REKLAMA

"Poezja Adama była jak tlen" Adam Michnik wspomina Adama Zagajewskiego

A teraz na poważnie
Data emisji:
2021-03-22 12:00
Prowadzący:
W studio:
Czas trwania:
25:13 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
812 Mikołaj Lizut kłaniam się państwu dzisiaj gościem Adam Michnik redaktor naczelny gazety wyborczej Witaj Adamie dzień dobry wczoraj w Krakowie odszedł Adam Zagajewski jeden z najwybitniejszych polskich poetów przedstawiciel współtwórca nowej fali można powiedzieć poeta do tej generacji formacyjny czym dla ciebie jest poezja pana Zaleskiego obcuje z tą poezją jest od wielu lat pierwsze jego wiersze czytali są takie było krakowskie pismo student i tam do idei dodatki młoda Rozwiń » kultura tam wpisy właśnie Adam Zagajewski Julian Kornhauser w czasie badająca 6 nic ci Jurek, w którą chodzi i takaż to powiedziałem już no to był wtedy dla moich kolegów dla mnie to gruby głos pokolenia pokolenia, które świeżą przeżyło Marze 3000 ósmego roku do was przeżyło i pałki i konfiskaty mickiewiczowski Dziadów i rezerw represje więzienia procesy znajdą straszną kampanie anty inteligenckiej antysemicką ofensywą głupoty tak tak wielki marsz Graf Manu na władzę do władzy i a Adam niewątpliwie w to był zanurzony w doświadczenie jego wiersze były, jakby takim głosem protestu kultury tego pokolenia literatury tego pokolenia, że nie da się nie zgodzimy na to i oni pisarza wszechstronnym ba on był świetnym prozaikiem jego powieść ciepło zimno nas entuzjazm renta zostaną też dozór Andrzej Kijowski no i wspaniałe eseje jego te tomy pesymistyczne począwszy od Solidarności i samotności to eseistyka najwyższej próby myśmy sami w Gazecie wyborczej mieli szczęście nadal się nas obdarzył sympatią i rozmaite te teksty się godził nadużywać m.in. zapamiętam taki wspaniały, a ja się Loski swym Adam był zaprzyjaźniony naród wspomniała o marcu 68 rzeczywiście pan żagański też zawsze mówił, że to to właściwie było takie przeżycie generacyjna kształtujące dla niego po wydarzeniach marcowych gdy, gdy trafi do więzienia w tym relegowany, gdy relegowano cie Uniwersytetu Warszawskiego trafił do Poznania prawda i tam w lata także ta ważna część nowej fali, czyli Stanisław Barańczak Ryszard Krynicki i przyjaźni bardzo z tą grupą krakowską prawda reali jadała popełniają właśnie chyba w mieszkaniu ułani stawka badań Szach tar no to już nie zgadzało, a później też wielokrotnie się widywali pamiętam taki jest zapomniany spotkanie sala Zjednoczonych to taka konferencja na Uniwersytecie, gdzie był Miłosz wyższych Krynicki był Adaś Zagajewski Barańczak pętami Irenę i grodzisko taki wieczór miło przyda nam swoje wiersze, a następnego dnia Adaś Res zatelefonował Dobruckiego istot spotkali się z nim na kolacji chińskie solary chińskiej dzielnicy i restauracji chińskiej i to było bardzo takie zapamiętają to dobrze zadałem wielokrotnie rozmawiali o tym chyba dla wolno mi powiedzieć, że byliśmy przyjaciółmi to niesłychanie ważne człowiek w życiu nie tylko moim nie tylko moim High, a że ich życiu całej tej formacji, która od słów tworzyła kulturę drugiego obiegu Adaś publikował w podziemnym zapisie w oficynie wydawniczej wysoko tam swoich wierszy potem, bo właściwie po woli iście 56 był objęty absolutną absolutnym zakazem publikacji w Polsce Zawisza tak było rzeczywiście na potem wyjechał do do Paryża dynie też, więc aż stamtąd wysłano różne fazy London miał zakaz druhów tzw. wydawnictwa z oficjalną, ale trwało przez czas w tygodniku powszechnym skoro zna chyba w tych Trigon na pewno tam wydawało taki wiersz świetny mała piosenka od razu, że bardzo się, ale więcej jego wiersza, bo taka pasja niezgody pozostaje ścisła, które wtedy się wyrażona już wrzód pękł się tak obrzydliwa nacjonalistyczna zgnilizna i on temu był wierny przez całe życie on nie był nie miał temperamentu polityka ani komentatora politycznego, ale może to artysta poeta, ale miał miał temperament obywatela i pamiętam takiego nieduży mili felieton trybu u nas wydrukowany jadać wyborcy ziąb przez seria tych narodowców wkroczyli 6 lat woli, która prowadzi do warzyw zastosowane w żaden tak ostro sfaulował, bo to nie wyższej radykalnych emocji ale, ale do głębokiego namysłu precyzyjnej myśli bardzo uczciwej autorefleksji Mazur no w tym takim eseju chyba programowym na pewno dla pana Bagińskiego i dla Julian Kornhauser raczej szatnie przedstawione tam doga to domagają poezji precyzyjnej poezji nazywającej rzeczy bez Szcze bez metafor poezja także politycznej ciekaw jestem najlepszy był ważny głos w ogóle dla dla swojej formacji dla swojego pokolenia to głos bardzo ważne oczywiście się tam ich wspierali różne rzeczy rosną, jeżeli przeczytasz to dzisiaj to wzmacnia napięcie między tym psach co o Herbercie pisał i Julian Kornhauser, a to co opisała, a Adam Zagajewski myślę, że Krauze i Jamróg bardziej powiedział jednoznaczny no ale pokazywało, że mówienie wprost to nie oznacza spłacanie z MOK można mając mówi Kos i interpretując Szekspira czy Ajschylosa to jest też kwestia znalezienia języka i jak radzi dia dialog z tymi starymi mistrzami w ten sposób, żeby ta Łódź czytelne dla dzisiejszego słuchacza czytelnika i Adam to potrafił po mistrzowsku wszechstronny ba to kto ma 5 liryka on z spod panele mają właśnie zostali mistrzami on kochał muzykę malarstwo krajobrazu oddać taki zwaśnionych świata i pięknie od swoich właśnie nie potrafił opowiadać i przed przede wszystkim on był taki bardzo jednoznaczny jeśli chodzi o swój wizerunek, ale chciałem przeczytać 1 jego wieś wczesny, który mnie się wydał niesłychanie ważny i który do tego wracające wraca dalej naprawdę wstań od drzwi rozwiąże też nory wyprą się sieci nerwów jesteś Jonaszem w trawie wygrywa odmówił podania ręki temu człowiekowi wyprostuj się Osusz tampon języka wyjść z tego kokonu rozmiarowi te błony zapewni najgłębsze warstwy powietrza i powoli, pamiętając o regułach składni powiedz prawdę do tego służysz lewe ręce trzymasz miłość, a fale nienawiści to nie było się wezwanie Adama do żadnej nienawiści, ale to było powiedzenie, że to jest rozpięty jest miłością, a nienawiść ta nie należy robić cóż za tak aż się właśnie zarazić i Miś dodaje, że od czasu tych wielkich naszych mieszczą się śmierci Herberta Miłosza aż Szymborskiej Barańczaka też tak dotkliwa strata ta kultury polskiej literatury polskiej dla Polski na wszystkich tak wrócimy do rozmowy po informacjach Radia TOK FM Adam Michnik redaktor naczelny gazety wyborczej państwa mimo gość, a teraz na poważnie Adam Michnik redaktor naczelny gazety wyborczej z państwa moim gościem wspominamy Adama Zagajewskiego, który zmarł wczoraj w Krakowie nowa fala to była ta po ten twór literackich między 60 ósmym, a siedemdziesiątym szóstym rokiem, gdy słowa właściwie brzmiał jak dynamit, ale też twórczość chyba wymagała ogromnej odwagi dane prawda to trzeba widzieć na tle tego już wtedy działo to było kino moralnego niepokoju to był teatr studencki Jezus posługiwał współpracą z poetami to właśnie nowa fala, ale to też to to wszystko co przychodziło z zewnątrz, choć kultura Bitelsi na i czy to wymagało odwagi osoby wnoszono, kto to wszystko było przy przełamywanie mam mam monopolu cenzury i aspiracji partii komunistycznej nomenklatury do kontrolowania wszystkiego to było w tedy taki ówczesny minister Czarnek próbował robić to co robi aktualny minister Czarnek w kulturze było trochę lepiej niż teraz jednak Józef Tejchma w większej klasy człowiekiem i minister kultury niż pan prof. Gliński na natomiast dla Adama ważny był za za zawsze wspólny mianownik, który chce w ludziach wzbudzać nienawiść strach posłuszeństwo konformizm koniunkturalizm jego poezja i PiS stąd poezja i myślenickiego Staszka Barańczaka Ewy Lipskiej krąg kazała dokładnie w drugą stronę była to był głos wolności głos prawdy głos troski o wolność i opraw troski o innych ludzi dla dla mnie poezja Adama była jak tlen tym, kto się oddychało tym się się oddychało ja pamiętam jak czyhały na kolejny tomiki Adama i widziałem kontrast między pięknem jego umowy, a to obrzydliwości tej tej nomenklatury owej drętwe gadki tej tej na nartach celowej zakłamanej osią oszukańczej nie ma kto to to powiedzieć no i sposób Adam na taki Vivien, który przeczyta, który bardzo wiele powie mianowicie jest wiele się nazywa nieśmiertelność ci biedni 19 wieczni poeci wizjonerzy zamierzonymi policzkami nasi wielcy bracia spalarni przez natchnienie pozwalali się portretować w Paryżu dzisiaj gwiazdy szkolnych antologii autorzy cytatów, które uzasadniają każdą niesprawiedliwość i to co dla Adama, bo niesłychanie ważne to było nigdy nie stawać po stronie żadnej niesprawiedliwości i on taki był przez całe życie czy to opisał w Paryżu, gdzie się przy prezesie czas nas podkreśla zresztą, że oto znana z panów osobisty po prostu tak się ułożyły go z życie tam zamiast rozważono wspaniałą mają, którą ściskam dziś składa wyrazy współczucia straszna strata straszne, ale on zostanie jak w tym wierszu nieśmiertelny dzięki temu co napisał rosły słynny poemat i w, a znajdą Lwowa jego ego nadzwyczajna po poezja jeszcze chcę przeczytać coś aktualnego, bo za drzemie Wielkanoc wielki piątek w korytarzach metra Żydzi różnych religii spotykają się w korytarzach metra różaniec rozsypany przez ich czułe palce nad nimi śpią księża postnych kolacji nad nimi piramidy kościołów synagog stojak skały, które już lodowych słuchałem pasji Świętego Mateusza przemienia ból piękno czytaj w pole śmierci rana przemieniając symbol 5 w korytarzach metra, bo się nie przemienia zwykle trwa woli bez wytchnienia, ale przemieniać ból piękno to również wykładnia pisarstwa Adama on zawsze miał poczucie, że jego wierszy miał chronić od rozpaczy i 2 Chwalisz przez klub gaz w przypadku przed postaw miał oddawać tlen i powodować, że człowiek myślał lepiej mądrzej pięknie uczcił, gdy drugi powielacz siedemdziesiątych wymyśliły Towarzystwo kursów naukowych Adam Zagajewski był jednym z sygnatariuszy tej deklaracji założycielskiej prowadził też wykłady przypomni może 2 zdaniach czym był taka jak ważna to była instytucja nabyła rzecz, że ich istotna wtedy do ziemi jest symboliczna oraz oczywiście, ale to 2 funkcjonowały jak pamiętam w Warszawie Łodzi na pewno w Krakowie pełno we Wrocławiu chyba w Poznaniu nie pada, gdzie jest Gdańsk morze Szczecin nie pamiętam Adaś był wśród tych którzy, jakby dawali swoje nazwisko i swój autorytet gwarantujący, że mamy do czynienia z siłą i inicjatywą w siłę przyszłe przedsięwzięcia to taki sam, kiedy szli ludzie bali tego, że będą mogą paść ofiarą oszustwa manipulacji prowokacji i tacy ludzie autorytecie Adama gwarantowali, że to nie jest coś o oszustwa ani ani ani prowokacja Adam była przednia lądu ba bardzo obecny wszystkich i inicjatywa niezależnej kultury polskiej od początku właśnie, bo to na pewno jeszcze kiedy nie było tego z drugiego obiegu to on Night to studencie ale kiedy właśnie ta data została rozpędzona to jemu najbliżej zrobiło do tygodnika powszechnego nie, dlatego że on był u trakt katolikiem tylko, dlatego że tam była taka aura niezależności i otwartości tolerancji tak jak sam był on sam był oczywiście za zawsze czuć czekają wysokie łączył myśl racjonalne z takim głodem metafizyczny w jego wierze jest wiele metafizyki podobnie zresztą wierzę Ryszarda krynickiego stawka Barańczaka i Ewy Lipskiej ani o tym nie mówi nie oni nie chcieli w żaden sposób być zakwalifikowani, a już po tym, jak nowa fala ani jako poparcie politycznie opozycyjne ani jako proponować katolicy oni byli tak każdy z nich wydał swój psi świat i wedle min Miłosza świadczy zbudował Zagajewski był nieporównanie nieporównywalny z żadnym innym najwspanialszy i sama nam o stałą mówimy, że ich gamy nie mamy mówi nikt to pierwszy akt drugi tak ocenia Miłosz to to pamiętam bardzo dobrze był taki wieczór autorski i idzie on opowiedział wspomniał o przyjaźni Adama Bagińskiego jest ich Brodski, bo to jest to samo pokolenie Borawski prezes staroście starszy tak ale, ale no przede wszystkim artyści z krajów komunistycznych, gdzie właściwie poezja była była najważniejsza na czym polegała ta ta ich przyjaźni się poznali w stanach prawda tak oczywiście, że tak słuchaj na Adam napisał na ten temat piękny bardzo swej chyba do jakiej zbiorowej pracy właśnie powietrza czy do amerykańskiej czy rosyjskiej tu tu nie pamięta walka nie da się do dowiedziałem, że zadzwoni oto przyszło nam to graliśmy w Gazecie ja też poznałem wasze Brodskiego przez Adama to znaczy na tej konwencji przedstawił mnie grodzkiemu Miłosz, ale na kolację też zaprosił Lwowskich Adamowicz zdali ja miałem wrażenie że źle ich wiele u łączyło święta niechęć do tego wszystkiego co łatwo taką dalsze blisko nad nową umową Absolut ich takie po to, po to poczucie, że azylem jest piękno stan starzy mistrzowie John Don czy ocal trzecie Schubert 3 Piero della Francesca jednocześnie ich ich łączy takie specyficzne, ale taka ducha tak się to oni nie byli jak opowiadali, choć rosną do innych ludzi absolutnie nie, ale za ducha polegający na tym, że oni mieli bezbłędne wyczucie tego co jest wartościowe, a tego co jest badziewie bardzo dziękuję za to wspomnienie Adam Zagajewski zmarł wczoraj miał 75 lat, a gościem państwa moim był Adam Michnik redaktor naczelny gazety wyborczej, a teraz na poważnie Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: A TERAZ NA POWAŻNIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA