REKLAMA

Dlaczego świat istnieje?

Gościnnie w TOK FM: Wyborcza, 8:10
Data emisji:
2021-06-23 10:10
Prowadzący:
Czas trwania:
41:31 min.
Udostępnij:

"Szybki dowód na to, że musi być raczej coś niż nic. Wyobraźmy sobie, że zamiast czegoś byłoby nic. Nie byłoby wtedy praw, bo prawa to coś. Gdyby nie było praw, to wszystko byłoby dozwolone. A gdyby wszystko było dozwolone, to nic byłoby zakazane. A zatem nic zaprzecza samemu sobie. Musi więc być coś" - czytamy w "Why Does the World Exist" Jima Holta. W dzisiejszym odcinku Tomasz Ulanowski z "Gazety Wyborczej" zastanawia się nad tym, dlaczego świat istnieje. Jego gośćmi są: prof. Bogusław Pawłowski z Katedry Biologii Człowieka Uniwersytetu Wrocławskiego, dr hab. Tomasz Łojewski, chemik, pracownik Katedry Chemii Nieorganicznej Wydziału Inżynierii Materiowej i Ceramiki AGH w Krakowie, prof. Józef Spałek z Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej, UJ w Krakowie oraz Jan Woleński, prof. Filozofii UJ, absolwent prawa i filozofii. Więcej podcastów na https://wyborcza.pl/podcast

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
to jest ósma 10 podcast gazety wyborczej szybki dowód na to, że musi pić raczej coś niż nic dla ludzi nowoczesnych, którzy żyją w ciągłym pośpiechu wyobraźmy sobie, że zamiast czegoś byłoby nic nie było ceny praw poprawa to w końcu coś, gdyby nie było prawd wszystko byłoby dozwolone a gdyby wszystko było dozwolone to nic, bo zakazane, a zatem nic zaprzecza samemu sobie musi, więc być coś co kończy dowód czy Walt, dlaczego świat istnieje ósma 10 podcast gazety Rozwiń » wyborczej czy świat istnieje, dlatego że my istniejemy PSR Bogusław Pawłowski katedra biologii człowieka Uniwersytet wrocławski na pewno nie są takie koncepcje, których uważa się, że świat dąży do jakiegoś celu i absolutnie współcześnie części nie zgadzają się z takimi teologicznymi poglądami czy finalisty ręcznymi, a w szczególności jeżeli one mówią o celu związanym z życiem czy różnymi strukturami organicznymi mówią, że świat istnieje o to, żeby powstał człowiek albo, że post, jaki Super człowiek z absolutnie trochę absurd to jest taka ekstra kolacja myślenia przyczynowoskutkowego myślenia w kategoriach pewnej ciągłości zmian, która biegnie w tym samym kierunku co z punktu widzenia naszej wiedzy biologicznej wiedzy rewolucyjnej jest absolutnie błędne, dlatego że ewolucja nie zna celu ewolucja z procesem ani czynnikiem sprawczym i w związku z tym może prowadzić pewne zmiany w obrębie biosfery w 1 albo drugim kierunku my wiemy, że już siedział na tej planecie były różne wielkie wymierania tak nawiasem mamy do czynienia z następnym natury troficznych, którego dużym niestety współudziałowcem jest Homo sapiens, więc wiadomo, że dlatego dinozaury nic nie, bo zaistniał przypadek tak jak katastrofa kosmiczna, czyli zderzenie asteroidy żelu, który spowodował, że absolutnie zmienił się skład biosfery na tej planecie dlatego my tak samo dzisiaj patrzymy, że będzie pewna ciągłość unosi się na pewnym okresie czasu istnieje, ale z reguły potem wzięłam z różnych powodów jakiś katastrof ekologicznych czy innych w związku z tym uważam, że na pewno świat istnieje po to, żeby ściągnąć człowiek, tym bardziej że wiemy, że świat przez świat istnieje wg szacunków oczywiście astrofizyk ów około 14 000 000 000 lat 15 ziemia ponad 4 000 000 000 lat przez większość tego czasu zasadniczą większość nie było nas tutaj nie było człowiek cienia zupełnie nowym młodym gatunkiem jako gatunek Homo sapiens i w pewnym sensie jak się to czasami pokazuje skali czasu czy na gazie to są ostatnie na poziomie sekundy istnienia w ogóle tego, o czym wiemy co się nazywa naszą planetą to jednak, że trochę przerażające doznanie, kiedy myślimy sobie, że wszechświat ziemia życie istnieje poza naszymi zmysłami, że są zupełnie niezależnie od tego co postrzegamy to nie jest tak do końca walczymy postrzegamy znowu ja unika takiego widzenia stolicy stycznego, że nie Maciek może wykreował sobie rzeczywistość czy wykreował sobie prawa fizyki, które są niezgodne z rzeczywistością tak nie jest oczywiście my zaczynamy rozumieć pewną mechanikę procesu organizacji zarówno materia ożywiona jak ożywionej, ale to nie znaczy, że my znamy odpowiedź na przyczynę, czyli tak jak to robią biolodzy często zadają pytania dlaczego, dlaczego zatem takie inaczej, dlaczego istnieje ten gatunek, dlaczego ewolucja poszła w tym w innym kierunku post-rock możemy analizować takie rzeczy możemy dawać odpowiedzi, które mają charakter wyjaśnień takich mechanicy stycznych, ale nie jesteśmy w stanie odpowiedź na pytanie o pierwotne pytanie takie bardzo bardzo tematyczne, dlaczego istnieje w ogóle życie np. dlaczego istnieje wszechświat nie uważam jako agnostyk w tym względzie, że jesteśmy jako ludzie w stanie odpowiedzieć na pytanie, dlaczego istnieje świadczy wszechświat albo jesteśmy w stanie rozwiązać tego dylematu, który często się pojawią filozofów, dlaczego raczej coś jest albo czegoś nie ma, gdyby niczego nie było, bo w ogóle pytanie o to czy coś ma być czegoś nie być, więc to są zbyt wyrafinowane pytania, na które może odpowiedzieć współczesny człowiek przynajmniej, bo dlatego, że nasz mózg jest dostosowany do zupełnie innych problemów rozwiązaniem problemów oczywiście pojawiają się na skutek pewnych elementów związanych z rewolucją ludzkiego mózgowia bardzo wyrafinowane trudne odpowiedzi pytania czy pytania czy jesteśmy w stanie odpowiedzieć, ale dlatego większość ludzi na tej planecie używa pewnych stereotypów albo pewnych opowieści mitów, które dają im satysfakcjonującą odpowiedź, która jest odpowiedzią niekoniecznie prawdziwe najczęściej nie sprawdziło, ale przynajmniej zaspokaja ciekawość umysłu, który próbuje drążyć i poszukiwać pierwociny tego świata czy przyczyny, ale czy to pana zadziwia, że z tych pierwotnych życia, które wg dzisiejszej wiedzy narodziły się około 4 000 000 000 lat temu z tych prostych pierwotnych prostych mikroorganizmów ewolucja wymyśliła taką mnogość takim rowie skomplikowanych form życia, jakie znamy teraz ta akurat nie jest takie trudne, dlatego że współczesne ewolucja odpowiada na to pytanie to jest proszę pamiętać, że to jest niesamowita skala czasu dużo dużo większa niż my jesteśmy sobie w stanie wyobrazić w tym sensie, że absolutnie nieporównywalna z życiem organizmu, które nawet najdłużej może żyć tak jak nie wiem słonie człowiek czy nawet organizmy takie jak drzewa jest sektor się dużo dłużej, więc na skalę dużo większa my próbujemy odpowiedzieć staramy się oczywiście ciągle jest wiele znaków zapytania jak wygląda mechanika pytanie, dlaczego raczej niż jak na pytanie jak się to działo samego początku mamy pewne odpowiedzi nie zawsze one są w tej chwili takie stuprocentowe można powiedzieć, ale mamy tyle argumentów, że stosunkowo dużą pewność możemy powiedzieć mamy na temat mechanizmu, dlatego że ewolucja działa w sposób kumulatywny kumulują się procesy boją się pewne zmiany, które w efekcie generują większą różnorodność jest masowa nie musi być generowana, ale pojawiają się różne nisze ekologiczne różne adaptację, które związane są z wykorzystaniem albo elementów biotycznych albo biotycznych i w efekcie pojawia się pewna różnorodność, która się pojawia i która się na fluktuacje czy zmienia się ten poziom bioróżnorodności i w pewnym momencie pojawiają się takie tak samo jak rząd naczelnych wiemy, które zresztą tak jak ssaki, które prawdopodobnie nie nie byłyby panami w tej chwili na tej planecie w ukoronowaniem można powiedzieć tego panowania jako gatunek jesteśmy, gdyby nie wyginęły dinozaury więc, więc mamy tutaj elementów co, do których to mechanik możemy zrozumieć, chociaż ciągle zastrzegam, że to nie jest tak, że to zrozumienie już jest takie, że nie będzie żadnego przełomu nie będzie żadnych zaskoczeń naukowych nie będzie jakiś nowych elementów tego mechanizmu, które nam dadzą, jakby lepszy ogląd tego procesu całego natomiast fundamentalne pytanie, które pan zadaje jest takie, dlaczego świat istnieje, dlaczego nie organizmy żywe ja mógłbym powiedzieć, że jakby podstawową funkcją organizmów żywych jest replikacja przekazywanie informacji wbrew temu co niektórzy chcieliby biolodzy nie są materiale sami, dlatego że nawet jak spojrzymy na organizm np. człowiek to się składa materii oczywiście, ale ta materia przez niego przepływa jeśli się dotykamy dzisiaj np. dotykamy swego nosa czy palcu nie zdaje się często sprawy, że ten sam palec czy ten sam no bo zbudowane z innej materii jeszcze parę lat temu mimo tego, że on nie zmieniły kształtu, więc istotą organizmów żywych jest informacja ta informacja można powiedzieć zależności od typu rozmnażania będzie los kluczowy będzie przez pączkowanie czy przez podział itd. ona ulega jakimś stopniu rozproszeniu w następnych pokoleń, ale jednak on jest fundamentalna, czyli w pewnym sensie nie wiadomo dlaczego organizmy żywe, które powstały rewolucji one są głównie po to, mają oczywiście różne mechanizmy, które najpierw muszą zapewnić przetrwanie czynno pobieranie energii wzrost rozwój i do pewnego momentu dochodzi element oczywiście rozrodu i możliwość replikacji co więcej ten instynkt przetrwania tak silną wszystkich gatunków, że w przypadku człowieka spowodował pewną taką można będzie tą absurdalną sytuację dlatego żony tak silny, że my chcemy żyć również śmierć nawet się mówi tzw. życiu pozagrobowym ja panią też oksymoron biologicznego punktu widzenia bez ich życie ustaje biologiczne to jak może w życiu pozagrobowym mówi się jest taka silna chęć przetrwania jednostki, że nawet poza materią oczywiście chce jeśli istnieć my mamy różne określenia na to, że dusza istnieje po śmierci w związku z tym są różne przekazy religijne różne systemy religijne, w których chociaż nie wszystkie oczywiście, które tak przekraczają tę materię to możliwość przekazywania informacji poprzez materię poprzez opakowanie, które je organizmy ciało na coś co jest poza tym w oczy społecznego punktu widzenia można powiedzieć, że w różnych systemach elit to jest także w istocie, jeżeli przekaz informacji najważniejsze to my, jeżeli dojdzie do replikacji skutecznie replikacji rozmnażania to oczywisty sposób, nawet jeżeli my istniejemy jako jako nasze ciało powiedzmy sobie organizm dane na to ta informacja została przekazana następnym pokoleniu są to czasami widać jak się obserwuje znowu odniosę się do człowieka, bo to nasz gatunek najwyższy ciało oczywiście koszula widać czasami jak syn jest podobny do ojca córka do matki w związku z tym można powiedzieć, że ten biblijny Matuzalem, jakoby żył około 900 lat możliwe, że to jest taka metafora tego, że jego przodkowie jego synowie praw prasy nowi ciągle żyć, chociaż niektórzy twierdzą, że nastąpiła pewna pomyłka, że to 900 lat tylko 900 księży całych miesięcy zatem byłoby to około 88 lat Matuzalem co w tamtych czasach było naprawdę dużym sukcesem dzisiaj wiemy, że 88 lat to mniej niż średnia długość trwania życia mężczyzny w Szwajcarii czy Japonii w wielu krajach w Polsce ciągle większa niestety to jest ósma 10 podcast gazety wyborczej dr habilitowany Tomasz Łojewski Chemik pracownik katedry chemii Nieorganicznej wydziału inżynierii materiałowej i ceramiki AGH tylko dlaczego świat istnieje na to pytanie potrafi odpowiedzieć ale, sięgając do dyscypliny, którą sam się zajmuje możemy znaleźć informacje, które pomagają nam zrozumieć nawet wyjaśniają nam po prostu sposób chyba pełne jak to się stało, że istnieje życie jako się stało, że ten świat my żyjemy, którego jesteśmy częścią wygląda tak jak wygląda życie, czyli co, czyli zdolność do reprodukowania się zdolność do interakcji z otoczeniem zdolność do szycia w otoczeniu związana z pobieraniem pokarmu tak wszystkim co jest potrzebne naszego metabolizmu co sami potrafimy robić co robią inne zwierzęta rośliny i jakie czynniki pierwsze Chemik rozkłada życie od stanu rozkładu jak NIK składa życie w no co mam przywoływać serial Breaking Bad rozpuszczanie w twarz jednej z ofiar, które w tym serialu na jego początku pojawia chyba nie no Chemik będzie szukał sposobu w jaki materia może się organizować tak złożone struktury tak złożone związki chemiczne, które potrafią się publikować to chyba Chemik nazwie początkiem życia to, że system zaczyna umieć odtwarzać umie no właśnie aplikować rozmnażać się powiedzieć, iż ten moment przejścia jest trudne do wskazania mamy ziemię zainfekowaną wieloma formami życia trudno izolować układ tak, żeby był on otworzeniem warunków panujących na ziemi 4 000 000 000 lat temu, bo niedokładnie wiemy jak wtedy kształtowało się otoczenia, jakie były warunki no ale możemy próbować takie próby są podejmowane od dziesięcioleci, kiedy wiele różnych pomysłów konceptu powstała temat w jaki sposób mogło dojść do powstania pierwszej powiedzmy komórki tak, jeżeli będziemy szukać tego podstawowego budulca to chyba wskażemy komórkę jako ten najbardziej pierwotny najmniejszy element, który ma zdolność produkowania się i wymiany materii Energi z otoczeniem także może się od wrzenia w jaki sposób ponoć niektórzy śmieją, że życie to nic innego jak szczególny rodzaj reakcji węgla innymi rywalkami oczywiście to życie, które my znamy, którego jesteśmy częścią opiera się coś co chemicznych w materię organiczną, czyli czy związki węgla i ale z wydaje, że nie jest to jedyna forma życia zresztą sami przyczyniamy się w tym momencie w okresie tych ostatnich dziesięcioleciach tak intensywnego rozwoju elektroniki informatyki do tego, że zaczynają powstawać no może jeszcze nie organizm, ale systemy, które potrafią reagować na otoczenie, w którym myślimy, że mogą być takim zaczątki sztucznej inteligencji prawda być może takiej ewolucji, która nastąpi po naszej ewolucji, więc i to życie nie jest oparty o chemii związków węgla tylko krzem, ale wracając do tego konceptu życia organicznego w tej formie, której też i na ziemią oczywiście istnieje, ale szukamy go w kosmosie i znajdujemy są wieści z jednego z księżyców Saturna donoszą, że znaleziono tam szerokie spektrum związków organicznych złożonych wskazuje na to, że w oceanie, który znajduje się tam pod jakąś taką zostaną skorupą coś tam takiego się dzieje co powoduje powstanie tak szerokiego spektrum związków organicznych co od razu podsuwa nam myślę, że być może jest to sprzyjające życiu takiej formy jak my znamy środowisko, więc szukamy życia organicznego opartego związki węgla poza ziemią i szukamy mechanizmu, który spowodował, że ono przybrało taką postać tutaj na ziemi w wczesnym okresie istnienia ziemi naszej planet co jest takiego szczególnego węglu rząd tak się sam organizuje życie na musiałbym wchodzić pewną specyfikę budowy związków organicznych to, że węgiel potrafi tworzyć 4 wiązania stanie tworzyć duże struktury długie łańcuchy czy pierścienie w olbrzymiej ilości powiązań również innymi pierwiastkami i oczywiście wodorem tlenem azotem Siarką słowem różnorodne związków organicznych jest olbrzymia one mogą mieć bardzo duże cząsteczki no również tak złożone jak te, które są budulcem dzisiejszego życia na ziemi, czyli np. dna to bardzo złożoną cząsteczką inna właśnie ciasteczko związku organicznego i o tym stopniu złożoności struktury oparte o łańcuchy innych pierwiastków z kandydatem mógł być czym chyba nie są znane, więc nam się wydaje na razie przynajmniej, że formy życia jako zbliżone do tego, jakie znamy, jaką sami jesteśmy muszą być oparte o chemii związków węgla, czyli mówiąc obrazowo inne pierwiastki kleją się do węgla ja może przywołam taki eksperyment bardzo znany sprzed już 60 kilku lat wokół 1000 pięćdziesiątym trzecim pewien młody człowiek wpadł w taki pomysł, żeby sprawdzić czy istnieje możliwość powstania związków organicznych, które my oceniamy jako takie podstawowe komórki podstawowe budulca życia na ziemi, czyli aminokwasów takim prostym eksperymencie, którym zmieszał kilka gazów, które wtedy wydawało tworzyły taką pierwotną atmosferę ziemi, czyli metan amoniak powodu parę wodną i po zamknięciu tego szklanym naczyniu, w którym zatopiony budżet elektro, gdy przepuszczał przez nie prąd, powodując wyładowania, które w atmosferze dzisiejszej dawnej ziemi zachodziły te dostarczą energii do tego układu IPO pewnym czasie takiej zabawy stwierdził, że w tym znaczeniu po wykonaniu powinni analiz powstała brzmi ile związków organicznych w tym również aminokwasy to było przełomowe doświadczenie, które natychmiast zaczął być kopiowane modyfikowane, gdyż w wielu laboratoriach sprawowaną opiekę zweryfikować to poprawnie przyklejone eksperyment i zobaczyć, jakiego rodzaju jeszcze inne produkty mogły powstać tak prostym teście jak ten opisałem trup trafi na taką ścieżkę przemian, które doprowadzi do powstania związków organicznych Teresą budulca ami cegiełkami podstawowymi życia było wiele i będą kolejne lub torach wprowadzić takie testy łączą ze sobą różne agendy, które różne Gazy różne związki chemiczne i bombardując tu światłem światłem ultrafioletowym podnoszących temperaturę czy, działając z wyładowaniami elektrycznymi takim pomysłem sprzed kilku lat, który jakoś uwiódł mnie z powodu, który zaraz wyjaśnienie i chciałem powiedzieć był eksperymenty, w których połączono ze sobą kilka składników chemicznych, których znajdował się tlenu świadczy węgla to prosty związek, który występuje drzewa funta, czyli dzisiaj zapewne występował kiedyś i w wyniku analizy produktów na takiej mieszaniny reakcyjnej stwierdzono występowanie nie tylko aminokwasów, ale również w związku, które miały wiązanie punktowe istotne dla materii organicznej na życia i ten Janusz Jadczyk węgla, kiedy zapiszemy go w taki sposób, jaki zapisał jego wzorem Chemik to ma właśnie symbol nazwę, zapisując ją dostaje litery COS i to jest ten żart nie możemy powiedzieć to coś to coś co spowodowało spadku tego eksperymentu, że ze związków prostych zostaliśmy produkty, które możemy wyobrazić sobie jako składniki, które są pierwszymi takim bardziej złożonymi klockami na ścieżce do stworzenia komórki wszystkie oparte na węglu, a skąd ten węgiel się wziął w ogóle, bo jeżeli pytamy o to dlaczego jest coś raczej niż nic to zastanawiam się no ale skąd te wszystkie pierwiastki, których uformowało się życia jest również mała się przyroda ożywiona skoro wszystko się wzięły to tutaj sięgamy już po dziedziny chemii zwaną chemię jądrową, czyli po przemiany, które pozwalają uzyskiwać nowe pierwiastki w wyniku procesów takich, jakie mają miejsce np. w miastach, które prowadzą do powstania coraz cięższych pierwiastków od wodoru, który jest najlżejszym pierwiastków przez Hel aż do węgla, który nie ma bardzo dużej masy atomowej i tych cyklach przemian jądrowych dość prędko powstaje jest obecnie w kosmosie wielu różnych i materii międzygwiezdnej znajdujemy węgiel również innych widzimy go w obserwacjach takich, które pozwalają na analizę chemicznego składu gwiazd będzie nie rzadkie pierwiastki no dobrze czyni węgiel wziął się z gwiazd gwiazdy wzięły się, skąd gwiazdy powstały z wyniku przyciągania grawitacyjnego materii rozproszonej po wielkim wybuchu, który tak jest Gębski przestrzeni kosmicznej w wyniku wzrastania ich masy i wzrastania siły grawitacyjne, która przyciągała kolejne porcje materii narastały w ten sposób aż ich przyciąganie wzajemne oddawał w stanie różnicy ciśnień wzrost temperatury rozpoczęcie procesów termojądrowych i mną wiele etapów ewolucji życia miastu teraz możemy obserwować po świat wokół nas ten, który obserwujemy przez teleskopy jest świadectwem wielu różnych możliwych ścieżek rozwoju miast i na różnych etapach tego rozwoju, więc mamy wgląd i przyszłości przeszłość naszej jazdy w takim razie skończy, że wielki wybuch tego nie wiemy i takim się wydaje tego nie wiem i nie wiem czy kiedykolwiek będziemy to widzieli, gdyż pytanie dotyczy zdarzenia spoza horyzontu, do którego my możemy dotrzeć aż myślą o naszym eksperymentem śnieg mec różne pomysły różne teorie różne hipotezy dla mnie szczególnie uwodząc jest taka, która wiąże się z tym pani zdziwieniem, że to cechy wszechświata jak my znamy badamy możliwe są przy pewnych wartościach, których stałych fizycznych, które wnoszą tyle ani inaczej, gdyby miał inne wartości świat musiałby wyglądać inaczej w ogóle nie mógłby istnieć, bo nie byłoby przemian jądrowych i dlaczego np. akurat stała na tak jak mają wartości i jedna z takich koncepcji hipotez mówi, że istnieją inne światy, które stały przyjął inne wartości mamy taki ocean się światów, których istnieją tak jak bańki mydlane pęcherzyki, które są właśnie kolejnymi światami, które mają inne cechy fizyczne jak inne nieco warunki początkowe powstania były i pytanie, dlaczego na świat jest tak jak inne no właśnie ten obrazek jakoś nam tłumaczy, że są możliwe inne świata ma kod jesteśmy w tym słuchasz ósmej 10 podcastów gazety wyborczej prof. Józef Spałek wydział fizyki astronomii informatyki stosowanej Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, dlaczego świat istnieje, choć pan musi z tym coś inaczej byłoby nic świat istnieje i na to pytanie nie ma odpowiedzi ani na gruncie nauki no, chyba że się wiedzie poza naukę, ale o tym rozumienie będziemy rozmawiać teraz ja tu zawsze cytuje przez kota mińskiego prakseologii, który mówił, że nie należy pytać o sens życia czy w tym wypadku sen świata takie pytanie bez sensu darzy tylko pytać o cel życia cel życia czy, żeby było ono dobre mniej lub bardziej dobry natomiast jeśli chodzi o świat, dlaczego istnieje możemy tylko powiedzieć domyślać się z tego przez obserwację jak on istnieje co mogło być tym praw początkiem prawda to jest po prostu zaczęły się od tego wielkiego wybuchu zobaczyli tzw. gangu jak to Fred, choć nazwa staje się czy wziąć g, czyli po prostu świat powstał z nicości niby wtedy jako potężna fluktuacja tzw fluktuacja kwantowa co się za tym kryje dalej nie wiemy, bo od tego momentu dopiero jesteśmy w stanie mierzyć czas prawda liczyć czas no jakiś sposób doszliśmy do Wagu najprościej oczywiście wiele argumentów natomiast jest tego typu sprawach jak rozwiązuje równania w teorii względności w takiej lub innej wersji no to to są rozwiązania, w którym zarówno dotyczą, jakie wybierze jakieś warunki początkowe i do przeszłości do przeszłości i cofając się wstecz osiągamy taki punkt w tych rozwiązaniach, kiedy wszystko się robi osobliwe co znaczy nieskończone to jest ten umownie ten punkt również 0, kiedy gęstość materii jest nieskończona wtedy łamię się te nasze pojęcia, które mamy do tej pory, więc istniejemy z tego względu na gruncie nauki się po prostu powstawać można powiedzieć niczego jako potężna fluktuacja powstały w świat materialny, który w dalszym ciągu ewoluuje nr 6 jak cały się rozszerza jak to niczego czym w takim razie jest nic co to jest nic zbadać co to jest próżnia da już starożytni Grecy mówili, że natura boi się w różnych to było wynikało trochę filozofia Demokryta ordery, który powiedział, że istnieją tylko atomie wyróżnia jak doszedł do tej koncepcji tych elementarnych składników atomów to jest bardzo ciekawy rozumowanie, bo oni wtedy nie mieli obserwacji natomiast wtedy tacy ludzie jak Arystoteles wielu myślicieli było to nie do pogodzenia się może istnieć po prostu zawieszenie w tej takich bezcennej próżni zawieszonych jest, jaki świat materialny być może wypełnioną dlatego aniołami ale kto nie wchodzimy ludzie zmagają się przez wieki czy istnieje próżnia prawda potem w tym siedemnastym wieku był ten słynny eksperyment, kiedy wypompowano powietrze powietrze 2 pułku nie można było rozerwać no i wtedy Otto von Amerykę powiedział no może oczywiście to jest ta już nie istnieje jest bardzo ciekawa koncepcja, że nic istnieje najbardziej zaawansowanej kwantowej teorii, czyli tzw. kwantowej teorii pola pojęciem pierwotnym jest stan różnych z tego stanu tak zbudowana jest cała matematyka tej fizycznej teorii, że cała świat materialny da się wykreować z tego uniwersalnego stanu i zakładamy, że on istnieć wtedy co się okazuje okazuje się jak my kreujemy stany próżno okazuje się, że jest coś w rodzaju takiego sprzężenia zwrotnego, że ten świat materialny, który tworzymy zaczyna fakturować zaczyna ani holować rodzić cząstki anty cząstki na nowo i wobec tego wtedy widzimy, że ten stan początkowy studia założyliśmy nie jest tym samym czym jest stan końcowy wobec tego jak obecnie mówimy, że ta próżnia to w gruncie rzeczy to jest coś bardzo frustrujące oczywiście może pan powiedzieć jak zachować energię jak jak pan niczego co tworzy prawa czy energia jest zachowana czy nie, ale też z osobna sprawa, którą w teorii kwantowej daje się też wytłumaczyć, więc tyle powiedział, że po prostu to nic to nie jest takie nic to jest coś co fluktuacje bardzo silnie reklamuje się ani chwili jest powrotem itd. i to tzw. ZRID normalizować stan różni taki wielki fizyk angielskich Poldi Irak z Cambridge po prostu zauważył, że istnieją rozwiązania z jego słynnego równania i raka dodatni energii, czyli te normalne cząstki, które propagują prawda, bo jak chcemy uruchomić jakąś cząstkę, żeby się poruszała Noto musimy dodać energii kopniaka musimy dać, ale zauważył, że są też w stanie o ujemnej energii to są stany, kiedy mamy tzw. działania przyciągające jeśli to były cząstki przyjął jak tak grawitacyjny macie 2 masy przyciągają ich energia wzajemna grawitacji jest ujemna i te stany ujemnej energii wobec tego powiedział co jest co się dzieje i one są równoprawne jak stany dodatnie co się dzieje wobec tego, ponieważ stany ujemnej napiszą dzisiaj w tym cały świat materialny powinno nam ani izolować do tych Stanów o ujemnej energii i z tego założył, że stany ujemnej energii są całkowicie zapełnione już nie da się ich dopełnić dopiero te dodatkowe stany nad tym stan różni zapełnionych ujemnych stanu energii jest nasz świat materialny oczywiście te koncepcje ewoluowały, bo to powstało gdzieś 80 lat temu te koncepcje, ale mniej więcej taki mamy stan, że próżnia jest czymś bardzo żywy czy to nic da się zapisać jako 0 czy to jest niewłaściwe właśnie właśnie odróżnia się w teorii kwantowej 0 to jest to 0 matematyczne takie natomiast ten stan różni bez materii to jest zupełnie inny stan to jest bardzo nietrywialne stan natomiast ważne jest co fizycy w szczególności w naukach ścisłych, żeby nawet nie rozumiejąc nie rozumiejąc czegoś móc tym operować i przewidywać zjawiska, które da się mierzalna turyście powtarzalny, który da się uchwycić eksperymenty to jest ten drugi wymiar, że to jest nie tylko koncepcja koncepcja różni jest tylko koncepcją, ale z tej koncepcji królującej później wynikają pewne konsekwencje doświadczalne, które my sprawdzamy np. co się okazuje, że taka trywialna rzecz jak w 2 kawałki metalu okazuje zupełnie neutralne zbliży do siebie istnieją siły między tymi, mimo że ładunki są elektryczne Neutral i to te fluktuacje próżni powodują, że one przyciągają jednak teraz wracając, dlaczego świat istnieje właśnie był wielki wybuch, dlaczego wilki 2 to jest pytanie poza granicą fizyki najdziwniejsze, że koncepcja wielkiego wybuchu pierwszy zauważył ksiądz katolicki na Uniwersytecie katolickim w Belgii lupę siodle metr wobec tego dość dużo ludzi od razu wyciągnął ASA to był akt ten akt stworzenia, które jak teraz wiemy 13 i siedemdziesiątych 1 000 000 000 lat temu się zdarzył nie tak wbić 4000 lat temu 6000 lat temu to 4000 to był wyczekiwany wobec tego 6000 lat powinny mieć świat moi koledzy, którzy są wierzący bardzo pewnej kolega współpracownik Ameryki uważa popatrz po prostu przestać się wszechświat ma prawidłowości macie prawa to nie jest piękne, że to jednak istnieją, że jest racjonalny ten świat czy to świadczy o tym, że prawdopodobnie jest coś więcej niż tylko te nasze racjonalne prawa do NATO ja odpowiadam jako taki trochę adwokatów diabła Lee to adwokat diabła odpowiada no tak, ale popatrzcie jak mamy chaotyczny całkowicie procesy fluktuacje liczby cząstek całkowicie chaotycznych to też się da opisać matematycznie przy postaci na świat rozkładu Gaussa brata, czyli jest to tzw. centralne twierdzenia graniczne, więc to, że istnieje matematyka to jest zadziwiające, ale tak jest natomiast oczywiście jak zajmuje takiej gry czysty stanowisko nie ma jednak ostatnio troszeczkę zachwianą moją wiarą w to, że ja hipotezy znacznie gorzej nie stwarzamy hipotez opisujemy to co się da sprawdzić np. zapytałem siebie jak to jest, że mózg, który w zamkniętym układem potrafi sam zanegować siebie napraw, dlaczego istnieje prawda, dlaczego istnieje czy jak istnieje to znaczy, że istnieje coś więcej ponadto co bezpośrednio racjonalnie jesteśmy w stanie opisać oczy będziemy kiedykolwiek w stanie tak dalej do tego czy rosyjska miały też pytanie doskonale widać to sen spędza sen człowiek człowiek i bardziej się starzeje w dacie spędza z powiek i tutaj jak ten artykuł napisałem do gazety wyborczej napisał jeden z internautów o tym wiedziałem, ale to fantastycznie zawsze się czegoś od ludzi, bo lepsza tamże człowiek nie poznasz siebie do końca nie zbuduje struktury bogaczy niż jest mózg żadnej ta, z której się składa no i Stanisław Lem mówił w ten sposób, że no, bo trzeba dopiero stworzyć to przystawkę komputerom wielką, która razem w połączeniu z mózgiem rada będzie w stanie jako układ bogatsze od głosu, gdyby nie wstanie zrozumieć mózg, ale czy jesteśmy jeszcze mniej natomiast ten człowiek ten internauta napisał coś takiego, że prawdopodobnie to moje twierdzenie tej naszej ograniczono ości nie zachodzi, bo jest coś takiego jak sztuczna inteligencja i muszę powiedzieć uderzył w sedno, dlaczego dlatego, że mimo, że sztuczna inteligencja stworzona przez nas jest wymyślona przez nas także wydawałoby się nie powinna niczego więcej wnosić niż to co mi to wnieśliśmy prawda po prostu natomiast okazuje się, ponieważ jest to tzw. programować rysy czy w oparciu o sieci neuronowe my tylko stwarzamy zasady, a nad wyjściami już niema kontroli, ponieważ tam zachodzą miliardy procesów szybciej nawet czy zachodzą prawdopodobnie w procesie niż w mózgu w związku z tym możemy mieć aut z tego, który już nie zaprogramować my, mimo że zaprogramować ćmy to maszyny, która tą sztuczną inteligencję uprawia także być może sztuczna inteligencja w danym też jakąś część odpowiedzi ze względu na to może nie jest tak skomplikowane mózgi jeszcze jeszcze niema 100 000 000 000 elementów, ale myśli znacznie szybciej zaczął szybkie kombinacje grup jak my mówimy przestrzeń zdarzeń czy jakąś tam przestrzeń możliwości i wyrzuca szybciej jakieś częściowe odpowiedzi także być może sztuczna inteligencja może w tym pytaniu zresztą wśród brytyjskich działa, tak więc jak nasz mózg ludzki zadziwiające ta 1,5kg tej karty po prostu z tymi połączeniami chaotycznej bardziej chaotycznie mi niektóre mają 9 pustki prawda 2 Sony niektórzy mają 10 000 Chrzanów, że taki układ komunikacyjny potrafi doprowadzić do czegoś tak skomplikowane jak regulację organizmu co więcej od porządkowania świata to jest ósma 10 podcast gazety wyborczej co filozofia ma do powiedzenia na temat tego, dlaczego jest coś raczej niż nic Jan Woleński profesor filozofii emeryt na jeszcze uczy wyższej szkole informatyki zarządzania w Rzeszowie natomiast przez lata byłem prof. Uniwersytetu Jagiellońskiego życie zacząłem od prawa jest absolwentem prawa filozofii, a potem przeszedłem trafi zaś pan zaczął od pytania, które postawił Life nic, dlaczego istnieje raczej coś ani nic, ponieważ nic jest prostsze i płacisz tak odpowiada w związku z tym trzeba wyjaśnić, dlaczego właśnie istnieje coś, czyli jak kolejnictwo wiedzę podać rację dostateczną tego, że świat istnieje, bo wszystko co istnieje zdaniem Leibniza musi mieć racji swego istnienia, więc tak to w zarysie u niego wyglądało, lecz do tej z tą znaczy uważał, że to rację dla istnienia świata jest istnienie Boga, ale dalej rzecz się komplikują, ponieważ na jego stosunek do religii nazwijmy to oficjalny zresztą protestantem już nie jest taki do końca jasnych, a czy odpowiedzią na pytanie w takim razie, kto coś Boga niebo Bóg jest czy ma rację w sobie tak to było o niego w ten sposób natomiast myślę, że najmniej się pomylił pomniejsze, dlatego że nic wcale nie jest prostsze od czegoś i to można pokazać na bardzo wielu przykładach to znaczy wszystkie, jakby proxy mać nicość matematyczne fizyczne okazały się być bardzo skomplikowane np. liczba 0 pojawiła się stosunkowo późno znacznie później aniżeli idei dzielić naturalnych czy 1234 i wiele wskazuje na to, że tak powstał w kulturze hinduskiej czy kulturze Indii i były związane z ich pojmowaniem nicości, ale dla buddystów np. nicość jest czymś ani niczym jednak pojęcie jest trudne do panowania Grecji ani Rzymianie nie zna liczby 0 przeznaczy oświatowych nie zastanawiali, przyjmując zasadę ex nihilo Nihil fit, czyli nic nie może korzystać z niczego czyli, jeżeli coś powstaje to powstaje z czegoś na świat Platona świat został stworzony przez demiurga, ale z wiecznej materii czy jakby ukształtowany to samo, bo u Arystotelesa i właściwie wszystkich filozofów starożytnych idea kreację z nich, czyli że Bóg stworzył świat z niczego no pojawiła się dopiero w chrześcijaństwie i jest do dzisiaj broniona oficjalnym składnikiem teologii katolickiej najogólniej chrześcijańskiej może nie każdy zresztą nie wchodzimy częścią teologowie się w tej materii trochę różnią w morze warto wspomnieć, że Paweł Stasiuk, czyli zwany apostołem narodów wybrał się do Aten to jest historycznie poświadczone jeszcze się opisane tego wizytę w Atenach dyskusja też, że w miarę niskimi na jego rzecz na rynku europejskim zapisana w dziejach apostolskich i tam 2 punkty, które ich różniły oprócz przekonywać misjonarzem przede wszystkim filozof do akceptacji wiary chrześcijańskiej i obydwie rzeczy mianowicie śmierć w stanie Jerzy sza tych listów, zwłaszcza tym roku po ukrzyżowaniu i właśnie kreację ex Nihil oni też Grecy byli takimi deszcz może nie skrajnymi byli natura lista to 2 rzeczy jest wyraźnie wykraczały poza ich rozumienie porządku natury nie bardzo się skazały ich pojmowanie świata, ale wracając do tych, jakby Proxima czy manifestacji niczego pojęcia no 0 jedno innym jest zbiór pusty w teorii mnogości, ale też coś podobnie 0 jest dzisiaj, że liczba zapewne własności nie można dzielić się cery np. każda liczba pomnożona przez Heroda jest zerowy można powiedzieć, że też nic w zbiorku też jest czymś biurko czy też nie powstał od razu to pojęcie mianowicie to oni na gości albo przyjmuje Ciech będzie pierwotne albo też definiuje jako przekrój takich 2 zbiorów nie mają wspólnych elementów jest też dość takie już jednak zaawansowane analiza z punktu widzenia matematyki i wreszcie argument teoria sobie upodobałem i wywieziemy logikę to negacja jest bardzo skomplikowaną operację w związku z tym logika bez negacji, czyli pozytywne jak się niekiedy jest znacznie prostsze aniżeli logika negacją dalej fizyczne próg trzymać się niższości część jak pusta przestrzeń, ale pusta przestrzeń fizyczna była czymś także późniejsza krzyk Macieja, więc różne kwantowe itd. itd. to też nie jest nic to jest coś to jest całkiem określony twór fizyczny podlegający pewnym prawdziwość więc, żeby skonkludować spuentować chciałbym powiedzieć ja uważam, że pytanie ile Znicza należy wrócić to znaczy powiedzieć tak, dlaczego miałyby nic nie istnieć skoro istnieje coś odkryjemy kompletną teorię z biegiem czasu stanie się ona zrozumiała dla szerokich kręgów społeczeństwa nie tylko paru naukowców wtedy wszyscy nie tylko naukowcy filozofowie, ale i zwykli szarzy ludzie będą mogli wziąć udział w dyskusji nad problemem, dlaczego wszechświat my sami istniejemy, gdy znajdziemy odpowiedź na to pytanie będzie ostateczny triumf ludzkiej inteligencji stylem Oki krótka historia czas Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: GOŚCINNIE W TOK FM: WYBORCZA, 8:10

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA