REKLAMA

Porozmawiajmy o konkretach. Na co pójdzie 58 miliardów euro?

A teraz na poważnie
Data emisji:
2021-05-05 12:20
Prowadzący:
Czas trwania:
28:33 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
prof. Jacek Tomkiewicz ekonomista z Akademii Leona Koźmińskiego państwa moim gościem dzień dobry czy dobry bardzo dobry państwu wczoraj Sejm uchwalił ustawę zezwalającą na ratyfikację unijnego funduszu odbudowy teraz ustawa trafi do Senatu natomiast krajowy plan odbudowy to jest dokument, który został wysłany do komisji europejskiej i to on będzie podstawą do wypłaty pieniędzy z funduszu odbudowy z tej puli Polska będzie miała do dyspozycji łącznie około Rozwiń » 58 000 000 000EUR porozmawiajmy o konkret to znaczy co tak naprawdę jest w krajowym planie odbudowy jest to trochę pieniędzy, które możemy wydać na inwestycję natomiast warto, żebyśmy trochę zimy woda sobie głowy wylali pod 58 000 000 000EUR pożyczek i dotacji to to wygląda bardzo, że strony między, a teraz przecież ma 1 rok jest około 2% polskiego PKB pamiętajmy, że wydatki naszego sektora finansów publicznych też 40% PKB, czyli jak złożymy sobie to ile wydaje nasze państwo naszych krajowych środków na to, że z tego kpi możemy mieć tylko około 2% PKB tak osobie, która oczywiście sprzedażą, które oczywiście są cenne, bo idą na inwestycję natomiast nie miejmy złudzeń, że to jest być albo nie być polskiej gospodarki także te wielkie zapowiedzi jako ten jak ten APo zmienisz całkowicie funkcjonowania Polskę bardziej to jest troszkę przesadzone podejście natomiast oczywiście jak bardzo ośrodki, które są potrzebne po są wprost ukierunkowane na to co potrzebuje europejska w tym Polska gospodarka, czyli transformacja cyfrowa odbudowanie, bo po pandemii w Sparcie transformacji cyfrowej no właśnie, ale panie profesorze, bo tutaj jest jeszcze jedno chyba nieporozumienie wiemy już mieliśmy takie obawy na przynajmniej opozycja podnosiła takie obawy, że władza, że PiS potraktuje ten unijny fundusz odbudowy jako swój fundusz wyborczy no wiemy już, że powstały takie billboardy z premierem Mateuszem Morawieckim tam jest mowa o 750 000 000 000zł to jakieś nie nieporozumień i nieporozumienie, bo do tych do premier dodaje do tych do KO tzw. środki z Rzeszowa realnością tak i fundusz i innych form współpracy przy tzw. normalność lata, czyli to co dostajemy zwykle z Unii natomiast trzeba pamiętać, że środki unijne u nas od lat nie są upolitycznione także oczywiście niebezpieczeństwa są, że to zostanie marketingowo politycznie sprzedane w ten sposób, że to rząd wywalczył dla polskiej gospodarki pieniądze innych oby nie wywalczyli dla głosy na terenie innych natomiast w nie ma raczej takiego niebezpieczeństwa, żeby te środki zostały upolitycznione, bo to są jednak środki do Sejmu są oznaczone ono mogą mieć na konkretne obszary one są akceptowane nie tylko na poziomie krajowym jak my coś wymyślimy to jeszcze jeszcze zaważyć na komitet monitorujący będzie funkcjonował role są akceptowane przez stronę unijną, żeby taki podać konkretne przykłady to się metro warszawskie, czyli największa inwestycja samorządowa w Polsce jest finansowana ze środków unijnych, a przecież w Warszawie od lat rządzi, kto inny niższy o względy polityczne niż ten, kto reprezentuje rząd także tutaj nie widział takiego niebezpieczeństwa środki zostaną zawłaszczone i będą w wprost niszczarka wykorzystywała do realizacji politycznych celów system obecny rząd no takie obawy mają trochę samorządowcy wczoraj w tym programie prezydent Białegostoku Tadeusz Truskolaski mówił, że miasta szczególnie te rządzone przez właśnie włodarzy przez samorządowców spoza PiS mogą mieć pewną trudność jeśli chodzi o redystrybucję tych środków na przede wszystkim w Unia metropolii polskich podnosi, że chodzi o to, że niektóre z tych nie część tych pieniędzy to są pożyczki i te pożyczki przede wszystkim właśnie dotyczą samorządów to nie jest do końca tak generalnie większość tego programu to są pożyczki między 6% to są to są pożyczki reszta to jest dotacja z Inowrocławiem to wszystko są pożyczki, bo to są środki pożyczone tylko na poziomie unijnym także to jest pożyczka na Europejczyka, która trafia do nas Polaka czy do nas mieszkańcy Białegostoku także się tego nie obawy o to byście za to trzeba sobie na praktykę wydawania środków unijnych w Polsce przez samorządy, bo one są tutaj głównym beneficjentem to tego upolitycznianie widać wiem, że powtarza bez końca np. do funduszu w inwestycji lokale natomiast to były środki te dane krajowe rozumie to te obawy prezydenta Białegostoku natomiast jeśli popatrzy sobie ma wydatki unijne w Białymstoku przez ostatnie ratusz miał 165 ścianą jesteśmy w unii to chyba nie zna przypadku, kiedy ten czy inny projekt nie został zaakceptowany ze względów politycznych klimy przyjrzyjmy się strukturze tego krajowego planu odbudowy to znaczy na co te pieniądze unijnego funduszu odbudowy trafi co można sfinansować z tych, więc to można finansować przede wszystkim transformację energetyczną tam można finansować wsparcie Zielonej transformacji cyfrowej i można sfinansować odbudowę tych obszarów gospodarki, który został najbardziej dotknięte przez przez pandemię to znaczy, jeżeli mam firmę i został dotknięty przez pandemię właśnie to znaczy na jestem na krawędzi bankructwa próbuje jakoś walczyć o życie no ale moja głowa jest ledwo ledwo nad wodą czy mamy szansę tak ma szansę, jaką musi pan znaleźć projekt, który będzie trwale zwiększa pana konkurencyjność będzie trwale zmienia pana sposób funkcjonowania, czyli krótko mówiąc chodzi o to, żeby zainwestować w tych, którzy mają pomysł na funkcjonowanie nowej rzeczywistości tak pan napisze wniosek, że potrzebuje 100 000, bo przez rok byłem zamknięty nie zarabiałem to się, że to nie wystarczy noc trzeba napisać trzeba w ogóle wymyślić nowy biznes czy do tej pory szło świetnie tylko przyszła pandemia i mają branże jak wiele innych zamknięto, więc co mogę zrobić no ja mam pomysł na biznes tylko tylko po prostu wykończyła pandemia tak kończy pan pana pandemia natomiast pierwsze zasadnicze pytanie czy przez ten rok czy nawet trochę więcej pandemii pan straci jakieś możliwości do funkcjonowania nie wiem rozsypała się Bano hala czy ludzie panu odeszli teraz pan może zawnioskować o to, że pan szkoli swoich pracowników do funkcjonowania nowej rzeczywistości, że pan zasadniczo się przebranżowić np. idąc bardziej w stronę usług świadczonych online np. pan zasadniczo ograniczy swój ślad węglowy to znaczy w panele oczyszczalnie kompostownik itd. także jak najbardziej możemy tutaj znaleźć mnóstwo pomysłów, które będą finansowane obozy oraz nie może to być wprost powiedziane, że dać pieniądze, dlatego że czyli pracował tak musimy pokazać jak dzięki tym tymi pieniędzmi mogę podnieść swoją konkurencyjność i od razu wpisałem się to na czym nam zależy, czyli wzrosła energetyczna, czyli ochronę środowiska transformacja cyfrowa i jego no dobrze no to kto w takim komu będę musiał przedstawić mój plan, kto będzie o tym decydował o bardzo dobre pytanie wykonawca będzie realizatorem będzie Ministerstwo Finansów i fundusze i gdzieś w tym ministerstwie będzie ulokowana tzw. komitet psują monitorujące czytam będzie będzie komisja, która będzie weryfikowana weryfikowała pana to jednak poddane formalnym przez wszystkie te dokumenty które, które są, a potem przez będziemy was kochani bo, chociaż wszystkie wszystkie ptaszki na bardzo które, którą pan musi wypełnić tańczy pan czy wpisuje w ten czy inny projekt czy zdobędziemy ekologiczne czy to nie zaburzy konkurencji czy to wspiera gospodarkę lekami itd. tego, czyli to jest wielka sztuka napisanie tego wniosku w ten sposób, żeby wszystkie wymogi formalne były spełnione wszystkie te kategorie, które muszą tam się znalazły Prostak ze sprawy techniczne wskazanie celu wskazania mierników kraje tzw. kamieni milowych, czyli to jest rozdział wniosek, bo od wniosków, które przecież właściwie od początku naszej akcesji firmy polskiej Polska instytucja w ogóle mogą składać do Unii Europejskiej funduszy unijnych jest bardzo dużo one są bardzo różne są wyspecjalizowane firmy, które pomogą nam przygotować taki wniosek czy jest jakaś różnica między tym co funkcjonowało dotąd, a tymi nowymi pieniędzmi funduszu odbudowy blogi Monika jest sama logika jest sama tylko te ewentualne poszczególne rubryki będą różnimy się orzeczenia TK to jest zorientowane na na te wybrane obszary także logika jest dokładnie to samo, czyli jak najbardziej dobrym pomysłem jest, żeby rozwijać działalność kancelarii czy firmy konsultingowej, która będzie pisała wnioski na pewno popyt na takie usługi będzie pan, że rozwój cyfrowy jest tutaj takim obszarem, który jest w obrębie zainteresowań kraju krajowego planu odbudowy, a tym samym funduszu unijnego funduszu odbudowy co znaczy, gdybym chciał zainwestować właśnie po sprzęt to rozumiem, że to nie jest żaden rozwój cyfrowy prawda nie jest jest jak najbardziej Inwest inwestycja w znaczący będzie tylko oczywiście trzeba uzasadnić, że teraz sprzęt nie służy panu służy do pana rozrywki tylko służy do prowadzenia biznesu, czyli że pan modę pana model biznesowy wynika w pana drugi rok wynika to, że potrzebuje nowego komputera pan potrzebuje zgrane, że potrzebuje drukarkę szybę i nie wiem pociągnięty światło do pana firmy i no wydaje mi się, że trudno znaleźć tego typu przedsięwzięcia, które nie potrzebują komputerów skanerów czy światłowodów właściwie no myślę, że tak jest mniejszość nie jest tak, ale właśnie chodzi o to, żeby pokazać to wartość dodaną, żeby pokazać, że w tak dzięki temu nowemu sprzętowi będę robił coś, czego nie robię wcześnie będą drogi zasadniczo zasadniczo lepiej czy jeszcze raz tak taki pomysł, że pan komputery, które się zdarza, więc trzeba mieć nowe to zdanie przecież wrócimy do naszej rozmowy to informacja Radia TOK FM prof. Jacek Tomkiewicz ekonomista z Akademii Leona Koźmińskiego z państwa gościa, a teraz prof. Jacek Tomkiewicz ekonomista z Akademii Leona Koźmińskiego jest państwa moim gościem rozmawiamy o KPN, czyli dokumencie, na podstawie którego unijny fundusz odbudowy będzie wypłacał pieniądze w Polsce mówiliśmy dotąd o przedsiębiorcach, którzy mogą w tych obszarach objętych przez fundusz wnioskować o dotacje, ale ja rozumiem, że w tym dokumencie jest zapis także, że również obywatele mogą skorzystać z unijnych środków, jakie są warunki programu na stronie programu zostanie nie nie z zna takiego takiego punktu, który pokazał, że obywatele, czyli osoba fizyczna może może wnioskować także my czytamy, że chodzi o wymianę źródeł ciepła i zwiększeniu efektywności energetycznej budynków oraz zapewnieniu powszechnego dostępu do internetu jasne, ale to i tak będzie na pewno poprzez poprzez projekt, jakim winny czy to będzie w ten sposób, że to gmina dostanie środki na program, a ja będę wnioskował do gmin także państwa takie dostają środki unijne natomiast ja będę bezpośrednio wnioskował do ministerstw, czyli jest szansa, żeby przy tak przy budowie fotowoltaiki w razie z domu dostać jakąś dotację w tej sprawie i na światłowód i na światłowód do internetu no dobrze, ale samorząd no to jest właśnie to są lodu też tak duży obszar beneficjentów tego funduszu odbudowy co dostaną samorządy i co mogą z tego finansować innymi słowy czy zapytać co właściwie zobaczymy z tego unijnego funduszu odbudowy czy jego efekt będzie taki jak jak funduszu Marshalla po drugiej wojnie światowej to znaczy, że na naszych oczach wystrzelą gigantyczne inwestycje nie tylko w Warszawie także w innych miastach pojawią się nowe środki komunikacji w dodatku ekologicznej itd. itd. może nie przesadzajmy, ale z, ale z drugiej strony jak sobie przypomnimy Polska wyglądała kilkanaście lat temu te różnią do tych przysłowiowy aquapark, ale potrzebna dworca potrzeba autostrady NATO to zmiany widać te zmiany widać natomiast samorządy tak jak najbardziej w są tutaj kluczowym graczem, więc pytanie, więc to co w takich projektach zasadniczy co samorządy potrzebują na co mogą dostać się środki natomiast tutaj są takie rzeczy trochę w ogólnikowo opisywane poprawa stanu środowiska poprawa miksu energetycznego, czyli te autobusy elektryczne, czyli była kanalizacja są np. są konkretne sprawy jak opracowanie programów planu zagospodarowania przestrzennego są zarezerwowane środki, żeby na to, żeby każda gmina miała w końcu plan zagospodarowania przestrzennego opracowanym NATO rzeczywiście to jest coś nowo, ale wielu jest tego planu zagospodarowania przestrzennego nie ma i to Toma swoje konsekwencje prawda Acta oczywiście można by długo dyskutować, bo są głosy, że ich nie ma bez powodu by nie ma na to w takim razie ja mam większą dowolność decydowania czy na tej działce pozwoli wybudować osiedle domków czy raczej małe bloczek, a to z punktu widzenia wartości działki jest jest Super ważne natomiast tak to jest to jest coś co jak najbardziej jest bolączką procesu inwestycyjnego w Polsce także chociażby taki konkret też znalazł po, ale właśnie to, trzymając się tego przykładu, bo rozumiem, że czasami to jest poważna przeszkoda inwestycji, gdy nie ma planu zagospodarowania, ale czasami wręcz przeciwnie, więc może wcale niekoniecznie wszystkie gminy będą chciały mieć ten plan tak niekoniecznie będą chciały natomiast na pewno nie będzie w pełni będą się mogły tłumaczyć, że one chciały, ale nie mają na to środków, bo to kosztuje tak to ten to praca musi być być wykonana natomiast z jak mam informację, że czasem to to przeszkadza, bo tak jak pani zapiszemy, że na tej działce ma być coś osiągnąć nie może być tam coś innego natomiast jeszcze raz argument odpadnie, że nie ma na to środków co jeszcze czy np. te gminy, które na już, w których oczywiście transport leży takich gmin jest bardzo duża też powiedzieć, że np. w gminach wiejskich właściwie w bardzo wielu obszarach usługi transportowe nie istnieją, jeżeli to przeniosły się w taki obszar prywatny czy szansa, że infrastruktura powstanie nowa tak jest szansa tym szansa będzie większa jeśli park mi się dogada, bo to aż prosi by, że parę gmin zebrało razem mi sfinansował wspólnie na narodowość czy na duszy nie ma sensu, żeby każdy z osobna gmin miała swój wyraz swoim pan dziś systemy transportowe to jak najbardziej takie rzeczy można robić do tego jeszcze tylko proszą samorządy się pogorszyły, że to się po prostu nie opłaca no jest gminy mają niewielu mieszkańców przeważnie to są starzy ludzie to nie zbilansuje i te okropne właśnie bo, bo po prostu infrastruktury niezwykle potrzebne człowiekowi do życia nie ma, bo się nie opłaca, ale nie jest to niema też dobro publiczne można byśmy jak znajdę liczy czy opłaca się wystawiać opery albo czy funkcji utrzymać informują też byśmy się także się nie opłaca, ale po temu służą dobru mówił, że tak, czyli prawa człowieka jest jest to, żeby można się przede wszystkim jestem pierwszym jak w środku Europy czy można się przemieścić się z stąd do także jak najbardziej najbardziej takie takiej czy powinno się znaleźć do tego dołożymy to, że dzięki temu może będzie mniej samochodów prywatnych jeździło jeszcze tego założymy, że te środki transportu publiczne będą proekologiczne to się prosi, żeby taki projekt złożyć na koniec panie profesorze chciałbym zapytać o władzę centralną to one także będą ważnym decydentem jeśli chodzi o wydawanie tego unijnego funduszu odbudowy, o czym będzie decydował rząd, gdy aktor nie tyle nie tyle może rząd co co te instytucje publiczne, które realizują politykę inwestycyjną czy chociażby tutaj mamy, gdy tak czy generalna dyrekcja dróg krajowych auto, czyli przede wszystkim te duże inwestycje infrastrukturalne, które nie mają charakteru lokalnego tylko tylko krajowe także najbardziej bieżący ma na pewno sporo pomysłów mi nadzieję, że nie tylko centralny port i przekop Mierzei, ale też parę ciekawszych rzeczy się znać by właśnie, bo mówimy tutaj o tych wielkich pisarskiej w inwestycjach jak dotąd no, które idą dosyć ślamazarnie, czyli centralny port komunikacyjny pod Baranowem na razie wielka łąka planowana nawet nie pilnowana po prostu zarządzana za za grube pieniądze czy z tych funduszy unijnych ten lotniczy hab może być finansowany czy nie raczej są samotni przychodni, ale już np. dojazdy np. czy infrastruktura woda okoliczne już już tak natomiast częstować znają żonie, żeby ten ten ogromny miesza w finansowych środki, które mają już na odbudowę i na transformację energetyczną i na ucyfrowienie moczymy w ruinę buduje ogromne lotnisko, gdzie będą lata ogromne samoloty duże, które spala dużo benzyny emitująca Bajda nada, ale jakaś przebudowa to jednak jest nie nowych tras oraz dróg krajowych, o czym oczywiście, że tak natomiast przy okazji tego cpk przedstawi liczymy, że to powstanie tylko lotnisko BOR, ale też trochę drugi trochę trochę kolei to zostanie przy okazji wybudowane, czyli nie tylko dla tych, którzy latają, ale też dla tych, którzy rzucą się z Rzeszowa do Warszawy szybko przemieścić będzie łatwiej szybciej bardziej chodzi nadal, a jeśli chodzi o drogą wspomnę wspomnianą przez pana inwestycje także no pod malowaną barwami partyjnymi przekop Mierzei Wiślanej czy tam trafią unijne środki ma zdaniem nie moim zdaniem nie, bo znowu o sobie nie bardzo znajduję uzasadnienia, jakby to można zapisać, że dokładnie tu i teraz potrzebne jest nam leków bierze, bo wpłynie na poprawę stanu środowiska, bo zwiększa perspektywę dla młodych ludzi, bo zwiększy skalę wykształcenia czy wykluczenia cyfrowego jak Senat nie bardzo sobie wyobrażam, jakby można to zapisać, żeby tzw. Bruksela nie cierpiała, że chcemy przekopać Mierzeję ze środków unijnych no wreszcie sprawa Zielonej energii na jak wiadomo Polska jest w ogonie jeśli chodzi o Unię europejską jeśli chodzi o zarówno neutralność w ślad węglowy też powiedzieć, że wg umowy społecznej negocjowanej właśnie mamy zrezygnować z węgla w 2049 roku to trochę późno tak to trochę późno tutaj też nie, niemniej my nie mamy złudzeń, że my sobie kpi zapiszemy niebem odprawy dla górników, które będą odchodzić z zamykanych kopalń tak tak panie przecie natomiast już przeszło tworzenie nowych miejsc pracy na Górnym Śląsku, które zmieni będzie związane z tym, że odchodzimy od od węgla także jak najbardziej w takie rzeczy są w uwzględnia natomiast rumiankowa kopalnie do czterdziestego dziewiątego roku musimy jeszcze trochę dokształcić górników boję się, że ten zasadza się, więc kolejnego starcia bardzo się kończy ósmą klasę toby pan poważnie rozważyć technikum górnicze w ja bym rozważył, ale rozważyć będą musieli decydenci, ponieważ no kimś trzeba będzie pracować w kopalniach zaś ktoś musi po prostu ten węgiel wydobywać jeśli ma to potrwać do czterdziestego dziewiątego roku tak jeszcze do tego jest godzina tego trochę czasu czasu minęło 5, lecz także jak najbardziej ma pan ma pracę natomiast to jest w ogóle czekała na leżący jest uczciwy rozmowy z górnikami obiecując, że to jest to jest do utrzymania, a zobaczymy no i teraz już na sam koniec naszej rozmowy porozmawiajmy o mechanizmie pieniądze za praworządność na ile te środki funduszu odbudowy mogą być zagrożone przez ten mechanizm uchwalony jednak przez Unię europejską pomimo sprzeciwu Polski Węgier na ile za np. rujnowanie systemu sądownictwa w Polsce Unia europejska może przykręcić Kurek z pieniędzy ma zająć to jest szansa na to, żeby Unia otwiera o tym sądzą są bardzo bardzo niewielkie oczywiście jeśli będą jakieś naruszenia naszej strony bardzo bardzo dużo to tego nie wyklucza natomiast z punktu, a proceduralnego to jest ten skomplikowany także ja będę w nie za bardzo sobie wyobraża, żeby po stronie komisji europejskiej ktoś podjął decyzję polityczną, żeby otwierać tak duży front, tym bardziej że Polska wszystko zwana i to za otwarciem zbyt dobrze radzimy mamy oni, że dobrze wydajemy to prawda, że takich zarzutów rzeczywiście wobec Polski nie ma sprzeciwili się np. do Węgier, które tutaj rzeczywiście premier Orban bardzo się tego obawiał się w kontekście właśnie wydawania pieniędzy unijnych, ale mamy inny kłopot no powiedzieć, że w dalszym ciągu trwa procedura art. 7 traktatu mało tego na przed unijnym Trybunałem sprawiedliwości toczy się także wiele postępowań także to wytoczone przez komisję europejską, więc to nie jest tak, że my nie mamy problemu z praworządnością prawda to oczywiście tak to to ktoś prowadzi sprawność to 100 proc rację natomiast da mówi o tym, że Unia raczej będzie chciała oczy nie jestem tego pewien, ale tak uważam, że Unia rocznie będzie starała się otwierać tego frontu w ten sposób, żeby próbować przeprowadzić procedurę odbierania nam środków unijnych na skutek naszych problemów z praworządnością także wiem, że jest taka taka furtka, ale procedura skomplikowana politycznie ryzykowna także w małe szanse, żeby takie rzeczy osiedla, czyli Ziobro niepotrzebnie się boi, a Borys Budka krótko mówiąc na liczy na zbyt wiele oczywiście, że tak już jestem ekonomistą wanie ani politykiem także pozwolę sobie jedni drugich nie tego drugiego pana nie nie komentować bardzo dziękuję za tę rozmowę prof. Jacek Tomkiewicz ekonomista z Akademii Leona Koźmińskiego z Miejskiego był państwa i moim gościem bardzo dziękuję ja dziękuję wszystkiego dobrego miłego dnia zapraszam teraz państwa na informacje, a po nich na popołudnie Radia TOK FM w imieniu Macieja Zakrockiego prawem przygotowała Anna Piekutowska realizował Szymon waluta Mikołaj Lizut do usłyszenia Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: A TERAZ NA POWAŻNIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam, oraz sprawdź jak działa nowe internetowe radio TOK+Muzyka. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj wygodniej w aplikacji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA