REKLAMA

Łaźnie i centralne ogrzewanie... Średniowiecze jakiego mogliście nie znać

OFF Czarek
Data emisji:
2021-06-07 10:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
37:53 min.
Udostępnij:

O książce "Rzeczy ludzi średniowiecza. W domu" z jej autorką prof. Anną Marciniak-Kajzer Rozwiń »

Więcej: https://wydawnictwo.uni.lodz.pl/produkt/rzeczy-ludzi-sredniowiecza/ Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Cezary łasiczka program off czarek dzień dobry witam państwa bardzo serdecznie zapraszam na dzisiejsze spotkanie państwa moim gościem jest pani prof. Anna Marciniak Kajzer z wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu łódzkiego dzień dobry witam serdecznie pani profesor witam panie redaktorze witam słuchaczy, a w dłoniach trzymam fascynującą książkę autorstwa pani profesor zatytułowaną rzeczy ludzi średniowiecza po tytuł w domu książka ukazała się nakładem Rozwiń » wydawnictwa Uniwersytetu łódzkiego i tytuł w pewnym sensie mówi wszystko ale kiedy myślę myślimy mówimy o rzeczach szczególnie ludzi średniowiecza już wiecie to przede wszystkim średniowiecze jawi nam się jako takie trochę ciemne wieki ciemne okres, a jeżeli interesują nas rzeczy to być może bardziej zbroje miecze i różnego rodzaju zamczyska natomiast pani swoje książce po pierwsze, obala ten mit o ciemności czy mrokach ciemno czy średniowiecza i koncentruje się na momentami nie oczywistych rzeczach książka jest fascynująca przepięknie ilustrowana no po prostu rozkosz dla smakosza można by rzec pani profesor dziękuję bardzo, za komplement, jeżeli książka naukowa może być fascynująca to ja niczego więcej od swojej pracy zawodowej nie będę wymagał cieszę się niezmiernie dziękuję za komplement natomiast, jeżeli chodzi o te mroki średniowiecza tutaj są bywają takie podstawowe przekłamania raz właśnie ten brud szaro dokoła 2 wojny wspomniał pan redaktor uzbrojeniu tych wojen wcale nie było więcej niż mamy teraz nie były takie tragiczne, dlatego że po prostu zaangażowanych osób było znacznie mniej ten szlak przejściowo wojsk jakichkolwiek angażował znacznie mniej osób aniżeli angażuje teraz 1 nalot samolotowy prawda, czyli to, że na szkołach uczą, że wojna wybuchła potem był pokój i tak dookoła to no świadczy tylko o tym, że źle uczy historia niczym więcej natomiast średniowiecze nie było ani tak chyba Grodna nie wymierzyła średniowieczu, ale zapewne nie była tak groźny na pewno nie było tak szary jak sobie wyobrażamy, zwiedzając wystawę za ochronę też są niestety źle przygotowywane ale, toteż wina archeologów jestem jednym z tych w innych dobrze pani, żeby umieściła się w średniowiecznym domu w domu późnego średniowiecza i zerka pani to w lewo to prawo to w górę to w dół na urządzenia powiedzielibyśmy dzisiaj i i rzeczy nieoczywiste chociażby np. na podłogę, którzy zastanawiał się jak wyglądały średniowieczne podłogi no właśnie tutaj też niewiele na ten temat tak naprawdę możemy powiedzieć, dlatego że na obrazach, które zamieszcza w książce prezentowany jest najwyższy poziom społeczny prawda to są zamki to są pałace tam wszystko jest piękne tam są przepięknie zdobione mozaikowe posadzki tam są płytki natomiast druga strona, jakby zupełnie jak wahadło właśnie się w przeciwną stronę to mamy archeologiczne znaleziska po prostu to zwykłe klepisko natomiast na pewno była cała gama innych możliwości cała gama układania desek czy wbijania pali w 1 obok drugiego podłogę czy chociażby wykładania słomą czy co corocznego porządkowania wysypywania nowej warstwy ubijania klepiska wysypywania wniosku tutaj naprawdę tylko nasza wyobraźnia nas ogranicza nie skoro to klepisko szerzej czy swojej pani klepisko to pewnie chodziłam też do głowy określenie wyczekał okres bardzo niewłaściwe nieodpowiedniej higieny albo w ogóle braku higieny, a jeżeli się pojawi jakieś urządzenia związane z higieną raczej myślimy o Rzymianach, którzy się pojawili się ze swoimi higienicznym rozwiązaniami, a tymczasem wcale tak przecież nie było na to są kolejne 2 przekłamania, czyli że na średniowiecze brudne nie było trudne w średniowieczu nie palono czarownic kolejne 2 mity to się zaczyna pośrednio wieczór to cały czas się nie może przebić do świadomości społecznej, że średniowiecze było czyste brud zaczyna się w Europie po okresie czarnej śmierci po okresie zarazy która, jakby oduczyła ludzi przebywania we wspólnych łaźniach w ogóle mamy pandemię wszyscy doskonale wiemy jak groźne przebywanie skupiskach ludzkich w średniowieczu również zdawano sobie z tego sprawę dlatego zaczęto omijać łaźni właśnie były zawsze momentach zarazy zamykane w miastach natomiast tak naprawdę ludzie średniowiecza uwielbiali chodzenie do łaźni najczęściej właśnie odbywały się wieczory kawalerskie wieczory panieńskie właśnie były było coś tak oczywistego i tak dobrego, o czym wszyscy wiedzieli, że były zapisywane, jakby w testamentach obowiązkiem modlitwę za za osoby, która darowuje jako sumę pieniędzy po to, żeby biedni mogli do łaźni także tak naprawdę średniowieczu uwielbiali się mieć nawet spotykamy się raczej z przepisami, które ograniczają ilość kąpieli, które np. czeladnik powinien brać w ciągu tygodnia aniżeli zmuszają do dochodzenia do do tej łaźni szkoły miały takie dni, kiedy uczniowie byli prowadzeni do łaźni także to z kolejnymi, które należy obalić, czyli piękne podłogi wszyscy siedzieli w łaźni, skąd Skry i okres idealna chcę się powrócić do 7 lipca, chociaż patrząc na to co się dzieje to chyba zmierzamy szybkim krokiem natomiast zasady wszystko skończy tak tak alkoholu przez sam przez chwilę usłyszeć pana, ale już dobrze tak cudownie ze starszej pani profesor, skąd właściwie w jaki sposób średniowiecze, kto zbyt w jaki sposób ten został zbudowany co wpłynęło na to, że myślimy o średniowieczu jako o no właśnie takim brudnym rocznym krwawym okresie być może chodzi o to, że po po okresie antycznym, gdzie mamy tych Rzymian, których uwielbiany Greków, których cenimy również także być może dla Europy kiedy, kiedy te wielkie cywilizacje upadły ten okres Zorro zauważmy Antek był znakomity wśród ciemno można prawda w basenie morza Śródziemnego na naszych terenach nie bardzo wiemy co się działo na pewno nie było tutaj rozbudowanych cywilizacji wobec tego w momencie, kiedy one zaczynają powstawać w średniowieczu nie są od razu tak wspaniałe jak te, które z terenu morza Śródziemnego wobec tego no nic dziwnego, że ten okres nie jaki okres, którego nie można pisać no jest traktowany wszystko co złe zauważano potem było spychane w ten okres nieoświetlony, jakby źródłami pisanymi, którym niewiele wiedziano to, że troszeczkę więcej wiemy o renesansie, ale np. ten brud w renesansie tak naprawdę się pojawia dat palenie na stosie czarownic pojawia się znacznie później rażeni aniżeli w średniowieczu kościół szaleje dopiero w okresie kontrreformacji tak naprawdę, a to, że my o tym w średniowieczu niewiele wiemy być może właśnie spowodowało, że te wszystkie grzeszki cywilizacyjne są kładzione właśnie na kark ludzi średniowiecza, ale wiemy coraz więcej, a wszystko też dzięki przedmiotom, których pani pisze, bo czasami to właśnie nie gigantyczne zamki czy zbroje czy jakiś taki zapierające dech piersiach zdobienia, ale te najzwyklejsze przedmioty codziennego użytku mówią nam o tej codzienności o tym czym był dom jak wyglądał dom jak by umeblowany, kto czym się zajmował i chociażby w jaki sposób wyglądały drzwi czy też zamki do tych drzwi to znaczy, jeżeli myślimy o ludziach to myślimy o ich otoczeniu prawdę, jeżeli ci ludzie średniowiecza mają być nam bliższych mamy cokolwiek o nich wiedzieć to musimy wiedzieć o tym jak się ubierali czy z tego korzystali jak spali, jakie były do jakiego ich przyzwyczajenia co po prostu najlepiej obserwować przez pryzmat rzeczy historycy tutaj mogliby zrobić więcej ale jakby oni właśnie zajmują się tymi rzeczami wielkimi pokojami wybuchami wojen podpisywanym różnymi układami natomiast niewiele miejsca poświęcają rzeczą, która zresztą też nie nie do końca źródłach pisanych się przebijają źródłach pojawiają się rzeczy, które nie są są rzeczami niezwykłymi takie rzeczy codzienne to jest domena archeologów my z kolei nie mamy specjalnego specjalnych możliwości oddziaływania społeczeństwo zawsze w sezonie ogórkowym tak jak teraz latem nagle wszędzie pojawią się archeolodzy prezentują swoje rzeczy, ale umówmy się zabytek wyciągnięty z ziemi nie jest piękny jest szary z ceramika jest potłuczona metale są zardzewiałe wobec tego ten obraz, jakby rzeczy jest cały czas niepełne dlatego postanowiłam napisać tę książkę na początku byłam zarozumiała, bo ma być to 1 książka rzeczy ludzi średniowiecza, po czym okazało się, że tych rzeczy jest tak dużo nawet dla mnie było zaskoczeniem, że musiałam dokonać już podziału dlatego pierwszy tom jest w domu, ponieważ ten dom jest nam najbliższy tak naprawdę chciałam pokazać, że ci ludzie w średniowieczu tak samo cenili sobie wygodę tak samo cenili sobie bogactwo rzeczy, które tę wygodę, jakby ułatwiały tak samo lubili rzeczy ładne rzeczy piękne, które mogli mieć w domu oczywiście w zależności od zasobności no może mieszka wtedy nie portfela tak jak teraz czyli, że to chyba najbardziej nam przybliża tych ludzi tak taki był mój cel momencie, kiedy zacząłem pisać ta książka w takim razie do tych rzeczy ludzi średniowiecza powrócimy po informacjach Radia TOK FM państwa moim gościem jest pani prof. Anna Marciniak Kajzer z wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu łódzkiego informację o dziesiątej 20 po informacjach wracamy o czary w państwa moim gościem jest pani prof. Anna Marciniak Kajzer z wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu łódzkiego rozmawiamy m.in. o książce autorstwa pani profesor zatytułowanej rzeczy ludzi średniowiecza w domu wydawnictwo Uniwersytetu łódzkiego w domu, dlatego że tych rzeczy jest tyle Szanowni Państwo, że pani profesor podzieliła to ona kilka części, gdyż byłoby tych cegieł jeszcze więcej, ale alei i tak czyta się to wszystko wspaniale wspomniałem o cudownych ilustracjach, bo przecież informacje o rzeczach o tym jak wyglądały 4 ściany w domu co było na podłodze co ona na suficie, jakie drzwi cierpiałem przecież nie tylko ze znalezionych przedmiotów czy też tę wiedzę czerpiemy nie tylko na podstawie znalezionych przedmiotów, ale pani w tej swojej książce pokazuje różnego rodzaju obrazy czy też sztukę, który także możemy czerpać informację dotyczącą przedmiotów ich użytkowania wygląd i rozmiarze można porównywać łączyć ze sobą znalezione przedmioty z przedstawieniami tych przedmiotów z tak na pewno i tutaj właściwie powiem szczerze, że jak długo czekałam, że taką książkę napisze ktoś inny ktoś z kraju, gdzie tych zabytków jest więcej, gdzie na średniowiecznej ławce można usiąść w pubie jak np. w Anglii i w momencie, kiedy ukazała się książka Billa broń siana pt. w domu była niezwykle rozczarowana, ponieważ okazało się, że w średniowieczu w zasadzie nie ma nic na terenie Polski napisanie takiej książki trudne, ponieważ my też zabytków mamy niewiele niewiele również mamy ikonografii, która powstawała na terenie naszego kraju także no trzeba było zgromadzić wszystko co się dało, czyli w książce są zarówno przedstawienia ikonograficzne z malarstwa tablicowego, które zazwyczaj jest malarstwem dosyć symboliczny, ponieważ prezentuje sceny religijne jak i strony manuskryptów ksiąg, gdzie częściej możemy spotkać na obrazki, które przedstawiają codzienne życie ludzi jak również pan redaktor czytał tę książkę są pewne rzeczy zaczerpnięte z przekazów etnografów to, że u nas świat zmienia się w tej chwili tak bardzo tak szybko, że nasze dzieci już nie wiedzą jak wyglądały dyskietki pierwsze do komputerów to nie znaczy, że zawsze tak było kiedyś ten świat zmienia się powoli i relacje jeszcze nawet dziewiętnastego osiemnastego wieku przedstawiały sytuację, zwłaszcza na wsiach prawda niewiele różniącą się od tego co było średniowieczu, czyli ten mój wybór, że prezentuję tutaj obrazy, które najczęściej są spoza Polski prezentuje trochę przekazu, które też są spoza Polski no niestety nie miał wyboru ja po prostu staram się zebrać wszystko, bo tak naprawdę proszę państwa już nigdy nie będziemy wiedzieli jak to wyglądało dokładnie nigdy nie będziemy pewni, że nasze rekonstrukcje są dokładnie tak jak jak to wyglądało natomiast im więcej wiadomości zgromadzimy tym jak pełniejszy obraz uzyskamy właśnie dlatego są te obrazy one są przepiękne, ale one prezentują promil promila w domu, który w średniowieczu były, bo większość mieszkała tak jak no przejdźmy do skansenu ja uwielbiam zwiedzać skanseny, dlatego że tak naprawdę to nas troszeczkę co cofa w czasie zawsze na najwyższych szczeblach społeczeństwa wszystko zmieniało się szybko na najniższych mniej stąd te rzeczy, które są przedstawione na obrazach no to są te najładniejsze natomiast, jeżeli chcemy zobaczyć te zwykłe ładna idziemy do muzeum sprawdzamy dział średniowiecza, ale możemy również do skansenu tam obejrzymy rzeczy z drewna, które nie zachowały się w wykopie archeologicznym rzeczy ze skóry, które też nie zachowały, który przez całe wieki wyglądały bardzo podobnie tak jest przejmie moje zdanie ja mam ska ze skasowała mi problem przyznam się pani profesor, bo nie wiem np. jeżeli wybierzemy się do Sierpca do skansenu wsi Mazowieckiej bodaj względem wśród wskazań to wygląda to wszystko bardzo pięknie mamy taki dworek chata chaty wiejskie no tak jakby właściwie chłopi i pan żyli w harmonii doskonałej harmonii tymczasem mam wrażenie, że te stosunki na wsi pomiędzy ośrodkami władzy lokalnej, czyli tzw. panem tak, a rolnikami chłopami były bardziej chowani są to się wydaje skansenem rozwody notują taką wizję Bajko trochę panie do końca to znaczy znowu schodzimy na poziom przedmiotów, bo tak naprawdę moja wiedza historyczna nie jest aż tak rozległe natomiast podejrzewam, że była stosunki między chłopami panami były gorsze w wieku 18 dziewiętnastym aniżeli średniowieczu natomiast na poziomie przedmiotów, które może opowiem taką historię na od udało mi się na terenie województwa na Mazurach powiedzmy sobie odkopać Dwór, którego ściany miały przynajmniej 9m przynajmniej na 4, bo nie nie udało środkowe całego i w momencie, kiedy napisałam o tym artykuł History, który pisał recenzję napisał co to za 2 to Chatka, a nie Dwór no w średniowieczu nie było aż tak dużych różnic między macie inaczej były zamki prawda, ale to ten problem natomiast rycerz mieszkał w chacie w w swoim dworze, który rozmiaru owo i przestrzennie niewiele różnił się od chat Chłopskich z tego co wiemy z badań nie było dużo większe te obiekty na kupca, który badamy który, który nazywamy Dwór dworami tę pomoc tak jak w Anglii one nie były duże, czyli tutaj na wszystko zależy od tego, jaką miarę przyłożymy to skansen chyba prezentują to tak jak wyglądało natomiast czy obejście bardzo ładne w przypadku dworu obejście równie ładne w przypadku chaty nas ta kwestia zaangażowania dobrego ogrodnika jak archeolodzy wczesną wiosną późną jesienią chodzą w teren na tzw. badania powierzchniowe wtedy oglądamy polską wieś zupełnie innej perspektywy nie ma tej zieleni, która zasłania rzeczy takie niespecjalnie ładne i ja zauważyłem, że to się niezmiernie zmieniło teraz jak w średniowieczu nie wiem czy te obejścia chłopskie były bardziej zadbane czy mniej zadbane czy też skanseny prezentują to co co byśmy zobaczyli tego nie wiemy i jak mówię tego nigdy nie będziemy wiedzieć, zwłaszcza że archeolodzy niestety nie badają za dużo wiejskich siedzib badamy dwory badamy zamki na badanie wsi po prostu nie ma pozwolenia nie ma pieniędzy także no nie będziemy na ten temat za dużo wiedzieć no dobrze to w takim razie wkroczyły do tych hut kto, gdzie spał pani profesor, bo to jest fascynująca rzecz, gdzie pan jak panu no pan, gdzie się da oczywiście na zamkach panów wspaniałych łożach z baldachimami, które zapewniały ciepło, ale spał w 1 izbie spali państwo i służba i goście, którzy zjawiali nauczyli nie mogli wrócić Uberem do domu tylko musieli zostać na miejscu jest tego składane stoły rozkładaną posłania i wszyscy spali w 1 izbie oczywiście generalizując prawda natomiast na wsiach też były zbite z desek najprawdopodobniej wspólne łoże, których cała rodzina sypiała związkiem najmniejszych dzieci, które miały swoje kołyski, ponieważ mogły być po prostu zgnieciony w czasie snu przez dorosłych średniowiecze znało również pościel mamy wspaniałe opisy poduszeczki różnego rodzaju prześcieradeł i przykryć na na te wystawne łoża w średniowieczu panu na golasa też tak powiem natomiast zakrywa głowę znaczy zawsze spada w czapkach zarówno panowie jak pani tę głowę nagrywali natomiast nie było nocnych nie było pierza nie było nocnych Koszul natomiast podejrzewam, że na wsiach ludzie spali w tym czym chodzili, ponieważ tam nie było tak ciepło, że można było sobie pozwolić na rozbieranie się, ale może to są znowu w większości przypadków nasze domniemania, a skąd wiemy, że pan na tylko czapkach w ten sposób może, bo tutaj są pewne przekazana dodatek na tych obrazach widzimy, że osoby, które śpią no nie mają niczego na sobie natomiast zawsze mają przykrytą głowę ciekawe, dlaczego było akurat może, dlatego że ona jednak najbardziej bardzo areszt można było schować pod tymi wierna tam różnego rodzaju natomiast głowa wystawała najprawdopodobniej albo po prostu nie wymyślono takiej rozrzutności, żeby oprócz tego czym się, choć na co dzień jeszcze specjalnie szyć stroje nocne no tak, ale z drugiej strony mamy wieś, tak więc mówić o ratować cały dzień w czymkolwiek nam Błażej kładę się spać tak jak stoję, a osoba może ją mam drogie ciuchy to lepiej zostawić na nocnym stoliczku być może właśnie tak było natomiast podejrzewam, że osoby te bogate miały miały możliwość zmiany strojów natomiast biedni ludzie nam się zapewne takie możliwości nie posiadali jeszcze nie tak dawno oczek miał buty na lato wiosna i buty zimowe tak samo płaszcz był taki wiosenny zimowy i niewiele więcej to teraz mamy olbrzymie szafy, w których mamy mnóstwo ubrań fascynujące to, że powrócimy w takim razie do do tego życia w domu późnego średniowiecza, bo nie tylko coś 4 ściany i sen odpoczynek, ale przecież pozostało jeszcze wiele innych rzeczy i i to wszystko znajdą państwo w książce pani profesor autorstwa pani profesor, który dzisiaj rozmawiamy rzeczy ludzi średniowiecza w domu wydawnictwo Uniwersytetu łódzkiego państwa moim gościem jest pani prof. Anna Marciniak Kajzer z wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu łódzkiego informację o godzinie dziesiątej 40 o czary rzeczy ludzi średniowiecza w domu to książka wydana przez wydawnictwo Uniwersytetu łódzkiego autorstwa pani prof. Anny Marciniak Kajzer z wydziału filozoficzno historycznego Uniwersytetu łódzkiego to dopiero pierwsza część Szanowni Państwo tej przygody z rzeczami prawie 450 stron od cudownych przedmiotach średniowiecza zastanowią się pani profesor czy co dla pani czy były dla pań i zaskoczenia w czasie tego przebierania rzeczy segregowania rzeczy pisanie o rzeczach zastanawianie się na rzecz nad rzeczami na pewno tak to znaczy materiał archeologiczny tak mamy opanowany od wielu lat prowadziłem badania na stanowiska ze średniowiecza natomiast no nic nie uchroniło mnie przed kompletnym zachwytem przy oglądaniu malarstwa tablicowego jednak ten poziom luksusu, który oglądany na tych obrazach zupełnie jest oszałamiający zdaje sobie sprawę, że to są rzeczy naprawdę jednostkowe, że tego było niewiele natomiast rzeczywiście wzięli się temu przyjrzymy są to wnętrza zupełnie wspaniały oczywiście to malarstwo to jest sam koniec sam schyłek średniowiecza tutaj mówimy o średniowieczu, które trwało kilka wieków wobec tego no też musimy tutaj troszeczkę rozróżniać średniowiecza wieku dziesiątego średniowiecza wieku piętnastego natomiast pewne to zachwycające natomiast to chyba wszystkim słuchaczom przychodzi do głowy i co wszyscy najbardziej lubimy, czyli kuchnia prawda wszyscy używamy siedzieć w kuchni w tej chwili wraca moda na to co było w średniowieczu prawda średniowieczu pokój dzienny pokój, w którym przebywamy był jednocześnie kuchnią my teraz do tego wracamy mamy open Space, gdzie wszyscy się czujemy świetnie wszyscy tak naprawdę lubimy siedzieć w kuchni i tutaj moim może nie do końca zaskoczeniem, jakby uzmysłowiłem sobie to dopiero, pisząc tę książkę jak wiele średniowieczni ludzie mieli naczyń urządzeń palenisk sposobów ułatwiania sobie pracy w kuchni jak bardzo to było wszystko w sumie wymyślne jak jak Bano jak w średniowieczu znano lodówki, które były lokowane poza domem w średniowieczu znano wszystkie sposoby pieczenia obracania różne równo wszystko wszystko wszystko co służyło zaspokojeniu naszych zupełnie podstawowych, ale jakże przyjemnych potrzeb, czyli jedzeniu tak no 1 właśnie IT takie powiedziałbym urządzenia wielu wielokrotnego, ale tak uniwersalne tak, czyli które miały trochę ogrzewać może pomieszczenia jednocześnie lód, na których można było gotować piec no tak to biednych chatach było tylko jedno jest jedno pomieszczenie grzane w ogóle najczęściej, bo jedno pomieszczenia, ale generalnie, ale Nisko czy takie zwykłe otoczony kamieniami na poziomie podłogi czy kominek zamku dawał był, jakby miał 3 funkcje po pierwsze, można było tam przygotować pożywienia następowało obróbka cieplna poza tym dawał ciepło co, zwłaszcza w naszym klimacie jest niezwykle istotne przez znaczną część roku, a po drugie, dawał światło i o tym nie możemy zapominać, że jeżeli nad wymyślono te piece kaflowe, które były znacznie wygodniejsze zmniejszały zadymienie pomieszczenia były bardzo atrakcyjne ze względu na kafle tonie tak szybko rezygnowano z kominków czy palenisk, dlatego że po prostu wtedy trzeba było wymyślić inne źródło oświetlenia świece były dosyć drogi wobec tego takie palenisko czy kominek zapewnią nam również światło okna były małe, ponieważ zabezpieczano się przed utratę utratą ciepła pomieszczenia, czyli te to były wielofunkcyjne urządzenia jednocześnie przystosowany do tego, żeby był jak najbardziej wygodne, czyli kuchnia mówiliśmy o higienie mówiliśmy o przy okazji kuchni ogrzewanie oświetlenie tak, bo Allen, ale przecież kominki i to nie tylko to niejedyne urządzenia, które służyły ogrzewaniu oświetleniu nie 1 i tutaj jak rozmawiam z osobami, które nie są archeologa to największym zaskoczeniem dla wszystkich jest centralne ogrzewanie, które średniowieczu były dosyć popularne, czyli tzw. urządzeniach epoka Austin był to 1 centralny piec, w którym palono ogrzewano jakiś akumulator ciepła najczęściej były to kamienie otoczaki owe w momencie, kiedy wygaszana już ogień, żeby nie było dymu otwierano specjalne przewody którymi IT to ciepłe powietrze było wpuszczane do pomieszczeń, czyli było to centralne ogrzewanie takie piece możemy oglądać chociażby w Malborku możemy obejrzeć sobie taki piec tego typu piece sprowadzi do nas starsze one są troszeczkę inne tych pierwszych epokę etyczne, które grzały łaźnie rzymskie proszę czka inaczej to wygląda to ciepły pierwszy bezpośrednio wprowadzane do pomieszczenia, a nie przez podłogę ściany jak to było w tym rzymskich łaźniach natomiast do tej pory nam się wydawało, że urządzenie było niewiele jak wspomniałam spotkaliśmy w cysterskich klasztorach, ale coraz więcej badań archeologicznych udowadnia, że były to dosyć popularne sposoby ogrzewania zarówno na zamkach, jakie w klasztorach jak i nowych kamienicach mieszczańskich także to jest to co ludzi najbardziej zaskakuje centralne ogrzewanie w średniowieczu poza tym były piece kaflowe, ale to dopiero późno to sam koniec średniowiecza natomiast paleniska były najróżniejsze najrówniej przygotowane czasami podniesiony czasami na podłodze tego jest naprawdę bardzo bardzo bardzo dużą zwrócił się do kuchni na chwilę, bo wspomniała pani o naczyniach i pewnie naczyń, bo cała masa rozumiem, że podobnie jak dzisiaj mieliśmy naczynia z różnych form szkła, ale także metali żelazo, bo mówimy tutaj najczęściej żelaznych znaczenia, bo te mogą być najpopularniejsza, ale nawet zwykłe żelazo było dosyć drogie wobec tego prawdopodobnie nie w każdym domu żelazny Kociołek się pojawiał natomiast, jeżeli się pojawia, bo na pewno najbardziej podstawową podstawowym naczyniem, które można było, które można by powiesić nad paleniskiem i przygotowywać trawę kładło niewiele i niewiele osób było na to stać, chociaż wiemy, że chociażby zamkach krzyżackich tego szkła w Planicy dopicia było bardzo dużą, ponieważ one były delikatne tłukły się, więc mamy zapiski kupowano ich naprawdę sporo była to produkcja na masową skalę wręcz natomiast na pewno ubogich chatach nie spotykaliśmy szklanych naczyń to, czego jeszcze, jakby co jeszcze by nie uśnie nikt nie uświadamia się każdemu jest to, że naczynia, które są wykonane z gminy nie są takie łatwe do umycia już abstrahuję średniowiecze nie zdało detergentów nie można było wziąć płynu Ludwik tego naczynia to naczynie dokładnie umyć trzeba było mieć kilka naczyń, żeby nie mieszać nie mieszać potraw, bo jeżeli, więc w 1 garnku porowaty gotowaliśmy powiedzmy sobie kapuśniak to na pewno nie dało się w nim przygotować potem mleka prawda bo, bo to drobinki w tych porowatych garnkach zostawały, czyli tych naczyń musiało być znacznie znacznie więcej naczynia te zwykłe skorupy, który miał chodzi się zachwycają są naprawdę niezwykłym nośnikiem informacji my oglądając znaczenia możemy nie tylko określić status społeczny i zamożność gospodarstwa w zależności od tego jak naczynia wyglądają, ale możemy nawet powiedzieć, że w średniowieczu pojawia się duszenie znaczenie ponieważ, żeby udusić jakąś potrawę musimy mieć płaskie naczynie, które w, którego łatwo odparuje woda tutaj pojawiają nam się takie głębokie patelnie, które mogły umożliwić wspólne gotowanie zawiesiste sosów czy właśnie duszenie potraw, czyli tak naprawdę mając te drobne niepozorne skorupki mówimy o zamożności o statusie społecznym o sposobie przygotowywania potraw jest niezwykłe nośnik informacji zawsze studenci, którzy patrzą się z politowaniem jak ja zachwycam się tymi drobnymi skorupiakami dopiero po jednych zajęciach, kiedy sami wymyślają ile taka Skorupa może nam powiedzieć o tych ludziach są zaskoczeni także tutaj też ta kuchnia i te naczynia są mamy zdobienia na naczynia, które mogą nam powiedzieć nawet to innym wierzę może wiara różnych prawda o symbolice to jest niezwykłe nośnik informacji pani profesor czy da się dokładnie czytać ze skorupek i właśnie, jaka potrawa była w tym przygotowana to ten przysłowiowy kapuśniak tak myślę, że chciałbym od kwietnia 2 przecinkiem 2 to znaczy mieliśmy raz taką 1 przygodę z badaczami, którzy powiedzieli, że zbadają nam to co z tych ściankach było naj dostaliśmy przegląd różnego rodzaju izotopów pierwiastków natomiast na pytanie, czego to groch kapusta niestety nie umiano nam odpowiedzieć teraz oczywiście te badania są znacznie bardziej zaawansowanej możemy już rozpoznać rodzaj tłuszczu, który został ścianka często tłuszcz zwierzęcy roślinnym, jaki to Łódź natomiast tak naprawdę cały czas mamy troszeczkę problemów z tym, żeby na podstawie tych przywar jak my określamy w garnku określić co tam było gotowane czasami się udaje ale, ale nie tak często raczej tego typu informacje co mogli gotować uzyskujemy zbadań Palin logiczne, czyli badania pyłków roślin, które mogły być użytkowane, które w tym momencie były uprawiane trzeciego zbierane przez ludzi tutaj tonę więcej może powiedzieć oczywiście badamy również kości zwierząt, które znajdujemy na stanowiskach, więc wiemy co jedzono, a co za jakie zwierzęta złożyły na ołtarzu podziwialiśmy swoje życie niewiele się różni od tego co jemy teraz by była były to świnki były to krówki były to owce z tymże tutaj archeolodzy stosują takie śmieszne określenie Koza owca, ponieważ nie zawsze na podstawie kości możemy stwierdzić czy była to Koza owca, bo tak naprawdę te zwierzątka różnią różnią się przede wszystkim tym co mają na zewnątrz czyli, czyli skórą czy liczyli dają nam naukowcy z zupełnie czym innym na korze prawda natomiast tak naprawdę są dość podobne także, ale jeżeli partie różnią smakowo, ale tak oczywiście sery były były w średniowieczu produkowane i tutaj o palmę pierwszeństwa, gdzie pierwszy raz wyprodukowano ser, jaki toczą się boje, ponieważ Sojuszu archeolodzy odkrywają nowe naczynie chemicy badają co na tym naczyniu jest no i ogłaszają, że po raz pierwszy ser wyprodukowany właśnie tu, ale za moment mamy nowe odkrycie się okazuje konserwy produkowane, gdzie indziej obserwuję to z zachwytem jestem ciekawa jak daleko zajdziemy wstecz z tą produkcją sera no właśnie, kiedy dostał dotrzemy do najstarszego teraz oszukała pani np. cha właśnie, a to to jest ciekawe nie mam pojęcia dobrze, a co jest tak sobie myślę, że czym innym jest cenny przedmiot dla poparcia różnych grup archeologów tabu jedności cennych przedmiotach to pewnie myśli jakiś biżuterii drogich kamieniach kruszce, ale przecież dla badacza takich rzeczy zwyczajnych nazwijmy to co cenny przedmiot może być wypowiedź silnym oczywiście natomiast tutaj też chciała obalić przy okazji jeszcze 1 mit, że archeolodzy tak naprawdę kopią po to, żeby wyciągać ziemi rzeczy tak nie jest tak naprawdę dla archeologa ważne są warstwa ziemna tomy z tych warstw czytamy najwięcej przedmiot wyciągnięte z warstwy, kiedy archeolog nie może go z tą warstwą połączyć staje się znacznie mniej ceny znacznie mniej atrakcyjny, ponieważ my z tych warstw ziemnych czytamy chociażby to gdzie było palenisko, gdzie było miejsce do spania, gdzie znajdujemy te przedmioty jak możemy je powiązać z innymi przedmiotami, które znajdują się w tej samej warstwy, czyli że były użytkowane w tym samym czasie tutaj są nasze spory z tzw. wykrywać owcami, którzy mówią przecież my znajdujemy te przedmioty wyciągamy ziemi wam przynosimy, ale właśnie nie o to chodzi chodzi o to, że my musimy widzieć w ziemi my musimy sami je z tej ziemi wydobyć musimy sami zobaczyć jak one ze sobą żyją, bo tak naprawdę przednio żyje kilka razy żyje w momencie, kiedy użytkowany potem trafia do ziemi zaczyna żyć ponownie w momencie, kiedy archeologom odkrywa, kiedy odkrywa tę warstwę, której ten przedmiot spoczywa, po czym ten przedmiot ma jeszcze jedno życie np. w muzeum, czyli te rzeczy ludzi średniowiecza żyją kilka razy w magazynie sądzę w magazynie czasami na wystawie ale, ale nawet w magazynie czasami zajrzy tam jakieś biedny student, który dostaje pracę magisterską z jakiegoś zapomnianego stanowiska musi opracować przedmioty ją wydobywali daje im kolejne życie także te rzeczy ludzie średniowiecza żyją żyją wiele razy tak naprawdę ich życie zależy od tego ile my na ten temat możemy powiedzieć stąd ja, jakby nie był archeolog ale, ale tak naprawdę w tej książce znacznie więcej jest tego co mamy na obrazach tego co znalazłam w przekazach aniżeli samej archeologii pełną premedytacją tych zdjęć zabytków archeologicznych jest tam niewiele są ładne rzeczy z kolekcji muzealnych natomiast nie ma tego codziennego habit te codzienne przedmioty Warhol bogatych tych wyciągniętych z ziemi połamanych pogiętych zakurzonych tego nie ma, ponieważ tutaj, jakby wiem, że większość Czytelników nie dysponuje taką wyobraźnię żeby, żeby sobie to wyobrazić w czasie pierwszego życia przedmiotu, czyli wtedy, kiedy było pierwotnie użytkowane, zwłaszcza pani profesor trochę jak bohater powieści MR szali przywraca życie tym przedmiotom po raz kolejny fascynująca książka rzeczy ludzi średniowiecza to pierwsze w domu książka ukazała się nakładem wydawnictwa Uniwersytetu łódzkiego autorką jest pani prof. Anna Marciniak Kajzer z wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu łódzkiego bardzo pani dziękuję za dzisiejszą rozmowę informację bardzo dziękuję kilka dziękuję informacji już za kilka minut o godzinie jedenastej po informacjach wracamy do programu off czarek Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA