REKLAMA

Impeachment po raz drugi. Jak to wygląda teraz, a jak wyglądało w przeszłości?

Maciej Zakrocki przedstawia
Data emisji:
2021-01-14 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
50:26 min.
Udostępnij:

Wczoraj Izba Reprezentantów przegłosowała wniosek o postawienie odchodzącego prezydenta w stan oskarżenia. Rozwiń »
Media lubią eksponować fakt, że coś się dzieje po raz pierwszy w historii, więc i teraz podkreślano, że to przypadek bez precedensu, by wobec prezydenta uruchomić procedurę impeachmentu po raz drugi. Rzeczywiście – pierwsze podejście miało miejsce 18 grudnia 2019 roku, ale Republikański w większości wtedy Senat prezydenta uniewinnił. Dzisiaj układ sił jest inny, choć i tak nie można być pewnym końcowego wyniku głosowania, bowiem by wniosek przeszedł, musi za nim zagłosować 67 ze 100 senatorów czyli 2/3 składu.
O impeachmencie jako konstytucyjnej instytucji w ujęciu historycznym opowie państwu dr Marcin Fatalski, natomiast zawiłości politycznej rozgrywki, która toczy się teraz wyjaśni, dr Łukasz Pawłowski Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Maciej Zakrocki przedstawia dobry wieczór przed nami czwartkowe wydania audycji cyklu Maciej Zakrocki przedstawia Donald Trump został oskarżony o nawoływanie do powstania podczas ataku swoich zwolenników na Kapitol w dniu, w którym Kongres miał zatwierdzić wyborczą bardziej na prezydenta Stanów zjednoczonych wczoraj izba reprezentantów przegłosowała wniosek o postawienie odchodzącego prezydenta stan oskarżenia co ważne za wnioskiem głosowało dziesięcioro kongresmenów partii Rozwiń » Republikańskiej trzeba powiedzieć, że oskarżenie zawartym we wniosku brzmi bardzo poważnie czytamy, że prezydent Trump poważnie zagroził bezpieczeństwu Stanów zjednoczonych instytucji rządowych zagroził integralności systemu demokratycznego przeszkodził pokojowemu przekazaniu władzy i zagroził działalności gałęzi rządu w ten sposób zdradził swoje zaufanie jako prezydenta wyrządzając jawną krzywdę obywatelom Stanów zjednoczony mocne słowa media lubią eksponować fakt, że co się dzieje po raz pierwszy w historii, więc i teraz podkreślano, że to przypadek bez precedensu, kiedy wobec prezydenta uruchamia procedurę impeachmentu po raz drugi oczywiście pierwsze podejście miało miejsce 18grudnia 2019 roku, ale Republikańskiej większości wtedy cena prezydenta uniewinnił dzisiaj skład Senatu jest inny dokładnie rzecz ujmując będzie inny za kilka dni, choć tak można być pewnym końcowego wyniku głosowania bowiem wniosek przeszedł musi na nim głosować 67 ze 100 senatorów czy 23 składu w każdym razie to wszystko bardzo ciekawy trochę skomplikowane sprawy stąd pomysł by dzisiaj się nimi zająć o impeachmencie jako konstytucyjnej instytucji w ujęciu historycznym opowie państwu dr Marcin fatalnie z Instytutu amerykanistyki i studiów polonijnych Uniwersytetu Jagiellońskiego natomiast zawiłości politycznej rozgrywki, która toczy się teraz wyjaśnia dr Łukasz Pawłowski współ autor podcastu amerykańskich to już za chwilę teraz pora na subiektywny przegląd wydarzeń dzisiaj, czyli czwartku 14stycznia 2021 roku Maciej Zakrocki przedstawia krajowa rada sądownictwa niespodziewanie uzupełniła swój dzisiejszy porządek obrad o odwołanie sędziego Leszka Mazura z funkcji przewodniczącego, a sędziego Macieja Miterę z funkcji rzecznika prasowego sędzia Leszek Mazur w rozmowie z portalem wyborcza PL z Justyną Dobrosz Oracz o przyczynach odwołania mówił tak generalnie chodzi o te dodatkowe komisje działające poza posiedzeniami, a tym samym dodatkowe diety, które generowały bardzo duży koszt rósł z miesiąca na miesiąc w lipcu to było 9000 w sierpniu 8, ale w październiku ponad 30, a w listopadzie ponad 80 000 ta sytuacja wymagała interwencji w mojej strony zainicjowałem zmiany regulaminu, która ostatecznie została przyjęta przez radę na ostatnim posiedzeniu 15grudnia i nagle komisję w ogóle przestały się zbierać i teraz przez miesiąc ani 1 nie było to jest zemsta za to, że pan ujawnił patologie dopytywał redaktor Dobrosz Oracz to znaczy cała historia spowodowała zainteresowanie prasy posiedzenia są jawne dziennikarze w trybie dostępu do informacji publicznej wystąpili o ujawnienie dokumentacji związanej z pracą tych komisji, które zaczęły się nagle zbierać poza posiedzeniami no to myśmy dokumenty po prostu udostępnili, bo tak przewidują przepisy to się nie spodobało części członków rady i stąd pojawił się wniosek o moje odwołanie wyjaśniał sędzia Leszek Mazur, czyli jak w Starym powiedzeniu jak nie wiadomo, o co chodzi o to wiemy, o co chodzi Maciej Zakrocki przedstawia papież Franciszek i emerytowany papież Benedykt otrzymali pierwszą dawkę szczepionki na koronawirusa dyrektor Watykańskiego biura prasowego Matteo broni krótkiej notce napisał mogę potwierdzić, że dziś w ramach programu szczepień w państwie watykańskim pierwszą dozę szczepionki przeciw koronawirusowi przyjęli papież Franciszek papież emeryt Benedykt szesnasty z kolei Reuters dodał obaj hierarchowie są narażeni na ciężki przebieg covid-19 ze względu na swój wiek ponadto papież Franciszek jest w grupie wysokiego ryzyka, ponieważ w młodości przeszedł operację w wyniku, której usunięto część jego płuc życzymy zdrowia, a teraz pora na cytat dnia Maciej Zakrocki przedstawia, że w magazynie EKG Tomasz sed rozmawiał z wicepremierem Jarosławem Gowinem w rozmowie pojawił się wątek buntu przedsiębiorców, którzy chcą miło rozporządzeń rządu otwierać swoje firmy no i pytanie co rząd zamierza z tymi buntownikami zrobić ja nie chcę mówić o konsekwencjach prawnych ruszył oczywiście przepisy jednoznacznie przesądzają, że ci przedsiębiorcy, którzy złamią warunki rozporządzenia po prostu nie otrzymają pomoc zatrzymajmy się jeszcze przed tym, o czym od, czego zaczęliśmy, czyli od tego buntu przedsiębiorców pan powiedział, że nie chce pan mówić o konsekwencjach prawnych surowych, jakie mogą spotkać przedsiębiorców za złamanie rozporządzenia pytanie czy w całej tej sprawie rząd postępuje zgodnie z prawem mówi o zamykaniu branż w trakcie pandemii to są pytania pan redaktor mógłby postawić w odniesieniu do wszystkich rządów Unii Europejskiej nie Panie Premierze nie mieszajmy do tego innych krajów Unii Europejskiej, bo już nieraz okazywało się, że porównywania stanu prawnego w Polsce do innych krajów w Europie przez obecnie rządzących, czyli Prawo i Sprawiedliwość nie zawsze zdawał egzamin trzymajmy się tego co dzieje się w Polsce nie mamy stanu nadzwyczajnego kolejne sądy stwierdzają, że nie można takich branż zamykać w drodze rozporządzenia te kary są po prostu cofane po pierwsze, zwracam panu redaktorowi uwagę, że nie jestem po piątkowej szkodliwości, więc przyjmuję tej uwagi podróż, gdzie od tego 3 wprowadzenie obostrzeń w stosunku do rozmaitych form prowadzenia działalności gospodarczej i na mocy rozporządzenia to jest niezgodne z konstytucją rozstrzygać będzie Trybunał Konstytucyjny poczekajmy do orzeczeń interpretacji na naszych prawników ekspertów rządowych działamy w pełni szkodzi konstytucji poprosiliśmy mecenasa Jacka była o komentarz do tej wypowiedzi w tej sprawie pamiętniki Gowin tyle ma rację, że regulamin polskiego funduszu rozwoju mówi, że można odmówić dotacji, jeżeli jest podejrzenie wystąpienia jakichkolwiek nadużyć po stronie osoby, która tą pomoc jest, czyli teoretycznie rząd może powiedzieć uczelni ustami prezesa, że odmówimy dotacji tym, którzy rozpoczną działalność gospodarczą tylko proszę pamiętać, że ten przepis był jednym z najbardziej krytykowanych dlatego potem król przepis dawał możliwość i traktowania ludzi na różne są lepszych gorszych czy tym, których państwo pomaga i tym, który nie pomaga natomiast mamy do czynienia z pomocą publiczną, gdzie jej kryteria powinny spełniać i dni wolnych określoności natomiast tutaj mamy do czynienia z nieokreślonymi kryteriami, kiedy można bądź nie można tej pomocy udzielić te kryteria te są ustalane z naruszeniem zasady równości, czyli myślami w mojej ocenie ten przepis jest niekonstytucyjny i tak de facto służy dyskryminacji tych przedsiębiorców, którzy w jakikolwiek sposób co w konflikcie z władzą odnośnie drugiej części wypowiedzi pana Gowina to pan Gowin i twierdzi, że w innych krajach też narusza się prawo tylko pan Gowin sprawia wrażenie, jakby uważał, że przy we wszystkich krajach jest ten sam system prawny i wszystkie kraje i tak samo naruszają prawo jak rząd w tym on bierze udział Otóż tak nie jest każda konstytucja jest indywidualnie skonstruowana i są różne kryteria, jakie można ograniczyć prawa wolność człowieka i polskiej konstytucji to powiedziane jasno, jeżeli stan nadzwyczajnej wyjątkowy to wtedy można wprowadzić taki zaczął spłacać, kiedy jest rzadka choroba zakaźna jest klęska naturalna można wprowadzić stan wyjątkowy i wtedy można ograniczyć prawda gospodarcze prawa człowieka, ale z tego tytułu tam dziś ogranicza działalność gospodarczą trzeba jakiś sposób dać rekompensatę ustawa przewiduje odszkodowania adres w sytuacji, kiedy nie ma stanu wyjątkowego można ograniczyć tylko i wyłącznie ustawą i prawa człowieka i prawo do prowadzenia działalności gospodarczej jest bardzo wyraźnie powiedziane w konstytucji i w którym z tej sytuacji państwo naruszyło zasady, bo państwo nie wprowadziła stan wyjątkowy rok powinna prowadzić natomiast de facto wprowadziła przepisy jednocześnie nie decydują się na wypłaty odszkodowań, czyli doszło do pewnego rodzaju absurdów prawniczego i zrobiło to aktywni nie tego szczebla co powinno pomogło zrobić ustawą zrobiło rozporządzeniem teraz pan Gowin mówi, że ich eksperci mówią, że postąpili zgodnie z prawem no szkoda, że nie podaje nazwisk ekspertów, bo z konstytucji jasno wynika, że ograniczyć prawa człowieka można tylko aktem ustawodawczym, a to zrobiono poprzez rozporządzenie, bo pan Gowin mówi, że będzie to weryfikował Trybunał Konstytucyjny czy te rozporządzenia zgodnie z konstytucją oraz pan Gowin zapomina, że od 2 tysięcznego piętnastego roku zajmował się przejęciem Trybunału Konstytucyjnego przez władze wykonawczą poprzez narzucenie sędziów i niezgodnie z prawem i sztywno akcyjny przestał być ciałem niezawisłym przystąpić trzecią władzą przestał spełniać te cechy, które są niezbędne, gdy dla sądu, czyli przystąpić niezawisłym w związku z tym mówienie, że rozstrzygnie o tym organ któż jest uzależniony od tego organu, którego prace ma ocenić pewnego rodzaju hipokryzję w tej sprawie bardzo dziękujemy może warto uzupełnić pozew zbiorowy ustalenia odpowiedzialności państwa za straty poniesione w wyniku bezprawnego lockdownu złożą jutro w warszawskim Sądzie Okręgowym przedsiębiorcy prowadzący kluby dyskoteki następni w kolejce są właściciele stoków narciarskich restauracji klubów fitness w ubiegłym tygodniu z roszczeniem o ustalenie odpowiedzialności państwa za straty wywołane lockdownem wystąpili przedstawiciele branży turystycznej w tym agenci turystyczni właściciele biur podróży hotelarzy teraz wracamy już do tematu głównego audycji, czyli historii prób usunięcia z urzędu amerykańskich prezydentów oraz możliwych losów ciągle urzędującego prezydenta Donalda Trumpa Maciej Zakrocki przedstawia gościem audycji zapowiadany już pan dr Marcin Petelski Instytut amerykanistyki i studiów polonijnych Uniwersytetu Jagiellońskiego dobry wieczór dobry wieczór zacznijmy może po prostu definicji impeachmentem, czyli co ci złożenie urzędu, a więc droga parlamentu Kongresu amerykańskiego do odsunięcia prezydenta, który dopuścił się czegoś co zostaje uznany w toku takiego postępowania prowadzonego przed Senatem amerykańskim za czynny niezgodny z konstytucją za działanie wbrew prawu i wówczas można ten nam na gruncie konstytucji doprowadzić do odsunięcia takiego prezydenta od pełnienia władzy do złożenia go urzędu, a i to właśnie już wymyślili ojcowie założyciele samej konstytucji taką możliwość zapisali do chodzi o to, żeby zabezpieczyć także na gruncie nie wiem filozofii politycznej Stanów zjednoczonych zawsze była przyjęta taka koncepcja równoważenia się władz to znaczy tego, żeby te władze mogły się wzajemnie kontrolować prawda, ale tam w stanach Zjednoczonych, aby długo rozmawiać oni mieli zawsze obawę taką mogą przed tyranią jeden z tych ojców założycieli amerykańskich Alexander Hamilton głosił pogląd o tym, że władza Centralna musi być silna władza Federalna musi być mocna sprawcza natomiast dominowały raczej w stanach Zjednoczonych u zarania Republiki może tak powiedzieć nie poglądy o tym, że trzeba się bronić przed możliwością działania człowieka, który by chciał wyjść poza prawo w Ameryce jak mówili to nie króluje z prawem tylko prawo jest królem prawda też odwoływał do tych klasycznych poglądów niektórzy, którzy nie tworzy ideologii rewolucji amerykańskiej może tak powiedzieć i stąd też to założenie, iż prezydent głowa państwa może być przedmiotem postępowania za czyny niezgodne z konstytucją, o ile dowiedzie mu się takich czynów i te doświadczenia związane z impeachmentem rozwiąże zaraz do tego przejdziemy od każą nam myśleć o tym, że działania podejmowane przez Kongres bywają często działaniami uwarunkowanym politycznie, choć w tle zawsze musi być coś co sprawia, że prezydent nie wiem swoim działaniem czy też zaniechaniem stwarza Kongresowi swoim przeciwnikom okazji do stwierdzenia, że oto staną czy próbował postawić się poza prawem dopuścić przestępstwa przeciwko konstytucji i to właśnie dobry moment, żeby pokazać ten chyba pierwszy przykład, bo to z jakiego powodu Andrew Johnson ma postawioną tam procedurę impeachmentu jest jest dosyć dosyć ciekawe krótko tylko powiem, że to jest polityk, który przez prezydenta z Kolna Abrahama Lincolna został najpierw wybrany jego takim wojskowym gubernatorem pensji tak, a w 1800 sześćdziesiątym czwartym roku został wybrany na stanowisko wiceprezydenta Stanów Zjednoczonych, a po zabójstwie prezydenta Lincolna kwiecień 65 jest wybrany czy zaprzysiężony zaprzysiężenie wybranych zaprzysiężony takiego jak prezydent przy okazji, bo to jest chyba też taka ciekawostka nieznana we współczesnych już w dziejach Ameryki chyba prezydent wiceprezydent nie pochodzili z 1 partii kwestia pochodzenia prezydenta wiceprezydenta partyjnego pochodzenia wiceprezydenta prezydenta jest sprawą, która kształtowała w toku rozwoju politycznego Stanów zjednoczonych chodzi o to, że w tej pierwszej fazie funkcjonowania państwowości amerykańskiej w ogóle o nim takie idealistyczne wyobrażenia o tym, że partie polityczne, a właściwie Stronnictwa polityczne nie wiem można powiedzieć nigdzie nie oprze obrażą czy nie przekształcą partie rywalizujące ze sobą natomiast mamy świadomość i później się zmieniło oczywiście, dlatego że trudno sobie wyobrazić spójne funkcjonowanie polityków czy administracji w sytuacji, kiedy głowa państwa wiceprezydent pochodzą z innych ugrupowań politycznych i wreszcie jest kwestia związana z tym, jakim przeobrażeniom ulegał amerykańska scena polityczna w związku z wojną secesyjną, bo przypomnijmy, że kontekst, w którym rozmawiamy, czyli tej prezydentury Andrew Johnsona ona jest to jest właśnie, że świeżo po powodzi właśnie takich maszyn i PIT i tak jest Partia Republikańska, która ma, która na tle kwestie czy spór spór zasadniczy to między republikanami, a Demokratami prawda można powiedzieć, że to Republikanie byli tą partią upraszczając oczywiście nie poda szczegóły tego sporu, ale Republikanie byli partią która, która dała Ameryce prezydenta z Kolna jego wybór spowodował secesję Stanów południowych i od tego zaczyna się wojna secesyjna, której powody oczywiście są bardzo głębokie złożone, ale to fakt, że republikanin polityk wywodzący się z partii głoszącej konieczność ograniczenia niewolnictwa w stanach Zjednoczonych zniesienia niewolnictwa Stanach Zjednoczonych został prezydentem spowodował pęknięcie najpóźniej pęknięcie związane z też przeobrażeń całej sceny politycznej w USA no natomiast jeśli można powiedzieć to spór sam, który w konsekwencji doprowadzi do konfliktu między prezydentem Johnsonem, a kongresem, który zaowocuje postawieniem go przed perspektywą impeachmentem, a więc złożenia urzędu on i jakby pokazuje złożoność sytuacji politycznej w stanach Zjednoczonych w całej okazałości, bo tłem tego konfliktu jest stosunek do Stanów południowych, które miały być na powrót włączone do wspólnoty, jaką była Unia one przegrały prawda przegrały symbolem tej klęski było uwolnienie czarnych Amerykanów danie im wolności, ale teraz sprawa miał zostać zrealizowana w praktyce poprzez pewne rozwiązania prawne rzecz polegała na tym, że jeszcze prezydent lin call był zwolennikiem zbudowania pewnego konsensusu społecznego to nie jest jedyny polityk historia nie pierwsza nie ostatni, który wyznawał pogląd, że pójść do przodu może tylko wówczas, jeżeli za zasypie się te głębokie podziały przeszłości nie można prowadzić rozliczeń bardzo głębokich i rozliczeń w nieskończoność z tą pokładano stroną w szczególności mamy do czynienia z konfliktem w warunkach wojny domowej prawdę trzeba budować wspólnotę próbować odbudować rzecz polega na tym, że stany południowe faktycznie opierały się wobec czegoś co nazywane jest historii rekonstrukcją, a więc budową i po ponownych więzi między tymi Stanami Unii w tym Stanami północnymi pogląd umownie tym stanem południowymi kwestii Unii dokonały secesji, rozpoczynając wojnę secesyjną chodziło o to, żeby przyjąć rozwiązania oczekiwane przez Unię, a które jak na południe były traktowane jako zamach na południowców dopowiedzmy wreszcie, że oni wojnę przegrali, ale nie uważali, iż muszą przyjąć wszystkie rozwiązania prawne, które są im przez północ narzucane Johnson chciał kontynuacji linii Nikola to znaczy chciał traktować stany południowe w sposób umiarkowany, a ja z samym kongresie Partia Republikańska miała swoje jeszcze dość silne wpływowe skuteczne skrzydło radykalne, które wobec oporu Stanów południowych domagało się innej konstrukcji rekonstrukcji, która będzie no przy złamie ten opór Stanów południowych zgłosi stany południowe do przyjęcia tych rozwiązań oczekiwanych przez przez strony zwycięską przez Unię tutaj nieuchronnie musiał się narodzić konflikt między prezydentem mającym inną wizję rekonstrukcji tymi republikanami nazwijmy ich radykalnymi, którzy na jego partię republikańską, choć prezydent będzie mógł liczyć w tych swoich sporach na poparcie bardzo umiarkowanych Republikanów, którzy będą uważali, że rekonstrukcja musi być głęboka tu musimy oczywiście trochę przyspieszyć naszą opowieść po chyba tym zapalnikiem do samego uruchomienia procedury impeachmentu to jest kwestia nominacji dokonywanych przez prezydenta pojawiają się 2 nazwiska startom tak i Lorenco Thomas no i jeśli na dodatek właśnie 3 nazwiska gen. Ulysses Grant czy rzeczywiście kwestia nominowania lub nie nominowania przez prezydenta tych panów na stanowiska to jest ten moment, który powoduje uruchomienie 24lutego chyba 1800 sześćdziesiątego ósmego roku właśnie tego nie być moment problem polega na tym, że na siebie tak w tym sensie możemy powiedzieć, że w rozumieniu takim nie wiem technicznym tego samego mechanizmu tak fakt, że chodzi o odwołanie jest precyzyjnie chodziło o to że, że Johnson chciał się pozbyć z gabinetu Edwina sten tona w tym wypadku sekretarza wojny na podstawie nowego ustawodawstwa, w którym Kongres chciał mówiąc obrazowo spętać prezydenta nie mógł tego zrobić bez bez zgody Izby wyższej Kongresu, czyli Senatu dostał się brakiem tej zgody nie przejął mimo wszystko chciał usunąć ten to nas gabinetu to doprowadziło do uznania go za człowieka, który dokonuje zamachu na prawo o prawo mu też na to nie pozwalało to oczywiście chodzimy na obszar dyskusji dotyczący tego, o co tak naprawdę chodziło stronom i jakkolwiek trzeba przyznać powiedzieć 1 rzecz wyraźnie to znaczy z punktu widzenia z punktu widzenia formalnego Johnson rzeczywiście działa niezgodnie z obowiązującymi regułami natomiast faktem też jest, że rozwiązania przyjmowane przez Kongres miały na celu ograniczenie możliwości prezydent tak tu, z którym kongresie głęboko nie zgadza co do istotnych kwestii dotyczących polityki amerykańskiej prawda, więc tak jak w każdej z tych sytuacji, które właśnie można mówić w wypadku pigmentu mamy do czynienia z Radia rzeczywistością prawną, ale ona na ten to tło polityczne i naj musi być większość, która chce odsunięcia prezydenta, że można było w ogóle rozważać tę kwestię no i dżemy prezydenta coś jak wiadomo wypadku prezydenta Johnsona tej większości w Senacie zabrakło tak 26maja 60 tego ósmego roku nie udało się właśnie zdobyć w tej większości 23 no i sprawa upadła przelatuje tak panie doktorze bardzo szybko do czasów, które już część słuchaczy pewnie kojarzy o tyle warto może wspomnieć o sytuacji nikt z Sanem, dlatego że afera Watergate znana również znana ze znakomitych filmów fabularnych, ale też, że dochodzi do sytuacji, którą część trochę myli być może wnikliwie nie pamiętających tamtych wydarzeń no bo pamiętają, że nikt sąd przestał być prezydentem w trakcie kadencji, ale w efekcie nie, dlatego że udało się tę procedurę doprowadzić do końca prawda tak to jest kwestia związana z faktem, iż prezes tak czajnik został został odszedł odszedł z urzędu, unikając procedury impeachmentu to jest jedna z najciekawszych bez wątpienia postaci na urzędzie prezydenta Stanów zjednoczonych bez wątpienia jeden z ciekawszych polityków dwudziestego stulecia bardzo złożona postać i na pewno powinniśmy unikać jakichś jednoznacznych prób opisania go albo do bardzo pozytywnego to, czego niektórzy mają skłonność albo bardzo negatywnego dług to, czego może większa część komentatorów obserwatorów ma skłonności to był prezydent który, który rządził wielkim powodzeniem pamiętajmy krótko jeśli można on przegrał bardzo brzydko bardzo króciutko przegra wybory Karin wydawał się postacią skończono później taca wraca do Ameryki z bardzo nękany latami 60 tymi odradza się niczym Feniks z popiołów zostaje prezydentem co więcej kolejną kadencję dostaje w sposób spektakularny i przychodzi upadek wady związane z faktem, że prezydentowi zarzucono przy przekraczaniu uprawnień właściwie posadzić w tle jest w tle względem w historii afera Watergate chodzi o to, że zakładano w biurach partii Demokratycznej podsłuch wykrycie próby założenia tego podsłuchu doprowadziło do postępowania policyjnego postępowania karnego, a równocześnie rozwijało się śledztwo dziennikarskie prowadzone przez dziennikarzy The Washington Post no i to była właśnie ta słynna afera Watergate pierwotnie ona na poziomie prawnym karnym skończyła się skazaniem włamywaczy oni się tak szybko właściwie pogodzili z tym faktem, a przeciwnicy Nixona dziennikarze tak intensywnie drążyli sprawę, że wydawało się jasne, iż nie jest to na pewno kwestia błaha kwestia zwykłego włamania, że w tle stoją machinacje o wiele poważniejsza, ponieważ poczęło się dochodzenie, które z 1 są to się w dziennikarstwie z drugiej strony śledztwo prowadzone już z inicjatywy Senatu do progu u wyjawiła fakt, iż na ryczałt NIK son stoi za aferą Watergate, choć on oczywiście ten pogląd całą mocą odrzucał chodziło o zarzut tuszowania tuszowania tego przestępstwa tego działania jak na marginesie można wypowiedzieć właśnie wiadomo poco to wszystko było skoro nikt z miału wybory w kieszeni wygrane, ale stało ja się jak się stało istotą można powiedzieć, że też ofiarą czegoś co u nas jest głośno tylko może na 1 poziomie, czyli no ofiarą nagrywania taśm prawda, bo się okazało żal nagrywane są właśnie wszystkie rozmowy w gabinecie owalnym w związku z tym prezydent został poproszony o udostępnienie taśm, a na tych taśmach pewnie były informacje, które mogą wskazywać jednak stał za próbą założenia podsłuchów czy jakiejkolwiek innej nie czystej formy gry z przeciwnikami politycznymi rozumiem, że z tego powodu wszczęto procedurę impeachmentu wobec prezydenta no ale tak jak pan powiedział on sam chyba, obawiając się, że tym razem może prezydentowi nie udać zrezygnował tak, ale tak tak no właśnie, czyli tutaj nie doszło do tak powiem realizacji procedury impeachmentu, bo właśnie ona została uruchomiona natomiast sam nikt z 9sierpnia 70 tego czwartego roku ustąpił może tylko warto dodać, bo to jest też ciekawe w kontekście dzisiejszych może rozważań, że kiedy jego następca został prezydentem na następcę został jego zastępca, czyli Gerald Ford on wydał akt ułaskawienia zamek zamknął w ten sposób możliwość pociągnięcia nikt ona do odpowiedzialności prawnej prawda, więc od odpowiedzialności karnej kark tak, bo tam chodziło oczywiście no dobrze przejdźmy teraz pozostało nam niestety jakieś 5 minut do kolejnego appeasementu historii też ciekawych okolicznościach, czyli piechotą no to jest można powiedzieć najbardziej po dwunastym z historii, bo ona dotyczy oczywiście zarzutów krzywoprzysięstwa popełnionego przez prezydenta Clintona, ale w związku z kwestiami dotyczącymi oni to Niewiem w kwestii do smutnych przykrych, bo do prywatnych związanych z no można powiedzieć nadużyć władzy przez prezydenta dotyczących jego relacji osobistych tak i tutaj być w ten sposób, że bardzo wyraźnie widać wypadku nie chcę bronić Billa Clintona, ale w tym wypadku, bo rzeczywiście nie nie mówił prawdy, a przez minimum pełnej prawdy w swoich zeznaniach dotyczących własnych relacji z osobami pozostającymi w sytuacji jakiś tam zależności od niego służbowej natomiast natomiast chodziło ewidentnie o to, żeby go pogrążyć i podjął mowa tutaj działalność działania opozycja republikańska głośną postacią tamtych czasów był prokurator specjalny, który prowadził postępowanie w tym zakresie prawda i dla którego to chyba była też droga do w dużej mierze jednak autopromocji Ameryka tym żyła świat tym żył Jan taką 1 uwagę na marginesie tej historii może polityczną dotyczącą tła afery Clinton myślę, że to jest pogląd wielu komentatorów, że ta afera bardzo istotny sposób osłabiła tę stronę amerykańskiej sceny politycznej może ona niosła dla i wówczas zabrakło głosów do prze głos do przyjęcia zarzutów przeciwko prezydentowi Clintonowi, ale ona uczyniła ten nurt liberalny w polityce amerykańskiej czy amerykańskiej scenie politycznej obciążony historią impeachmentem tu powiązanego z bardzo nieciekawy mi działaniami podejmowanymi przez Billa Clintona to z tym, że to może jednak warto podkreślić, bo znowuż w takiej pobieżnej wiedzy może niektórzy kojarzą, że jego problemy wynikały tylko Włosi właśnie z faktu jakiś romansów ze swoimi pracownicami co ocierało się o molestowanie seksualne, ale nie z tego powodu właściwie ten piszmy się pojawia tylko dlatego rząd kłamał po prostu no także ta Grammy za kłamca, a nie niemoralne zachowanie tak czy nie tak tak jak ja i starają się to powiedzieć, że w tle oczywiście są kwestie związane z niemoralnym zachowaniem, ale on złożył fałszywe zeznania oczywiście później bronił dotyczą mówiąc zmian w myśli, czego nie powiedział, ale faktycznie jest prawdą, że on po w tym względzie złożył zeznania niezgodne z prawdą oczywiście oczywiście tak no to o tyle teraz tytułem podsumowania czy czy to oznacza, że jednak rzeczywiście ze względów politycznych zwykle pewne jednak równowagi sił w kongresie trudno jest usunąć prezydenta przy pomocy tej procedury, bo nigdy nie udało nigdy się nie udało ja bym powiedział, że myślę, że powinien się koncentrować jednak na dwudziestym stuleciu, dlatego że polityka Ameryki po wojnie secesyjnej to jest inny klimat inne standardy niż nasza rzeczywistość współczesna, więc myślę, że trzeba się skoncentrować na porównaniu tych przypadków, o których tutaj mówimy myślę, że w wypadku Exxona była było jednak ryzyko dostrzegano patologie związane z funkcjonowaniem białego domu pod kierownictwem Richarda Nixona to jest jak powiedziałem postać złożona z tego, że z 1 strony to prezydent miał wielkie osiągnięcia w polityce międzynarodowej także duże w polityce wewnętrznej, ale miał takie paranoiczne styl uprawiania polityki w tym zakresie on dopuścił się rzeczy, których prezydent Stanów zjednoczonych dopuszczacie nie powinien BIK to niewątpliwie powinien był kłamać, ale też zdawano sobie sprawy w obu partiach ja mówię wszystkim republikanami Demokraci stanęli za swoim prezydentem, że no jest jednak coś takiego deprecjonują, czego urząd prezydenta samą politykę amerykańską jeśli prezydent Clinton będzie złożony urzędu w tle takiej historii, jakkolwiek ma pan oczywiście rację mówiąc o tym, że on dopuścił się kłamstwa to jednak miejmy świadomość tego no, jakie kwestie chciał kłamiąc ukryć no na pewno, ale to jest o tyle istotne, żeby pamiętać właśnie, że te pojawiające się postaci Paula Rządz Monika Lubiński, które są w jakim sensie ofiarami tej całej historii to to nie tyle właśnie oskarżenia wobec Clintona dotyczyły samych romansów czy molestowania czy mobbingu, ale właśnie kłamstwa nos prezydent nie powinien kłamać to też zła ważna jest pan wraz z dotacji, ale ważna konstatacja dochodzimy do wniosku, że na końcu zawsze decyzja polityczna nowość za bardzo dziękuję pan dr Marcin Matelski Instytut amerykanistyki i studiów polonijnych Uniwersytetu Jagiellońskiego był nasz gość dziękuję za rozmowę chcę serdecznie dziękuje, a teraz jeszcze zastanowimy się co z kolejnym przypadkiem impeachmentu, czyli najnowsze dzieje Donalda Trumpa Maciej Zakrocki przedstawia, a teraz gościem audycji jest pan dr Łukasz Pawłowski socjolog współautor podcastu amerykańskiego kultura liberalna dobry wieczór określa Tur, bo właśnie tak jak słuchacze mogli przed chwilą się dowiedzieć właśnie nigdy w historii nie udało się prezydenta przy pomocy tej procedury impeachmentu usunąć, ale też w sumie nigdy nie było sytuacji, żeby w czasie 1 kadencji prezydenta dwukrotnie ktoś próbował ktoś Kongres próbował usunąć przy pomocy takiej procedury może przypomnimy na wszelki wypadek słuchaczom jak to było z tą pierwszą próbą impeachmentu wobec prezydenta Donalda Trumpa no wówczas powodem do in liczbę tu byłem była ujawniona afera, w której oskarżono prezydenta Trumpa o wykorzystywanie swojego stanowiska i prerogatyw z nim związanych do realizacji swojego prywatnego interesu politycznego, a mówiąc konkretnie chodziło o to, że prezydent Trump zagroził wstrzymaniem pomocy finansowej dla Ukrainy, jeżeli władze ukraińskiej nie pomogą mu mówiąc kolokwialnie znajdywanie brudów nadzór by ten wykazał się wówczas prezydent Trump pewną dalekowzroczność ciągu wówczas przewidywał że to by ten może być rywalem w wyborach prezydenckich lub też uważa by nas za najgroźniejszego potencjalnego rywala drugim zarzutem był zarzut ingerowania czy próba storpedowania śledztwa, czyli były wówczas 2 zarzuty różnica pomiędzy pierwszym maty drugi oprócz czasowej między tą pierwszą drugą próbą pigmentu polega na tym, że wówczas w izbie reprezentantów ani 1 kongresmen republikański nie zagłosował za impeachmentem w tej chwili po głosowaniu w izbie reprezentantów wiemy, że 10 kongresmenów partii Republikańskiej poparło krok Demokratów no oczywiście wszyscy kongresmeni partii Demokratycznej no tak, zanim przejdziemy do tej sytuacji obecnej to warto byłoby może jeszcze wyjaśnić słuchaczom nieco może dokładniej, o co chodziło Demokratom, kiedy zaapelowali do wiceprezydenta USA, żeby on uruchomił procedurę dwudziestej piątej poprawki konstytucji, która właśnie mówi o usunięciu ze stanowiska urzędującego prezydenta to jest poprawka, która się pojawia w roku 1960 siódmy ma, a powstała jako konsekwencja zabójstwo prezydenta Kennedy jego różnego rodzaju kontrowersji, jakie przy pojawiło w debacie jak rozumiem politycznej i politologiczne jeśli chodzi o objęciu urzędu prezydenta przez wiceprezydenta Johnsona do wiemy że, że ma pensję skorzystał z tej procedury, ale właśnie, gdyby zechciał pan wyjaśnić okoliczności, o co chodzi z tą dwudziestą piątą poprawką i i czy to tylko kwestia lojalności Majka pensa czy jednak po prostu to jest strzelanie z tak ogromnej armaty, że będą po prostu też uznał, że nie ma sensu tego robić, bo mnie to znajdowali się także członkowie partii Republikańskiej np. senator republikański stanu Pensylwania patrzy mi, którym mówił, że najlepiej oczywiście było, gdyby prezydent sam odszedł, ale sugerowano również użycie do dwudziestej piątej popraw, bo ona je szybka, bo można wykonać szybciej wydaje się niższy całą procedurę impeachmentu tutaj chodzi o szczególnie sekcję czwartą tej poprawki, która mówi, że kiedykolwiek wiceprezydent i większość bądź szefów departamentów władzy wykonawczej bądź innego ciała utworzonego przez Kongres przedłoży przewodniczącemu Senatu spikera Izby reprezentantów pisemne oświadczenie, że prezydent jest niezdolny do sprawowania władzy i obowiązków swojego urzędu wiceprezydent przejmuje niezwłocznie zadania i obowiązki urzędu, działając w zastępstwie prezydenta, więc to to tutaj chciano skorzystać tego zapisu, ale tak jak pan powiedział wiceprezydent okazało się, że nie ma zamiaru z tego korzystać pan uzasadniał, że to byłoby przekroczeniem jego uprawnień powiedział nawet, że tak jak nie chciałem przeprosić swoich uprawnień podczas tego posiedzenia Kongresu, na którym zatwierdzano wyniki wyborów prezydenckich zwycięstwo Bidena przypomnijmy prezydent Trump chciał, żeby pan nie zatwierdził wyników jako przewodniczący obradom chodzi oczywiście pan nie ma do tego prawa, a więc powiedział, że takie sposoby nie chciałem przeprosić swoich uprawnień tak i teraz nie chce przekroczyć swoje uprawnienia i nie wykorzystam tej idei tej możliwości Demokraci apelowali do tańca Demokraci w izbie reprezentantów z niej skorzystał z takich uprawnień nie zrobi tego związku z tym wstąpił procedura impeachmentu no ale to jest o tyle ciekawe bo, przytaczając przed chwilą brzmienie pierwszych zdań poprawki dwudziestej piątej sekcja 4 jak to się określa no tam jest jest taka opcja że, że może wiceprezydent no w drodze nasze ustawy przedłożyć przewodniczącemu Senatu przewodniczącemu Izby reprezentantów pisemne oświadczenie, że prezydent nie może sprawować władzy no w jakim sensie państw przekroczyłby swoje uprawnienia, gdyby to zrobił, a można powiedzieć, że po tych właśnie środowych zajściach z ubiegłego tygodnia no między panami jest chyba bardzo szorstka przyjaźń no nie mówię zemsty, bo jednak jeszcze jest jakaś odpowiedzialność w polityce mam miejmy nadzieję ciągle, ale formalnie jak się czyta tę poprawkę dwudziestą piątą tu chyba pan jakiegoś przekroczenia uprawnień pytanie jak to interpretować tę niezdolność tak czytam niezdolności do samego interpretować przede wszystkim dlatego np. zdrowo taki program niemowlę, bo zdrowie na to nie pozwala bądź jest niezdolny do podejmowania racjonalnych wypełni obwodów, jakiego nie wymuszał na zdrowiu właśnie to to możemy to tak interpretować na tutaj formalnie rzecz biorąc prezydent jest prezydent chce nic takiego się nie stało w sensie nie zmieniła się osobowość Donalda Trumpa oni tam Donalda Trumpa, który był no i widocznie pan uznał że, że odebranie władzy byłoby nadużycie ja uważam, że ono oczywiście nie chcę tego robić w domu ma także na na kompetencje polityczne takiego kroku dla partii Republikańskiej dla niego samego, ale tak jak pan powiedział wielu komentatorów część komentatorów spodziewała się jednak pójdzie ten krok dalej, bo to co się wydarzyło na Kapitolu 6stycznia ma wymiar nie tylko polityczne, ale także osobnik Matias ci ludzie, którzy ci wiceprezydent senatorowie kongresmani wówczas byli po okresie budynku Kapitolu musieli uciekać chować odprowadzanie byli przed służby porządkowe ja przypomnę także ci protestujący nie damy się do Kongresu można obejrzeć takie nagrania i oni wołają powiesić spędza i prezydent wywierał ogromną presję na maj taką, aby ten odrzucił wyniki które, które Kongres miał zatwierdzić potwierdzające wybór Joe Bidena im pan wie pan z tą on wtedy przepraszam, że w wchodzę słowo no jeszcze Trump mówił do do tych ataków chodzących Capitol jesteście wspaniali prawda bardzo mówił tutaj się przesuwają fragmentami i tak tego wystąpienia przed jeszcze zajściami przeciwników zwolenników prezydenta zwolennicy prezydenta mówią zwracają uwagę na to jedno zdanie, gdzie rzeczywiście mówi Trump pójdźmy teraz po kapitał nie będziemy patriotycznie pokojowo protestować ZN NATO uwagę, mówiąc że pan zachętę rozruchu na, ale przeciwnicy zwracają uwagę na to prezydent mówił przez miesiące tygodnie całe 2 miesiące po wyborach mówił, że wyniki to nieprawdziwe i że wybory zostały skradzione i także to mówią w innych częściach tego choćby przemówienia przed zamieszkami, gdzie mówił, że trzeba walczyć bardziej twardo jak będziecie walczyli twardo to nie będziecie mieli swojego kraju tak dalej itd. zresztą tam też nagrania spod Kapitolu, gdzie dzieci ludzie krzyczą należy to prezydent nas tutaj zaprosił nawiasem mówiąc Trump mówił, że pójdzie tam razem z protestującymi oczywiście badania zrobił nawet na powietrzu udał się z powrotem do białego domu, a wartość, bo stanowi coby było, gdyby prezydent nie był taki twór vide boję ale gdyby on naprawdę po 8 minut i gdyby wśród tego tłumu protestujących napierających na Kapitol dla nas próbą Stanów zjednoczonych wówczas miałyby zrobić służby trudno sobie to może by obrazić i usług 2 tygodnie temu nie wyobrażaliśmy pewnie, że ludzie mogą wedrzeć do Kapitolu po nie jest całkowicie wydaje mi się nieprawdopodobną magię dobrze to w tych ostatnich kilku minutach proszę powiedzieć w takim razie co dalej szczególnie w kontekście kalendarza najbliższych wydarzeń, czyli zaprzysiężenia nowego prezydenta i możliwości procedowania dalej impeachmentem przez Senat w jakim to wszystko w jakiej to jest koincydencji no, więc zacznijmy może od tego tematu bo tutaj warto zwrócić uwagę jednak pewną zmianę partii Republikańskiej przy pierwszej procedurze Republikanie utrzymali się razem w Senacie tylko 1 senator zagłosował za jednym z artykułów pisałem, które wówczas zgłoszonej był to senator drobnej teraz lider Republikańskiej wciąż jeszcze większości w Senacie niedługo to będzie mniejszość w Senacie Mitch McConnell twierdzi, że nie podjął jeszcze decyzji jak zagłosuje w sprawie impeachmentu to jest jednak znacząca zmiana postawy być może jest to blef być może jest to próba takiego wpływania na Trumpa, żeby się trochę spokoju podporządkowania go, ale sam sposób mówienia same komunikaty, które płyną ze strony partii Republikańskiej to już nieco inne jest ona bardziej podzielona, nawet jeżeli tylko część kongresmanów zagłosowała za impeachmentem, ale te komunikaty ze Senatu także są odmienne to po pierwsze do skazania prezydenta potrzebnej w 23 głosów, a więc 67 senatorów do oznacza, że Demokratom brakuje 17 już po zmianie już po tym, jak przyjdzie rozpocznie się kadencja nowego Kongresu będą Demokraci 50 swoich senatorów brakuje 17 przyczynił się znajdzie ja szczerze mówiąc wątpię, żeby aż tak się znalazło, ale tutaj zwolennicy impeachmentem mówią, że nie chodzi tylko czasu nie chodzi o kalkulację szans chodzi o to, że jeżeli podburzanie do rebelii przeciwko legalnie wybranym władzom nie jest wykroczeniem, które zasługuje na piśmie odstąpić nie ma sensu, bo to jest chyba najgorsze takie przestępstwo przeciwko Republice, jakie można i jakiego się można dopuścić ani to imię zasad stąd ten im pić tę procedurę przeprowadzić natomiast do inauguracji tego, kiedy miał się odbyć proces to rzeczywiście są tutaj różne komunikaty wiemy już nie zacznie się wcześniej niż 19stycznia, więc na dzień przed inauguracją oba 1 później zmienia nam się rozchodzą nam nowi senatorowie i proces mógłby się toczyć już po opuszczeniu przez Trumpa przez Trumpa białego domu, jaki jest z tego zysk no pokusa może być dla Demokratów to jest oczywiście ukaranie Trumpa symboliczne, ale dla części Republikanów, bo jeżeli zakończyłaby się sukcesem procedura impeachmentu to butach zwykłą większością głosów Senat może zablokować prezydentowi Trumpowi możliwość ubiegania się o kolejną kadencję za 4 lata może być kuszące dla części Republikanów bo gdyby ten wpływ Trumpa na ich partie, a wielu Republikanów uważa, że są destrukcyjne no i zostałby daleko zmniejszone i macie Republikanie mają rację zapewne w Polsce jest destrukcyjne, bo proszę zwrócić uwagę, że w 2016 roku Republikanie zdobyli większość Izby reprezentantów mieli większość reprezentantów w Senacie mieli swojego prezydenta 4 lata później nie mają nic, czyli przed nami bardzo ciekawe dni dzisiaj bardzo pięknie dziękuję pan dr Łukasz Pawłowski socjolog współautor podcast amerykańskiego kultura liberalna był naszym gościem pięknie dziękuję bardzo, podziękowania dla Małgorzaty Raczyńskiej, która audycję przygotowała Maciej Zakrocki dobry nacji Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: MACIEJ ZAKROCKI PRZEDSTAWIA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj wszystkich audycji Radia TOK FM kiedy chcesz i jak chcesz - na stronie internetowej i w aplikacji mobilnej!!

Dostęp Premium

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA