REKLAMA

Jak dobrze i przyjemnie żyć?

Godzina Filozofów
Data emisji:
2021-05-08 11:00
Prowadzący:
Czas trwania:
48:02 min.
Udostępnij:

dr Katarzyna de Lazari-Radek opowiada o swojej książce ''Godny pożądania stan świadomości. O przyjemności jako wartości ostatecznej''

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Tomasz Stawiszyński dzień dobry zaczynamy kolejny sobotni magazyn Radia TOK FM, w którym będą 3 godziny filozofów tak to się czasami zdarza, że są 3 godziny filozofów my właśnie dzisiaj tak będzie za moment pojawi się w studiu dr Katarzyna Lazar Radek autorka znaczy w studiu wirtualnym oczywiście wciąż jest mamy stan pandemiczny w związku z tym, ale widzą państwo, że już pewne pragnienia nieświadome, a może świadoma przeze mnie w owych komórkowych sformułowania Rozwiń » przemawiają to jeszcze raz w studiu wirtualnym pojawi się dr Katarzyna de Lazari Radek filozofka etyczka z Instytutu filozofii Uniwersytetu łódzkiego autorka znakomitej książki naprawdę znakomitej godny pożądania stan świadomości to jest jej tytuł o przyjemności jako wartości ostatecznej długo mógłbym się nad zaletami tej książki rozwodzić powiem tylko, że to jest po pierwsze, książka dotycząca niezwykle istotnego zagadnienia zagadnienia dobrostanu, w którym zagadnieniu oczywiście kwestia przyjemności się mieści, czyli jest książka, która się mierzy z takimi fundamentalnymi filozoficznymi pytaniami co to znaczy żyć dobrze co jest dla nas dobre, dlaczego dobre jest dla nas to co jest dobre i co w ogóle znaczy, że coś jest dla nas dobra po drugie jest książka świetnie napisana w sposób niezwykle klarowny przejrzysty tak bardzo wartki no i po trzecie to jest kompendium też wiedzy na temat różnych koncepcji współczesnych i filozoficznych i neuro naukowych i ewolucyjnych czy ewolucja ni stycznych dotyczących tego jak właśnie rozumiem dobrostan człowieka jak rozumiemy dobroć kategorie dobra przyjemności tak dalej za moment tej książce będziemy rozmawiali, ale od razu powiem, że egzemplarze tej książki wydanej zresztą w świetnej serii wydawnictwa Uniwersytetu łódzkiego serii kim jest człowiek to jest naprawdę Super seria i w ogóle wydawnictwo łódzkiego Uniwersytetu wydaje bardzo bardzo wiele świetnych książek w kilku seriach co najmniej takich, które się z tymi najbardziej palącymi problemami współczesności mierzą no właśnie ale zanim oni porozmawiamy od razu powiem, że mamy dla państwa egzemplarze tej książki, nad którą zresztą radio TOK FM sprawuje patronat medialny i mogą państwo do nas pisać na adres dla was małpa TOK kropkę FM dla was małpa TOK kropkę FM no i te osoby, które pierwsze się odezwą te otrzymają egzemplarz książki Katarzyny de Lazari Radek po godzinie dwunastej tutaj się w tym wirtualnym studiu pojawi prof. Lech Nijakowski z kolei, z którym będziemy rozmawiali o serialu 07 zgłoś się i w ogóle o popkulturze peerelowskiej kryminałach PRL-u powieści milicyjnej no bo to są wszystko takie konteksty, które nie 07 zgłoś grały i grają no, a pretekstem smutnym do tego będzie oczywiście śmierć Bronisława Cieślaka, który tę postać por. Borewicza pamiętną odgrywał no, więc wielu państwa na pewno pamięta ma sentyment do por. Borewicza wielu z państwa, którzy nie mieli okazji z uwagi na kwestie biograficzne z tym się zetknąć bezpośrednio np. w latach osiemdziesiątych na to prawdopodobnie zna go Borewicza różnych memów i w innych materiałów w mediach społecznościowych reprodukowany, bo postać to i konieczną liczna wciąż żywa ów Borewicz rzecz jasna moim nad tym też zastanowimy nad tym fenomenem popularności serialu 07 zgłoś się, a po godzinie trzynastej Jędrzej MALKO będzie państwa gościem ekonomista publicysta nauczyciel także dziś w roli spiritus movens takiego projektu spięcia bardzo ważnego moim zdaniem projektu o charakterze publicystyczna polityczna światopoglądowym tak długo chyba określił ideę wyjściową jest przekraczanie tych upiornych plemiennych podziałów na polskiej scenie politycznej polskiej scenie publicystycznej i społeczeństwie polskim po prostu, bo to jest projekt, który zrzesza kilka redakcji powiemy sobie, jakie rzecz jasna ta jest krytyka polityczna magazyn kontakt też klub Jagielloński w tym wszystkim uczestniczy często są ludzie z różnych środowisk który, którzy próbują ze sobą rozmawiać dyskutować wymieniać się argumentami rozumieć generalnie, że istnieją różne inne perspektywy i różne inne sposoby widzenia rzeczywistości i to nie oznacza, że ktoś jest bardzo złym człowiekiem jeśli ma inne zdanie tylko może jakiś inny sposób do pewnych kwestii doszedł, a może my się możemy czegoś od niego nauczyć może może np. zmienić swoje zdanie zamiast krzyczeć, że należy go z Cancelo, acz wyłączyć w ogóle nie powinniśmy mieć z nim żadnego kontaktu no, więc wydaje mi się też niezwykle ważne w epoce rosnących podziałów i w epoce supremacji owej kultury wykluczenia, która w Polsce ma swoje liczne przejawy na razie raczkujące, ale to się zapewne dopiero rozwija ten projekt wydaje się niezwykle niezwykle istotne NATO to jest plan właśnie na dzisiejszy program, zanim zaczniemy rozmowę z Katarzyną de Lazari Radek to brzmi wszakże państwa było w uszach dzięki godzinę filozofów, ale jeszcze muszę oczywiście powiedzieć, że program ten jak zawsze przygotowała Katarzyna Murawska, która nie wydaje go dzisiaj w sposób bezpośredni, bo wydaje go Tomasz Kopka kasie z tego miejsca serdecznie pozdrawiam dziękuję za tą pracę wykonaną w tym tygodniu nad tym programem, a Maciej Gorczyński realizuje do godziny dwunastej od godzinę 12 będzie Szymon Kuliś realizował o Noto teraz godzina filozofów to znaczy długie godziny filozofów i zaczynamy dr Katarzyna de Lazari Radek dzień dobry dzień dobry dzień dobry Tomku dzień dobry państwu etyczka filozofka Instytut filozofii Uniwersytetu Warszawskiego autorka na kilku co najmniej książek, o których warto tutaj powiedzieć np. wspólnie z liderem Sing erem deponenta V0D Universe oraz Julita organizm Ewa Ryszard intro tak się ostatnio autorka znakomitej książki naprawdę znakomite już chwaliłem tę książkę przed przed chwilą, ale jeszcze raz ją pochwalę godny pożądania stan świadomości o przyjemności jako wartości ostatecznej tak się ta książka nazywa ukazała się nakładem wydawnictwa Uniwersytetu łódzkiego tak jak powiedziałem mamy dla państwa kilka egzemplarzy tej książki pewnie się już rozeszły, ale jeśli ktoś z państwa jeszcze może chce spróbować można napisać na adres dla was małpa TOK kropkę FM dla was małpa TOK kropkę FM i można tę książkę dostać ja bym zaczął od takiego meta poziomu morza, bo pisał we wstępie o tym, że porusza się w tej książce w pewnym modelu uprawiania filozofii czy też wybiera pewną metodę uprawiania filozofii filozofia analityczna w szczególności, iż w odróżnieniu od innych sposobów uprawiania filozofii ta akurat metoda interesuje się przede wszystkim rozwiązywaniem konkretnych zagadnień nie zaś rekonstruowanie np. historii idei to jest w tym sensie ciekawe interesujące, że bardzo wiele jest takich głosów także wewnątrz samej filozofii rzecz jasna może przede wszystkim, że już niema nic takiego co byłoby specyficznie filozoficznym polem refleksji czy działania, że wszystkie właściwie obszary i problemy którymi kiedyś filozofia się zajmowała zostały już przejęte przez inne dyscypliny i w tym sensie nic swoistego dla filozofa już nie pozostało niema czegoś takiego jak zagadnienia ściśle filozoficzne nie ma czegoś takiego ściśle filozoficzna metoda rozwiązywania jakiś problemów czy zagadnięty jestem jak rozumiem nie zgadzasz no to kłopot jest dosyć skomplikowany oczywiście tak jak powiedziałeś tradycyjnie filozofia w zasadzie stawiała większość pytań, jakie jakich mógł myśleć człowiek przecież, jeżeli pomyślimy sobie historii filozofii to ten Arystoteles i zajmował się anatomią biologią astronomią matematyką itd. prawda, a później w zasadzie w tym 19 wieku wraz z rozwojem silnie innych nauk w tym oczywiście takich jak psychologia socjologia historia filozofia zaczęła tracić topole, ale teraz jak patrzę na rozwój tych innych nauk, czyli właśnie chociażby psychologii czy tak tak znanej w tej chwili neuro biologiczne euro nauki szerzej mówiąc to widać, że osoby zajmujące się tymi naukami muszą stawiać sobie najpierw takie pytania ogólne, żeby odpowiadać na te pytania szczegółowe jak zajmowałam się tym zagadnieniem przyjemności czytam sobie właśnie pracę naprawdę fantastycznych euro naukowców to widać było, że oni cały czas odwołują się do pytań filozoficznych, a przede wszystkim poszukują definicji to jest wciąż wydaje mi się najważniejsza rola filozofa to znaczy definiowanie pojęć tak, żeby te definicje następnie te nauki szczegółowe nauki empiryczne mogły przejąć i wykorzystywać tak, żeby ta dyskusja była jasna np. euro nauka nie może wciąż odpowiedzieć sobie czy przyjemność jest uczuciem świadomym czy nie świadom czemu, dlatego że nie potrafi zdefiniować czym jest świadomość oczywiście są takie wątki redukcją w styczniu i ten nauki np. ne właśnie neuronauki starają się zredukować pewne doświadczenia czy zjawiska do tej pracy mózgu, ale to rzadko się udaje i nawet wśród właśnie euro naukowców panuje taka powszechna zgoda, że to jest coś jednak więcej niż same te neurony, że doświadczamy np. świata całym ciałem prawda w związku z tym te nasze rozumienie też będzie nie może być ograniczone jedynie do pracy neurony danej tam się wydaje bardzo bardzo ciekawe też z tej perspektywy, że właściwie jak się czyta właśnie prace wybitnych euro naukowców różnych zagadnień dotyczące dotyczące to po pierwsze, oni oczywiście się wszyscy właściwie na tradycję filozoficzną powołują, a po drugie w zasadzie język, którym się posługują to jest język wypracowany właśnie przez filozofię, bo innego języka do rozmowy o tych sprawach nie mamy poza językiem biologii oczywiście, który dotyczy jednak trochę czegoś innego dokładnie tak dokładnie tak to znaczy filozofia tutaj mam naprawdę wciąż bardzo dużo do zrobienia na tym poziomie wypracowania języka definiowania no i pilnowania później tego, żeby mówić mówić wciąż o tym samym no bo to w tedy też pozwoli nam dogadać ze sobą prawa Ano taki prosty przykład ze szczęściem mogę zapytać państwa jesteście szczęśliwi ale, dopóki nie ustalimy co ja mam na myśli mówiąc o szczęściu to wasze odpowiedzi mogą być różne od oczekiwanych przeze mnie albo różne między tymi odpowiedziami, ponieważ właśnie nigdy nie będzie do końca wiadomo czym to szczęście jest, więc powiedziałabym, ale teraz każdy sobie myśli no jak to no jak to przecież wszyscy wiedzą to jest szczęście takie coś takiego potoczny język prawda, którym się posługujemy, ale na dobre nota to zadam pytanie czy jesteście szczęśliwi no i teraz, jeżeli chcecie ocenić swoje życie dokonać takiej oceny całościowej prawda no to dajcie odpowiedź wszystkie badania takie empiryczne wskazują, że większość z nas powie tak w miarę przynajmniej jesteśmy szczęśliwi tam jest punktacja od 1 do 10 większość z nas wskazuje na 7 albo 8 w porządku to jest pewna ocena, ale ja mogę też zapytać o nie ocenę o uczucie to znaczy czy w tej chwili jesteście szczęśliwi to znaczy czy odczuwacie przyjemność właśnie tak to znaczy czy jesteście w takim stanie emocjonalnym, który moglibyście powiedzieć, że jest dobry, że go lubicie, że chcielibyście kontynuować ten stan na teraz odpowiedzi na te 2 rozumienia szczęścia będą różne, jeżeli to jest ocena no to właśnie myślimy o całym naszym życiu natomiast, jeżeli pytam o dany moment w tej chwili na to w zależności od tego co robicie, jeżeli na słuchacze na to mamy oczywiście nadzieję, że wszyscy jakiś poziom przyjemności odczuwacie ale, ale nie musi być to konieczne NATO NATO ja nie wiem czy teraz komuś nie popsuła się po prostu tego odczucia, którego był pewien i intuicyjnej odruchowo odpowiedział na pytania przez siebie zadane, że oczywiście tak jest szczęśliwy, ale teraz zaczęło się problematyce dawanie im, choć to prysło NATO to jest bardzo ciekawy problem, bo oczywiście wg niektórych teorii to niema co za bardzo myśleć tylko trzeba żyć prawda, ale z drugiej strony myślę, że akurat taka autorefleksji i uświadomienie sobie pewnych rzeczy naprawdę istotne ja to wiem sama o sobie na zajmowałam się tą przyjemnością w zasadzie 4 lata naprawdę ciężkiej harówki takiej intelektualnej filozoficznej, ale muszę powiedzieć, że rzeczy, o których się dowiedziałam jak wpłynęły też na to jak ja postrzegałem siebie swoje życie jak postrzegam pewne momenty w tym życiu takie powiedziałabym troszeczkę życie bardziej świadomej w związku z tym mogę tutaj śmiało powiedzieć, że bardziej nieprzyjemne no zresztą też zostało to sprawdzone podczas tego ostatniego trudnego roku, kiedy na pewno wielu z nas zaczęło się zastanawiać prawda nad swoim życiem nad tym co się dzieje nad swoimi własnymi emocjami, których do tej pory nie byliśmy świadomi, więc ta praca wydaje mi się tutaj jest całkiem całkiem istotna zaraz przejdziemy do tych kwestii już bardziej konkretnych, ale takim łącznikiem do tego przejścia jeszcze bym uczynił jedno pytanie z pogranicza z pogranicza rzeczywiście meta poziomu i już refleksji nad tematem głównym naszej rozmowy czyli, czyli no przyjemnością szczęściem dobrostanem tym wszystkim oczy w książce pisarz powiada w pewnym momencie tej książki, że ta kwestia to pytanie właśnie o to czym jest dobrostan co jest dla nas dobra co to znaczy, że coś jest dla nas dobre, że to jest właśnie specyficznie filozoficzna refleksja, że to jest specyficznie filozoficzne pola badawcze i toteż jest ciekawa teza, dlatego że można by było prawdopodobnie znowu jakoś tak w odruchu pierwszym pomyśleć, że no, dlaczego psychologia może może nie wiem ekonomia może właśnie neuronauki, że to są takie dyscypliny, które się dobrostanem zajmują, które i, które na pytanie o to co to znaczy, że coś jest dla nas dobra i co jest dla nas dobre odpowiadają, a tu jednak znowu wskazuje na pewną autonomię filozofii w mierzeniu się z tego rodzaju pytaniami no to jednak, dlatego że te nauki, które wymieniłeś to są nauki empiryczne, które opisują prawda to znaczy opisują znany, w jakich jesteśmy co lubimy, czego nie wykorzystują do tego ważne badania oczywiście natomiast filozofia czy czy etyka w tym wypadku posługuje się takim terminem jak dobro właśnie to jest taki specyficzny termin prawda on coś też opisuje, ale opisuje taką powiedziałabym taką specjalną formę to widać dobrze wtedy, kiedy właśnie np. pytanie o to co lubimy czy ta odpowiedź na to pytanie o to co lubimy różna jest od tego od odpowiedzi na pytanie co jest dla nas dobre, bo wiemy z własnych doświadczeń czasami lubimy rzeczy, które nie są dla nas dobre tak nie wszystkie rzeczy praw, które np. których pragniemy są dla nas dobre od no nie wiem słodyczy prawda chipsów czy czy hamburgerów po np. uczucie nie wiem zemsty tak chęć zamieszczenia się na kimś albo uczucie nienawiści, które pielęgnujemy tak one nie są dla nas dobre mimo tego, że nas często wypełniają, że pewnych rzeczy pragniemy, że jesteśmy tacy ani, więc tutaj dom jest jest ten moment takiego tarcia, kiedy właśnie psychologia oczywiście można np. powiedzieć, dlaczego zachowujemy się też na inny sposób, jakie mamy emocje pozwala je nazwać, ale to czy dobrze jest mieć pewne emocje czy nie albo czy dobrze jest pracować nad swoimi pragnieniami no na to pytanie odpowiada już filozofia tak zadają pytanie normatywne, a nie to pytanie o fakty dobrze to co to znaczy, że coś jest dla nas dobra w takim razie najpierw zacznę od takiego trochę szerszego kontekstu, żebyśmy zrozumieli jak ta ta myśl na temat dobrego życia się rozwija czy, jeżeli myślimy sobie o filozofii greckiej np. Arystotelesa to tamto pytanie o dobre życie jest takim pytaniem o całość naszego istnienia w grupie w społeczeństwie prawda to dobre życie na test z życia obywatela oczywiście dla Arystotelesa to to było życie mężczyzny wolnego mężczyzny taka kobieta niewolnika, bo nie mogli być np. szczęśliwi natomiast w tej chwili jest taka zmiana myślenia powiedziałabym też to ta myśl tak ewoluowała, że jeżeli zastanawiamy się o tym nad tym co jest naszym dobrym życiem nota rozumiemy, że to nasze dobre życie może stać pewnym konflikcie z życiem innych tutaj jak podkreśla, dlatego że ten dobrostan staram się odróżnić od działań moralnych bycie osobą moralną jest dla naszego dobrego życia istotne, ale jest jednak troszeczkę czym innym i być może widać to dobrze, zwłaszcza w tym globalnym świecie, gdzie my rozumiemy, że ta moralność wymaga od nas naprawdę całkiem całkiem sporo i wymaga czasami poświęceń, które nad np. jesteśmy gotowi prawda albo, które właśnie z tego w konflikcie z naszym dobrym życiem, więc to jest takie pierwsze myślę ważne filozoficzne rozróżnienia życie moralne życie dobre może być czymś różnym nie musi, ale może być na i teraz jak zastanawiam się nad swoim własnym dobrym życiem znaczy to chce wiedzieć się, jaki jest najważniejszy element no tutaj właśnie niektórzy mówią na dobrym życiem to jest dobre życie polega na spełnianiu pragnień ma pragnienie logicznym wcześniej spełnić, a prawda z pełni się o twoje pragnienie not jest dobre dla ciebie, ale tak jak wspomniałam zbyt wiele takich sytuacji doświadczeń wskazuje na to, że to spełnienie pragnień nie musi bezpośrednio będzie dla nas dobre mamy różne pragnienia pragnienia też takie stare prawda z dzieciństwa nie wiem, kto jest następcza być tramwajarze np. prawda ktoś ktoś nauczycielką syn ktoś kim innym teraz mamy znowu inne pragnienia innych chęci i te stare już się nie liczą część naszych pragnień jest po prostu nieracjonalna taka nieracjonalna nawet w takim powiedział podstawowym znaczeniu to znaczy nie prowadzi do czegoś co byśmy akceptowali w tej chwili tak to taka jest racjonalność powiedziałabym jako narzędzie naj w związku z tym niektórzy mówią no dobrze no to to to nasze życie nie polega taka, że po prostu na spełnianiu naszych pragnień, ale polega na spełnianiu takich pragnień specyficznej natury, których nawet sami nie mamy, ale które są takie obiektywne, czyli po prostu na spełnianiu pewnych rzeczy obiektywnie dobrych np. może ktoś powiedzieć, że nasze życie dobre to jest życie pełne cnót sprawiedliwości wolności wiedzy mądrości tak, ale to nie jest taki troszeczkę kłopot co w sytuacji jak za nieprzekonujące jest chyba trochę tak mamy w końcu państwo na tym na mnie zależy tak zazwyczaj zależy zaś jesteśmy żyjemy w pewnej kulturze pewnej grupie prawda no tworzymy jakąś społeczność, w której pewne wartości są ważne, więc my przyjmujemy, ale ta nie musi być konieczne prawda to nie jest taka rzecz no nie wiem np. honor o, a zobaczmy co się stało z tą cnotą honoru kiedyś tak nieprawdopodobnie ważna w tej chwili może nie dla wszystkich, ale no to nie jest ona kluczowa prawda, jeżeli jest, jeżeli myślimy czasami czy czy honor czy życie no to wybieramy np. życie kiedyś byśmy pewnie wybrali honor, więc tutaj jest zmiana tak na taki filozof jak ja mówi no to nasze dobro to nasze dobre życie musi być powiązane jednak z tym co lubimy ja używam takiego terminu rezygnowania znaczy to co nam się przydarza musi rezygnować z nami tak najprościej rzecz ujmując po prostu musimy to lubić musi nam się to podobać no i w tej co to znaczy dzisiaj aha, a nam się podoba, że to lubimy w tej książce bardzo dużo miejsca poświęcasz oczywiście sam tytuł tego dotyczy, ale no właśnie różnym rozumieniu przyjemności i filozoficzną teorię przyjemności i neuro naukowym teorią przyjemności i też pewna istotna część poświęcona jest hedonizm owi, czyli właśnie takiej filozofii takiej postawie znowu ona ma swoje reprezentacje myśli filozoficznej konkretne i ona ma swoje wyobrażenia potoczne która, które uruchamiają się w momencie, kiedy mówimy o hedonizm mieli zazwyczaj wiąże się to taką wizją absolutnego folgowania sobie spełniania wszelkich zachcianek w jaki sposób ekstensywne Night najczęściej najchętniej tak to wyobrażenie potoczne wygląda, ale to jest bardzo ciekawe wątek, dlatego że tutaj właśnie stykają te różne te różne takie czysto empiryczne rozważania i badania z refleksją, która też sięga czasów starożytnych i właśnie próbuje jakoś tę przyjemność zdefiniować czytam czy ten dobrostan właśnie tak rozumiany jako jako pewien stan, w którym jednostka może znaleźć no ja wciąż broni hedonizmu prawda to znaczenie mówi, że tym razem apologia hedonizmu tam przeprowadzać tak jest w tym dobrym życiem jest zawsze pewien stan mentalny myślę, że to jest takie rozróżnienie też naprawdę istotne to znaczy te sprawiedliwości ten honor i tak godności ta wolność wiedza one wszystkie są w porządku one wszystkie są dobre, ale o tyle, o ile prowadzą do tego przyjemnego stanu mentalnego to stanu mentalnego takiej naszej świadomości do stanu świadomości, które uznajemy za dobre do takiego uczucia które, gdy doświadczane przez nas traktujemy właśnie jako jako dobre to musimy teraz zrobić sobie taki takie ćwiczenie i przypomnieć jakąś przyjemność która, której doświadczaliśmy niedawno w niedawno, bo dawno, o której dobrze pamiętacie przywołaj cie przyjemność, której doświadcza liście, jeżeli się bardzo się podoba, że mamy taką audycję z ćwiczeniami mentalnym mi właśnie na medytację bardzo, proszę bardzo, jest troszkę tak naprawdę zajmuje się przyjemnością każdy z nas doświadcza przyjemności, więc powiedziałabym, że każdy z nas musi wiedzieć czym ona jest, bo my ją rozpoznajemy wiemy, a ta jest przyjemne tak teraz doświadczam przyjemności, ale filozof oczywiście drożej tam robi to dziury w całym prawda i stara się w nie stara się dojść do tego dobrze, ale w takim razie czym jest przyjemność nawet dobrze no, więc teraz jak pomyśleliście sobie tej przyjemności to najprawdopodobniej też troszeczkę doświadczyli iść na nie będzie tym samym, bo wspomnienie nie wiem pysznego posiłku czy bliskości z kimś kogo kochamy jest wspomnieniem nie tym samym doświadczeń, ale to wspomnienie właśnie, jakby tak przynosi nam to uczucie tak na interes, jakbyśmy to uczucie obejrzeli czemu nosi charakteryzuje uśmiechamy się tam motyle w brzuchu prawda jest nam się wpływ na miło, ale jeżeli pomyślimy o tym uczuciu no to twierdzę, że myśląc o tym uczuciu, którego doświadczamy rozumiemy, że jest to coś dla nas dobrego to jest aż co fajnie jest mieć, czego fajnie jest doświadczać nazywamy to często Mączka radością, jeżeli to jest niezwykle silne uczucie no to jest euforia prawda te tych odmian tej przyjemności jest całkiem sporo czasami ta przyjemność jest tak delikatnej natury, że prawie nie jesteśmy świadomi albo wręcz nie jesteśmy świadomi np. ktoś nas musi nas z takiego letargu wybudzić zapytać tak co czujesz albo czy czy czy chcesz kontynuować ten stan albo czy jest przyjemnie wtedy wtedy potrafimy odpowiedzieć tak powiedziałem, że doświadczenie nie chciałem przywołać do doświadczamy tylko mocnych uczuć prawda to znaczy jest możne jesteśmy no w stanie zwrócić uwagę, jakby na NATO uczucia, które są silne no i tutaj chciałem wprowadzić pewną definicję, o której pisarz i z której zaczerpnęła tytuł swojej książki definicję przyjemności właśnie autorstwa Henry ego Sylka, który w ogóle jest bardzo ważnym autorem w tej książce takim jednym z centralnych i on właśnie powiada o rozmaitych specyficznych uczucia które, kiedy ich doświadczamy to jest rozpoznajemy jako godne pożądania właśnie IT godne pożądania stany świadomości to jest przyjemność przyjemność to po prostu godne pożądania stan świadomości myśl idea akcji trójka tak, bo przyjemnością nie jest np. jedzenie lodów albo drogi King albo przytulanie się do do futerka swojego kota albo wspominał kogoś kogo kochamy tak jak to dla kota jest przyjemnością to bywa różnie z tymi kartami nam nie wolno ściskać za mocna prawda jest daleko nam powie nie więcej da znać o tak w każdym razie tą przyjemnością nie są te czynności myślę że, że to jest ważne do zrozumienia samego oświadczenia przyjemności, bo często mówimy prawdę np. no nie wiem podlewanie kwiatów w ogrodzie jest przyjemne uprawianie seksu jest przyjemne itd. tak dalej to są źródła, ale to nie jest przyjemność, ponieważ uprawiać seks i podlewać kwiaty i słuchać piosenki możemy bez uczucia przyjemności, więc uczucie przyjemności to jest taka nakładka to Miłada Jędrysik kiedyś podpowiedziała, że to jest lukrowanie przyjemna rzecz o przyjemności możemy sobie pomyśleć, że jest taki lukier albo cukier puder nakładamy na przeróżne rzeczy stąd też bardzo ładna definicja też do wydaję mi się że, że wtedy widać wyraźnie czym ta przyjemność jest np. dla mnie jako dla filozofa później istotne jest to, żeby nie mówić tzw. przyjemnościach niższych albo wyższych po to, znowu tradycji filozoficznej zawsze gdzieś tam pobrzmiewało prawda Epikura, że nie wiem lepiej jest oddawać tym przyjemnością duchowym ani cielesnym podczas gdy mnie czegoś takiego prawa ten ten lukier jest 1 on jest nakładany na różne doświadczenia niektóre z tych doświadczeń związane są np. z doznaniami prawda z naszymi zmysłami, ale to im święta to jest ciekawe bardzo i i przepraszam w jedno zdanie tylko, że znowu jest Contra in policyjne dosyć, jeżeli chodzi o ten podział na przyjemności wyższa niższa, bo z tego co mówisz wynika, że np. słucha, a nie moc Warta jeszcze niestety Mizia unikasz Tomku przepraszam, bo to taki mam tutaj nieustannie kłopot to aplikacja, którą się się łączymy czym nie słychać teraz teraz słyszeć dobrze powiedział coś o moc tarczę, ale tego oficjalnie powiedziałem Mach o tym, że to rozróżnienie, które poczyniła znaczy właściwie to rozróżnienie, które de konstruowała na wysokie i nic kie przyjemności ma orzec czy na pierwszy od ruchu na słuchanie mocarstwa i konsumpcja go lotki z piwem to jest zasadniczo to samo to znaczy to są różne świadczenia jest wiemy o tym natomiast przyjemność z nich czerpana już będzie już będzie tym samym albo będzie różnić się tylko wzmożeniem tak, czyli tą ilością przyjemności pani inaczej, jeżeli pomyślimy sobie słuchaniu MoCarta jedzeniu golonki bez przyjemności to te doświadczenia też będą różne, a propos golonki nie polecam polecam warzywa, ale wszystko jedno prawda czy słuchanie jedzenie uczulenie myślenie bieganie i no nie wiem co tam gotowanie prawda to są wszystko doświadczenia różne, a przyjemność tylko nakładamy i oczywiście nam się wydaje, że przyjemność, którą czerpiemy z czytania książki i i przyjemność, której doznajemy podczas joggingu jest różna no bo całe to doświadczenie w różne, ale wydaje się, że jeżeli zrozumiemy czym dokładnie jest owa przyjemność, że to jest to uczucie Lubienia to jest to uczucie akceptacji stanu, w którym jesteśmy w tej chwili na to wtedy łatwiej będzie nam przyjąć, że jakościowo ta przyjęła ta przyjemność niczym się nie różni no i tutaj już można bronić hedonizmu mając tego rodzaju rozróżnienia tak dużo łatwiej dużo łatwiej prawda to znaczy hedonizm wciąż tak ma swoje swoje problemy z takim podstawowym to jest oczywiście nie ta maszyna przeżyć Nowika czy czy ów Matrix tak, bo hedonista stoi przed problemem następujący, jeżeli stany mentalne to wszystko co w życiu chodzi na to być może całkiem niedalekiej przyszłości będzie można podłączyć do takiego komputera, który nas tam uśpił, ale do naszego mózgu będzie też stany mentalne nam podawał lepsze, jakie sobie wymyślimy prawda będziemy mogli być kim będziemy tylko sobie życzyli sławnymi nie wiem piosenkarza ami politykami kim państwa tylko pomyślą i nie będziemy tego życia przeżywać tak naprawdę tylko w tym komputerze na jej nos NIK zadaje konkretne pytanie, a chciałabyś tak chciałbyś takiego życia na oczywiście otrzymuje odpowiedź, że raczej nie większość z nas nie chciałaby się podłączyć do takiej maszyny przeżyć czynie chciałaby żyć w takim matriksie da jak z filmu to jest nasza taka pierwsza intuicyjna odpowiedź, ale oczywiście jakiejś dobrze przejrzeć to się okazuje, że jak zadaje swoim studentom pytanie odwrotne to znaczy wyobraźmy sobie, że jesteśmy teraz matriksie ja jestem jak ten Orfeusz ma czerwoną niebieską tabletkę i wam proponuje obudzenie się z tego Matriksa to kto chciał i znowu większość by nie chciała wy naprawdę RICS i naprawdę ciekawe, dlaczego NATO to to w zasadzie odpowiedź jest dosyć intuicyjna my po prostu lubimy życie, które mamy jesteśmy do niego przyzwyczajeni w tym naszym życiu jest pełno ludzi, których kochamy, którzy są bliscy, z którymi chcielibyśmy się rozstawać ta myśl o tym, że to życie jest nieprawdziwe tylko w matriksie nie jest wcale tak zła jak myślenie, że możemy to utracić, dlaczego jesteśmy już przez co prawda ja znam ja pomyślałem to myślę przepraszam tylko słowa, że pomyślę o tym kontekście filozofii, bo jednak filozofia kojarzy mi się z taką dyscypliną ku, której się człowiek zwraca właśnie po to, żeby Matrix rozmontować, żeby Matriksa wyjść, więc w tym sensie zareagowałem zdziwieniem, że takie są sondaże utwory studentów, ale oczywiście w jakimś innym sensie bardzo dobrze rozumiem wydają się w ogóle, że współczesna popularność różnych bardzo osobliwych teorii spiskowych i jakich przekonań zupełnie fantazyjnych pseudonaukowych ma sporo z tym wspólnego to znaczy jest wyborem jakiejś nierzeczywistości, ponieważ rzeczywistość wydaje się pod wieloma względami nie do zniesienia i o tak to rozumiem po części, więc w tym sensie gest wyboru pozostania w iluzji o to, żeby było przyjemniej właśnie chociażby dają się zupełnie niezrozumiały to bardzo ładnie tłumaczy Daniel kaman pułapka myślenia on po prostu mówi to jest status słowa jest to się nazywa języku angielskim jest taki błąd poznawczy polegający na tym, że my jesteśmy przyzwyczajeni do tego co posiadamy i trudno jest nam się z tym rozstać i to nawet nie chodzi o przyjemność co ciekawe tylko po prostu przyzwyczajenie to przyzwyczajenie daje nam poczucie bezpieczeństwa oczywiście i to tak banalnych rzeczach jak no nie wiem przyzwyczajenia np. do programów telewizyjnych, które mamy w pakiecie telewizji kablowej prawda no nie wiem jak słuchacze, ale do mnie dzwoni pani i mówi mam dla pani nową ofertę dużo bardziej atrakcyjną to ja mówię przepraszam panią bardzo, ale nie mam teraz czasu z panią porozmawiać dla ekonomii to jest nieprawdopodobne lepszej dla Radia dobrego lepsza jest rola dobrego jak dokładnie tego nie chcemy, dlatego że nie jesteśmy do tego przyzwyczajeni, ale sam mówi to na temat hedonizmu prawda do Rze, że ten ten przykład Matriksa ten przykład Novika hedonizm mnie uderza bezpośrednio nie może być dłużej traktowany jako argument przeciwko hedonizm mówi, bo my nie wybieramy między rzeczywistością nie rzeczywistością między rzeczywistością tym komputerem tylko po prostu między czymś do czego jesteśmy przyzwyczajeni czymś nowym myśl tego nowego boimy, więc tu wydaje się, że hedonizm sobie poradzi, dlaczego twoim zdaniem, dlaczego twoim zdaniem trochę też w tym oczywiście pisarz w książce zacytuje termin przyjemność przywodzi raczej namyśl wino kobiety i śpiew, czyli prostactwo i choć być może dlatego ci, którzy zajmują się naukowo przyjemnością spotykają się często z uśmiechem politowania czy wręcz ze wzgardą dla tematu niegodnego filozofa koniec cytatu, dlaczego właściwie przyjemność ma taką złą prasę to jest coś takiego co przecież jak pokazujesz jak wszyscy wiemy, bo wszyscy cenimy sobie przyjemności, ponieważ jest to stan świadomości godne pożądania i pożądanego zatem dlaczego akurat przyjemność jest tak obudowana kulturowo, bo tu mamy też do czynienia oczywiście pewną instytucjonalizacji różnych sposobów reglamentowania przyjemności takiego okiełznania tej siły czy tego pragnienia raczej wewnątrz przestrzeni społecznej wszystkie kultury różne rodzaje przyjemności obdarowują bardzo starannie seksualną w szczególności, ale nie tylko oczywiście, dlaczego to jest też zarazem taka niebezpieczna siła czy postrzegana jako niebezpieczna, dlaczego też ma taką wciąż nie najlepszą prasa oczywiście tutaj problem jest dosyć złożone z 1 strony to ten najsilniejsze uczucia przyjemności oczywiście są związane chociażby właśnie z seksem prawda w naszym popęd płciowy w związku z tym to zawsze było jakieś obwarowania z 1 strony kulturowe z drugiej oczywiście takie, które pozwalają społeczeństwu zachować pewne bezpieczeństwo tak to kto to jest naturalnie istotne tak, żeby np. nie każde pragnienie mogło być realizowane, bo z tej drugiej strony nie ta inna istota, która może tego nie pragnąć prawda w związku z tym tutaj mamy do czynienia z 1 strony z przyjemnością, ale z drugiej strony możemy mieć do czynienia z cierpieniem innego, więc to jest taka pierwsza rzecz, ale oczywiście, jeżeli ich kulturze w ogóle no to tutaj chrześcijaństwo od początku powiedziałabym, że duże, że nie było specjalnie przychylnie nastawione do hedonizmu wręcz odwrotnie zawsze się mówiło o dbaniu o inne rzeczy prawda inne cnoty, a nie właśnie ową przyjemność no i tutaj znowu z 1 strony dla zachowania porządku z drugiej po to, żeby ten człowiek myślał, o czym innym prawda w tym oczywiście nie wiem w budowaniu jakichś wspólnych celów w tym społeczeństwie o porządku społecznym również ale, ale taki rząd dusz na pewno tutaj też był istotny tak, jeżeli myślimy o chrześcijaństwie, które jednak zajmuje się właśnie tą sferą najbardziej intymną oraz zagadnieniami życia śmierci NATO prawda, obiecując raj nota tutaj widać że, że tą piecze chce wciąż mieć tak tu wyzwolić to prawda stara łatwo tu postawimy kropkę ja raz jeszcze polecam państwu tę książkę godny pożądania stan świadomości o przyjemności jako wartości ostatecznej świetna lektura jak powiedziałem z 1 strony tak naprawdę są z niej stan naukowa praca z drugiej strony wybornie się to czyta bardzo dziękuję dr Katarzyna de Lazari Radek była państwa gościem dziękuję dziękuję Tomku za zaproszenie dziękuję za za rozmowę państwu życie przemiły tego weekendu pełnego przyjemności, a do przodu test dziękuję za przyjęcie zaproszenia chciałoby się powiedzieć cała przyjemność po mojej stronie, a teraz informacje i po informacjach o serialu 07 zgłoś się z prof. Lechem Nijakowskim będziemy rozmawiać Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: GODZINA FILOZOFÓW

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam, oraz sprawdź jak działa nowe internetowe radio TOK+Muzyka. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj wygodniej w aplikacji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA