REKLAMA

UE się zmienia. Czy zmienimy się i my?

Sprawy Różne
Data emisji:
2021-05-09 22:00
Audycja:
Prowadzący:
W studio:
Czas trwania:
51:03 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
sprawy różne dobry wieczór państwu przy mikrofonie Karolina Lewicka zapraszam państwa na audycję sprawy różne moim państwa dzisiejszym gościem jest Piotr Buras dyrektor Warszawskiego biura europejskiej rady spraw zagranicznych dobry wieczór panie dyrektorze dobry wieczór będziemy rozmawiać o raporcie fundacji Batorego autorstwa naszego dzisiejszego gościa także Szymona ana Znicza i Agnieszki smoleńskiej pt. nowy rozdział transformację Unii Europejskiej, a Polska raport to Rozwiń » informacja dla wszystkich zainteresowanych, którzy chcieliby się z tym tekstem zapoznać można znaleźć na stronie Batory Krupka org kropkę PL zacznę panie dyrektorze od tezy, którą państwo stawiają, która to teza będzie mogła poprowadzić dalej, bo państwo na wstępie piszą tak ostatni czasie następuje zmiana paradygmatu Unii Europejskiej podstawową funkcją Unii przestaje być odpowiedź na zewnętrzne problem Europy te, z którymi mierzyliśmy się przed drugą wojną światową i którym chcieliśmy zapobiegać po drugiej wojnie światowej kwestia pokoju jednoczenia kontynentu pojednania itd. zdaniem państwa teraz podstawową funkcją Unii Europejskiej będzie odpowiedź na wyzwania przychodzące z zewnątrz tutaj mówimy o zmianach klimatycznych konfrontacji geopolitycznej rosnące siły Chiny rzecz jasna pandemia niekontrolowane migracje rozmaite wyzwania ryzyka, których jeszcze nie wiemy, które za chwilę mogą się pojawić tak jak pandemia właśnie na horyzoncie czy ta zmiana paradygmatu, której państwo mówią to będzie zmiana mająca charakter ewolucyjny czy rewolucyjny, bo to oczywiście już się dzieje zastanawia się tylko czy będzie miało charakter gwałtowny czy taki spokojny rozłożony w czasie ja myślę, że ta zmiana już dokonuje, czyli możemy mówić o pewnej ewolucji, bo to nie jest oczywiście także z dnia na dzień czy pod wpływem jakiegoś 1 lub wydarzenia przestawiamy zwrotnice całkowicie i jest dziś i zmierzamy w jakimś innym kierunku w Europie, ale faktem jest, że jak tak spojrzeć na te ostatnie wydarzenia z Unii nie mój ostatni z ostatnich miesięcy z ostatnich lat to coraz więcej widzimy takich głównych kryzysów czy problemów, z którymi Unia europejska musi zmagać, które nie są problemami tymi starymi to znaczy takimi, że jest jakiś konflikt między państwami unijnymi czy jest czy państwami europejskimi czy jest potrzeba tak jak było w przypadku rozszerzenia Unii Europejskiej na wschód i zasypania podziałów wewnątrz Europy i przezwyciężenia tego powojennego podziału jałtańskiego itd. tylko raczej mamy do czynienia sytuacjami, gdzie Unia europejska np. musi odpowiadać na problem migracji wielki kryzys migracyjny 2015 roku w czy nawet kryzys euro jak PiS już spojrzymy 2010 rok nie był kryzys wewnętrzny Unii Europejskiej kryzys, który był wywołany kryzysem finansowym który, którego źródło było coś na rynkach finansowych międzynarodowym rynku w stanach Zjednoczonych, jakkolwiek na to spojrzymy na dzisiaj mamy do czynienia z pandemią, która też jest jakimś problemem globalnym, którego nie spodziewaliśmy może niektórzy się spodziewali ale, ale Unia europejska jako, jeżeli spojrzymy na instytucję mechanizmy to co jest przewidziane traktatami no nie była przygotowana na taką ewentualność no i wreszcie mamy dzisiaj najważniejszy europejski projekt, którym ostatnio w bardzo duża też w Polsce mówiliśmy w kontekście ratyfikacji funduszu odbudowy to jest już europejski zielony ład, czyli cała celu projekt przedstawienia europejskiej gospodarki takie zielone tory na energię odnawialną i zmiana sposobu funkcjonowania gospodarki w ogóle to jest nic innego jak odpowiedź Unii Europejskiej na kryzys klimatyczny i jest też kolejny projekt problem który, który przychodzi do nas niejako zewnątrz wydają się, że to jest do tych bardzo ważne, żeby zdawać z tego sprawę kiedyś po drugiej wojnie światowej, kiedy integracja europejska miała swoje początki w nome chcieliśmy kategorię właśnie tych wewnętrznych europejskich gdzie, gdzie było tyle problemów wewnątrz Europy i integracja europejska była na nie odpowiedział na odbudowę po jedno ona na konieczność pojednania między narodami potem rozszerzenie właśnie już mówiłem Unii Europejskiej na skuterze było częścią tego procesu na dzisiaj jak spojrzymy właśnie na te kwestie, które mówiłem to widać że, że ten paradygmat zmienia, że Unia to tu racją istnienia Unii, czyli tej kluczowej informacji organizacji, którą mamy państw europejski i jest odpowiedź na sytuację, której Europa jako całości Unii Europejskiej jako całość musi jakoś odnaleźć w świecie, który coraz bardziej w gruncie rzeczy niebezpiecznych, który jest tym szarpany różnymi kryzysami i w którym to świecie Europa jako całość odgrywać coraz mniejszą rolę i naj musi jakoś radzić to jest w tej chwili wydaje mi rację istnienia Unii jak dowodzą ostatni kryzys to rozmawiamy przez chwilą 4 kołach zamachowych Unii Europejskiej, które państwo wymieniają i omawiają, bo to jest tak, że te ryzyka i wyzwania, które przychodzą do nas z zewnątrz przeobrażają Unię europejską od środka te 4 koła zamachowe to zdaniem państwa Zielona transformacja lekcja pandemii kryzys globalizacji geopolityka oraz Brexit to po kolei, bo o Zielonej transformacji o zielonym ładzie już pan przed chwilą powiedział, ale efektem tego nowego zielonego ładu będzie nie tylko reforma czy wręcz rewolucja energetyczna klimatyczna, ale wypracowanie w Europie całkowicie nowego modelu gospodarczego tak, bo to jest to jest trochę także, że to, czego się nauczyliśmy jako o niego nawet Europa jak świat przez ostatnie dekady, ale tak naprawdę uświadomiliśmy sobie to być może przez ostatnie dekady tak naprawdę w sensie politycznym stało się to z wnioskiem politycznym poważnie traktowanym przez polityków to jest to, że jeśli chodzi o zmiany klimatyczne to, czego nauczyliśmy się przez ostatnie kilkanaście lat czy ostatnie dekady to, że one wymagają od, zwłaszcza krajów zachodnich w tym kraju najbardziej rozwiniętych, jeżeli te kraje chcą przeciwdziałać zmianom wymagają nie tylko przedstawienia się na bardziej na odnawialne źródła energii, ale tak naprawdę zmiany sposobu gospodarowania, a właściwie na zmianę sposobu życia łuk i to jest ta ambicja, która jest no i mniej lub bardziej wypowiedziana w dokumentach unijnych ona jest w tym no koło zamachowe tego zielonego ładu znaczy ten zielony ład to jest projekt różnego rodzaju reform Unii i nie tyle na poziomie Unii Europejskiej na jakich instytucji unijnych tylko ma właśnie na poziomie państw członkowskich to, czego państwo się wspólnie umawiają ustanawiają prawo, które będzie kupować to jest prawdziwa rewolucja dla rozłożona w czasie, ale która, których źródłem właśnie konieczność odpowiedzi na zmiany klimatyczne tego, dlaczego mówi o tym, że to jest, że to jest to jest ten kryzys wychodzący z zewnątrz te wyzwania płynące z zewnątrz i ta rewolucja może nie powinniśmy tak takich słów używać, ale jednak nota transformacji, która nas czeka aż ona tylko zaczyna się od źródeł energii i od tego odchodzi od węgla, że dzisiaj odchodzimy w ogóle od paliw kopalnych, że Unii Europejskiej ma być neutralna klimatycznie w 2050 roku, ale będzie miało przełożenie na unijne na szereg różnych w zasadzie wszystkich można powiedzieć dziedzin gospodarki społeczeństwa wszędzie, gdzie czekają, na który zmiany, więc to jest to jest rzeczywiście najpoważniejszej najważniejsze wyzwanie większe, jeżeli tylko rok, ale cały świat ale, ale Unia europejska w tej chwili przyjęły już ścieżkę, którą będzie szła do do celu neutralności klimatycznej wrogi w roku 2050 i cała legislacja cały całą ara mówiąc kolokwialnie Unii Europejskiej będzie szła w realizacji tego celu liczy zmienia Unię uzasadnić Polska była beneficjentem jako bardzo mocno tego starszego modelu Europy, które w tej chwili trochę uchodzi odchodzi i przeszłość to znaczy modelu, w którym którym głównym priorytetem było zasypywanie podziałów był gdzieś, gdzie chodziło o konwergencję, czyli był ustanawianie większej zbieżności i gospodarek europejskich poziomów rozwoju i o właśnie podciąganie tych słabszych państw i oczywiście w tej chwili nadal jest krwi jest priorytetem dla czy to nadal jest ważne nadal mamy politykę spójności mamy budżet europejski nadal ta polityka odgrywa istotną rolę, ale jeżeli spojrzymy na to jak np. zmienia się w sposób przyznawania środków z budżetu europejskiego coraz większe u coraz większa część środków budżetu europejskiego funduszu odbudowy jest warunkowana realizację właśnie celów europejskiego zielonego ładu, czyli przede wszystkim realizacji celów zakresu polityki klimatycznej Unii przedstawiania gospodarki na energię odnawialną digitalizacji to są w tej chwili projekty, które ma absolutny priorytet i to im będzie podporządkowana podporządkowane rozwój Unii na nadchodzących lat także to jest wydają się jeśli mówimy tylko samochodów bardzo ważny koło to znaczy zmiany klimatyczne, które w, których skutkiem jest projekt zielonego ładu, który z kolei zmienia priorytety cele Unii Europejskiej to teraz drugi koło zamachowe, czyli lekcja pandemii, którą nieustannie przerabiamy, ale chyba jesteśmy na dobrej drodze do opanowania sytuacji pamiętamy te krytykę, której podlegała Unii euro europejska w początkowej fazie pandemii, choć oczywiście wiemy również, że Unia europejska Bruksela komisja europejska nie dysponował odpowiednimi narzędziami, żeby zarządzać polityką zdrowotną w państwach członkowskich, niemniej jednak państwo twierdzą, że ta lekcja pandemii sprawi, że Bruksela będzie chciała troszeczkę odchodzić od takich utartych mechanizmów działania od polityki opartej na regułach w kierunku wielkiej improwizacji to znaczy, że więcej będzie działań takich spontanicznych spontanicznego reagowania NATO co przyniesie nam świat tak, bo popatrzmy sobie jak funkcjonuje Unię europejską funkcjonują oczywiście poparciu traktatu traktaty to są dokumenty, na które państwa członkowskie Unii Europejskiej zgodziły tam przyznały instytucjom, które same niosą czy same tworzą, czyli komisji europejskiej parlamentowi europejskiemu radzie europejskiej w tym gremium właśnie które, które stanowią przedstawiciele państw rządów określone kompetencje i państwa same dysk państwa jak to się mówi panami traktatów i same decydują o tym jakie kompetencje przekazują na szczebel unijny, ale jakich nie tylko, że pod chodzą takie sytuacje, których mieliśmy właśnie w ostatnich latach bardzo dużą, bo to był kryzys euro i kryzys migracyjny lidera kryzys pandemii, żeby się okazuje, że pojawia się problem, z którym poszczególne państwa same nie są w stanie sobie poradzić albo gdyby zaczęły sobie z nim same radzić to powstałoby więcej szkody niż pożytku i to np. dotyczy zakupu szczepionek, gdyby doszło przed rywalizacji w zakupach szczepionek między państwami europejskimi byłoby katastrofą, zwłaszcza dla tych słabszych państw średniak Polski to finansowo w, gdyby jak widzieliśmy np. w przypadku migracji kryzysu migracyjnego to ku zamykanie granic, gdyby ono postępowało tak jak na zasadzie domina no to część migrantów dziś utknęła już w jakim kraju, które potem musiały być z nimi same sobie radzić już od częściowo nawet miało miejsce i byłoby to fatalne z punktu widzenia też atmosferę polityczną w Europie tego w przypadku kryzysu euro okazało się też, że instytucje unijne były były nieprzygotowane na tak na taką sytuację, gdzie trzeba dużo zakaz np. w traktatach pomagania finansowego, a ich udzielania pomocy finansowej państwa, który wpadł w tarapaty budżetowe no ale bez udzielenia pomocy cała Unia straciła nad myśleć o tym mówi, dlatego że takie sytuacje kryzysowe na dziś okazuje, że te traktaty są niewystarczające znaczy, że oprócz państwa czy przywódcy państw członkowskich nowego wniosku zaraz okej traktaty nie dają wprawdzie instytucjom unijnym prawa do działania w ogóle w tym tych sytuacjach tak jak z tymi szczepionkami komisja nie miała żadnego przyznanego prawa do zakupu wspólnego szczepionek dla państwa polskiego, ale dochodzą do wniosku, że jednak trzeba zrobić, więc coś robić nie opierać się na regułach, które są zapisane w traktatach tylko trzeba improwizować głosu coś wymyśleć innymi słowy i czasami to wymyśla się w ten sposób, że dobrze to przyznajmy teraz jakoś naszą spontaniczną decyzję wszystkich państw szefów państw rządów, że komisja będzie mógł kupować czepia albo w przypadku kryzysu euro Utwórz jakąś instytucję naprawdę nie będzie gumy oparta na traktatach, ale Utwórz ją na zasadzie umowy międzyrządowej usługę wydajemy szybko, która będzie mogła takiej pomocy, która jest potrzebna udzielić albo w przypadku kryzysu migracyjnego o tym może kilka krajów się dogadać, żeby coś zrobić zawrzeć porozumienie z Turcją, żeby sobie poradzić z tym problem to znaczy jest jest polityka improwizacji taki znakomity autor holenderskich lub Millar napisał kilka książek znakomitych o Basię Unii Europejskiej on on on rozróżnił kiedyś takie sfery polityki reguł, czyli takie działanie oparte na traktatach i politykę wydarzeń czy polityka improwizacji właśnie trzeba podejmować decyzje, choć spontanicznie i na zasadzie bardziej koordynacji między państwami ani odwoływania się do jakiś tam zapisanych reguł traktatowych to po prostu tak działa tu znaczy ja myślę, że to ma to pandemia była tego przykładem myślę, że to ma pewne też słabe strony na dłuższą metę być może w UE byle było, gdyby czuł jakiś traktatów, która będzie uwzględniać wszystkie potrzeby, które do tej pory w traktatach i został uwzględniony i te przewidywać sytuacje, w których których no Unia powinna mieć więcej kompetencji, ale wiemy jak to jest wiemy, że użył po prostu nie jest duży opór przed formalnym przekazywaniem kompetencji Unii Europejskiej i ja myślę, że to nawet będzie raczej tak trwały jak jest w tej chwili to znaczy, że ta polityka improwizacji będzie częstsze, bo Unia też jest taki żywy mechanizm naczyń żywym organizmem on się dociera on działa dynamicznie i to jest tajemnica w jakim sensie jego sukcesu na siebie my też jesteśmy w tym tym naszym raporcie z członków optymistycznie co do przyszłości Unii Europejskiej, ponieważ mówimy, że właśnie ta elastyczność, którą Unia się wykazała ona zadaje kłam tym wszystkim przepowiednią, które mówią, że w, które tych analityków, którzy patrzą przede wszystkim traktaty mówią proszę tutaj ten tydzień czy ten artykuł on świadczy o tym, że Unia nie ma szans zmierzyć się z takim czy innym problemem jak będzie nowy kryzys euro to po prostu na pewno wszystko rozleci, ale potem okazuje, że ten kryzys przychodzi i udaje się znaleźć jak kij w rozwiązanie tłok zrealizowany, więc ja myślę to jest ta lekcja pandemii właśnie ona ona też na tym polega, że Unia nie jest wcale zła i realizowaniu odpowiedzi na swoje problemy, nawet jeżeli te improwizacje czasami w przypadku szczepionek nie jest do końca optymalna czy petycji a jakie przeobrażenia panie dyrektorze spowoduje Brexit, jeżeli chodzi o Unię europejską, a ja myślę, że Brexit jest 4 kół zamachowych, bo jeśli jest czwarty to jest ta polityka czy konfrontacji amerykańsko-chińskiej oraz wam w myśl, że Brexit i stosunkowo najsłabszym koło zamachowe znaczy ono ono jest ważne oczywiście kilku względów, dlatego że 1 zgon jest taki, że wielka Brytania zawsze była krajem, który był sceptyczny co do pogłębiania integracji i ciężko było niektóre inicjatywy unijne za np. jeśli chodzi o przekazywanie subwencji właśnie na poziom unijny czy na jeśli chodzi o kwestię, zwłaszcza polityki finansowej rynku finansowego wspólnej waluty, że tutaj trudno było przykro dziś to nie tylko badania dziewictwa okoniem w imię swej suwerenności drogowymi swoich interesów gospodarczych czy sądzą 6 wspólną walutę w również była sceptyczna co do integracji w dziedzinie obrony polityki obronnej i teraz ten ten ten element odpada i my widzieliśmy, zwłaszcza na fundusz odbudowy myślę, że ten, którym źle była rozmowa mowy myślę, że on przy udziale Wielkiej Brytanii, gdyby Brytyjczycy siedzieli przystoi pewnie było dużo trudniej uchwalić, jeżeli w ogóle byłoby to możliwe, ponieważ są zobowiązania, których cała Unia przyjmuje nasze zobowiązania finansowe Brytyjczycy zawsze byli przeciwni między światem fundusz budowy przy udziale Brytyjczyków byłby mało mało realny w tej formie wydaje się, ale oczywiście ja bym był bardzo daleki od takiego przedstawiania brexitu jako siły, która teraz wolniej jakieś mocy integracyjne Unii Europejskiej i spowoduje, więc postęp integracji myślę, że dużo więcej minusów związanych to też jest koło zamachowe brexitu pewne rzeczy będą bardzo trudne np. dajmy taki przykład tej polityki obronnej, której mówimy mówiłem no oczywiście jest dzisiaj potrzeba większa żeby, żeby Unia europejska robiła więcej sama w dziedzinie obrony, żeby rozwijała swoje zdolności reagowania na kryzysy wojskowe również charakterze wojskowym w swoim bezpośrednim sąsiedztwie umiała dokonać choćby 1 udanej interwencji zbrojnych jeśli będzie tego trzeba narażeni nie jest tylko po prostu odpowiednio wyposażona w to jest to jest prawda i odejściu Brytyjczyków formalnie będziemy już teraz widać to pozwala na pewne działania, które z ich udziałem i był mało możliwe, że problem taki, że nie ma poza Francją żadnego istotnego kraju Europie, który był miałby w ogóle siły i militarny potencjał do tego, żeby np. takich operacji europejskich ich dokonywać albo chęć bez Brytyjczyków ten potencjał europejskiej w dziedzinie obrony bezpieczeństwa jest zmniejszony no nie wiem 13 więc, więc to jest też koło zamachowe niestety mało w pozytywnego tren w dół to znaczy utraty raczej potencjału przy Unii Europejskiej w tej dziedzinie niż zyskiwania nowego niestety te impulsy, które płyną styku cóż czasami nawet sobą sprzeczne to teraz jeszcze ostatni koło wspomniany już przez pana kryzys globalizacji geopolityka, bo to jest tak, że trwa rywalizacja rzecz jasna wszyscy to widzimy między Stanami Zjednoczonymi chińską republiką ludową Unia europejska się temu przygląda wie też, że musi jakoś na to odpowiedzieć i trochę też zmieniła w ostatnim czasie postrzeganie, jeżeli chodzi o Chińczyków wprawdzie w kwietniu 2019 roku Unia przyjęła strategię, która definiowała państwo środka nie tylko jako partnera, ale także systemowego rywala, ale właściwie przez te ostatnie lata patrzono w Brukseli na Chińczyków jako na partnerów handlowych gospodarczych podczas pandemii zaobserwowano z 1 strony jak bardzo jesteśmy zależni od łańcuchów dostaw jak bardzo wiele rzeczy potrzebujemy Chin, kiedy nie mogą dojechać mamy poważny problem, a po drugie, oczywiście ta zmasowana kampania dezinformacyjne propagandowa, którą uruchomili Chińczycy np. wymierzona w nasze szczepionki promująca też chińskie wyroby medyczne zniechęcająca do szczepień tutaj także Rosja oczywiście miała swój niemały udział ostatnio pojawiło się takie badania, że większość kąt, które właśnie próbował zniechęcić Europejczyków do szczepień to były konta rosyjskie jak ten kryzys globalizacji jak ta go polityka to starcie gigantów Stanów i Chin może wpłynąć na to jaka Unia nam się z tego wyłoni za kilka kilkanaście lat myślę, że to jest rzeczywiście wymiar, który jest obok tego zielonego ładu chyba dla mnie brzmi najważniejsza i na najważniejszych którymi, które będzie najsilniejszym stopniu kształtował Unii Europejskiej przyszłości, ponieważ to być może trochę mu uli mogły go w polityce konfrontacji amerykańsko-chińskiej być może może nawet uprościć powiedzieć, że uchodził Chiny kość to znaczy, że Chiny są dzisiaj tym wyzwaniem nr 1 wyzwaniem ja nie chcę mówić przeciwnikiem numery, ale wyzwaniem nr 1 jak jak z jak jak rzeczywiście Unia europejska powinna złożyć swoją politykę wobec wobec Chin, które są w tej chwili na światowym gigantem państwo reprezentujący zupełnie inne wartości zupełnie inny system polityczny i inny system gospodarczy również i państwem, od którego ekonomicznie Europa w dużej mierze uzależniona podróż i to jest bardzo bardzo poważny dylemat nie myślę, że na przykładzie Chin i idei tej tego co nazywamy trytu konfrontacja geopolityczną pewne rzeczy stają się oczywiste dla dla Europejczyków bądź taki sposób bardzo nieprzyjemne znaczy np. my zawsze Europie uważaliśmy na tym opierała się pewne pewne założenia też integracji europejskiej współzależności z czymś dobry czy współzależności jest czymś co buduje pokój co buduje trwałe powiązania które, które ograniczają potencjał konfliktu w inną myśl w ostatnich latach dowiadujemy, że to nie do końca tak jest to znaczy Skuza współzależność staje się źródłem bardzo wielu napięć i dług to no nigdzie nie jest tak widoczne w przypadku w przypadku Chin i relacji europejskich chińskich i Rosji pytanie oczywiście jak to będzie zmieniać Unię europejską, które pani słusznie postawiły to już oczywiście jak wszystkimi tymi szkołami zawodowymi zmian ni to już wprawiły tę mechanizm ruch no i już widzimy szereg inicjatyw tylko cała dyskusja w Europie na temat suwerenności europejskiej autonomii strategicznej w dużej mierze też jest dyskusją o powiązaniach ekonomicznych, bo jeśli chodzi o Chiny do chcemy dużo mniej myślimy tutaj o bezpieczeństwie takim twardo rozumiany militarnym niebezpieczeństwie, ale myślimy o bezpieczeństwie ekonomicznym i bezpieczeństwie naszego rynku wewnętrznego im bezpieczeństwo naszych interesów gospodarczych, dlaczego pomysł w jakim sensie zagrożone mamy mamy sytuację, w której jest asymetria między otwarciem rynku europejskiego i rynku chińskiego europejskiej firmy mają szereg przeszkód jeśli chodzi o możliwość inwestycji na roślinach firmy lub chińskiej wchodzą na otwarty europejski rynek z łatwością tylko, że problem polega na tym by takie regulacje europejskie problemy na tym, że europejski rynek Gerdy i ma kieruje się regulacjami wobec podmiotów europejskich, które na nim funkcjonują, które nie przystają do charakteru firm chińskich firm chińskich ogromnej mierze ze służb ten największy to są firmy kontrolowane przez państwo subsydiowane przez państwo firmy, które innymi słowy nie spełniają kryteriów wolnej konkurencji, które Boga bazują na rynku europejskim i przez to mają gigantyczne przewagi nad swoimi konkurentami europejskim Unia europejska musi się przed tym bronić i ma w tej chwili ono szereg pomysłów, które realizowane na poziomie Unii Europejskiej inicjatyw legislacyjnych i itd. właśnie temu zmierza się do kontroli zagranicznych subsydiów dla firm zagranicznych operujących na niczym na terenie Unii Europejskiej czy kwestie właśnie przepisów dotyczących wolnej konkurencji czy kwestie dotyczące utworzenia wielkich europejskich gigantów to znaczy, bo one dotąd cała polityka konkurencji Unii Europejskiej, która jest na jedno z najważniejszych wymiarów działalności Unii Europejskiej w ogóle czy regulowanie no warunków konkurencji na europejskim rynku ona była przez lata nastawiona na to, żeby przede wszystkim dbać o konsumenta tłumaczy dbać o to że, żeby była nosiliśmy wolną konkurencję jak najbardziej wolne będzie otwarta, żeby nie było wielkich jakiś czempionów firm, które będą dominować rynek czy taki antyk Karolowi bardzo podejść w tej chwili pytanie no dobrze, ale te firmy muszą konkurować też na rynkach globalnych z gigantami chińskimi czy amerykańskimi również, jeżeli będziemy mieć w Europie tylko nieduże firmy mało konkurencyjne czy mały potencjalny na rynku globalnym one są zjedzone przez przez gigantów światowych no to może powinniśmy jednak pozwolić na to, żeby po Europie powstawały wielkie wielkie czempiony nie wiem w różnych różnych takie gigantyczne firmy różnych obszarach, ale to oczywiście znowu jest pytanie no ale jak to wpłynie na tu konkurencje naszym wewnętrznym rynku czy przypadkiem nie jest także np. wielki kraj europejski tak jak Francja czy Niemcy są w stanie wygenerować stworzyć tak wielkie firmy, które będą dominować nie tylko konkurować z tymi gigantami globalnymi na rynkach globalnych będą również dominować naszym europejskim rynku i firmy z tych mniejszych krajów takich jak nawet właśnie Polska mniejszych zasobach finansowych mniejszym potencjale nie będą w stanie dotrzymać kroku to są czy to to wszystko co te oczy, o czym teraz mówię to jest no efekt właśnie tego koła zamachowego, którym jest pewien zupełnie nowy kontekst międzynarodowy, w którym Unia europejska w funkcjonuje inna, który musi znaleźć odpowiedź, ale to jest trochę jak takie Domino do 11 ruch pociąga za sobą następny i na pytania oczywiście jak to ostatecznie zmienia funkcjonowanie całej Unii zmienia tu jest i to widać dzisiaj i zmiany będą postępować mówi myślę, że do tego no musimy się przyzwyczajać to teraz przechodzimy do kluczowego wątku państwa raportu, czyli do pytania jak transformacja Unii Europejskiej zmieni Polskę, bo rozmawialiśmy przez ostatnich kilkadziesiąt minut o tezie nr 1 państwa raportu, że następuje zmiana paradygmatu Unii Europejskiej Unia europejska będzie się pod wpływem różnych wydarzeń przeobrażać, a teraz dochodzimy do tezy nr 2, która stoi w państwa raporcie, a mianowicie, że to co wydarza się wydarzy Unii Europejskiej silnie koresponduje z tym co powinno wydarzyć się w Polsce, że tak głęboka zmiana Unii zachodzi równolegle z wyczerpywaniem się dotychczasowego modelu rozwoju Polski rosnącą koniecznością jego przebudowy i że my Polacy mamy szczęście, bo właściwie to wszystko co Unia projektuje co chce osiągnąć, jeżeli my się w to wpiszemy to będzie z korzyścią także dla naszego kraju tak to znaczy ja ja na taki największym poziomie ogólności teza i na czym ona jest tak męczyć formowanych pani przytoczyła oczywiście w naszym raporcie i uważam one prawdziwe natomiast druga część tej tezy jest oczywiście taka, że to nie stanie się tak po prostu znaczyć to nie jest także, że powinniśmy teraz wszyscy z zadowoleniem otworzyć szampana i wypić na zdrowie Unii Europejskiej oraz stwarza nam tak fantastyczne warunki do tego żeby, żeby rozpocząć kolejny etap naszej transformacji tylko, że to jest bardzo poważne wyzwanie dla Polski, ponieważ to jest nasze szczęście polega na tym, że nie musimy rok tego robić sami, że możemy czerpać pomoc ze strony funduszy europejskich, że właśnie, jeżeli my mamy przedstawić dzisiaj we własnym interesie nie z powodu polityki Unii Europejskiej również na odnawialne źródła energii, gdzie musimy dokonać transformacji energetycznej musimy to wszystko pociąga za sobą już rozmawialiśmy o tym zmiany w innych sektorach to musimy zrobić, bo po prostu pewien model nasze wyczerpał on być powinno jeśli chodzi o kwestie systemu energetycznego również jeśli chodzi o przykład poziom płac w Polsce, gdzie ambicję pracowników są znacznie wyższe niż u niższy to co było do tej pory to znaczy konkurencja na rynku europejskiego niskimi płacami w Polsce tutaj mamy od lat już widzimy, że to generuje różnego rodzaju napięcia i rzeczy się bardzo dobrze, że Unii Europejskiej dzisiaj mamy projekt nakładów pieniądze również funduszu w sprawie transformacji które, które mogą wspierać transformację naszych regionów górniczych czy mamy ten fundusz odbudowy, który z, którego możemy czerpać pieniądze na rozwój odnawialnych źródeł energii w Polsce nikt ich realizacji tak, ale oczywiście to jest trochę także tempo, w którym którym co się dzieje, który będzie wiedział do Unii Europejskiej dla nas piekielnie szybkie znaczy tutaj Polska jest krajem no i wyjątkowej sytuacji to wiemy o tym do tej pory nasz kraj nasz rząd się nie zgodził na to, żeby Polska zobowiązała się sama do neutralności klimatycznej 2050 roku jesteśmy jedynym krajem Unii Europejskiej do tego nie zrobił moim zdaniem zresztą niesłusznie, ponieważ i tak będziemy musieli realizować całą legislację unijną, która będzie ukierunkowana na osiągnięcie tego celu tego nie możemy się wyłączyć natomiast będziemy tego tytułu odnosić straty również finansowe netto 600 uwagę na marginesie natomiast ja myślę, że dla Polski to jest bardzo poważne wyzwanie dlatego, jeżeli spojrzymy sobie na to jak do tej pory były definiowane polskie interesy narodowe z Unii Europejskiej to większość tych trendów, o których tutaj mówiliśmy tyle czasu no i jakoś pod prąd tych tych naszych oczekiwań naszych priorytetów to znaczy mamy cała prędkość transformacji w kierunku neutralności klimatycznej no jest jakby kwestionowane, choć przez nasz rząd i i ciężko nam się z tym pogodzić to że, że polityka migracyjna odgrywa tak istotną rolę Unii Europejskiej jako taki też wyznacznik Solidarności to jest Polska Polska z tym nie ma problem to, że coraz więcej mówi się o tym, że Unia europejska musi właśnie sprawach bezpieczeństwa obrony stanąć na na na obu nogach to to jest w Polsce często postrzegane jako niepotrzebna rywalizacja oznacza to, iż ze Stanami znoszony umie jeśli zobaczymy na na całą agendę tzw socjalną Unii Europejskiej znaczy to, żeby dbać o prawa pracownicze na poziomie Unii o płacę minimalną w różne standardy socjalne tu w Polsce panowało do tej pory takie przekonanie, że to jest wbrew polskim interesu tak, że to jest raczej próba protekcjonizmu krajów zachodnich i pewnie takich to, że u strefa euro wzmacnia w ministerstwie euro, więc stajemy dziś tam na boku, więc ja myślę, że jest takie jak dobrze spojrzeć to jest taki trochę dominujących przekonań, które nie zawsze jest powiedziane, że wiele z tych niż tych trendów Unii są gdzieś dziś idą w poprzek naszych interesów wbrew im ja ja myślę, że to przekonanie słuszne myślę że, że to jest także Polska powinna wielu tych obszarach wszystkich pewnie na pewno jest szereg kwestii, które Polska musi nadal walczą otwartość europejskim rynku o od uprawy wolnej konkurencji dalej to jest szereg obszarów, których Polska musi wymyślić nową czy musi realizować swoje swoje interesy wolni, ale tu też pokazujemy naszym tekście tam jest szereg bardzo wyraźne wyraźnej rekomendacji pod pod adresem polskiej polityki wewnętrznej jak musimy jak musimy zdefiniować sposób działania i w naszej polityce związku przez europejskim zielonym ładem i oczywiście to nie jest i niszczą to zabrzmiało także my musimy się wszystkiego dostosowywać to znaczy, że to jest znowu jakiś silny o ogólną sytuację po prostu musimy adaptować koniec nie mamy własnego zdania nie mam własnego głosu Tutak nie jest ja myślę, że Polska pan swoje specyficzne interesy, które powinna podnosić na na arenie Unii Europejskiej, ale musi mieć świadomość tego, gdzie i ta Unia zmierza raczej pewne pary parametry są już wyznaczone i nie jesteśmy w stanie wpłynąć jesteśmy w stanie zawrócić rzeki i mi po prostu udawać, że dzień się dzieje, choć bardzo ważne zadanie dla naszych elit, żeby mieć świadomość, gdzie jeszcze możemy się wpisać naszą jakąś pozytywną też względu pozytywnymi pomysłami na zmiany Unii, gdzie po prostu musimy uwzględnić to że, że mówiąc tutaj kolokwialnie ten pociąg odjechał, czyli albo albo się do niego dołączy miar albo nie będziemy mogli korzystać z tych tego co Unia oferuje w pełni Polska po 2004 roku, czyli po wejściu do Unii Europejskiej miała szansę na skok cywilizacyjny i niewątpliwie szansę wykorzystała państwo w raporcie twierdzą, że teraz nadchodzą takie czasy, że możemy mówić o akcesji 20, czyli że znowu jest dla naszego kraju taka szansa na skok cywilizacyjny co przed chwilą zresztą pan opisał jakich obszarach ma się dokonać tylko rzeczywiście jest jedno założenie, że jakość tego naszego członkostwa w nowej przeobrażenia Unii Europejskiej będzie zależeć od tego czy my Polska będziemy współ kształtować transformację Unii czy zdołamy wpisać aktualne unijne priorytety swoją długofalową strategię modernizacyjną ma wrażenie, że z tego wszystkiego co pan przed chwilą powiedział wynika że, że nie będziemy forpocztą zmian to na pewno, ale czy na pewno będziemy maruderów, który będzie się w luku w ogonie tych przemian i myślę, że niekoniecznie nie ja myślę, że to nie jest przesądzone i natomiast co się w tej chwili decyduje w jakim jesteśmy w takim punkcie zwroty mówimy trochę tak może na wyrost dotyczy tylko 20, podkreślając trochę to że, że to jest jakiś nowy etap że, że to oni, że my możemy na tym skorzystać możemy stracić możemy stracić wtedy, jeżeli się nie piszemy nie interna rozumiemy jakoś tego kierunku, w którym Unia zmierza którymi próbujemy w tym raporcie wpisać i nie nie ustawimy naszych priorytetów przy uwzględnieniu tego kierunku znaczy, że rzecz, że jeżeli będziemy się trzymać starych naszych przekonań założyli przesłanek to no to niestety możemy to może to możemy źle skończyć bo, bo tutaj, jeżeli popatrzy np. że tak być bardziej konkretny, jeżeli patrzy np. na niektóre decyzje z zakresu polityki energetycznej ostatnią ugodę z górnikami na pomysły po przedstawione już polskiej policji energetyczne państwa, czyli tym strategicznym dokumencie dotyczącą na jej założyć tylko się gorące nawet daty nie zgadzają, bo polityka energetyczna jest zaplanowana do 2040 roku umowa z górnikami dotyczy roku 2049, a neutralność klimatyczną Unia chce osiągnąć 2050 to wszystko się nie spotyka w 1 punkcie czasowym potykają się już założenia polskiej polityki 1000 ruszy do pewnych przewidywań co do trendów np. zmianach cen emisji dwutlenku węgla i usług, których parametry, które zupełnie nie mając wspólnego rzeczywistością i i to i to mnie niepokoi znaczy to nas niepokoi też w raporcie mówi mu wyraz, ponieważ no to jest także w tej chwili będziemy pewne rzeczy będą decydować na szkodę może być także w, jeżeli my zamierzamy subsydiować Górnictwo jeszcze przez następnych nie kilka dziesięcioleci na taki jest w gruncie rzeczy plan to możesz tak zdarzyć, że obszary górnicze czy dzisiaj, gdzie znajdują się kopalnie i elektrownie węglowe, że te, że te obszary nie otrzymają wsparcie sprawiedliwej transformacji to jest jakby trochę skórka skórkę za wyprawkę i tym bardziej że po prostu na to całe cały czas studiowanie węgla nie ma większego sensu czytelne nie chce, choć szczegóły tego, ale ale, ale to jest jak pokazuje tylko tyle, że jeżeli my nie wykorzystamy tego momentu odpowiedni sposób to za kilkanaście lat możemy się znaleźć dużo gorszym punkcie niż jesteśmy w tej chwili w stosunku do innych krajów Unii Europejskiej, które bardziej na tym procesie skorzystają od nas to jest moim zdaniem takie takie zagrożenie, które jest szczególnie wyraźne w kontekście czy w porównaniu z tym co się stało po 2004 roku pół po naszym wejściu do Unii Europejskiej, kiedy w tym głównym celem naszym było nadrobienie dystansu czy nadrabianie zaległości nadrabianie dystansu do najbardziej rozwiniętych krajów Unii Europejskiej ogromnej mierze czy też nie udało nam nie zrealizowaliśmy jesteśmy na poziomie Niemiec innym prawdopodobniej mówiąc zupełnie szczerze pewnie nigdy nie będziemy znaczy to ty tygodniem mrzonka, że w ogóle kiedykolwiek możemy nadrobić te wszystkie zaległości przez nie tylko z zaległościami ostatni kilkudziesięciu lat, ale nawet znacznie dłuższymi pewnie tego nigdy tego celu pełnej konwergencji pełnego wyrównania poziomu życia nie osiągniemy, ale problem polega na tym, że możemy nosić relatywnie stracić, jeżeli nie wykorzystamy tego momentu właściwie, więc to jest moim zdaniem taka autentyczna stawka i ona jeszcze też polega na tym, że my często w naszej debacie o Unii Europejskiej posługujemy się takimi pojęciami, które moim zdaniem są już bardzo ograny tego typu lekcji numer i realizacji, że zostaniemy na bocznym peronie, że gdzieś tam u nie tylko wagonika nie wsiądziemy do tematu chory który, który bardzo często też strona proeuropejska bardzo się nimi posługujemy dają one są nietrafne wczoraj, jakby nie oddają rzeczywistość my możemy zostać zupełnie pełnoprawnym członkiem Unii Europejskiej nadal nie być nadal w niej siedzieć tkwić i relatywnie tracić to jest moim zdaniem największe największe zagrożenie możemy być ma być krajem, który nie korzysta ona na tym co nie może oferować i który stopniowo gdzieś przypuszcza tę szansę, która które, które dzisiaj się na darze także to jest takie ostrzeżenie, które też zawarty w naszym robić to na koniec chciałabym pana zapytać niezwykle ważny wątek tego raportu, czyli polską opinię publiczną, ponieważ państwo przewidują, że upolitycznienie sporu o Unii i że polaryzacja wokół związanych z nią problemów będzie w nadchodzących latach przybierać na sile choćby, dlatego że ugrupowania takie jak Konfederacja czy Solidarna Polska coraz bardziej otwarcie budują swoją polityczną tożsamość na wrogości względem wspólnoty co widzieliśmy, chociaż by podczas debaty sejmowej przed ratyfikacją funduszu odbudowy ze strony konfederatów padały takie sformułowania mamy do czynienia z Sejmem rozbiorowym Solidarna Polska przekonuje, że fundusz odbudowy to utrata przez Polskę części naszej suwerenności zwracają też państwo uwagę w tym raporcie na to, że kiedy pytamy Polaków o Unię europejską to wciąż istotną rolę odgrywają emocje, że aż 37% Polaków w kwietniu ubiegłego roku uważał, że polskie wartości są w Europie zagrożonej oczywiście to musi w nich wywoływać silne emocje lęku strachu i że te różnice w poglądach i emocjach Polaków wobec Europy są nie tylko wyraźne, lecz w dodatku stają się wyróżnikiem rywalizujących ze sobą politycznych plemion to wszystko chyba nie wróży nam dobrze na przyszłość ja myślę, że to jest także chcemy tutaj patrzymy na Polskę i to wszystko co pani przytoczyła to wydają się oddaje rzeczywistość my widzieliśmy przy okazji tego sporu fundusz odbudowy aktywizację bardzo silną właśnie ugrupowania, które pani wspomniała Konfederacji solidarnej Polski nie tylko przeciwko utracie suwerenności, ale również co jest ważne przeciwko tym ambitnym celom klimatycznym Unii Europejskiej kilku mężczyzn rzucane, że to jest bezsensowne, że to jest jakiś odegranie polskimi interesami i tak itd. widzimy, że jest i taka musi język suwerennością owi i jakim 50 klimatycznej może anty zielony i bez charakterystycznej myślę, że to charakterystyczne nie tylko dla Polski to to jest podział, który będzie coraz odgrywał coraz większą rolę we wszystkich krajach Unii Europejskiej już nawet odkrywa nie tylko nie tylko w Polsce nie tylko w naszym regionie im i on będzie narastał, tym bardziej będziemy posuwać się w implementacji europejskiego zielonego ładu i całej transformacji, który dużo mówiliśmy, ponieważ to to jest także dzisiaj na poziomie deklaracji tego czy chcemy mieć zieloną gospodarkę chcemy odnawiać myśleli to wszyscy mówią tak tak oczywiście oczywiście bardzo dobry pomysł w momencie, kiedy zaczyna się to realizować kiedy, kiedy zaczyna się stawiać wiatraki, kiedy się zaczyna zmieniać życia, kiedy wchodzą ustawy chroniący nie wiem lasy bioróżnorodności co dotyka poszczególnych grup ludności dotyka pewnych interesów sposób żyć dalej to zaczyna się zaczyna się refleksja, że może jednak wszystko postępuje szybko nie tak jak trzeba i to już dzisiaj tedy napięcie zarysowują w Polsce myśli wydaje się dobrym początku tego procesu to to jesteśmy w ogóle dzisiaj być nawet przed jego tak naprawdę rozpoczęciem co go dopiero pierwsze zwiastuny, więc więcej myślę, że także to niestety nie możemy ulegać złudzeniu, że mamy tutaj jakiś bardzo szeroki konsensus Bóg tego, że chcemy być w unii, że mieszkańcy Europy europejscy koty by dzisiaj tak chcemy być Unii, ale to nie mnie w ogóle nie wyczerpuje problemu czy to tu nie ma żadnego znaczenia, gdyż trochę tak jak byśmy już po tylu latach członkostwa w unii tylko taką jak tylko jedno chcemy być w Europie tak jesteśmy w Europie czy jesteśmy na kontynencie europejskim ogonie, ale nikt nie wyrzuci pewnie unika strażnik nie wyrzuci natomiast tak naprawdę pytaniem jest to czy jak będziemy z tego członkostwa korzystać jak będziemy silni odnajdywać tutaj kwestie klimatu dotyczące praworządności tu chodzi i szereg innych, które po prostu polskie społeczeństwo żelu i te obawy dotyczące to też bardzo moim zdaniem ważne pytania, które kiedyś w naszym sondażu wizji ani wydaliśmy kilka instytucji, które reprezentuję zadaliśmy Polakom się o emocje związane z czy czyny czy boimy się, że nasze wartości zagrożone czy 3 przed Unii Europejskiej coś nam winna czy takie poczucie no i godności czy poczucie tego że, że coś zrobiliśmy Europy i Europa powinna się wzajemnie to jest, zwłaszcza w elektoracie prawicowym takie poczucie bardzo bardzo silne i ono i ona myślę można łatwo mobilizować politycznie no w sporach, które dotyczą konkretnych polityk cięcia pomiędzy musimy z tych wizyt świadomie nie chce być wobec zbyt jakiegoś pesymistycznego obrazu ale, ale to na pewno jednak pewne dla mnie przynajmniej, że ta polityczny wymiar tego do tej debaty Unii Europejskiej będzie, gdyby miał coraz większe znaczenie Piotr Buras dyrektor Warszawskiego biura europejskiej rady spraw zagranicznych był moim państwa gościem rozmawialiśmy o raporcie fundacji Batorego nowy rozdział transformację Unii Europejskiej, a Polska panie dyrektorze bardzo dziękuję za rozmowę dziękuję bardzo, państwu dziękuję za wspólnie spędzony wieczór zapraszam na sprawy różne już za tydzień, a teraz życie dobrej nocy do usłyszenia sprawy różne Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: SPRAWY RÓŻNE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA