REKLAMA

Co kusi fundusze

Gościnnie w TOK FM: Puls Biznesu do słuchania
Data emisji:
2021-05-14 18:10
Czas trwania:
59:16 min.
Udostępnij:

Fachowcy od fuzji i przejęć opowiadają o tym, jak pandemia zmieniła perspektywy poszczególnych branż i w co warto inwestować, jeśli szuka się ponadprzeciętnych stóp zwrotu. Rozwiń »

0:00 Marcel Zatoński - wstęp
2:07 Marcin Byrt o pandemicznych trendach
13:35 Ryszard Wojtkowski o polityce i biznesie
23:37 Tomasz Stamirowski o transakcyjnych negocjacjach
35:09 Andrzej Różycki o przemysłowym potencjale
48:12 Bartłomiej Gola o startupowej specyfice
58:09 Marcel Zatoński - zakończenie Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
na program zaprasza sponsor bank BNP Paribas oferujący produkty i usługi dla przedsiębiorstw i korporacji dzień dobry nazywam się Marcel Zatoński, a to jest Puls biznesu do słuchania w połowie ma nadwozie czy też jak wolą niektórzy na polu robi się bardzo ciepło, a w tym roku dodatkowo w tym samym momencie naraża się gospodarka w zimie nie morsowanie ME, więc nie mogą się pochwalić tym w mediach społecznościowych, ale teraz mogę się państwo pochwalić, że jestem już Rozwiń » zaszczepione i wprost nie mogę doczekać powrotu do takiej aktywności jak zjedzenie czegoś w restauracyjnym ogródku gospodarka obnaża się na naszych oczach po pandemii, ale w wielu branżach pandemiczne spowolnienie czy też zamrożenie skończył się już znacznie wcześniej jak zwykle jednym z pierwszych, którzy wrócili do aktywności byli przedstawiciele funduszy inwestycyjnych prawdę ku 900 kapitalizmu innych, dla których krew lejącą się na rynku oznacza okazję do udanych zakupów Wojtek tak w pulsie biznesu w ostatnich miesiącach kilka razy mogli państwo zapoznać się ze statystykami dotyczącymi zakupowej aktywności inwestorów finansowych branżowych w Polsce liczby nie kłamie od trzeciego kwartału ubiegłego roku widać bardzo wyraźne ożywienie ostatnie miesiące zaowocowały bardzo dużymi transakcjami takimi jak kupno infrastruktury Playa Plusa przez hiszpański Cellnex były też umowy nieco mniejsze, ale równie ciekawe do dzisiejszej audycji postanowiłem zaprosić ludzi, którzy znają się na fuzjach przejęciach oraz inwestycjach spółki jak mało, kto postanowiłem spytać co się w Polsce kupuję, jakie branże dzięki pandemii stały się bardziej atrakcyjne, jakie stały się atrakcyjne mniej także spytać ich wiele innych rzeczy mam nadzieję, że najbliższa rodzina będzie dla was, czyli naszych słuchaczy równie ciekawe jak dla mnie były to rozmowy w końcu dobrze wiedzieć co w trawie piszczy i jakich branżach pieniądze widzą ludzie, którzy specjalizują się w uzyskiwaniu ponadprzeciętnych stóp zwrotu zapraszam do słuchania w dzisiejszym tematem są fuzje przejęcia oraz wszystko co się z nimi wiąże, więc pierwszą rozmowę przeprowadziłem z doradcą, który pilnie śledzić co się dzieje na rynku doradcy zazwyczaj słono liczą sobie za swoje usługi, ale Marcin Byrt partner w dziale fuzji przejęć PwC faktury nie wystawił PwC w ubiegłym roku doradzał przy 14 dużych transakcjach na polskim rynku w tym m.in. przy zakupie Kujawskiego brokera paczka medycznej ściskamy przez fundusz Abris na sam początek rozmowy pytam o to trzeba na pewno możemy już mówić o ożywieniu na rynku fuzji przejęć, jeżeli nazwiemy to ożywienie tylko ożywieniem to na pewno możemy pozwać innego określenia jak spojrzał na transakcję różnych okresach następujący sposób Otóż inwestycja zarząd sprzedaży kupna spółek dzieją się wchodzi się dzieją się w kryzysach moment, w którym to zamrożenie następuje najczęściej to jest moment niepewności górę chodzi o to, że ciężko o zmiennym czasie zweryfikować ryzyko i wzrost o polityce znajdujące się od warunków tego pani to się wydarzyło w ubiegłym roku w pokoju 3 kwartał występ Massu do maja czerwca, gdzie faktycznie transakcja sam rodziły się również poprzez daliśmy wiele transakcji część z nich nie było dla nich powrotu do części był powód natomiast opcję uderzał z kolei w czwartym kwartale poprzedniego ruchu to właśnie okres zupełnie offowe i mieliśmy bardzo wiele transakcji kończących się osoby te były zamrożone nowych otwarć i myślę, że czwarty kwartał 2 kwartał tego roku były naprawdę spektakularny, że chodzi o dotować mieliśmy np. bardzo spektakularne transakcje w branży telekomunikacyjnej ściślej infrastruktury telekomunikacyjnej jestem ciekaw, jakie są branże, które pan wskazał jako te, w których aktywność inwestorów jest największa w tym końcowym okresie miejmy nadzieję pandemii, dlaczego ja patrzę na to z perspektywy takiej zwykłej osoby tak, bo zarówno instytucję inwestorów są prowadzone przez przez ludzi i sprzedawcy też są częścią społeczeństwa, więc co się zmieniło w pandemii tam można spojrzeć po pierwsze, zaczęliśmy dużo zamawiać z domu wysyłać 12 stronę, więc myślę, że bardzo dużo transakcji takich indywidualnych jest obsługiwany przez firmy logistyczne transportowe kurierskie większych przedmiotów jest indywidualnie pakowane czy to są obiady czy są zakupy czy są większe przesyłki to tutaj wszelkiego rodzaju pakunki opakowania mają zastosowanie patrząc dalej patrzymy z dużym szacunkiem, chociaż to jest branża dotknięta przez przez covid, a dużym szacunkiem patrzymy na branżę medyczną jest to branża, która również bardzo aktywna jest całkowicie i nie tylko chodzi o świadczenie związane z samym covidem przenieśliśmy się do domu przyszliśmy się na biznes wirtualny korzystamy z technologii i mamy dzisiaj technologie nie tylko o mikrofon 3 czy kamerka jest taki charakter, ale bardzo słabo się pojawią nowoczesnego i możliwości korzystania z różnego rodzaju aplikacji pracowania zdalnego systemu środowych strach zasadowych wszystko to jest przedmiotem oczywiście wzrostu, a w związku z tym też zainteresowanie inwestorów, ale może przysporzyć bardzo trywialnie co dziś robi się rozdawać odzyskaliśmy trzeba teraz remontować może kupić meble tutaj meble powiedział ekspert były dostępne w sieciach spożywczych 30 pewnie tak rozkładania basu płaskie, a nie te samochodowych w tym czasie zacięta, a albo również zaczęliśmy myśleć o troskę pani się bezpieczny sposób akcji na przykładowe jest to co z takiej perspektywy użytkownika prywatnego wypowiedział branże, w których jest skupienie i również są te branże, gdzie transakcji widzieliśmy już pod koniec dużo okazji by w roku i spodziewałbym się, gdzie będziemy nadal Dawid cieć, a czy są takie branże, w których dopiero spodziewa się pan ożywienia czy może np. korzystania z okazji inwestycyjnej, bo myślę tak chyba np. o hotelach czy o firmach z branży trawę internetowych biur podróży sprzedawców biletów są firmy, które rozwijały się przed pandemiami i nagle straciły niemal cały rynek na rok, więc rozumiem, że być może teraz nasze kupić taniej tam byłaby jakaś szansa na aktywność transakcyjną, ale ja nie jestem doradcą, więc nie wiem co się dzieje pan wie, więc proszę powiedzieć wiele było powiedziane natomiast prawdą jest, że te dane zostały dotknięte powiedział właściciele mogą zrewidować oczekiwania finansowe natomiast starsze osoby okazja, bo zazwyczaj niższą ceną albo inną wyceną wiąże się z ryzyk i to sobie bez perspektywy możemy powiedzieć o jak z tej okazji spółka była Warta stoi się za 50 tak, ale one w takiej formie, bo w takiej postaci gdzie inwestor musi zwrócić kapitał o to, żeby przetrwała a kiedy będzie mogła być w pełni działać jesteśmy pewni i to oczywiście też usług takich, które znowu w ich użytkownik powiedział chore ranne zostały mocno mocno dotknięta, ale również, jeżeli spojrzymy na całe branże np. odzieżową, która w pierwszym ruchu, gdy sklepy zostały zamknięte bardzo została dotknięta ich wpływ covid był duży oczywiście tutaj znowu może powiedzieć, że i technologia i sposób komunikowania się z odbiorcami z klientami pozwala tym branżom wyjść z tej sytuacji i to zarówno niektóre restauracje, które sprawnie przerzuciły się do wysyłania dań czy zwiększenia aktywności stepem wysyłkowe jest również zwrócenie się do internetu do Platformy czy sklepów internetowych o wspomnianych już jeden z odzieżą natomiast zgadzam się, że te branże, które zostały dotknięte zakładam, żeby widzieć obniżenie z 1 strony obniżenie mnożników, czyli de facto wycen, zakładając oczywiście, że przedsiębiorcy są gotowi po niższych cenach do takiej rotacji wystąpić, a jestem ciekaw czy zmieniła się w wyniku pandemii techniczna strona przeprowadzania transakcji rozumiem, że wcześniej procesy były takie pewnie mocno relacyjny się jednak spotykało osobiście latało czy jeździł do fabryk do firm, które trzeba było kupić tam badał księgi na miejscu teraz zrobiło więcej rzeczy zdanie czy nadal się robi więcej rzeczy zdalnie i czy da się tak naprawdę właśnie czy w sektorze produkcyjnym przeprowadzić transakcję w sposób zdalny da się, chociaż wydaje się, że niektóre wrócą, bo trzeba jednak jest istotą stadną dysku z tym potrzebuje tych budowania relacji sią inaczej prowadzi rozmowy indywidualne bezpośrednio patrząc na drugą osobę, a inaczej przez internet dużo zmieniło dużo musi się nauczyć początkowo to co było możliwe, ale trudne do obrażenia praca zdalna przeszliśmy przez zbiór do domów potem okazało się, że możemy ustawić tak lekarz kalendarza ósmego dwudziestej spotkanie po spotkaniu jest być na godzinę bez przerwy co się okazało dużym utrudnieniem, więc pewnie utwory korzystanie z technologii spadła o takich anegdot zakończyliśmy 2 kwartale taką transakcję na spółce technologicznej sektorze nieruchomościowym całkowicie zdrowa była przeprowadzona online, ale wydaje się pewne nawyki pewne zachowania by sobie do wypracowania pamiętam pierwsze testy na stole negocjacyjnym wszyscy wyszli na ekranie represji było 5 minut rozmowy wprowadzającej po tym, jak zaczęliśmy chodzić negocjacji trudne tematy nagle wszyscy się wyłączyć kamerki co przy takim stole negocjacyjnym jest do zrobienia, a każdy, negocjując patrzy na efekt swoich negocjacji potwarzy zachowaniu swojego oponenta czy chyba pod inną, toteż nie można było tego zrobić, więc tak zachowanie się zmieniają technologia ma ogromny wpływ pasuje fabryka już są również możliwości robienia wizyt fabryk online i to nawet niewiernym, ale w wielu miejscach na świecie wycieczka dronem w zakładach produkcyjnych czy pokazać faktycznie jak trwa praca i choć taki film zmontowany elegancki przygotowane tylko faktycznie związane z fabryki tak jak ona jest prowadzona 4 to samo pewnie, ale to bardzo ułatwia sprawę moim zdaniem wiele z tych rzeczy zostanie one zwiększają efektywność i czasami nie wszystko spotkania wymagają pojechania 500 km 1 miejsc do drugiego, ale jestem przekonany, że muszę wrócić do stołu, bo tak jest nie tylko łatwiej, ale uważał po prostu bardziej ludzka to jednak są transakcje są emocje i dotyczą nie tylko biznes ale, ale życia wizja uważam, że dostał wrócił to będzie powoli zastępować to pytanie na koniec jestem ciekaw czy do tego stołu wrócą czy też wrócą szybko właściciele firm, które w ciągu ostatniego roku korzystały z wsparcia finansowego PFR, bo mamy na rynku kurs dużo publicznych pieniędzy, które są na wsparcie czy też dalej na rozwój firm nie zastanawiam się, że to nie jest coś co trochę utrudni życie inwestorom strategicznym czy finansowym to, że mają ochotę na na zakupy, a właściciele firm mogą być coraz mniej chętni dlatego by sprzedawać wydają się, że fakt czy szukanie inwestora czy chęć wycofania się z biznesu czy chęć Poznania wystarczy do dalszego rozwoju niekoniecznie musi się wiązać z tym czy zostało finansowanie trochę na przeżycia Special czynie ciężko tutaj zakaz ten bezpośredni związek natomiast jak spojrzą NATO i jak na uznanie winy strony mamy właścicieli i to wszystkich absolutnie biznesów, bo nawet te, które obroniły do wstrzymały oddech na przełomie drugiego kwartału ubiegłego roku, gdzie właściciel prowadził biznes stworzył biznes ma dobry biznes przez 30 lat nagle ma takie widmo załamania się wątek jego zniknięcia wartości tego biznesu moim zdaniem wielu właścicieli na tych wizytówkach powiedziała, które obroniły będzie się stawiał na zdywersyfikowanie tego ryzyka i będzie chętna może jeszcze tego biznesu to, żeby zdobyć kolejne lata, ale wprowadzenie inwestora, który obejmie mniejszościowy większościowy pakiet spieniężenia częściowo biznesu zdywersyfikowania sobie w ten sposób mają z drugiej strony mamy inwestorów, którzy moim zdaniem mieli możliwość spojrzenia, bo takiego testu wytrzymałości i będą widzieli będą pełne spojrzenie na przedsiębiorcach, które świetnie sobie poradziły to nie tylko kwestia związana z koniunkturą, ale z organizacją zarządzaniem czy sprawność prowadzenia powinien procedur i egzekwowania tych procedur, więc moim zdaniem inwestor zostanie jako narzędzie, żeby wybierać inwestycje będzie podział tak czy PFR nie widzę tak bezpiecznego w związku z kapitału dostępność kapitału dzisiaj jest dużo, więc po prostu przekonany, że transakcję będą już dalej trwały będą bardzo bardzo dziękuję za rozmowę angaż był Marcin Ebert partner w dziale fuzji przejęć PwC serdecznie dziękuję niektóre fundusze w ostatnich miesiącach stał się bardzo aktywną chyba żaden nie pochwalił się kilkoma transakcjami w krótkim czasie co resort Partners, które od początku tego roku kupiło 4 spółki i sprzedał 1 rozmowę zaprosiłem, więc Ryszarda Wojtkowskiego partnera zarządzającego w rysach Sparta z na początku pandemii ekspertów branżowych słyszałem że, o ile zwykłe fundusze czekają na deklarowanie się sytuacji o tyle roboty mogą zabrać się fundusze restrukturyzacyjne, które do tej pory były mało aktywne w Polsce, choć dobrze znane na Zachodzie Europy niczego takiego jednak nie dasz Czyżby, więc fundusze restrukturyzacyjne miały się nigdy nie przyjąć w Polsce podobnie można mówić nigdy witają się generalnie, że pandemia była testem naszej wyobraźni chyba nikt z ręką na sercu nie zawsze w pełni sprawy co nas czeka dodajmy uczciwie dzisiaj też jesteśmy w stanie kompetentnie powiedzieć co będzie w przyszłości, jakie ceny będą trwały co szybko się zmieni, ale jedno świadczenie usług czy firmy lokalne nie potrzebowały do przetrwania restrukturyzacji, bo jak rząd zamykano firmy to nie potrzeba restrukturyzacji tylko kapitału przetrzymać ten okres, kiedy nie możemy działać władze udzielały pomocy dużym średnim filmowiec tym, które są przedmiotem zainteresowania funduszy prawie kulki do pozwu szczerze uważam stąd zamiast szukać inwestora firmy zaczęły szukać dostępu do władzy i były takie przykłady tak, bo najbardziej klasycznym była firma fabryk jest naraz Marek Bytom Vistula czy de Cler, która zatrudniła jako prezesa polityka ich atrakcyjność członkostwa w narodowych rada rozwoju czy radzie gospodarczej przemierza już nic nie działało składano hołdy lenne władzy i wydawało się, że taka pomoc w najtańszej bezpieczniejszej czas dopiero okaże czy taka skarga może się okazać, że to państwo będzie największym graczem na rynku przejęć w przyszłości lub widzieliśmy sytuację, w której umierały całe branże umierają całe branże, a jednocześnie obok spora część gospodarki ma się świetnie przykład portfela naszego funduszu jest taki, że w całości ponaddwukrotnie zwiększyliśmy obroty ponad proporcjonalnie zostaną w ubiegłym roku zysk niektóre dzięki pandemii niektóre pewnie ten wręcz wręcz nasila w roku bieżącym czy będzie zjawisko trwałe trudno powiedzieć, ale po każdym kryzysie wzrastało zapotrzebowanie na świecie produkty tańsze ciągle dobrej jakości i ze skróconym łańcuchem logistycznym to jest taki moment, w którym wiele firm widzi szansę na skokowy rozwój na ekspansję geograficzną czy produktową i widzieć rezygnacja z takiej szansy prowadziłaby do marginalizacji na rzecz bardziej cytowane konkurentów co jest potrzebne przy takiej strategii potrzeb jest kapitał, którego dziś trudno szukać w bankach, które mają obligacje zerowe stopy procentowe mają podatek bankowy i potrzebny jest know how międzynarodowej ekspansji i tak fundusze private equity jak jak nasz są w stanie dostarczyć do drugie i też pewnie powód, dla którego powstało bardzo dużo inwestycji, które mają charakter finansowania wzrostu, a nie są projektami restrukturyzacji no właśnie, bo w ostatnich miesiącach fundusze się uaktywniły wy dokonaliście 4 transakcjach tak patrzę producent lakierów hybrydowych producent przysmaku dla psów producent rowerów Marek premium ostatnio producent placów zabaw, czyli jak rozumiem to jest dobry moment na inwestowanie w spółki, ale takie, które pewnie macie zamiar rozwinąć poza polską tak to jest taka okazja na sfinansowanie ekspansji też okazją do finansowania ekspansji te wspomniane trasy, bo w, którym bardzo wiele firm widzi, że ma taką szansę się się rozwinąć myśl jedynym Funduszem, który ma specjalizację sektor odczuwa czasami wypominają specjalizację w produktach usługach konsumenckich widzimy, że w tej branży jest bardzo duży bardzo ciekawy pomysł co muszą spełniać, żeby ciekawe, że tam kilka przykład pan wspomniał o macewach Francji czy 2 firm, które produkują przysmaki dla psów Otóż wierzymy firmy, które zagospodarowują nisze i są w stanie w tej niszy być znaczącym graczem europejskim i przykład tych przysmaków dla psów jest właśnie bardzo ciekawy, bo generalnie rośnie w Europie ilość psów w czasie pandemii w wielkiej Brytanii wzrosła o ponad 3 000 000 sztuk, ale dobrze brzydko zabrzmi, ale spada masa, choć mamy coraz więcej psów i coraz mniejszych psów i teraz okazuje się, że to jest wielki problem dla producentów karmy dla psów, ponieważ tych karmy zużywa się coraz mniej, a pandemia spowodowała, że będąc w domu mamy z tym sami jeszcze dodatkowo lepszy lepsze relacje i czujemy się lepiej zamiast dawać karmy dawać przysmak myśmy zainwestowali nasze przysmaki, które zastępują karmę dzięki temu nagle staliśmy się jednym z 2 największych jest 23 największy procent w Europie oraz budowało zainteresowanie wszystkich graczy po stronie finansowej po stronie branżowych w handlu, a także tych, którzy produkują to każdy już od karmy w jaki sposób uciec czy taka strategia inwestujemy firmy, która ma niższe niż się bardzo rozbudowała ta nisza staje się ważnym elementem globalnego rynku jest interesująca dla grać drugie kryterium to jest ciekawe są firmy, które same definiują swój rynek taką firmą tłumaczyć, czyli dostawca diety pudełkowej byliśmy pierwszymi jedynym Funduszem, który uwierzył potencjał tego rynku, bo o tyle łatwiej, że z funduszu w tym decyzje inwestycyjne zapadają w gronie partnerów, którzy rozumieją ten rynek ja pracowałem przy tym globalnych funduszach i wiem, że zawsze w komitetach inwestycyjnych łatwiej przepchnąć projekt dziś komu się sprawdził dieta pudełkowa się nikomu fundusze private equity nie sprawdziła się skusić, bo trudno znaleźć fundusz trybu gotowych w to zainwestować i wraz z postępu zarzucić, że dieta pudełkowa wzrosła dzięki pandemii to nie do końca prawda, bo na początku pandemii ma być wręcz spadła sprzedaż tego życie za 5 domaga się sami gotować, a ja już chcieli kupować katering to wspieranie lokalnej restauracji musieliśmy znaleźć nowy doszedł do klientów w rezultacie ten ma ćwiczyć tego ostatniego roku tak rozwinął, że byliśmy w stanie po latach obecności sprzedać go blisko 4× pieniądz w polskich bądź no właśnie na macie wrażenia określone branże, które chce inwestować tymczasem wydaje się, że teraz takie najbardziej modne branże to jest e-commerce jako pierwsza najważniejsza branża i rzeczy związane z ochroną zdrowia czy nie uważa pan, że może teraz należałoby trochę rozluźnić kryteria i poszukać szans właśnie w takich branżach, które są bardzo wyraźnymi beneficjentami pandemii pewnie inwestowanie służby zdrowia jest trudne, a my mieliśmy kiedyś inwestycje w sieci klinik i szpitali i powiedzieć sobie nigdy więcej nie będziemy zależeć od Narodowego Funduszu Zdrowia, ale też dzisiaj pewnie jest to zły moment inwestowania, ponieważ tam rzeczywiście dziś mówimy o wycenach, które odbiegają od osób standardów to pewnie ta relacja chciał powiedzieć, że jeśli chodzi o tę drugą część digitalizację spółek to świetnie sprawdzają się praw licencyjnych wszystkie nasze spółki osiągają sukces musiały bardzo dużą zdobycz kompetencji właśnie digitalizacji zaczyna się od komisu, gdzie to jest niezbędne w momencie, kiedy są utrudniony dostęp do tradycyjnych sieci handlowych dotyczy całej reszty funkcjonowania tych spółek w ogóle jak rozmawiamy o digitalizacja potem zaraz następny słowo klucz też często pojawia jest innowacji na podstawie, że polskie spółki tylko dlatego mają szansę rozwijać się Europie usunięcie innowacyjnej te innowacje niekoniecznie muszą się łączyć się farmacją czy Telekomunikacją internetem one świetnie sprawdzają w produktach np. z rzeczy myśmy byli w stanie poprzeć ich do naszych spółkach portfelowych rozwijać w Europie, ponieważ np. piliśmy ciastka bez cukrowe, które były hitem na wielu rynkach mieliśmy wafle ryżowe, które nie brudziły Rokita innowacja wzbudziła olbrzymie zainteresowanie konsumentów naszych konkurentów w Europie, czyli innowacja może być wszędzie my nie doceniamy siły innowacyjności polskiej gospodarki, które często w małych na trybunach bardzo takich tradycyjnych produktów wszystkie te firmy inwestujemy dlatego mogą rozwijać te mogą powiększać sprzedaż i dlatego są tańsze tylko dlatego właśnie mają jakiś atrybut jakąś innowację, której już i to niekoniecznie Arłukowicz tylko przyspieszył sprawę Comarchu natomiast innowacyjność digitalizacji procesów zarządzania kierowania produkcją to wszystko musiało być wcześniej no właśnie tak na koniec czy pandemia była zjawiskiem, które pańskim zdaniem wywoła jakieś trwałe zmiany w gospodarce w patrzeniu funduszy prawie do Putina poszczególne branże i wyceny spółek czy raczej spodziewa się pan, że w perspektywie tych kilku miesięcy przyszłego roku sytuacja wróci do normy to znaczy e-commerce, czyli branża będzie już bardziej rozwinięty, ale generalnie powrócimy do takiego życia do takich wycen spółek, jakie obserwowaliśmy przed pandemią zaczną tego, że dzisiaj wyceny są tak dramatycznie różne związki może tych wyceny związanych ze spółkami, które można było bezpośrednio połączyć z covidem my widzimy, że my kupujemy spółki dzisiaj po takich wycenach sprzed covidowych pierwsze wyjście i wyjścia negocjujemy pokazują, że chce skończyć wyższe wynika z tego, że firmy są większe lepsze i bardziej atrakcyjne natomiast generalnie można spodziewać moim zdaniem wręcz pewnego wzrostu wycen przyszłości, dlatego że na rynki trafia olbrzymia ilość kapitału różnych funduszy pomocowych w stanach wchodzi pakiet ten fundusz odbudowy europejskiej i to spowoduje bardzo duże zainteresowanie właśnie w konsolidacji rynku firmy dobre przetrwały ten covid mają pomysł na rozwój nie tylko europejskie będą szukały możliwości konsolidacji będą na to miały pieniądze ze strony funduszy ze strony rządu, więc ja nie zakładał spadku wyceny takiego trzeba go za bardzo dziękuję za rozmowę moim gościem był Ryszard Wojtkowski partner zarządzający funduszu Resource Partners dziękuję bardzo każdą transakcję musi prawdę i poprzedzają długie analizy badania po, których fundusz albo decyduje się na zakup spółki albo znacznie częściej rezygnuje z transakcji Tomasz Stamirowski partner zarządzający funduszu walczy o wyspecjalizowane w wykopach menedżerskich mówił kilka miesięcy temu, że co roku analizuje zespołem mniej lub bardziej dogłębnie około 200 spółek zapowiada też było to 3 miesiące temu, że ten rok będzie dla Walonów najbardziej pracowity intensywne historii można spodziewać się po nim nawet 5 nowych inwestycji oraz 5 wejść na razie nic takiego się jednak nie zdarzyło, więc przyszła pora na rozliczenia to cisza przed burzą czy transakcji nie będzie mam nadzieję, że tak będą oczywiście zdania nie zmieniamy cały czas uważam, że będzie to dla nas bardzo aktywny rok zresztą nie nudzimy się duża aktywność jest podejmowanych trzeba pamiętać, że miesiące takie jak marzec i świecie no jednak był to realny wpływ samej pandemii hejt nie w sferze tylko na dziś tam, że jesteś daleko i dziś tam się dzieje no realny wpływ na procesy na komunikację na spotkania tak rzeczywiście w tym okresie mieliśmy i zarówno na przesuwanie pewnej komunikacji z właścicielami, którzy sami prosili, żeby jednak pewne rzeczy przesunąć drugie dno wpływ jak zdarzeń zdrowotnych, czyli osoby, które były odsunięte na czasami tygodnie tak od działalności biznesowej ze względu na przejście koronawirusa, a także oczywiście był to bardzo specyficznego okres, ale uważamy rzeczywiście, a co będzie przynosiła efekty nasze cele się zmieniają, a pandemia to właśnie taki wyjątkowy okres ze względu na te utrudnienia komunikacyjne na dużą niepewność związaną z perspektywami gospodarki jestem ciekaw czy pańskim zdaniem pandemia wywrze jakiś trwalszy wpływ na gospodarkę na poszczególne firmy na to jak są wyceniane całe gałęzie gospodarki przez fundusze my się to bardzo ciekawy aspekt, bo pierwsze skojarzenie biznesowe z pandemią oczywiście stawiam aspekty zdrowotne dziś na boku to tak naprawdę wierzy skażeń oby kryzys każdy będzie pandemia kryzys tak waszą perspektywę, bo trochę w życiu kryzysów przeżyłem NATO pierwszy kryzys, który nie ma efektów ani w biegu dla tradycyjnego jak klasycznego cyklu kryzysu i można powiedzieć na spadek popytu, bo od występu dofinansowania spadek dni były spadki wycen upadłości najsłabszych twardość mniej więcej równo rozłożone na branże także takiego kryzysu z perspektywy kapitałowej tak naprawdę nie widać myślę, że to wolą mamy świetny przegląd rynku to jest około ponad 200 projektów rocznie zresztą myśmy jeszcze 30 mamy kontakty z bankami wszystkie miesiące Misiewicz mam radczyni mogą być na rynku praktycznie nie ma ciekawych projektów typu restrukturyzacyjnego czy też w nim właścicieli, którzy są wykluczeni z kłopotami z długiem i patrząc na rynek nieruchomości no chyba mało, kto stawiał takie zachowanie rynku także polityka monetarna trująca tani pieniądz i dużej ilości pieniądza pomocowego no to naprawdę przesłoniła te problemy najpierw mam wrażenie trochę, że nikt nie jest ani kontrolować ani ocenić zostawmy, zajmując realizowania pieniądzom DJ i oczywiście gdzieś tam kiedyś będziemy problem nowego ładu finansowego czy też hiperinflacji, ale patrząc na ceny, bo można pić jest trwała zmiana liczby ceny w związku z pandemią na pewno cena to baza i wskaźnik tak rzeczywiście również perspektywy kształtowania się wycen widzimy silną polaryzację także no bezdyskusyjny oczywiście wzrosły ceny beneficjentów koronawirusa także mamy tutaj nim mamy soft URM medycznej Commerce oczywiście pokrewna wzrostu wyników czy jest trwałe jak może częściowo tak, ale na pewno w takiej skali jak to było do tej pory no co oczywiście mamy żywotne ministranci chociażby, obserwując Allegro, które obecnie mamy notowane po 50zł przepis na 65 możemy patrzeć na silną przecenę Emeryka tora oczywiście z fantastycznym beneficjentom samej pandemii oczywiście patrząc na e-commerce na to wszystkie firmy e-commerce się stało, że jego przyspieszenia oczywiście też wzrostem jego wyceny, ale na pewno można się spodziewać zwiększonej konkurencyjności teraz patrzymy NATO każda firma rozważa oczywiście w strategii e-commerce na pewno docelowo no też będzie wzrost konkurencji także bym powiedział, że oczywiście ta jest polaryzacja jest wzrost dla beneficjentów sam oczywiście ewidentne spadkiem wyceny firm dotkniętych, ale nie tak głębokie można by się spodziewać jesteś cały środek, gdzie głównym problemem jest oczywiście duże rozchwianie w wielu obszarach począwszy od walut surowców i też dyskusja w zasadzie inne wskaźnika, ale w bazie jest ciekaw jak wyglądają teraz rozmowy z właścicielami firm czy osobami, które szukają właśnie wsparcia funduszu uwagę, bo jesteśmy wyspecjalizowani w wykopach menadżerskich jestem ciekaw czy właśnie teraz jest jakaś większa chęć pozyskania takiego partnera jak we czy może właściciele np. szukają kogoś, kto może ich wesprzeć przy ekspansji na rynku krajowym czy na zagranicznym po w wyniku pandemii może po prostu więcej miejsca na to ekspansji czy jest dobry moment na to, żeby przyspieszyć na pewno widzimy kilka takich ewidentnych trendów ile w branży prawej ręki temat sukcesji pojawia się od wielu lat tam poziom taki jest realnym, jakby czynnik, który wpływa na transakcję to mogę potwierdzić na z obserwacji zarówno transakcji w tym uczestniczymy czy transakcje proszę podejmą znajdują na rynku, że dla grup wiekowych właścicieli no jest to jednak czasem się zastanawiają co dalej skierują swoją obecnością i tych transakcji na pewno pojawi się sporo oczywiście patrząc na drugi trend takie, które de można bardzo mocne jest konsolidacja myślę, że rynek sprzyja tak naprawdę po pierwsze, liderom firmom, które już przed pandemią były silne dobre organizacyjne z kolei jest bardzo trudny dla mniejszych podmiotu dla firm, które oczywiście muszą sporo zainwestować chociażby automatyzację czy procesy technologiczne czy procesy związane z digitalizacją także na pewno oczywiście uważam, że konsolidacja będzie następować widzimy sporo, jakby firm, które w tym momencie szukają partnera i zarówno do akwizycji krajowych jak zagraniczne, bo to jest to co też wnętrze na wiele podmiotów trzecia sprawa wypowiedział się oczywiście widać zwiększoną aktywność dużych inwestorów branżowych, którzy oczywiście mając określone zasoby gotówkowe te szukają możliwości akwizycyjnych na innych rynkach na pewno wywołują pewne tematy, ale myślę, że nie dla wszystkich właścicieli atrakcyjne jest sprzedaż w tym momencie także fundusz private equity a jakim jesteśmy jest atrakcyjnym partnerem do zrobienia takiego można mówić pomostowego wyjścia, czyli w pewnym sensie sprzedaży części posiadanych akcji lub udziałów i później wspólnego docelowego sprzedanie inwestorowi branżowemu po zrobieniu określonego planu Avalon zbierał w ostatnim czasie kolejny fundusz pieniędzy jest na rynku więcej są niskie stopy w bankach, więc lokuje się fundusze prelekcja właśnie znałem się czy można spodziewać się, że do funduszy prawdę i popłynie jeszcze więcej pieniędzy niż wcześniej czy pan widzi taki trend się szuka opcji inwestycji właśnie fundusze prawdę, choć ta oczywiście trzeba pamiętać, że rynek krajowy techniki jest bardzo specyficznym hermetycznym tak naprawdę jest to rynek dla inwestorów instytucjonalnych oczywiście dla najbogatszych osób czasem większymi zasobami, ale ewidentnie widziałem tutaj zwiększony przepływ ze strony dużych podmiotów typu fundusze emerytalne także one też szukają alokacji środków tak samo jak duże fundusze funduszy na tle tak samo jak szukają im pewnie alokacji tak uważam, że perspektywy jeśli chodzi o dostęp pieniędzy dla branży nie jest głównym problemem jest oczywiście pewna specyfika czarną pewnych roszad w segmentach rynku, choć oczywiście więcej pieniędzy też w sposób ewidentny płynie do dużych funduszy czasowo więcej wpłynęło to fundusze technologiczne a w jakich branżach pan teraz szuka okazji inwestycyjnych czy ciekawych spółek do inwestycji może chodzi o branży tylko własne jakieś konkretne spółki, w których niezależnie od branż widzi pan potencjał do rozwoju ida z wielokrotnie zainwestowanego kapitału muszę przyznać, że spektrum branż, którym się zajmujemy bardzo szeroki oczywiście też pamiętać o osiągniemy wolą na terenie inwestycji z menadżerami także dla nas oczywiście bardzo ważne jest jakby partner grupa menedżerska, która przyjdzie i pokaże swój plan na przyszłość oczywiście patrząc na branże w tym aktywnie działamy jest na pewno firmy i branże związane z trendami środowiskowymi także tutaj od recyklingu od firm, które są nam przepis związane z niższym zużyciem energii no, jakby termoizolacja mamy energię odnawialną tak na pewno uważamy, że to będzie bardzo silny trend pojawia się sporo później potencjalnych nabywców specjalizujących już tylko w tym obszarze też na pewno aktywnie szukamy firm ratujących środowisko drugie bym firmy sektora zdrowia także tutaj stawiamy jednak efektywność samego sektora ochrony zdrowia do nastąpił na niewydolność, którą widzimy także patrzymy na opiekę podstawową opiekę specjalistyczną bardzo chętnie byśmy zainwestowali oczywiście szukamy też firma w sektorze, a kim mamy doświadczenia z inwestycji market planet, która jest liderem rynku w obszarze usług narzędzi i z IT zakupowe także na pewno chcielibyśmy też lokować środki w tych modelach są też rozwiązania związane są cyber Security także tutaj mamy na pewno szaty spektrum zainteresowania oczywiście tradycyjnie sektor zdrowej żywności po naszych doświadczeniach z Organik farma zdrowia czy było twórcze także jest to segment, który nas interesuje czy żywności tak samo dania gotowe oczywiście nie możemy opuścić e-commerce psu i firm uczestniczących sam łańcuch wartości także jest pewna duża specyfika także no związana też chociażby z perspektywami, ale bardzo istotnie patrzymy też no bo też dodać poprzez logistykę kontraktową czy branży, którą tak samo zakładamy pewne odbicie jeśli chodzi o związane z aktywnością na tryb wolnego czasu także tutaj zakładowym będzie też odbicie pandemicznej to też jest jakby obszerna interesu i szeroki wachlarz potencjalnych inwestycji dziękuję bardzo, za rozmowę moim gościem był Tomasz Stamirowski partner zarządzający funduszu wal w UB serdecznie pozdrawiam na przelot przez fundusze prawdę kult i kończymy na funduszu tar Heel kapitale znanej lepiej na rynku pod skrótem DOHC rozmawiam z Andrzejem Różyckim partnerem zarządzającym tego funduszu na start, czego pytaniem, które zadawałem też innym zarządzającym, czyli czy ten wyjątkowy pandemiczny rok to tylko wypadek przy pracy, w którym wszystko wróci mniej więcej do normy czy też mamy do czynienia z trwałą zmianą paradygmatów co za tym idzie ze zmianą wycen spółek w różnych sektorach myślę, że odpowiedzi na te pytania będą przedmiotem różnych analiz, ale po wielu latach po, ale trudno dziś mówić o tym czy jest to wydarzenie, które cokolwiek zmieniło na krótko czy na długo jesteśmy bardzo krótko po pandemii, choć już kilka została oficjalnie odwołana, ale wróciła pytania były oczywiście się skończy możemy tak jak o skutkach kryzysu finansowego 2000 ósmego roku rozmawia się do dziś tak odniesie skutek pandemii też będziemy rozmawiali dość długo pewnością można powiedzieć o kilku zmianach, które się dokonały, choć mojej perspektywy są przede wszystkim przyspieszenie pewnych trendów przyspieszenie pewnych zmian, które już siedział i chociażby przyspieszenia jeśli chodzi o trendy pracy zdalnej przyspieszenie trendu jeśli chodzi o e-commerce to wszystko siedziało tylko po prostu pandemia przyspieszyła to kilka lat z pewnością inwestorzy przychylniej patrzą na wszelkiego rodzaju inwestycje związane z ochroną zdrowia bo, choć wszyscy wiedzą, że zdrowie najwyższą wartością są tak brutalne zderzenie z rzeczywistością przypomniał im to bardzo wyraźnie i też takie wypowiedzi czasem zapomniane branże, które nie są oczywistymi beneficjentami pandemii jeśli się o tym czy komisji w pierwszej chwili jak chociażby Telekomunikacja okazuje się, że tak pań kluczowa infrastruktura jak maszty telekomunikacyjne jak dostęp do szerokopasmowego internetu co niezmiernie istotne naszej gospodarce nie chodzi o to, żeby internet był ale, żeby też umożliwiał przez pracę zdalną czy umożliwiały przesyłanie treści wideo pewne branże jak branże kinowa czy rozrywki chwilowo są w poważnych kłopotach, ale czy za 5 lat te kłopoty, gdy będą zapomniane, a dalej będziemy jeździć do Disneylandu to się okaże myślę, że wiele trendu jeszcze się ujawni dziś mamy chwilowe trendy, które dziś chwilowymi trendami być nowe są zdani na dłużej także produkcji widzimy zjawisko niż ringu tego, że ludzie chcą lokować się produkcja bliżej klienta bliżej rynków zbytu jest spowodowana czy to zaburzeniami, które ujawniły się przy światowym handlu czy chociażby zmianami jeśli chodzi o koszty frachtów kontenery, które płyną z Chin okazały się często czterokrotnie droższe niż przed pandemią przy okazji zderzyły się też interesujące z punktu widzenia światowego handlu wydarzenia tak jak zablokowanie kanału Sueskiego okazuje się, że blokowanie istotnych komponentów do produkcji w Chinach może zatrzymać europejskie fabryki na znacznie dłużej czasami warto te łańcuchy dostaw dywersyfikować lokalizowaniem dzisiaj właśnie to może zróbmy to mała dygresja, bo jako fundusz macie w celu całkiem sporo spółek przemysłowych zastanawiam się przypatruje się właśnie, jakiej takiej szansy, że właśnie w Polsce będzie, więc inwestycji przemysłowych czy polskie firmy rozwiną się będą miały większy BEC w krajach Europy zachodniej, bo zmniejszy się zamówienia z Chin przez liczy ile w ogóle taki trend czy to jest takie trochę myślenie życzeniowe, że produkcja wróci do Europy czy tak jak powiedziałem jeszcze za wcześnie by na to odpowiedzieć oczywiście osłabiła się złotówka co sprawiło, że nasze firmy są co do zasady bardziej konkurencyjna w stosunku do części wschodnich producentów, którzy zazwyczaj notują dolarze i to na pewno krótkoterminowo wspiera pozycję polskich eksporterów wspiera też będę osłabienia względem euro i wspiera inwestycje w Polsce oczywiście to jest za mało, żeby trwale zmienić ten Radek matury jest więcej są jeszcze wspiera to na pewno analiza ryzyka kładzie się jak bylin portowych można mówić o pewnych ryzykach, ale jak się zobaczyło na własne oczy, dokonując zupełnie inaczej uważa portfelach do tego historycznie tani kapitał w Europie LNG wydaje się, że kapitał będzie jeszcze więcej, bo wszystkie europejski fundusz odbudowy to też są ogromne pieniądze, które płyną infrastruktura euro w Europie pójdą na tę inwestycję środki trwałe jest to również powinno wspierać lokowania produkcji w Europie dużą niewiadomą w przypadku Polski tak naprawdę jest Polski rynek pracy i to jak będą zachowały się pensja buddyzm właśnie inflacja jak ta inflacja i koszty pracy będą wpływały na konkurencyjność polskich przedsiębiorstw URE nie da się ukryć, że konkurowały częściowo tymi właśnie niskimi kosztami pracy niski koszt kapitału, toteż duży potencjał do inwestycji w automatyzację produkcji, która ten koszt pracy w jakiej części eliminuje natomiast Polska jest dobrym miejscem do produkcji mamy dużo zdolnych inżynierów dużo zdolnych ludzi relatywnie młode społeczeństwo więcej na Europę co widać przyciągamy bardzo dużo inwestycji jesteśmy naprawdę mocnym graczem jeśli chodzi o bardzo przyszłościowy rynek akumulatorów baterii samochodów elektrycznych a gdy wydaje się, że to będzie tylko rosło w najbliższych latach na pewno będzie tworzyło kolejne miejsca pracy kolejna firmy, które będą wspierały ten segment rynku to co zapewnia działa specjalnie na naszą korzyść to nasza pozycja jeśli chodzi o transformację energetyczną po wydaje się, że jesteśmy bardzo źle pozycjonowanie w porównaniu z naszymi europejskimi konkurentami jeśli chodzi o wytwarzanie energii elektrycznej to, że energia elektryczna w Polsce najprawdopodobniej będzie istotnie drożała jakiejś perspektywie ze względu na uprawnieniu do emisji co bardzo być może nie będzie takim udziałem naszych sąsiadów, ale wydaje się, że co do zasady to właśnie Polska jest miejscami życie będzie się lokowała produkcję w najbliższych latach ich w tym sensie polskie firma wytwórcze polskiej produkcyjne mogą być dużym beneficjentem tej sytuacji my w naszym portfelu widzimy, że firma, która produkcją na zlecenie od pana cały świat mają za sobą niezły rok wydaje się, że dziś zamówienia firma co do zasady mocno rosną kluczowe jest to, żeby dzisiaj udało się podnieść ceny do klientów ostateczne turze, żeby zamortyzować presję kosztową, która pojawia się z wielu stroną w tych firmach i tym samym, żeby za wzrostem przychodów ze wzrostem zamówień rosły też marże natomiast jestem umiarkowanym optymistą jeśli chodzi o perspektywy firm produkcyjnych zarówno wszystkich, gdy tymczasem nasz kraj w w ciągu ostatniego roku inwestowaliśmy też z kliniki stomatologiczne to atak zupełnie innej beczki transakcji, więc jak mówił pan wyjaśnić, dlaczego postanowiliście lokować pieniądze w tej branży, dlaczego właśnie stomatologia nam się spodobał ktoś pięknie pan jest mówi jesteśmy Industry jedenastej, czyli nie przejmujemy się do końca, jaki sektora inwestujemy bardziej to co determinuje nasze inwestycje to potencjału ich rozwoju nasza wiara we wzrost rynków, na których działają i tak historycznie około połowa naszego portfela to były właśnie firma produkcyjna druga połowa naszego potrwa lata były firmy różnica niż my firma diagnostyczną tam mają, na której całkiem nieźle zarobiliśmy i właściwie nasz plan do stomatologii w swoich założeniach jest planem bardzo podobnym do tego mieliśmy w diagnostyce obrazowej staramy się konsolidować rynek tak wspieramy się po podmioty za mało dla większości naszych kolegów i innych inwestorów finansowych, ale chodzimy konsolidacja rynku trochę inaczej niż poza nią inwestorzy strategiczni, którzy już na tym rynku konsoli w nocy 23 lat, operując Drobina inne wartości naszym partnerom takiego stomatologicznych, bo my chcemy się jeszcze z nimi podzielić wzrostem wartości firm, które pani została w perspektywie kilku lat i to jest ważki argument, który z kilku naszych wspólników partnerów stomatologów skłonił do zrobienia tej transakcji właśnie z nami i tak naprawdę bierze na długoterminowy wzrost tego rynku wierzymy w to, że mocno podmiot na tym rynku będą rosły jeszcze szybciej niż rynek kosztem ma naprawdę mniejsze podmioty obecne na tym rynku, a my, budując odpowiednią skalę biznesu skonsolidowanego z relatywnie małych podmiotów będziemy stania dodatkowo zarobić, oferując produkty inwestycyjne np. większą inwestorowi finansowemu czy Libera owi branżowemu, którego nie ma na naszym rynku, którego po prostu nie ma go będzie 1 podmiot, który będzie na sprzedaż o tak istotnej skali stomatologii też na koniec zapytam pana ocenę sytuacji na giełdzie i formę warszawskiej giełdy, bo mieliśmy w ciągu ostatniego roku kilka naprawdę dużych debiutów teraz szykuje się kolejny PPK ZS całkiem aktywni byli jako fundusz na warszawskiej giełdzie z naszego soliści wezwania historycznie, więc jestem ciekaw przez perspektywy funduszu warszawska giełda stała się w ostatnim czasie lepszym miejscem czy to do wychodzenia z inwestycji czy może raczej do szukania jakiś niska czy atrakcyjnie wycenianych spółek, które można z giełdy zdjąć myślę, że najlepiej to podsumować faktami mamy bardzo długą kolejka firm, które na giełdę się wybierają to znaczy, że widzą, żeby te wyceny na giełdzie są atrakcyjne i najprawdopodobniej widzą one są atrakcyjniejsze niż na rynku prywatnym jest to sytuacja bez precedensu w ciągu ostatnich lat natomiast mojej perspektywy dotyczy to zazwyczaj dużych firm duże firmy zawsze znajdą swoje zainteresowania Sejm swoją grupą odbiorców jeśli chodzi zaś mniejsze firmy ta sytuacja nie jest tak jednoznaczna, choć pojawiło się kilka debiutów mniejszych nie ma to dlaczego to firma z takim rysem technologicznym to są firmy, które dziś inwestorzy są skłonne inwestować myślę, że ta relatywna siła warszawskiej giełdy w 2020 roku to była siła polskiego inwestora indywidualnego, które bardzo gremialnie na tej giełdzie pojawił od tamtego czasu od końca roku ci ulubieńcy inwestorów indywidualne i tracili kilkadziesiąt procent kapitalizacji to myślę może być kubeł zimnej wody na redukcję w ciągu 58% w ofertach publicznych, a patrząc od strony zaufaniu do tych wezwań nie jest dużo więcej wezwań dotyczących mniejszych firm, choć czasami samica ciekawe postawmy, więc moja firma wydaje się, że duża nie będzie to jest mojej perspektywy wynikiem takiego z braku lepszego słowa nazwijmy to paradoks, że z 1 strony inwestorzy obecni na warszawskiej giełdzie wcale nie chcą tych firm warci i często kursy tych firm są na relatywnie atrakcyjnym relatywnie niskich poziomach, ale co wcale nie oznacza, że oni chcą je sprzedawać nawet kilkudziesięcioprocentową ten wydaje się, że może to być pokłosiem tego, że brakuje tych napływu kapitału od wielu lat to fundusze akcji polskiej przez te fundusze zazwyczaj nie mają dużej płynności z 1 strony niespecjalnie są gotowe sprzedawać atrakcyjnie wycenione wg firmy, ale też nie mają siły by te atrakcyjnie wyceniane firmy bądź stąd bardzo duża niepewność sytuacji wzywającego, jeżeli wzywana ta akcja jest to wezwanie się zakończy i stąd też myślę relatywnie mało we w bardzo dziękuję za rozmowę moim gościem był Andrzej Różycki partner zarządzający funduszu tar Heel kapitan bardzo dziękuję rozmawialiśmy do tej pory inwestycjach funduszy prawdę kutii, czyli takich, których na stole jest najczęściej co najmniej kilkanaście jeśli nie kilkadziesiąt czy kilkaset milionów złotych, a kupowane są duże dojrzałe spółki to jednak tylko część rynku, bo mnóstwo bardzo ciekawych rzeczy dzieje się w start-upach pozyskujących na wczesnym etapie rozwoju maksymalnie kilka milionów złotych inwestorów start-upy w ramach funduszu Speed dat inwestuje Bartłomiej gola, którego zaprosiłem do audycji bez pytać na początek co pandemia zmieniła na rynku z perspektywy właśnie funduszy venture Capital zmieniło się mniej niż zakładałem, że się zmieni drą się dość takiej dramatycznej zmiany na rynku wyceny tąpnięcie wycen tymczasem okazało się, że mamy do czynienia z czymś zupełnie odwrotnym wyceny moim zdaniem rosną nauczy się dochodzimy do podobnego paradoksu pewnie, który dokładnie widać na rynkach kapitałowych na giełdowych, które widać, że pandemia po pierwszym okresie paniki de facto doprowadziła do wzrostu cen aktywów o przyczynach pewnie są dziesiątki artykułów, więc możemy o tym rozmawiać z perspektywy funduszu wice Visit wyceny rosną po pierwsze, dlatego, że mamy w ogóle na świecie coś co chyba się powinna być nazwana inflacją aktywów przy niskich stopach procentowych ucieczka w aktywach inne niż gotówka czy kwasy gotówka jest ważna w związku z tym fundusze Blanchard również w Polsce widzą sporą konkurencję ze strony inwestorów, którzy dotychczas wręczony inwestowali w stanach co się dzieje poprzez obecność takich inwestorów Tiger Global czy jak dużego funduszu hedgingowego, który wchodzi w branży czar w Polsce oczywiście nie mamy dużych funduszy hedgingowych Polski natomiast mamy sporo w tej chwili inwestycji prywatnych ludzi, którzy dotychczas nie inwestowali w Warcie bezpośrednio inwestują start-upy też trochę, windując ich wyceny nie narzekam opowiadam wyłącznie sytuacji, jaka ma miejsce jak faktycznie jest, więc w tym sensie uważam, że niewiele zmieniło wygląda na to, jakbyśmy byli w szczycie hossy, a niewłaściwie wychodzeniu z czegoś co realnej gospodarce często nazywane, jakimi się ono jednym z najgorszych okresów w ogóle no tak w Polsce już wcześniej mieliśmy na tyle dużo pieniędzy na rynku głównie za sprawą PFR i wspierana przez niego programu, że wyceny start-upów były często dość wysokie na fundusze miały dużo pieniędzy do wydania na co dzień musiały wydać, więc czas okupowały start-upy czy inwestować w start-upy już i tak posępnych wycenach pan mówi, że teraz zainteresowanie start-upami się jeszcze zwiększyło, więc czy nie mamy w przypadku polskim do czynienia z jakąś bańką, która jest dobra jeśli się sprzedaje tam udziały w startupie może te pieniądze się po prostu marnują kupujemy coś za droga w porównaniu z rządami, które odbywają ograniczą do wyceny są ciągle uważa atrakcyjna oczywiście pozostaje pytanie, jaki mamy jako kraj tzw. trak rekord transakcji, które się skazują tak jak transakcje zagraniczne, które na wczesnych etapach uchodzą przepraszam za kolokwializm trzy-cztery razy drożej i ten rekord nie wygląda tak rewelacyjnie my nie jesteśmy Krzemowej Doliny czy nawet stopniu, niemniej uważam, że pandemia trochę pokazała inwestorom jedno, że możliwość robienia rzeczy zdalnie, a bardzo wiele spółek branży technologicznej w takiej czy innej formie to umożliwia i nie mówię tylko o rzeczach tak oczywiste jak zoom, ale wszystkim co pozwala nam być odpornym na tego typu wydarzenie jak pandemia powodują, że po prostu będą tam wpłynęły środki będą napłynęły pieniądze, które będą tam płynęli klienci prawdziwy problem pojawia się wtedy, kiedy rosną wyceny na wczesnych etapach spółek, które działają na rynku, które nie mają jeszcze klientów w wypadku tego co się teraz dzieje czy klienci są gotowi głosować pieniędzmi na pewno wyceny są wyższe niż były, więc mojego punktu widzenia trochę gorzej natomiast żeli chodzi o perspektywy spółek, które inwestujemy lub, które możemy inwestować toyoty perspektywy postrzegam lepiej niż przed pandemią, więc wydaje mi się, że te 2 siły się znoszą lub nawet są powiedziałbym, żeby ceny w tej chwili mimo wszystko nie antagonizuje stóp zwrotu w przyszłości pytanie PFR jest pytaniem słusznym tym sensie, że należy sobie zadać rzeczywiście Polska jedynym rynkiem w regionie, który tak dosyć aktywnie wspiera rynek wizji i w Polsce bardzo dużo pieniędzy wczesnego etapu takiego to nazywamy presji czy prawem, czyli przed przychodami na tak etapu prezentacji Power poincie bardzo często tak bardzo, choć rzeczywiście tych projektów portowych dostają pieniądze nie jest aż tak dużo by się mogło wydawać szczególnie w klasycznym wizji ani w jakim modelu Bridge Alfa natomiast jest bardzo mało kapitału na skalowanie i nie jest tylko mało w Polsce, ale jest mało w całym regionie Januszko ostatnio rozmawiałem z danych lub Uzar Libera to jest duży niemiecki fundusz, który ma taki fundusz na Europę środkową wschodnią oni są właśnie odpowiedzialnie zresztą o tym pisałem odpowiedzialni za sukcesy do rumuńskiego UniKorona, jakim jest siła pas, który wszedł miesiąc temu na nie od swojego szczęścia przy wycenie 42 000 000 000USD nie oni mówią swoim byliśmy największym funduszom w regionie Tęcza wczesnego etapu oczyszczenie praniu ale, ale wczesnego etapu i mamy zaledwie 200 000 000EUR są z perspektywy żaby nie Stanów zjednoczonych Europy zachodniej jesteśmy mikro fundusze w związku z tym jak się weźmie wszystko co oferuje PFR to jest bardzo dużo, jakbyśmy chcieli sfinansować tego w Polsce produkcję baterii czy firma typu Nor Wolf świecką, która teraz wchodzi do Polski de facto przedsięwzięciem parę lat temu jeszcze wieczorowym to niema funduszu, który jest w stanie zrobić więcej nie uważam, żeby było za dużo pieniędzy w Polsce, czyli rozumiem, że jest problem z dostępnością pieniędzy na tym etapie takim pośrednim, kiedy już firma coś sensownego robić, ale potrzebuje zastrzyku pieniędzy na skalowanie i przejście na największy biznes akt tej wizji czy Airly grą przepraszam za to żargonu, ale tak to się nazywa to tych pieniędzy brakuje dobrze jak patrzy pan teraz na start-upy spółki dostępne do zainwestowania w Polsce to na co pan patrzy przede wszystkim, jakie branże pana przede wszystkim interesują nowe rozumiem, że e-commerce tutaj inne rzeczy, które się potwierdziły w pandemii jako dobry model biznesowy, czyli te rzeczy z pracą zdalną interesujące, ale może są jeszcze jakieś inne branże, które napadem wyraźnie skorzystała tam się, że zawsze wizji trzeba patrzeć tak na wczesne wizji, a my jesteśmy dość ciasnym wizji może nie planowaniu, ale runda, czyli pierwsze przychody właśnie poszukiwania dopiero skalowania to trzeba patrzeć na kategorie, które będą dużo za 5 lat, bo wtedy spółka dopiero będzie sprzedawana czy ma osiągnąć swoją wartość z naszego punktu widzenia przy czym chcę wyraźnie podkreślić to nie jest ocena całego rynku do pewnego wyboru tego my dokonujemy biorąc pod uwagę, że tam naszym zdaniem wzrost będą największa to jednak jest tzw. kategoria Stalin by lepiej rozumiana jako właśnie zmiana energii elektromobilności być może trochę jakości życia no na pewno jakość życia czy rozwiązania poprawiające jakość życia i wszystko co wiąże się ze zmianami w energetyce, która jest niezbędna w całej Europie w Polsce szczególnie w związku z tym my jako pirat trochę odchodzimy od takich klasycznych biznesów internetowych na pójścia w stronę tej pozycji energetycznej, dlatego że uważamy, że tam można dzisiaj najlepiej wykorzystać technologie informatyczne de facto nowego się rozprowadza rozwiązania, które działają już na innych rynkach na rynku energetycznym to jest dość skostniały wszystko jeszcze do zrobienia, czyli można powtórzyć mimo wszystko sukces ja wiem, że bywa kontrowersyjna, ale firma Columbus, który w dużej mierze była firmą usługową, która realizowała rozproszone poza od dzisiaj, jeżeli mamy pewnie w dniu dzisiejszym mamy 106GW mocy zainstalowanej OZE znowu kreuje gigantyczne nierówności w całym systemie Energi te nierówności to niestabilność nie rozwiążą duże spółki energetyczne i mogą rozwiązać tylko małe firmy, które są w stanie szybko dewaluować rozwiązania technologiczne, które służą albo magazynowaniu albo reakcji po stronie popytu, która pozwala to reakcja stabilizować sieci to jest największe wyzwanie i chcemy się teraz na tym koncentrować przyczyn powtarzam oraz nie chodzi już teraz instalowania OZE jest stary biznes to trzeba im z naszej perspektywy oczywiście te trzeba inwestować 6 lat temu można było osiągnąć fantastyczne zwroty dzisiaj trzeba inwestować w rozwiązywaniu problemów, które ta masowa instalacja OZE to jest bardzo dobra oczywiście obowiązują nie dyskutuje będzie stwarzała w systemie energetycznym ze swej natury, a czy są takie branże, w których właśnie w ciągu ostatniego roku pod wpływem pandemii da się pan do wniosku, że tam lepiej inwestować kapitału, bo tych zysków nie osiągnie w perspektywie kilku lat dzieje się w jego rzeczach nieoczywistych, bo bez mojego punktu widzenia powtarzam jeszcze raz ja szukam branż, które są dzisiaj wzrostowe nie takie, gdzie jest już koniec wzrostu jeśli są inwestorzy, którzy umieją wykorzystywać ten koniec wzrostu i pewnie tego nie umiał i nie chce czy gosposię inny segment rynku jak dzisiaj nie jestem dobrze nastawiony do rozwiązań dotyczących ostatniej mili, czyli tych wszystkich rozwiązań typu dołożył z pomocą dowożenia ze sklepów itd. żeby była jasność my mamy sami w portfelu jakąś taką firmę tylko inwestowaliśmy w nią 8 lat temu ona jest dzisiaj dobra do sprzedawania dla inwestora końcowego, które będzie wykorzystywał, bo to będzie rosło miasto nie powinno już dzisiaj inwestycja będzie, więc ja nie podzielam tej gorączki inwestycji w ostatnią milę dzisiaj to jest chyba coś co pewnie może być trochę kontrariańskim, bo wszyscy dzisiaj mówią ostatni mijają uważamy, że skoro zapóźniona ostatnio jest także za późno, żeby wchodzić ba trzeba to było robić 5 lat temu oraz tak, chociaż ostatnia Mila będzie już mainstreamem za chwilę tylko to nie jest moment bardzo bardzo dziękuję za rozmowę moim gościem był Bartłomiej gola partner generalny funduszu Spider dziękuję zarówno funduszowe przejęcia to jeden z ulubionych tematów prasy gospodarczej i gwarantuję państwu, że w polskich mediach to w pulsie biznesu przeczytacie o nich najciekawszą analizę i poznacie najbardziej ekskluzywne newsy można oczekiwać, że przed wakacyjną przerwą dopięta zostanie co najmniej kilka interesujących transakcji, więc zachęcam do śledzenia naszego periodyku, bo na pewno w nim o nich przeczytać tymczasem już za tydzień w państwa Sławka i głośnikach zagości Marcin Bołtryk z tematem zupełnie innej beczki Marcin bowiem z rykiem silnika zabierze was na pustynie de opowiedzieć o magii Dakaru i o tym co ciągnie ludzi do startów w tym rajdzie serdecznie polecam i na najbliższe 2 miesiące żegnam się z państwa Arce za Gdański do usłyszenia program zaprasza sponsor bank BNP Paribas oferujący produkty i usługi dla przedsiębiorstw korporacji Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: GOŚCINNIE W TOK FM: PULS BIZNESU DO SŁUCHANIA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam, oraz sprawdź jak działa nowe internetowe radio TOK+Muzyka. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj wygodniej w aplikacji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA