REKLAMA

KultOFFe: Ezra Pound "Pieśni"

OFF Czarek
Data emisji:
2021-01-25 11:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
25:35 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
wcale państwa moim gościem jest pani Julia Fiedorczuk poetka pisarka tłumaczka krytyczka literacka dzień dobry witam bardzo serdecznie dzień dobry ja również witam serdecznie dzisiaj pieśni, których autorem jest z Rapa rząd czyli, jeżeli ktoś się nudzić weekend to 800 stron tak piękny i tak zrozumiane i prostej poezji, że po lekturze pieśni Tęcza grawitacji Thomasa pieczona wydaje się jakąś zagadką da czterolatków no tak to prawda rzeczywiście wiedzą chodzi o co chodzi Rozwiń » o niebo życiu nic nie rozumie proszę wyjaśnić dobrze się, że mam 13 minut to są akurat akurat postaram się wyrobić oni nie efekt mniej 11 okej no, więc nie ulega wątpliwości, że ten poemat ogromny potężne przełomowe mistyczny dziwaczne pytanie olśniewający tak miejscami olśniewający miejscami straszliwie nudne, że to jest to nie ulega wątpliwości, że to jest jedna z największych zagadek jedną z najbardziej osobliwych dzieł nie tylko modernizmu, ale może w ogóle XX-wiecznej literatury i na pewno pieśni i trudno w ogóle czytać w całości na pewno to jest książka dla osób, które kochają literackie literackie zagadki i dla osób, które lubią trudne teksty, które lubią zagłębić się w kwestii polityki i kwestie też no takiego namysłu nad tym czym może być poezja i w jaki sposób poezja może, więc wchodzić relacje historia o np. w jaki sposób może mniej lub bardziej funtów Fortum nie wchodzi w relacji z ekonomią, bo to też była 11 spada koników niestety dla jakże to jest także to jest to jest oczywiście dzieło dzieło bardzo zagadkowe bardzo tajemnicze nieukończona w momencie, kiedy kiedy pan umierał siedemdziesiątym drugim roku w sumie 800 stron to jest 117 pieśni i pan mówił o o tym dziele, które uważa uważał pieśń za dzieło swojego życia mówił mówił, że to jest poemat zawierający historie byłem inkluzji jest 3 jeszcze inny jeszcze jeszcze inne określenie dla pieśni brzmiało podręcznik dla Książąt i miał taką ambicję, żeby po prostu zawrzeć w tym formacie o polityce porozmawiamy za chwilę na razie na razie o tym sąd próbował włożyć są tam w z grubsza próbował włożyć wszystko tak, że próbował włożyć wszystko, jeżeli chodzi o tradycje Wschodu i Zachodu tradycję poetycką tradycję kulturową, ale też np. myśl ekonomiczną wszystko co jest jego zdaniem warte zachowania tak, bo to takie modernistyczne impuls polegający na tym, że istnieje głębokie przekonanie to pan nie był tutaj odosobniony, że ta cywilizacja potrzebuje bardzo radykalnej odnowy radykalnego odnowienia także jak znajdujemy się w takim momencie po pierwszej wojnie światowej, kiedy sąd zaczął zaczął pracować nad tym w swoim na ten swoim wielkim projektem znajdujemy się w takim momencie, kiedy potrzeba czegoś radykalnie nowego także jest świat znalazł się w jakimś takim totalnie dekadencki momencie i również poezja pan uważa, że poezja przełomu dziewiętnastego dwudziestego wieku to jest generalnie nudziarstwo nikogo to nie nie obchodzi i że i, że wszystko wymaga radykalnego odnowienia, ale to odnowienie w przypadku zaś nie tylko panda innych modernistów takich jak Elliot czy Joyce ona ono miało wyglądać taki sposób, że nie odcinamy się kompletnie od tradycji tylko tradycja bierzemy to co jest w niej jakoś ponadczasowe uniwersalne to co żyje pan stanąć miał taką teorię świetlistych momentów dumy na moment by takie momenty w historii kiedy, kiedy w sposób szczególnie fortunny splatały się ze sobą kwestie właśnie przykład estetyczne poetyckie z kwestiami ekonomicznymi czy czy politycznymi czy czy czy społecznymi no i kilka takich momentów, którą szczególnie lubił 1 związane z konfucjańską, a Chinami inny były związane z jak z momentem Dantego, którego też uważał za za za absolutnego absolutnego geniusza, więc pierwsze założenie takie piszemy poemat ten temat nauczyć zaczyna się sądowi rozrastać perypetie życiowe 45 lat jest nieskończona 45 lat po Expo po podczas, których ta zdążył przeżyć fascynację faszyzmem mieć siedzibę w klasie posiedzieć w najpierw tak posiedzieć najpierw w klatce, gdzie zresztą powstały jedne z najpiękniejszych pieśni pieśni Piwoński to jest to rzeczywiście zupełnie oszałamiający fragment tego poematu pan siedział w klatce czekając na ucieczkę czekając na proces tak pro, a miał proces za zdradę stanu i właściwie nie został skazany na śmierć tylko dlatego został uznany za za obłąkanego i spędził następnie 12 lat takiej instytucji w szpitalu dla dla psychicznie chorych przestępców po 12 latach wrócił z powrotem do do to Włoszech, gdzie popadło właśnie w kłopoty, ponieważ zafascynował się Mussolini i i wygłosił serię audycji we włoskim radiu, które po prostu no popierały Mussoliniego, więc to wszystko działo w trakcie pisania tego poematu więcej, bo od od od momentu, kiedy on zaczynał o po pierwszej wojnie światowej poprzez ten czas, aby we Francji później we włoszech później ten teren ten proces później później czas w szpitalu psychiatrycznym po powrót do do Włoch totalne załamanie jego poczucie klęski przyznanie się do totalnego Ślaska swoje głosy do tego projektu to wszystko zawiera się właśnie w tym formacie, który z 1 strony ma niesamowite ambicje tak jak powiedziałam uchronienia ocalenia wszystkich tych wszystkich tych szczyt listy momentu w tradycji przepisania ich na nowo pokazania ich na nowo do winy, a z drugiej strony jak jesteś w ten projekt wpisano wpisano jego klęska to też jest jako typowe dla dla tych potężnych projektów modernistycznych z pieszej połowy dwudziestego wieku także one w tych swoich potężnych ambicjach jakoś jakoś przeważnie przewoźnik nie udawało więc, więc jeśli można czytać jako swoisty dokument epoki taki jak najbardziej modernistyczne dzieło właśnie wielki poemat książka, która ma być tą książką podsumowującą wszystko można ją czytać jako jako piękną klęskę można czytać tak jak chyba większość Czytelniczek i Czytelników czyta pieśni jak sama tak czytam pieśni jako jako po prostu źródło olśniewających zupełnie fragmentu poetyckich jako, jaką właśnie taki worek wspaniałości, z którego z, którego biorę kawałki poezji, która naprawdę naprawdę nie ma równe, jeżeli chodzi o XX-wiecznej od tych z pewnością momenty poetyckie i to czytanie sztuki dokończy tę tym, że to czytanie w jak we fragmentach tak naprawdę nie jest nie będzie sprzeczne z polityką pieśni, dlatego że pieśni posługują się polityką fragmentu bardzo mocno tak to jesteś też część modernizmu tego działa że, że one są fragmentaryczne, że to fragmenty są ze sobą zestawiane w taki sposób, który jako zaskakujący dlatego też mamy w tej chwili taką reakcję w ogóle nie ma o co chodzi bo, bo drugi o nawet w drugiej bo, bo te to to w jaki sposób pan operuje fragmentem i w jaki sposób zestawia ze sobą ze sobą fragmenty czy obrazy to rzeczywiście jest jest w bardzo nowatorskie to zupełnie zrewolucjonizowało poezja języka angielskiego też 3 przez za pośrednictwem tłumaczy uważa, że np. miało ogromny wpływ na na poezję polską końca końca dwudziestego wieku mieliśmy wybitnych tłumaczy m.in. Andrzej Sosnowski Leszek Engelking Andrzej Szuba trochę opóźnić się po polsku ukazywało w literaturze na świecie był też wybór Piwowski 9 oddziałów baroku i więcej, więc ta ta polityka fragmentu wiąże się z tym jak po 1 wspomniany Konfucjusza wspomniałam Dantego, który jest drugim dla pana takim takim drugą taką wielką inspiracją dla dla panda tych inspiracji jeszcze więcej m.in. wśród tych inspiracji też Zafona i Stefana w ogóle odkrycie fragmentów stosowne też miało wpływ na to w jaki sposób moderniści pisali i w przypadku panda to właśnie to w jaki sposób przetrwały tekst Safony, że stracona, bo dociera do nas we fragmentach to też ma jakiś wielki poetycki urok to, że to, że to, że ta tradycja że, że te rzeczy świetliste momenty docierają do nas jako skrawki takie skrawki które, które należy ochronić ocalić to też ma wpływ na to że, że ona Bytom tę tę poetykę skrawków fragmentów stosuje do swojego do tego swojego potężnego potężnego poematu, do którego powrócił po informacjach jasne co ciekawe do do pana można też dotrzeć zupełnie nieoczywistym ścieżkami, bo jeżeli państwo lubią np. powieści kryminalne to jest taki autor ma też dobrze znany w Polsce albo Lenart i ma taką taką powieść zatytułowaną prąd to, w której to główny bohater jeszcze jako żołnierz amerykański w 1945 roku udało się zamienić kilka słów właśnie z panem, który wtedy był w tej metalowej klatce trzymany na na zewnątrz, bo myśli i pan przeczytał mu jakieś fragmenty właśnie pieśni i on potem po latach powraca do Włoch od wszystkich konikiem pracuje dla mafii po i elity ma się ukradł sporą sumkę po to, żeby sobie przejść na emeryturę właśnie we włoszech i powraca spotyka znów panda i się odzywa się do niego, ale plan oczywiście ogólnie chodzi to tylko czy jeden z wątków, które się w tej powieści pojawiają ale, ale tak wspominam jako ciekawostkę powrócimy do naszej rozmowy po informacjach Radia TOK FM informacje już za kilka minut o godzinie jedenastej 20 o tak tak to ujął wracamy wcale państwa moim gościem jest pani Julia Fiedorczuk poetka pisarka tłumaczka krytyczka literacka dzisiaj z Rapallo pieśni 45 lat i pewnie jeszcze wydłuży pisał, ale niestety od zszedł był, jeżeli ktoś chce czytać w języku oryginalnym co polecam oczywiście, ale to oznacza, że oprócz angielskiego warto szybciutko jeszcze opanować włoski francuski i grekę tak szybko się przydadzą się też inne języki ich brakuje ich ponad 13 głosów 2 języków jest ponad 13 w pieśniach pan zresztą uważał, że jeżeli byłby w stanie nakłonić swoich Czytelników do tego, żeby nauczyli się z nami tych postaw greki no, jakby nie widzi problemu także opory jeśli jeśli jeśli po prostu ludzie chcą czytać chcą praktykować poezję to właściwie do podstawy powinni powinni ogarnąć jakoś tak wiadomo, więc wiadomo tak także także takie drobne przez kawa pisanie nie rozbiera już po potrzebne tak bez Homera i właśnie mówiłem trochę tych źródłach jeszcze jeszcze kolejne źródło jeśli chodzi o inspiracje panda to jest to właśnie Homer tak naprawdę 2 podstawowe filtry są, przez które tutaj trzeba czytać czytać jeśli to jest to jest Polska komedia Dantego i Odyseja i 5 pierwsza to jest tak naprawdę zasadniczo przekład niekonwencjonalny, ale jednak przekład 11 księgi Odysei to jest moment, kiedy Odyseusz schodzi do podziemi, żeby oddać się złożyć ofiarę zmarły, żeby usłyszeć co co zmarli mają dopowiedzenia i o tym bardzo pięknie pisze Jerzy Jarniewicz w książce od pieśni wojskowe tu tutaj od pieśni tam dodatkowy tu Allena Ginsberga i ten ten rozdział o sądzie jest znakomity, bo oni o polskich przekładach pana, ale jest też pan jako tłumaczyło całą nabył kontrowersyjnym również tłumacze niektórzy uważają, że genialnym niektórzy uważają że, że kompletnie eleganckim tutaj pierwsza pierwsza 5 to jest jest jest historia jest istotnym sensie przekład właśnie fragmentu Homera co ciekawe cały ten gigantyczny poemat zaczyna się od słowa tak tutaj Andrzej Sosnowski tłumaczy pierwszy wers jako wnet zeszliśmy na okręt dziwne zeszliśmy na okręt Kiel wprost na falę naprzód nas, bo na zbożny może i czy te pierwsze awers zaczyna, bo jest na początku, stając na końcu jest ten czyli, czyli wracamy do o w tej polityki fragmentu do tego, że taki sposób tę ogromną historii zostanie zostajemy wrzuceni trochę bez ostrzeżenia tak jeżeli, jeżeli ten gigantyczny poemat zaczyna się od i od and to znaczy, że wchodzimy od razu środek dynamicznej historii tak tutaj jesteśmy na morzu razem z Odyseusza te wszystkie czasowniki są niesamowicie dynamiczne tam w oryginale są tylko Mono strzela tylko tylko 1 sylaba owe słowa co tak naprawdę sprawia jak piłka nożna pisał opa będzie taki taki znany krytyk amerykański, że właściwie tą pierwszą tę pierwszą pieśni czyta się tak jak ona składa się wyłącznie czasowników to jest to jest geniusz poetycki panda rządu z języka rzeczywiście wyciska taką ONR no właśnie tutaj pytanie czy panda powinno się czytać czy słuchać też to jest tak jak pan zdecydowanie podobno był podobno miał pan ministerstwu i bardziej taką z Suchowoli niesamowicie dobrze słyszał też też obce języki, chociaż i inna inny jeszcze źródło inspiracji dla panda, czyli język chiński pismo chińskie i np. Polska polityka haiku, którą też inspirował no to to jest taka polityka na obu, która zawiera taki element też wizualne tak i pan z takim wczesnym powołany miałby przez siebie do życia stylu czy taki ruch awangardowym, który określił mianem marzy mu Imagis mu odnosi się też poniekąd do do do do do obrazu do takiej polityki, która polega polega, a trochę na złożoność, choć nie wyłącznie, bo ta definicja definicja tego obrazu Landowskiego to jest taki zlepek czy czy skomplikowane połączenie treści intelektualnych IMM i emocjonalnych w 1 chwili tak to to stąd właśnie chciał pisać taki sposób, żeby w 1 chwili w 1 momencie następowała eksplozja znaczenia eksplozja znaczenia zarówno emocjonalnego jak i intelektualnego wynikającą właśnie z tego chociażby, że splata się w tym obrazie wiele różnych wiele różnych nawiązań czy wiele różnych aluzji i rzeczywiście tutaj nie ma racji, kiedy mówi pan o tym, że do tego, żeby w pełni docenić tę poetykę no to trzeba odrobić lekcje to znaczy trzeba trzeba trzeba sięgać do tych źródeł pan sam nie opatrywał pieśni z przepisami, ale przepisy zostały potem zrobione tak jest dużo bardzo literatury pomocnik jesienią link tak są, pełniąc są są są przepisy rozmaite i są rozmaite komentarze no to jest tak naprawdę tak naprawdę sporo radocha i duża przyjemność poruszania się po tym, tekście jest trochę taka trochę taka trochę takie działanie w moim doświadczeniu jak archeologiczne także przekopywanie się przez różne warstwy tego poematu odkrywanie on też działa trochę jak palimpsest prawda ma nas ma te napisane Wars Senat nad nad warstwami i rzeczywiście rzeczywiście intensywność i polityki jest jest miejscami nie zawsze są bardzo bardzo żmudne nudne jak będzie tam, gdzie pan opowiada na świat ekonomii to to to fragment rzeczywiście są praktycznie niemożliwe dzisiaj do do czytania jak sądzę, ale tak jeśli pierwsza albo tutaj np. fragment pieśni z tą dziesiątej, gdzie mamy tę politykę fragmentu poetykę takiego zaskakującego zestawienia, kiedy pan pisze znów w przekładzie Andrzeja Sosnowskiego i piękno w swoim umyśle Artemis jak piękno górskich jezior o świcie twoje palce jak morska piana jedwab szkła non i przeciąga słodycz każdego ruchu Wierzba i Oliwka w lustrze wody mamy serię obrazów Artemis pojawia się właściwie na 1 oddechu składną Artem grecka bogini składu boginią, a japońską no to jest to jest też typowe dla panda, żeby zestawić ze sobą momenty z różnych kontekstu z różnych języku z różnych tradycji i pokazywać jakiś rodzaj Niewiem pokrewieństwa trudno powiedzieć bo, bo o dokładnie tak jak w polityce High kół te związki przyczynowo skutkowy nigdy nie są wyłożone prawda to raczej chodzi o to, że to zestawienie ma zadziałać taki sposób bardzo intuicyjne w taki sposób, żeby ta TEN-T ten proces skojarzenia czy proces proces doświadczenia zostają uruchomione w nas czytelnikach pod wpływem zderzenia, które może być kosztem zaskakujące mniej, ale nie nie mówi nam się, jaka jest relacja pomiędzy tymi elementami jak sam fakt, że są blisko siebie położone ma wywołać właśnie te to to intensywne doznania związane z z tym koniecznym odnowieniem odnowieniem również również ludzkiej percepcji odnowieniem naszej naszych możliwości doświadczania czegokolwiek tak i toksynami miejscami moim zdaniem rzeczywiście rzeczywiście się w pieśniach brzmiał wydarza ja mam takie momenty, do których dotrą wracam które, które niczego nie piśnie PiS chińskich gdzie, czyli wpisanych w tej klasy, której pan wspomniał, gdzie złamany kompletnie pan też już ma trochę więcej pokory i mówi dusz próżność już próżność i patrzy też szkół, a zjawisko przyrodnicze po jak szukać jakiegoś jakiegoś pocieszenia mówi o tym w jaki sposób wspiera go Mrówka albo źdźbło trawy bardzo bardzo poruszające tak właśnie tam wracam też wyprawy ule nawet pojawia się to właśnie ten fragment, który czyta temu już dobrze, ale pozostawimy również, bo straszniejsze, gdyby powiedzieć, że UE, że w tej jego w tym jego olbrzymim oceanie można powiedzieć słów też i języków pojawiają się błędy, które bym powiedziała błędy błędy pomylił się tymczasem głębsza analiza pokazuje, że to są przebyć błędy zamierzone, że nawet przez błędne użycie czy to właśnie nazw własnych czy to np. użycie dialektu paryskiego zamiast takiego oryginalnego francuskiego też nas jeszcze zabiera nieznane rejony taktu tu to ja myślę, że pewnie są takie sytuacje, gdzie coś może wydawać błędne w pierwszej chwili, ale jakimś totalnym dyletant sam, a okazuje się, że Rze że, że nie jest niczym takim, ale myślę, że są też takie sytuacje, kiedy coś po prostu jest w końcu jednak trochę eleganckie i albo albo po prostu świadczy o jakiej takiej pewności siebie, którą ważna na wczesnym etapie, zwłaszcza miał jego wczesne przykłady chińskiego, kiedy jeszcze słabo znał chiński no to jest tak bardzo ambiwalentny na sytuacja, bo z 1 strony to są są wiersze takiego tomu CASA, który ukazał się 900 piętnastym roku przed przepisami tutaj to są bardzo piękne wiersze po angielsku, ale z drugiej strony ta ta metoda jego metoda metoda tłumaczenia chińskiego jest niezwykle kontrowersyjna tutaj mam przed sobą w ogóle cały taki potężny tom uczonych esejów pt. bez Rapa ten czas na no i aktualnie i filolodzy, jakby chińscy badacze tak różni się wypowiadają na temat tego co pan zrobił z Chinami tak i z 1 strony na słynne takie zdanie Eliota Elliott mówi, że stan jest wynalazcą poezji chińskiej dla współczesności jest ich inventum o uczelni społecznych oddaje to z 1 strony może być wspaniale pan jest wynalazcą chińskiej poezji, ale z drugiej strony można korzystać niebywale takie kolonialne spojrzenie no bo chiński powinien należało znajdować ona istniała tak i ja nie mam szczerze mówiąc wyrobionego zdania Niejestem sinolog szkołą nie wiem na ile by cała rzecz polega na tym, że pan na początku korzystał no z notatek filologa ani nazwał Ernesto Llosa i na podstawie tych notatek robi swoje pierwsze przekłady klasycznej poezji chińskiej i teraz wygląda na to, że los nie w pełni z umową rozumiał w ogóle natak naturę naturę i językach my, a i AAA jest to my mamy takiego też włącza poezji angielskiej w Polsce nie myślę, że jednak finansowe znacznie lepszym znaczącym tłumaczy i na dniach, nawet jeżeli nawet, jeżeli nawet, jeżeli się mylił czy, nawet jeżeli jego przesłanki były, jakby nie do końca czy to co pan zrozumiał z tych można było nie do końca słuszne można by rzec że, gdyby państwo pod pomyśleć sobie, a właściwie to powinien żyć myślę tylko 1 książkę to niech to będzie ta książka niektóre pieśni autoryzowane dziękuję państwu jednak, że starczy Talarek to wystarczy przeczytać pieśni ze zrozumieniem do krajów to właściwie rzeczywiście tak tego państwo finansuje kwota bardzo dziękuję za dzisiejszą rozmowę pani Julia Fiedorczuk poetka pisarka tłumaczka krytyczka literacka była państwa moim gościem dzisiaj z Rapą pieśni informację już za kilka minut o godzinie 1140 dzisiejszy program przygotował Paweł Ziętara nad jakością naszych połączeń czuwał Szymon waluta Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA