REKLAMA

"20 minut po wyroku lokatorzy dostawali maile o podwyżce czynszu"

Połączenie
Data emisji:
2021-04-19 14:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
23:02 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
łączenie dziękuję dziękuję czternasta 5 Jakub Janiszewski przy mikrofonie z nami jest Jan Kusiak socjolożka badaczka z uniwersytetu Cambridge dzień dobry i dobry będziemy rozmawiali o decyzji niemieckiego Trybunału w Karlsruhe, który uchylił berlińską ustawę ograniczającą czynsze ogranicza ograniczającą się na 5 lat wzrost czynszów na 5 lat został zamrożony, a same czynsze zostały obniżone do stawki maksymalnej ta ustawa weszła w życie w 2019 roku w październiku Rozwiń » teraz Trybunał zdecydował, iż jest niezgodna z konstytucją, dlaczego zdecydował też myślę istotne w całej tej sprawie mianowicie zdecydował tak, dlatego że w 2015 roku Niemcy przyjęły prawo federalne, które miało właśnie przeciwdziałać drastycznym wzrostom czynszów i tutaj Trybunał zaznacza, że to co jest w gestii prawa federalnego nie może być regulowane przez prawo landów Berlin jest miastem landem doszło do kolizji prawnej, czyli właściwie nawet to nie jest kwestia ta tonie także niekonstytucyjne są podwyżki czynszów bądź obniżki czynszów administracyjna niekonstytucyjna jest kolizja pomiędzy prawem lądowym, a prawem federalnym ale, żeby dobrze zrozumieć całą tę sytuację musimy się cofnąć co najmniej parę lat lat wstecz chyba właśnie do tego momentu, kiedy ta ustawa, która miała pomóc najuboższym i spowolnić wzrost czynszów odczuwalnych całych Niemczech była przez spada nie dyskutowana forsował jak to było właśnie dziękuję bardzo, dobre streszczenie prawny tej sytuacji, dlatego że rzeczywiście ważne, żeby podkreślić, że w tym wyroku z Karlsruher nie chodzi o to, że prawnie niewłaściwe jest regulowanie cieszy w ten sposób tylko, że rzeczywiście mamy to dotyczy czynienia z takim technicznym błędem w sprawie to znaczy ta regulacja była przyjęta nie na tym poziomie, na którym z punktu prawnego widzenia powinna być przynajmniej tak ta decyzja była argumentowana i to jest to o tyle ciekawe, że to ujawnia szerszy konflikt który, który jest widoczny w Niemczech i kończy rzeczy w wielu krajach na świecie to znaczy to, że miasto bardzo specyficzny ruch jurysdykcją, które mając pełnych odrębny byt polityczny odrębne problemy akcji akty, które się pojawia na poziomie krajowym, a jednocześnie ciągle nie mają też tego rodzaju politycznej podmiotowości która, która byłaby odpowiednia do rodzaju problemów, jakie miasta czy teraz pojawiają i ten wyrok jest na pewno jeden z przypadków tego natomiast też chciałbym podkreślić, że ten wyrok nie jest końcem dyskusji regulacji cieszą wręcz przeciwnie on to jest jakby jakiś tam zwrot akcji w środku tej dyskusji gdy, które jednocześnie to widać już w ostatnich dniach przez to co się dzieje w mediach społecznościowych w prasie dodaje jeszcze więcej wiatru Wrzawy inicjatywie wywłaszczeniowej to znaczy inicjatywie, która chce zdeprymować dozować mieszkania berlińskie właśnie dlatego, żeby można było zabezpieczyć uniknąć takich konfliktów w przyszłości zabezpieczyć, a dostępność mieszkań to właśnie to musimy wytłumaczyć, skąd ta inicjatywa wywłaszczyć Deutsche wolne, bo to zdaje się to było hasło, które łączyło lokatorów w Berlinie, skąd nasze wzięła, bo problem polega m.in. na tym, że decyzja Trybunału w każdą rurę otwiera posiadaczom mieszkań możliwość domagania się odszkodowań odszkodowań naczynie nie wypłaconych czynszów, ponieważ ta obniżka została wprowadzona obniżka kwoty maksymalnej dla cięższą teraz właściciele mogą domagać się zwrotu różnicy od lokatorów co może oznaczać bardzo dramatyczne sytuacje niektóre firmy posiadacze wielu mieszkań tak jak panowie mówią, że od tego odstąpił, ale czerwone mówi, że będzie się tych pieniędzy domagał tak tak także, że będzie domagała rzeczywiście to już widać było tą to zacięte można powiedzieć też korporacji widać w tym, że dosłownie czasami 20 minut godzina po wyroku z Karlsruhe lokatorzy dostawali maile, które potem przysłali do do mediów do mediów społecznościowych o natychmiastowym żądaniem podwyżki, dlatego że ta decyzja Trybunału w Karlsruhe ona też działa wstecznie co nie jest oczywiste, jakby nie wszystkie decyzje Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego niekonstytucyjności czegoś działają wstecz niektóre tylko mówiono od teraz nie będzie można tego robić natomiast w tym przypadku to oznacza, że te obniżki czynszów, które zostały wprowadzone rok temu, ale zostają wstecznie anulowane, czyli bardzo wielu lokatorów stoi teraz sytuacji długu takie wysokości 1000 czasem 2 tysięcy euro, a pamiętajmy, że mamy również rok covidu mamy rok, w którym ludzie również utracić bardzo wiele osób utraciło część swoich zarobków straciła zlecenia czy tak czy inaczej mówimy o bardzo trudnym finansowo rok dla większości osób większość osób obecnie są lokatorzy 85% berlińczyków to lokatorzy z i teraz jakby do dodaje, że im jeszcze jakiś następny dług, więc oburzenie też na tę decyzję jest bardzo duże, a może nawet nie tyle na decyzję, bo decyzja decyzja tylko raczej taka mobilizacja, która rośnie wraz z tą decyzją, która pokazuje które, która jest argumentach dyskusji, która toczy się pewnie od dawna, a mianowicie pytanie czy bezpieczeństwo mieszkania, które przekładać na bezpieczeństwo życia również przekłada się na bezpieczeństwo np. eksperymentowania jeśli chodzi o tworzenie start-upów z Berlina również bardzo ważne, a które też wymaga już takiej podstawowej stabilności egzystencjalnej, żeby podejmować ryzyko, że tego bezpieczeństwa nie możemy zapewnić prawnie wyłącznie przy pomocy prawa czynszowego, że musimy tak naprawdę zmienić całe stosunki własności w tym sensie, jakby ta decyzja skarżona dwuznaczna z 1 strony jest smutną decyzją dla lokatorów, a z drugiej strony jest decyzją rady dodaje jasności w pewnym sensie tej sytuacji pokazuje, jeżeli chcemy, żeby Berlin pozostał tym czym jest czynnik miastem eksperymentu miastem stabilności miasta w tym dobrze żyje to nie możemy tylko jakby z nie możemy walczyć tylko wyłącznie w tej sferze prawnej czynszów musimy rzeczywiście zmienić stosunki własności, czyli trzeba działać szerzej głębiej, a nie poprzestać na takim rozwiązaniu części regulowane, ale chciał, żebyśmy tutaj zrobili trochę tak retrospektywa i przypomnieli, dlaczego hasło dajcie wolny stało się takim hasłem mobilizującym co tam właściwie zaszło w tym w Berlinie z tymi 2 korporacjami, czyli zwano ją w dal czerwone i korporacje więcej jest co najmniej 7, aby w być może też więcej, ponieważ wiele korporacji ukrywa się poprzez swoje spółki córki, czyli są firmy, które wyglądają na małe tak naprawdę są po prostu tymi tymi spółkami wydmuszkami jak to się też mówi które, które tak naprawdę podlegają tym samym spółkom kapitałowym natomiast oczywiście mówimy co najmniej do 7 tych firmach IT są to są dla Lodzi to są wynajduje mówiących, które są korporacjami, czyli nie mówimy to sytuacji pana Mullera, który ma kamienice czy 2, którą wynajmuje tylko mówimy o spółka, której pierwotną strefę aktywności jest rynek finansowy czy nawet jeśli te korporacje wynajmują mieszkania tak naprawdę one same nie postrzegając jako działające na rynku mieszkaniowym tylko jako działający na rynku finansowym i używająca mieszkań jako instrumentu, aby pomnażać kapitał na rynku finansowym to jest bardzo bardzo kluczowa różnica, ponieważ mieszkania nie są złotem, które nigdy spekulowała USM podstawową potrzebą człowieka natomiast z punktu widzenia logiki, gdyby korporacji to, że w tych mieszkaniach ktoś mieszka niezupełnie zupełnie drugorzędna i to właśnie doprowadziło do wściekłości lokatorów do tej wielkiej mobilizacji do gigantycznego protestu na Alexanderplatz jeśli dobrze pamiętam i w konsekwencji to właśnie haseł wywłaszczeniowych, ale pamiętam, że ci, którzy domagali się wywłaszczenia powoływali się właśnie na konstytucję tak tak tak to jest znów bardzo ciekawy zwrot akcji tej w pewnym sensie ta walka mieszkania w Berlinie nastroje w fascynujący firmy, których dochodzi do bardzo wielu zwrotów akcji i rzeczywiście ja odmówiłam też już pewnie nawet w wywiadzie, gdy byliśmy rok temu, a mianowicie, że ta opcja, która jest bardziej radykalna na pierwszy rzut oka, czyli opcja wywłaszczenia, a właściwie uspołecznienie mieszka pan z punktu widzenia prawa jest mniej kontrowersji to jest właśnie ten paradoks czasami zrobić zrobić więcej jest łatwiej zrobić mniej tu właśnie mamy do czynienia, ponieważ ustawowy, zwłaszcza Enia właśnie uspołecznienie, bo znowu, żeby tutaj trzymać jasności te funkcje prawnych mówimy o uspołecznienie mieszkań wedle art. 15 niemieckiej konstytucji on rzeczywiście właśnie ma ten swój osobny artykuł konstytucji i ma umocowanie w konstytucji w tym sensie, o ile oczywiście cała cała akcja uspołecznienie nie jest pozbawiona swoich kontrowersji te kontrowersje są trochę, gdzie ludzi znaczy to, że uspołecznienie jest z punktu prawnego widzenia możliwe jest niekontrowersyjny jest bardzo wiele już opinii ekspertów prawnych, które potwierdzają to co jest kompres to co jest kontrowersyjne to są szczegóły, czyli np. jak wysokie byłoby odszkodowanie które, które będą musiały zapłacić właścicielom być to są rzeczy, które byłyby rozstrzygane w sądzie i oczywiście możemy oczekiwać, że tylko operacje będą oczywiście dąży do jak Najwyższego odszkodowania podczas gdy miasto Berlin w interesie Berlina byłoby zmniejszanie tego odszkodowania natomiast samo to uspołecznienie, o ile będzie Wola polityczna co się okaże w referendum planowanym, a jeśli, do którego są właśnie zbierane podpisy samo to jest prawnie możliwe i konstytucyjnych w tym sensie uspołecznienie niesie ze sobą tych samych prawnych zagrożeń, które od początku wniosła Pokrywka czynszowa, czyli zamrożenie czynszów jest czternasta 17 za chwilę wrócimy do rozmowy łączenie czternasta 24 Jakub Janiszewski przy mikrofonie z nami jest Jan Kusiak socjolożka badaczka z uniwersytetu w Cambrils, a mówimy o decyzji niemieckiego Trybunału Konstytucyjnego w Karlsruhe, który zdecydował, że zamrożenie czynszów i ustalenie tzw. stawki maksymalnej jest niezgodne z konstytucją niemiecką, albowiem weszło w kolizję prawną z prawem federalnym, która również taką regulację czynszu nie taką, ale po podobną regulację wprowadziła 2015 roku właśnie taka koalicja jest tutaj problemem wspomnieliśmy, że to wcale nie uśmierca tych dążeń do wywłaszczenia firm, które spekulują mieszkaniami właściwie de facto, które traktują jako sztab złota i tutaj są 2 artykuły cost niemieckiej konstytucji w grze pod są podnoszone przez protestujących przez lokatorów w Berlinie art. 14, który mówi w pkt 2 własność zobowiązuje korzystanie z własności powinno zarazem służyć dobru ogółu i pkt 3 wywłaszczenie jest dopuszczalne tylko dla dobra ogółu może ono nastąpić jedynie przez ustawę lub na podstawie ustawy, która określa rodzaj rozmiar odszkodowania oraz art. 15 grunty ziemia bogactwa naturalne środki produkcji mogą być w celu społecznie przekształcone na mocy ustawy, która określa rodzaj rozmiar odszkodowania we własność społeczną lub inne formy gospodarki społecznej dział oczywiście wiem, że rozmawiam socjolożką ani z prawniczką, ale ciekawi mnie pojawiają się takie głosy, które mówiłyby o tym, że być może i ten gest byłby jednak przez Trybunał w Karlsruhe jakoś obalony to próba wywłaszczenia i czy to też nie musiały być przeprowadzone na poziomie federalnym, żeby było uznane za konstytucyjna, a to znaczy tak po pierwsze, tak jak robiliśmy to przed przerwą on, jeżeli chodzi to uspołecznienie ona jest konstytucyjnie możliwe natomiast rzeczywiście 1 potencjalna kontrowersja dotyczyłaby ewentualnie tej kolizji natomiast tym przypadku mamy czysto nie zapisaną karty, ponieważ art. 15 ten, który mówi o uspołecznienie New nie został jeszcze w historii Niemiec użyty nie ma żadnego prawa na poziomie federalnym, które byłoby ustalona w związku z tym ta kompetencja jest dostęp na poziomie landów czy ta kolizja byłaby możliwa tylko wtedy jeżeli, zanim Berlin zaproponował by to uspołecznienie na poziomie federalnym ktoś inny zaproponował by to uspołecznienie jakiś inny sposób natomiast tego raczej nie należy oczekiwać znaczenie nie jest to w tym momencie politycznie w ten sposób prawdopodobne, czyli do frontalnego mówił Antoni kontrowersje będą dotyczyć kontrowersje są jednak kontrowersje polityczna oczywiście do tej pory na ten środek walki, więc nie wiemy jeszcze czy czyta uspołecznienie zyska na tyle politycznego poparcia żeby, żeby referendum doszło do skutku następnie, żeby referendum to wygrane, a kontrowersje prawne dotyczą wyłącznie szczegółów tego jak to uspołecznienie miałby wyglądać i prawdopodobnie największa kontrowersja to jest wysokość odszkodowania to znaczy ile pieniędzy naprawdę trzeba było w tym wypadku zapłacić jako odszkodowanie korporację akta w tym momencie jeśli chodzi o aktorów politycznych jest najbardziej otwarty na tego rodzaju rozwiązania, jeżeli chodzi o Berlin, który jest miastem jednocześnie landem tylko dlatego też to jest politycznie możliwe, że Berlin jako miasto ma kompetencje landu rządzony jest teraz Berlin przez koalicję czerwona czerwona Zielona czerwona czerwona Zielona SPD lewica zieloni i choć w tej chwili taki, że lewica Linke w całości popiera to to inicjatywa uspołecznienia zieloni Berlińscy w całości popierają inicjatywę uspołecznienia SPD jest wewnętrznie podzielone ma swoje bardziej lewicowe czy radykalne skrzydło, które popiera tę inicjatywę i ma swoje skrzydła obecnie bardziej ekonomicznie liberalne które, który jest inicjatywie przeciwne no oczywiście poza tą spoza samą koalicją CDU i TV, czyli bardziej konserwatywne partie nie popierają inicjatywę tak jest w tej chwili cha politycznym tak to wygląda w Senacie berlińskim oczywiście Berlin jako land też ma swoje rytmy wyborcza, ale musimy pamiętać o tym, że zbliżają się wybory federalne i mnie ciekawić jednak ten ten temat jakoś przy okazji wyborów federalnych nie wypłynie teraz, kiedy jest gorący kie wzbudza mnóstwo kontrowersji, kiedy prasa, o czym pisze, kiedy buntują się ludzi na tle dostają właśnie od ojca zwane wezwanie do zapłat na pewno na pewno wypłynie jest on już się pojawia to jego ilości na poziomie mediów, ponieważ jest to temat gorący nie tylko w mediach lokalnych berlińskich, ale też w gazetach ogólna niemieckiej, ale i koincydencja może pędzić z początku zupełnie przypadkowa aktora gra na pewno na korzyść inicjatywy dajcie wolny znajdę jest taka że, o ile uda się do końca czerwca zebrać 185 000 podpisów to z największym prawdopodobieństwem referendum odbyło się by się dokładnie tego samego dnia, kiedy wybory do Bundestagu co jest fantastyczną wiadomością dla organizatorów tego referendum, dlatego że historia referendów zlecenia nie tylko pokazuje, że najczęściej problemem w referendach nikt tyle zebranie większości poparcia co zebrani frekwencją tak sankcji natomiast, jeżeli to będzie ten sam dzień co wybory do Bundestagu to raczej nie należy obawiać konsekwencji, ponieważ zawsze łatwiej jest po prostu kody na postawić krzyżyk na jeszcze 1 dodatkowej karcie niż wyjść z domu specjalnie, żeby zagłosować w tym sensie sama samo o to samo to przypadkowe zestawienie czasowe tych 2 wydarzeń politycznych sprawia, że właśnie na nie niemożliwe będzie uniknięcie tematu uspołecznienia również wyborach, tym bardziej też, że trzeba pamiętać, że ten art. 15 nie trochę takim magicznym królikiem wyciągniętym z kapelusza to znaczy jest z 1 strony pełnoprawne artykuł konstytucji, który był tam zawsze od początku od czterdziestego dziewiątego roku, kiedy ta konstytucja była napisana, ale jednocześnie nikt o nim pamięta nikt historycznie nie został użyty i kiedy ta inicjatywa wywłaszczeniowe wyciągnęła z kapelusza nagle okazało się, że różne inne inicjatywy w innych sektorach również zaczynają poważnie myśleć o tym artykule jako rozwiązanie polityczne tu najbardziej prominentnym przykładem są na pewno ruchy ekologiczne, ponieważ tak jak pan przeczytał treść tego artykułu to nie tylko ziemia i mieszkania, ale także dobra naturalne czy, ale czy, czyli po prostu przez obszary, które potrzebują ochrony ekologicznej mogłyby na mocy tego artykułu zostać uspołecznione dlatego inicjatywa która, zwłaszcza mieszkania buduje w tej chwili dość szerokie koalicje również z ruchami pracowniczymi z ruchami ekologicznymi, ponieważ rzeczywiście ten Królik z kapelusza wyciągnięto z konstytucji otwiera zupełnie nowe możliwości polityczne dla różnych sektorów w tym sensie niezależnie od tego co w Berlinie się stanie, a na pewno ta dyskusja przedwyborcza będzie krążyło bardzo często będzie powracała do tego tematu uspołecznienia, ale czy to nie jest także wiele innych landów także po potrzebuje podobnych regulacji czy zmaga się z podobnymi problemami na pewno takim miastem jest Frankfurt, więc pytanie czy niema tutaj zainteresowania także szerszego podobne rozwiązanie być może jednak wprowadzić na poziomie federalnym tak na pewno i te berlińska inicjatywa Deutsche wolne tak dostaję bardzo dużo sygnałów wsparcia od innych miast nie to sygnał faktycznie dziś takich gestów Solidarności pomocy przy różnych organizacyjnych sprawach na pewno robi się z tego mobilizacja bardziej na poziomie Narodowym natomiast w Berlinie rzeczywiście znakomitym laboratorium do tego by zobaczyć jak to uspołecznienie mogą wyglądać, dlatego że po pierwsze, będą jednocześnie miastem landem to znaczy jak w przypadku Frankfurtu byłoby to bardziej skomplikowany, dlatego że wtedy ta to decyzje podejmowali nie tylko mieszkańcy Frankfurtu, ale również mieszkańcy wszystkich okolicznych wniosek do około transportu czy wniosek w kwestii i wtedy oczywiście dużo trudniej byłoby osiągnąć ten sam poziom mobilizacji politycznej wtedy są też różne gry interesów, które rozgrywają pomiędzy tymi małymi miejscowościami a w jakim następstw bez Berlin tego problemu rzeczywiście nie ma, a jednocześnie Berlin w związku ze swoją tradycją ma bardzo duże zdolności mobilizacji politycznej to widzieliśmy już też przy poprzednich referendach Berlinowi właśnie przy pomocy referendum udało się zdać sprawę SD prywatyzować wodociągi, które zostały sprywatyzowane sprzedane za niską cenę ceny wody poszły w górę i potem jak przy pomocy referendum to wtedy nie było społecznie nie tylko berlińczycy rzeczywiście z politycznie zmusili swój rząd, żeby te wodociągi odkupić, a było też referendum dotyczące lotniska Tempelhof w niezbędny jest też można powiedzieć wytrenowany Matt ma też mniejsze politycznie który, który jest potrzebny by tak dużą duży projekt polityczny przepchnąć w tym sensie rzeczywiście Niemcy, a też świat i też i jest bardzo duże zainteresowanie tą inicjatywą jeśli chodzi o Londyn nowy Jork inne miasta które, które zmagają się z kryzysem mieszkaniowym, bo rzeczywiście Berlin wydaje się być na miejscu uprzywilejowaną pozycję, że z 1 strony ma ten mechanizm prawny ma narzędzie ma mniejszy polityczny pyta uczyć dziękuję bardzo, Jan Kusiak socjolożka badaczka z uniwersytetów Cambridge była z nami ja zachęcam do słuchania w naszym archiwum rozmów na ten temat z przeszłości, bo ta historia rzeczywiście bardzo ciekawe wiele zwrotów akcji 1435 za chwilę informacje program przygotowała Anna Piekutowska realizował Krzysztof Woźniak Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POŁĄCZENIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz radio TOK+Muzyka bez reklam - teraz 40% taniej w zimowej promocji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA