszyli godzinę pracy po to, żeby móc poszukiwać lepszej pracy tak naprawdę jakoś znacząco w tym sensie, że notka o kilku kilkunastu procent rezygnowało z pracę drudzy żywiciele rodzin, czyli kobietę no ale dlaczego po co po co robi najczęściej z powodu pracy opiekuńczej to znaczy tego, żeby mogły się dzięki temu, a zaopiekować swoimi niezależnymi, a członkami rodziny to śmiecie osobami starszymi, ale realnie zrezygnował z pracy tak naprawdę tylko trzeciej, żeby się zająć na 33 na w kolejności taka osoba w gospodarstwie mogą poznać co roku, czyli po prostu starsze dzieci, a tutaj już było to 2030% natomiast to osoby dzięki temu możemy otrzymały właśnie takie na zabezpieczenie dochodowe mogą np. skorzystać z edukacji ma pójść po prostu na studia, ale kontynuować społeczne kształcenie, więc to, jakiego te główne z na taki główny lęk, że ludzie przestaną pracować po wprowadzeniu dochodu podstawowego okazało się, że pierwsza w bardzo niewielkim stopniu znacznie mniejsze niż omawiali także badacze przed eksperymentem po drugie z ze społecznie uzasadnionych powodów to znaczy, że z uwagi na pracę opiekuńczą i uwagi na możliwość dalszego kształcenia, które także z perspektywy społecznej także gospodarcze część ma wiele sensu no bo osoba, która będzie lepiej wyedukowana lepiej wykwalifikowana także w przyszłości będzie np. wydajności pracy znacznie rosło, ale co ciekawe co do tych eksperymentów to eksperymenty na w Kanadzie w zasadzie zostały nie przeanalizowane zostały zamknięte trzeba się wiele tych dokumentów było przeglądanych tak naprawdę na dopiero dwudziesty pierwsze roku na tę debatę amerykańska w dużej mierze tak przedstawiła wyniki, że porażka to znaczy zamiast tak jak zgodnie z prawdą na hipoteza była czy bardzo dużo spadnie podobna jak bardzo spadnie podaż pracy wiele osób rzeczywiście zrezygnuje prace i okazało się, że niewiele jest pozytywny efekt no to inne media przedstawiły raczej na w sposób taki oto czy w ogóle spadnie okazało się, że spada nowie w związku z tym jest powodzenie eksperymentu Night wtedy też utwór eksperymentów od tego czasu nawiązujący do testowego nauczyli się, że eksperymenty nie są w stanie do końca być takim elementem, które a, który zdecyduje, dlatego że zawsze pytanie, kto opowie o wynikach, kto w, jaki sposób je przedstawi, a nie tylko jakie one twarde są też nie wystarczy zrobić dobry eksperyment pokaże przekonujące wyniki one muszą być też opowiedziałem przez media czy też instytucja związana z opinią publiczną która, choć trochę starają się być obiektywne lub sprzyjamy tej, a bo, jeżeli takich elementów niemal one są mniejszości to to zawsze są w stanie przedstawić 2 eksperymenty w sposób nieprzychylny tak się właśnie została w latach osiemdziesiątych na Ameryce północnej i dzisiaj oczywiście, że już trochę innym kontekście oznacza po kryzysie 2008 roku w trakcie kryzysu 2020 stosownego eksperymentów i interpretowania wyników jest też odrobina media inne zainteresowania tym tematem zdecydowanie większa, więc one także odgrywają pewną polityczną społeczną rolę, a jeżeli tutaj mówić matek wynikają znowu chcą tego produktu jest technicznym najlepiej zorganizowane dobrze ten eksperyment indyjskiej to dobra po prostu kiedy było to był 2000 o interes, żeby sobie wasz początek tej karty w każdym razie także z 12 czternastym czy pamięta i to przez 2 lata prowadzono eksperyment, który wywraca wnioski do tego, żeby wszyscy mieszkańcy otrzymywali co bardzo ważne oraz identyczna z bardzo podobna co do cech wnioski, które były grupą kontrolną to znaczy jednak w związkach będą podstawą był przydzielony przez cały czas trwa eksperyment drugi nie porównywano jak to różnego rodzaju zmian tak np. właśnie poziom zdrowia np. aktywności zawodowej, a aktywności społecznej, a odżywianie czy czy też kwestia chociażby edukacyjny i wszystkie te wskaźniki, które były badane ewidentne pokazywały jak dużym stopniu to podstawowe, a poprawia sytuację ludzie są w efekcie, którym zapewnimy w ten sposób pewne bezpieczeństwo ekonomiczne stał się realny bardziej ani mniej aktywny w naszym takie bezpieczeństwo nie rozleniwia tylko raczej zachęca do aktywności, a aktywności gospodarczej także na siebie wiele więcej osób spędzało więcej godzin na aktywności ekonomicznej czy to na własnym polu, jakim z tą niewielkim polu, a uprawiając różne warzywa czy np. hodując zwierzęta czy też pracy najemnej, a zatrudniający jakiś Anna czynności na zewnątrz, a to co bardzo uderzające poza tym oczywiście aktywność wzrosła, a w ogóle to w jakim stopniu wskaźniki lira były jeszcze bardziej pozytywne dla kobiet to znaczy wszystkie wskaźniki, a we wszystkich grupach wiekowych i płciowych byłem radnym się poprawiały natomiast istotnie bardziej poprawiały się sytuacja w kwestii kobiet np. poziom od żywienia dzieci, a liczba dni spędzonych w szkole jakość można tez poza testami także na poznawanie wiedzy to wszystko pokazywały wiek w jakim stopniu też dochód podstawowy zasypuje pewnego rodzaju nierówności pomiędzy płciami to oczywiście nigdzie są takim krajem, który ma kobiety są żołnierza oczywiście dyskryminowane biedne gospodarstwie domowym najpierw je najstarszy mężczyzna, a potem dopiero, a kobieta najpierw jedzą np. synowie dopiero potem, a córki, a ponieważ tego takiego bardzo powstałego niedoboru nie było, dlatego że ten to podstawa bezpieczeństwa zostały zapewnione na no po prostu to poprawa sytuacji dziewczynek była bardzo wyraźna większa niż poprawa sytuacji głos no tutaj na pewno takim podstawowym pytaniem w odniesieniu do tych eksperymentów jest to na ile one są reprezentatywne to znaczy na dla realizowanie czegoś takiego jednak w mikroskali oczywiście tam ma wiadomo, że nie są takie zupełnie mikro eksperymenty mamy do czynienia z dużymi relatywnie społecznościami, ale jednak wprowadzenie tego rodzaju instrumentu na skalę państwa NATO wszyscy coś innego projekt pod wieloma względami wymagający oczywiście, ale no właśnie to jest właśnie jest reprezentatywność tego rodzaju eksperymentów jak to się projekt na na poziomie projektowania tych eksperymentów uwzględnia do pewnego stopnia oczywiście się względnie na tyle, żeby próby były dobrane na, tyle że ona reprezentatywna w tym wypadku oczywiście, jeżeli chodzi o wprowadzenie wojsk NATO tam to próba rozpływały to było niecałe 5000 osób, a w grupie kontrolnej była podobna podobna grupa no i w tym oczywiście one nie są możliwe do uogólnienia na pewno na całe społeczeństwo nie są możliwe do miast goszczą na zupełnie inne społeczeństwo na eksperymenty indyjskiego nie wynika nam za wiele na temat tego jak dochód podstawowy funkcjonowały np. sprawa o gospodarce środka Europy ale, toteż jest ograniczenie wszelkich tego typu eksperymentów, które mogą sprawdzić one one są dobre 1 rzeczy np. żeby rozprawić się z pewnymi tam też mamy taki mit na dość popularne wciąż, a że np. osoby biedne jak zostaną bezpośrednio pieniądza do ręki, a nie nie forma jakiś bonów talonów czy, a czy w formie rzeczowej na to one źle wydadzą tak czy zmarnują zmarł od razu przepił ją tak na najbardziej takie popularne mity, że przepijał przewodzą nic z tego nie będzie, więc nie należy ufać osobom biednym należy właśnie im przekazywać jakąkolwiek pomoc właśnie w takiej formie ograniczone my wiemy lepiej, czego potrzebują oni na pewno wydadzą pieniądze źle no i tutaj tego typu eksperymenty pokazują bardzo ten mit jest po prostu zupełnie oderwana od rzeczywistości tak naprawdę osadzonych pewnych na kilka klasowe uprzedzenia najczęściej, a klas wyższych, które mają po prostu, a bardzo negatywny obraz osób ubogich natomiast nie mają zielonego pojęcia szczęścia życie w ubóstwie wygląda jak te osoby faktycznie działają tu eksperyment z dodanym ustawą o jeden z wielu innych, które po prostu zajmują się eksperymentowanie ze sprawdzaniem tego jak przekazywanie żywej gotówki osobom biednym po prostu funkcjonuje i tutaj mamy setki tak naprawdę setki eksperymentu, który bardzo wyraźnie pokazują, że osobę, którą otrzymują osoby ubogie, które otrzymują pieniądze nie marnotrawić w żaden sposób co więcej, jeżeli chodzi o używki to np. eksperymentem miejskim tak dobrze wyszło to spożycie używek różnego typu spada ani roślin to był 1 wrócimy do używek już za moment, a teraz jest zrobimy miejsce dla informacji dr Maciej Szlinder jest państwa gościem no jesteśmy z powrotem z nami cały czas Maciej Szlinder raz jeszcze dzień dobry dziękuję na używkach się zatrzymaliśmy w tej poprzedniej części naszej rozmowy faktycznie to jest taki najbardziej popularny mit przy okazji 500 plus skądinąd również w grze był ten mit dosyć intensywnie również ten związany z niebezpieczeństwem, że ludzie przestaną pracować, kiedy będą otrzymywać tego rodzaju wsparcie, ale rzeczywiście ta wizja upierając się do nieprzytomności przebijają tych wszystkie otrzymane od państwa pieniądze ludzi była dojmująca obecna różnych przekazach medialnych krytyków tego tego programu Otóż okazuje, że wcale nie zresztą przykład 500 plus też to pokazuje, że to jest nieprawda po prostu tak to w tym sensie oczywiście więcej protest jednym z takich no można powiedzieć się także forma eksperymentu właśnie radzących sobie z tym nie 2 najbardziej popularnymi tam bardzo dobrze pamiętam te artykuły prasowe wypowiedzi, a głównie liberalnych mediach, które bardzo atakował 500 plus właśnie, pisząc o tym jak to biedni przeżyją przepalone i wydadzą na różnego rodzaju używki na coś nie wydarzyło to znaczy, badając dzisiaj 500 plus wiemy, że ogromna większość, a rodziców wydaje pieniądze uzyskane z 500 plus na swoje dzieci oczywiście to czasami już za różne rzeczy rzeczy czasami to jest kwestia lepszego żywienia czasami książek czasami odzieży czasami możliwości wyjechania po raz pierwszy od od dawna na wakacje natomiast osoby, które tak, więc to udowodniło, że osobę na biedne nie są biedne dlatego nie potrafią rozporządzać pieniędzmi, a tylko, dlatego że te pieniądze wprost nie ma dostępu, kiedy już mają dostęp to rozporządzanie nimi całkiem można by się racjonalne i sensu jest życie pracy tak samo nas też 500 plus pokazało że, owszem, są osoby niektóre osoby, które realizują prace, które szczególnie kobiety, które swoją pracę w opisie nie ma specjalnie wiele, na który zrezygnował w wyniku otrzymania 500 plus i to na początku głównie efekt tego na pierwsze dziecko, a mieliśmy różne kryteria dochodowe to znaczenie wszyscy na nie każde dziecko się rzeczywiście otrzymywało czasami osoby po prostu, które są, jakby zarabiał więcej traciły właśnie ten na to 500 oznacza, że dziecko jest dzisiaj oczywiście został program w tym sensie poprawionej, gdyby tak się uniwersalne pod względem na każdego dziecka chętnych oczywiście jest jest lepsze miasto co pokazał, więc pusto ktoś, nawet jeżeli pewne osoby pewne matki rezygnowały z pracę tylko pokazał jak w fatalnym stanie sektora w naszej pracy to znaczy żona są w stanie zrezygnować, a na rzecz tych powiedzmy 510001500zł to pokazuje, że nareszcie na cele po prostu oczek oraz upodmiotowienia to znaczy, że jestem wstanie wreszcie powiedzieć nie, ponieważ posiada właśnie ta elementarne środki do tego, żeby przetrwać, a w tym wypadku oczywiście przystąpią dzieci oraz dochód podstawą miałby dokładnie taką samą funkcję oznacza pozwala nam na to, żebyśmy nie godzili się na każdą pracę, która jest oferowana, a na pod groźbą tego, że po prostu będziemy budować też będziemy w bardzo skrajnej biedzie, a tylko ono te nasze postawy potrzeby są zapełnione co oznacza, że możemy sensownie wybierać się oferty pracy takie, które albo płacą nam godnej albo są warunki pracy są lepsza albo też np. związane z naszymi, jakimi się preferencjami zdolnościami, a z tym w jaki sposób chcemy rozwijać na z tej perspektywy jest oczywiście rozwiązanie, które bardzo silnie wzmacnia pozycję pracowników szczególnie tych właśnie mniej zarabiających, a i pozwala na na zdaję pewnego rodzaju wolność na wpływa na ich wzrost wynagrodzeń jakości jakości pracy a jakie są tutaj koncepcje dotyczące takiej bardzo praktycznych realizacji na tej idei to znaczy czy dostają wszyscy po równo czy dostają np. tylko ci, którzy zarabiają poniżej jakiegoś progu albo w ogóle nie pracują czy też jak zostanie milionerem np. toteż otrzymuje taki dochód czy się wtedy go przestaje otrzymywać czy to jest idea powiedziałbym 1 i te wszystkie sprawy są w niej ujęte i wyjaśnione czy też jest tak, że jest bardzo wiele różnych koncepcji jak ten właśnie bezwarunkowy dochód powinien wyglądać i w zależności od sposobu w jaki się te kwestie ujmuje na to są tutaj pewne różnice teoretyczne, jeżeli myślimy o dochodzie podstawy tak jak ja rozumiem tak jak próbują nimi być budować podstawę to jest dość ścisła IT włączono praktycznie musi zawierać cały szereg cały szereg test cech jedną z nich jest to, że absolutnie jest bez kryteria to znaczy przysługuje wszystkim bez względu na to czy ktoś zarabia więcej mnie posiada więcej czy mniej, a w tym oczywiście często w debacie publicznej jest to rozwiązanie mylone z np. minimalnym dochodem gwarantowanym, który właśnie takim rozwiązaniem, które wtedy przysługuje wyłącznie osobom, które np. zarabiają poniżej jakiejś, a kwoty na, więc to jest minimalny gwarantowany jest po prostu takie rozwiązanie w tym państwo gwarantuje, że jeżeli spadnie poniżej pewnego progu to wyrównać tego poziomu natomiast to jest polityka wyłącznie dla osób, które na definiujemy jako sposób kobiet będą poprzez główne kryterium dochodowe, czyli np. zabrać mniej niż 1500zł, aby mniej niż 2000zł no to wtedy otrzymujesz w tym ten dochód natomiast bezwarunkowy dochód podstawowy takie które, które mówi które, która jest najlepszym rozwiązaniem przysługuje wszystkim, a bez względu na to ile zarabiają nie ma absolutnie jednoznaczne nie jest dla Boga nie dla wszystkich, a dla, dlaczego to jest, dlaczego ten lepszy jest także najlepsze rozwiązania, a one lepsze, dlatego że kryteria dochodowe niestety wiąże się z całym szeregiem problemów, a po pierwsze, a, jeżeli chcemy tylko dotrzeć do tych, które zdefiniujemy jako władze no to pojawia się na tego typu polityk tak działa w Polsce ponad pomoc społeczna bardzo wielu krajach na tego typu tak jest już sporo już wiemy widzimy to, że one niestety nie docierają do wszystkich osób, która do, których mają dotrzeć, do których są dedykowane Crew uważamy za te wiem, dlaczego nie dostałem też do tego, żeby ludzi nie wie o tym, że jest taka polityka są one uprawnień to nie jest jakiś sposób automatycznej nie sposób przez sąd próbował nic nie wiedzą nie zgłaszają się nie nie wypełnia odpowiedni wniosku powinien też wiedzą, że są czasami obarczone są cały szereg procedur do skomplikowanych czasami dodatkowych warunków i nie są w stanie tej procedury część nie mają znaczącej pomocy w tym, że tą procedurą przez procedury przebrnąć na ile trzeci najważniejszy najważniejsze moim zdaniem taki był decydujący argument jest to, że nie umierają dlatego się wstydzą to znaczy polityka, która skierowana wyłącznie osób biednych jest polityką, które sygnalizują to czy przez to, że się zgłaszam pomoc, która jest dedykowana dla osób biednych jak przyznaje, że mogę no niestety, ponieważ żyjemy w systemie kapitalistycznym jak przyznaje, dlatego że jest osobą jedno przyznaje się do tego, żeby się w życiu nie powiodło co jest niezwykle, sygnalizując elementem na to powoduje, że nawet połowa osób, które są właśnie no ewidentne osobami ubogimi w krajach rozwiniętych takich Niemcy państwa skandynawskie czy chociażby państwa czy też stany Zjednoczone około połowa nie pobiera tych świadczeń, które mają właśnie oparte są kryteria, na które dochodom w tym sensie tego typu świadczenia są skuteczne, jeżeli chcemy, a szczęście trafić do ubogich to możemy tylko bronić swego kierować, bo w efekcie trafi do wszystkich tych ubogich i nowy podstawowy trafia absolutnie wszystkiego co automatycznie żadnych procedur żadnych wniosków na my przy całym omijamy oczywiście to się wiąże z tym, że także miliarder Jeff Bezos czy Dominika Kulczyk taki dochód także otrzymywać natomiast notowania zaczęły się z tym, że te osoby oczywiście musiałby płacić znacznie wyższe podatki, a więc w efekcie prowadzi nas do ostatniego pytania właściwie chyba prawdopodobnie w tej rozmowie znał odpowiedź będzie rozległa nie mówi, że ostatnie na pewno to jest pytanie czy mamy kilka minut ale, ale jest pytanie niewątpliwie fundamentalne to znaczy, skąd na to wszystko wziąć pieniądze bez to jest pytanie, które też za każdym razem rytualnie się powtarza w momencie, kiedy o dochodzie gwarantowanym jest mowa ta to oczywiście jest zawsze odpowiedź, na którą realnie da się odpowiedzieć tylko konkretnymi propozycjami konkretnym kraju, a po to, systemy i podatkowe systemy opiekuńczą mamę mamy zupełnie inne, więc na odpowiedź będzie w Polsce inna będzie odpowiedzią Francji Norwegii natomiast ogólnie oczywiście źródeł jest całkiem sporo po pierwsze, oczywiście jest to na jest podatkowa podatki różnego typu oczywiście takie podatki my znamy z częścią części podatku od konsumpcji, czyli VAT i i np. akcyza czy też podatki dochodowe, które płacimy natomiast no i część oczywiście można można podnieść można zmienić można uczynić bardziej progresywnymi nasz system polskiej ewidentnie takiej dość niesprawiedliwe od realnych płacą wyższe podatki, a procentowo osoby biedne niż osoby bogate nawet tutaj oczywiście bardzo duża przestrzeń do tego, żeby ten system naprawić także ściągnąć od osób zarabiających czy pieniędzy na podatku jest jednak źródło drugie to jest też pewne oszczędności u nas akurat niewielkie natomiast takiego kraju dałoby się całkiem sporo oszczędzić takich gości właśnie niespecjalnie efektywnych systemów pomocy no, jeżeli przed otrzymywaniem dochód podstawowy to nie byłoby oczywiście są automatycznie np. ośrodków pomocy społecznej, które są zależne od kryterium dochodowego dlatego, że jeżeli każdy ma ten dochód podstawowy no to już z automatu przekracza kryterium dochodowe w związku z tym mam też pewne oszczędności na istniejących zasiłkach na własną w Polsce część to byłoby niewielkie źródła finansowane no i kolejne to oczywiście są takie pomysły związane z za np. kreacji bezpośrednio pracujących i ten akurat Polska w mniejszym stopniu jesteśmy spec po pokazaniu prawnie natomiast np. stany Zjednoczone absolutnie są w stanie po prostu wytworzyć całą dużą ilość pieniądza, a z niczego tak to znaczy taki krok notowań centralne następowało takich robót europejski bank centralny w czasie kryzysu 2008 roku, gdzie również tworzy bardzo dużą ilość euro przekazano oburzenie, że bankom jest cały szereg analiz, które pokazuje że, gdyby te same pieniądze na mniejsze pieniądze europejski bank centralny przekazał obywatelom to mielibyśmy do czynienia z szybszym wyjściem z tamtego kryzysu gospodarczego i przede wszystkim uniknąć katastrofy momentach jest wbrew pozorom państwo ma całkiem dużo możliwości do tego żeby, żeby tak taki dochód podstawowy finansować tej trzeba jednak oczywiście także może może wykorzystać dług co dzisiaj jest bardzo wyraźne w szczególnie łączy pan mi takiego kryzysu to właśnie państwa są tym wiarygodnym, a partnerem w związku z tym zesłanie taniej mogą się zadłużać niż jednostki, które często żadnego kredytu oczywiście dostać nie mogą i o ile dochód podstawą jest też elementem, który akurat gospodarkę wzmacnia to ten zaciągnięty na niego długo dzisiaj byłby spłacone po prostu przestworza rozpędzona gospodarka przynosiła większe wpływy podatkowe a dlaczego tak jest, dlatego że postawą wzmacnia przede wszystkim osoby słabiej zarabiające to jest taka redystrybucja lepiej zarabiający po to, gorzej zarabiających poprzez łączne na wprowadzenie dochodu podstawowego zmiany podatkowe, a także to co mówiłem wcześniej przez wzmocnienie pozycji przetargowej pracowników danie takiej jak poduszki bezpieczeństwa do np. negocjacji płacowych no to są elementy, które są w gospodarce niezwykle niezwykle potrzebna, bo osoby biedniejsze i pracownicy wydają znacznie więcej niż osoby bogatsze i przedsiębiorstwa swoich zysków co oznacza, że znacznie więcej pieniędzy wraca do gospodarki co powoduje, że popyt zwiększy, a więc także szansa na inwestycje, ale wzrost bardzo dziękuję niech to się spełni wobec tego mam nadzieję, że uda nam się jeszcze to zobaczyć za naszego życia dr Maciej Szlinder film jest na pewno tak z pewnością będzie o bardzo dobrze trzymam kciuki też autor książki bezwarunkowy dochód podstawowy rewolucyjna reforma społeczeństwa 2001. wieku państwo goście bardzo dziękuję dziękuję też na teraz informacja po informacjach będzie dalej trwał ten program Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: GODZINA FILOZOFÓW

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA