REKLAMA

"Afrykańska Korea Północna" – dlaczego Erytrea pozostaje w międzynarodowej izolacji?

Przedpołudnie Radia TOK FM
Data emisji:
2021-07-14 11:00
Prowadzący:
Czas trwania:
22:53 min.
Udostępnij:

O wojnie w Tigraju, stosunkach etiopsko-erytrejskich i skomplikowanych relacjach tego regionu opowiadał dr Jędrzej Czerep z PISM.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
radio TOK FM pierwsze radio informacyjne godzina jedenasta 7 przed mikrofonem Filipka kurz jest z nami teraz dr Jędrzej czerep Polski Instytut Spraw Międzynarodowych dzień dobry panie doktorze dobry państwo, kiedy rozmawialiśmy ostatnio 22czerwca na antenie byliśmy świeżo po wyborach w Etiopii ostrzegał pan przed tym, że dalsze walki w regionie Tigraj między siłami centralnego rządu Etiopia ukraińskim Ludowym frontem wyzwolenia mogą zdestabilizować sytuację w całym kraju może Rozwiń » nasilić się Groński terroryzm podkładanie bomb innego rodzaju zamach akty terroru ta prognoza się sprawdza rozprawiła się, tyle że w te wybory właściwie był takim kluczowym zwycięstwem premiera Ahmeda miały być takim świętem demokracji przypieczętowaniem tego kraju, gdzie w dobrym kierunku natomiast są całkowicie w cieniu wojny w Tigraju, która się, które się pogłębiła po drugie w momencie się w czasie trwania tych wyborów z nastąpiła zupełnie niespodziewana przez obserwatorów zmiana układu zmiana powiedzmy szczęścia powodzenia w tej w tej wojnie na miejscu i siły etiopskie zostały pokonane uciekły z tej prowincji i która została zajęta przez przez przez partyzantów, którzy powrócili powrócili z gór zeszli niżej oskrzeli ofensywa i wykonali zupełnie sił etiopskich w co dało pewne pewną ulgę mieszkańcom kraju, którzy byli terroryzowani przez ostatnie pół roku daje też pewną szansę na uratowanie tej prowincji przed przed przed masowym głodem co daje możliwość przeprowadzenia popiera dostarczenia pomocy humanitarnej po drugie, przeprowadzenie zasiewów na polach co pozwoli jesienią zebrać plony i produkować żywność tym niemniej jest zrobiło się bardzo bardzo gorąco bardzo bardzo intensywnie i konflikt jest daleki od wygaszenia rada praw człowieka ONZ wezwała wczoraj do szybkiego możliwego do zweryfikowania wycofania żołnierzy wojsk sąsiedniej Erytrei Tigraju członkowie rady stwierdzili, że właśnie obecność tych sił ich działania jeszcze zaostrzają konflikt tymczasem przywódcy Etiopii Erytrei przez pierwsze miesiące wojny twardo zaprzeczali, że na miejscu są brytyjskie wojska a gdy w końcu premier Abiy Ahmed przyznał że, owszem, są zapowiedział, że zostaną wycofane zostaną wycofane, bo chyba w marcu 4 miesiące później niewiele wskazuje, że z tej obietnicy się wywiązał taką przyznał jest nie pamiętam bardzo dokładnie, kiedy etiopskie władze tak intensywnie zaprzeczały temu co i tak było oczywiste dla całego świata, że siły brytyjskie tam na miejscu nawet etiopskie ambasady w robiły takie specjalne pogadanki wychowawcze czy instruktażowe dla dla ekspertów analityków sam brałem udział w takiej posiadające prowadzonej przez ambasadę litewską jeden z państw europejskich, która bardzo intensywnie przekonywała, że absolutnie nie ma tam żadnych sił brytyjskich nawet ja to, o czym się mówi to są tylko jacyś tacy przebierańcy ludzie, którzy przebrali za Brytyjczyków udają ich sami partyzanci irańscy którzy, którzy chcą stworzyć takie mylne wrażenie, żeby uzasadnić swoją swoją działalność na to wszystko się to kłamstwo było bardzo bardzo ewidentne przyznał się do niego premier Abiy Ahmed przypomnijmy raz pokojowej nagrody Nobla pot po spotkaniu z amerykańskim wysłannikiem do rogu Afryki ten Sojusz między Etiopią Erytreą był od początku bardzo bardzo szczególny trzeba bardzo specyficzny za uścisk ręki za otwarcie granic za porozumienie Etiopii Erytreę, które zakończyło taki okres ni to wojny i to w pokoju trwający trwający od 20 lat bieg metod dostał nagrodę Nobla przed tym wszyscy spodziewali się, że to porozumienie będzie niosło ducha reform ducha otwarcia rozpoczętego w Etiopii także do Rytra i zakończyć to pojednaniem i otwarciem w całym w samym rogu Afryki później z czasem okazało się, że to porozumień tak naprawdę było porozumienie wojenny między 2 panami z przywódcami, którzy chcieli zasadzić na wspólnego starego wroga, czyli czy elity, czyli Tigrajczyków, ale bez kontekstu to wciąż jest bardzo zaskakujące jak się tak obserwuje sytuację na linii Etiopia Erytrea, dlatego że w tej wojnie wojnie jak pan mówił zginęło tam wg szacunków rozmaitych od 100 000 do 300 000 osób trwało ten konflikt 20 lat i 3 lata po tej sytuacji nawet mniej niż 3 lata śmiertelni wrogowie wydawałoby się stają w 1 szeregu gotowi wręcz nawet popełnić zbrodnie wojenne to są inne strony śmiertelni wrogowie z drugiej strony Erytrejczycy Etiopczycy tworzyli wspólne państwo przez przez wieki to właściwy jest kolebka państwa etiopskiego od czasów starożytnego Królestwa Aksum znanego zbili tam właśnie tam rodziło się to co później został nazwany nazwane Etiopią zresztą przy wieloletni przywódca Etiopii w od lat dziewięćdziesiątych do do 2012 roku magazynowi i prezydent Erytrei obecnej CSA Amelki 1, jeżeli jednak wyrażali byli można powiedzieć dalekimi kuzynami to są to jest naprawdę kłótnia wróć kłótnie w rodzinie, która przybrała tak gigantyczne rozmiary praw wszystkim w wyniku tej tej fatalnej wojny granicznej pod koniec lat dziewięćdziesiątych miną potencjał do tego, żeby po prostu odwrócić karty i wrócić do do przyjaźni był gigantyczny w momencie tylko, że nikomu brakowało kart brakowało odwagi 12 stronie brakowało odwagi tego, żeby zrobić macie, kiedy Babiak wyciągniętą rękę do porozumienia, jakie przed Irakijczycy naprawdę padli sobie w objęcia zostały przyłączy przy przywrócone połączenia telefoniczne tam dziesiątki tysięcy rodzin miały sobą sobą kontaktu to było coś jak postawienie nocą muru berlińskiego albo rozdzielenie Korei północnej Korei Południowej pod bardzo podobna historia jest przez Jeżyce byli byli w szoku wzruszeni i rozemocjonowany tym, że mogą ponownie wrócić do normalnych relacji ze sobą, więc pomimo tej historii i nieporozumień Cisów i wojny między Etiopią Erytreą wbrew pozorom bardzo wiele wielu bardzo wielu jednych drugich czekały na ten moment co się właściwie stało, że wojna wybucha trwała 20 lat między Etiopią Erytreą tak Erytrea dążyła do do niepodległości przez przez właściwie cały okres powojenny, kiedy była częścią częścią częścią Etiopii wspólnie lat sześćdziesiątych od lat sześćdziesiątych wspólnie w latach osiemdziesiątych pół ruch niepodległościowy europejski połączył siły z etiopskim mi Zakrzewską koalicją, która walczyła z komunistycznym reżimem tak za energię i wspólnie przez Irakijczycy obalili rządy komunistyczne umowa polegała umowa między nimi była taka, że w zamian za tą wspólne braterstwo broni to w ten sposób niewiele wspólnego celu etapie pozwoli Reina na pokojową recesję także dzisiaj rzeczywiście się stać się stało z tym, że podział wytyczenie granicy okazało się między nimi okazało się być nie tak znowu łatwo jak się wydawało wyjście z takim kamieniem niezgody stało się przygraniczne miasto bat Mac, które wg nowego i Erytrejczyków i Etiopczyków powinna znaleźć się po po ich stronie granicy i to wojna w dziewięćdziesiątym ósmym roku właśnie od 90 było były okresem harmonijnej współpracy 1 drugiego państwa prawie, że powrotu do do Unii był były, bo Unia Unia monetarna niż wskazywały na to, że rzecz do konfliktu, ale te kwestie graniczne stały się w tym w pewnym momencie takim problemem do przeskoczenia Rze, że napięcia przerodziły się przebudziły się walki, które no opisywano jako jako wojnę niepotrzebną bezsensowną toczącą toczoną na pustyni skrawek ziemi bez większej wartości o kupę kupę kamieni to miasteczko metod to nie jest naprawdę nic specjalnego to jest jak i zapomniane miejsca na środku pustyni ale kiedy kończą się zaczął to zaczęła się mobilizacja z jednej z2 strony, która podkręca cała wrogość wzajemną Erytrea właściwie stanęła na no i taka wrogość lepiej spisała się jej takim mitem założycielskim to też była wojna graniczna między ludnością aryjską a, a ludnością graniczącą z prowincją Tigraj, które dzisiaj mówimy i krajowi i Erytrejczycy to są właściwie to właściwie 11 lód mówią tym samym językiem, więc to wojna toczona między między między braćmi stała się, tym bardziej, tym bardziej gorzka jeńców jeńców, którzy brała 1 i druga strona spotyka bardzo bardzo ciężki los złotowych na bardzo bezwzględna, która w toku swojego swojego swojego otoczenia się pogłębiła te podziały, które wcześniej były tylko może polityczne czy jakieś tam związane z jakąś nową wizję rozwoju tutaj stały stało się to te podziały stały się rzeczywiście bardzo intensywne RPA zamknęła się w takim kokonie nie nie nie tak, że one właśnie muszę postawić kropkę nad kochanie do tego wrócimy chwilę po informacjach informacje o godzinie 1120 jest z nami dr Jędrzej czerep z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych 1123 przed mikrofonem Filipka kursie cały czas jest z nami dr Jędrzej czerep z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych jeszcze raz dobrem, które pojawiło się zdanie o tym, że Rytra zawinęła się w kokon jak rozumiem bardzo zamknęła się na świat zewnętrzny jest takie porównanie bardzo barwne, że Erytrea to jest afrykańska Korea Północna i czy pan się z tym porównaniem zgodził chyba tak to jest najbardziej zmilitaryzowane państwo w na tym kontynencie obowiązkowa służba wojskowa im może trwać właściwie całe życie kiedy, kiedy została dostanie się ktoś w kamasze to może już stamtąd stamtąd nie wie co to formalnie trwała jeśli niemal 151515 lat zresztą powołanie do wojska było główną powodu dla aktu, z której w wyniku, którego Europejczycy uciekali z tego kraju byli jednymi z jednoznacznie która, która kierowała się w stronę morza Śródziemnego pływa się dostać do Europy desperacko, uciekając właśnie przed poborem do wojska brytyjskiego i przed rzeczywistością pełnej kontroli nad wszystkimi aspektami aspektami życia to niedopuszczalne były zgromadzenia jeśli niewiele powyżej 6 osób nie było mowy o żadnej ekspresji niezależnej niezależnej od władz to taki 1 wielki obóz pracy Erytrei czy nawet ci żołnierze represje, którym wojsko zresztą służą służą kobiety mężczyźni podobnie jak jak w Izraelu stawali się takimi pracownikami przymusowymi dla swoich dowódców często pracują w kopalniach na prywatnych jakiś folwark ach, oficjeli kraj za właściwie wyłączył się ze społeczności międzynarodowej z wyjątkiem wspierania wszelkich ugrupowań wywrotowych w całym regionie, a w rogu Afryki Afryki wschodniej wszystkich tych, które potencjalnie mogły zagrać za zaszkodzić Etiopii ich największemu wrogowi w tym okresie, więc kraj stał się po pierwsze, kraje bardzo zamkniętym po drugie, takim, w którym wszyscy zostawili zostali zostawieni postawili na baczności podtrzymanie pod jakąś podłączyć czuć podmuch stron bądź też klasie takim krajem zbójeckie takim, który powoduje podsyca wszelkiego rodzaju niepokoje w całym regionie szuka wspierając, które dżihadystów są mali drugi po 50 lat dwutysięcznych skoro to jest kraj był kraj tak bardzo zamknięty to w jaki sposób on samowystarczalny to jest ono trudne pytanie, dlatego że nie taka jest w tym okresie było bardzo mało przejrzysta ma mało przejrzystych niezależnych informacji o tym w jaki sposób w tym kraju sobie radzi do pewnego stopnia był samowystarczalny, bo nie nie utrzymywał pomocy z zewnątrz, jakimi się jakimś dużym wymiarze wprowadził pewne relacje czy z Iranem czy czy państwami zatoki zatoki Perskiej, ale dużym stopniu tak można tak to tak to określić no to także w skali kraju rolniczy, w którym w, którym nudno można produkować, żeby samemu taka myśl auta archaiczny, czyli takiej samowystarczalności zresztą jest może jakimś echem, jakim echem czasów kolonializmu włoskiego to była też Kolonia włoska w tamtym czasie w latach w latach trzydziestych było zresztą najbardziej rozwinięta najbardziej rozwinięta część część Afryki też włoskiego imperium kolonialnego zresztą, a Chmara miasto stołeczne wtedy zostało zabudowane bardzo ciekawymi budynkami stylu modernistycznym niedawno wyszło z tego powodu na listę lista UNESCO, więc kraj infrastrukturalnie był dosyć nieźle przygotowany do tego, żeby sobie, żeby sobie, żeby sobie radzić sam mówił zresztą taki miał być niepodległy w w czasach powojennych historia potoczyła się inaczej, ale zdecydowanie ma do tego potencjał żeby, żeby stanąć na nogi wspominaliśmy o tym, że Brytyjczycy są jednym z najliczniejszych narodów wśród imigrantów uchodźców, którzy wybierają się w stronę morza Śródziemnego, ale nie tylko liczba uchodźców tam 2018 roku szacowało się na ponad 500 000, czyli to jest 1 populacji nawet czy to nie jest taki sygnał dla władz, że może jednak warto byłoby nieco zreformować, zanim sytuacja będzie naprawdę katastrofalna no wygląda wszystko na to, że poziom poziom represyjności systemu czy też konstrukcji takiej piramidy dolnej tego systemu, w której wszystko zależy od 1 człowieka i nie może być pewny swojego swojego swojego losu wykluczył właściwie wszelkie myśli wszelkie nurty reformatorskie, o ile gdzieś tam się ona nieśmiało pojawiały jakiś opiniach oficjalnie bardzo szybko były tak tego rodzaju głosy były eliminowane jedynie Wola polityczna przywódcy prezydenta SSA szerokiego mogłoby tutaj cokolwiek zmienić, a na to się absolutnie nie zanosi no, chyba że w tym momencie, który dzisiaj mówimy chwili, w której Erytrejczycy wycofali się z prowincji Tigraj z tej wojny, od której zaczęliśmy, a rebelianci irańscy mówią o tym, że nie spoczną dopóki, dopóki nie nie pokonają nawet no to sił europejskich, które są dla nich większym zagrożeniem nie mogą nawet pójść na smary nawet nawet wejść w samej Erytrei i próbować po pierwsze, obalić rządy Vertigo po drugie, dać impuls do tego, żeby sami Erytrejczycy mieli sprawę swoje ręce to jest realne przy tak dużej militaryzacji kraju to jest pytanie za za 1 000 000USD niektóre leki za zna odpowiedzi wszelkie próby wcześniejsze wystąpienia przeciwko dyktaturze nie powiodły się przyda się w najmniejszym stopniu dotąd nie było takiego przychodu to trochę tak jak kupioną obserwujemy dzisiaj demonstracja wznawiamy czy to już moment można czekać następne 50 lat i się w ten sposób zastanawiać może tak może nie to zależy pewnie od jakiegoś zbiegu okoliczności od jakiegoś śni o jakieś przebiegu wypadków, gdyby się okazało, że prezydent nie wiem no z zostanie postrzelony czy czy czy czy uczy czy gdzieś tam pojmany pewnie się to wszystko się posypie jak domek kart Jeślinie to to to wcale niekoniecznie wpisania smar na listę światowego dziedzictwa UNESCO troszeczkę nie nie włączyła takiego myślenia, że w tym momencie zaraz możemy zacząć zarabiać na turystyce np. ale w tym momencie musielibyśmy też trochę otworzyć kraj i troszeczkę się nie powiem cywilizować, bo te brzydkie słowo, ale dostosować chociażby powierzchownie do standardów znanych z Zachodu nie od otwarcia kraju było bardzo bardzo pozorne, że to otwarcie, które miało przynieść pojednanie z Etiopią sprzed 3 lat, które dało dała im dało Abiy Ahmed owi nagrodę Nobla okazał się bardzo krótkotrwałe otwarte granice i przywrócone połączenia lotnicze między Alize potrzebą zmarłą bardzo szybko z powrotem wróciły do normy, a erki, czyli prezent Erytrei najwyraźniej przestraszył się tej perspektywy, że właśnie to otwarcie doprowadzi jednocześnie do przewietrzenia przewietrzenia pomysłów na to w jaki sposób metra powinna być wyrządzona obawia się tego, że po prostu z zewnątrz przyjdą przyjdą nurty reformatorskie opozycyjne i to otwarcie bardzo szybko się skończyło właściwie niewiele niewiele nikt, zanim na nim zawarte nie skorzysta, choć przymierzali się tej Rosjanie chcieli tej chodzi swoimi interesami otwiera swoją swoją swoją bazę NATO chwile nic z tego się się nie zmaterializowało otwarcie ewidentnie jest traktowane przez Verdiego jako potencjalne źródło zagrożenia i to nie nawet nie tyle on przyjął tą falę otwarcia z Etiopii czy obronił się przez nią co wręcz swoje standardy mną odnosi sukces odniósł sukces w tym, żeby swoje standardy przenosić do sąsiadów co na to wszystko właścicieli jeszcze mają jakieś interesy czy już porzucili temat i nie zwracają uwagi na to co się dzieje w ich byłej kolonii we włoszech oczywiście jest pewien jest zainteresowanie jest jest sentyment pojawiają się albumy pokazujące architekturę Erytrei są piękne firmy na YouTube, gdzie się blogerzy i podróżnicy zwiedzają Erytrea jest kraj mlekiem miodem płynący wspaniały no jest takim patentem, który do niedawna działał na to, żeby wjechać do szefa co zresztą bardzo trudne jest przedstawienie siebie jako jako fana kolei retro tam są piękne stare linie kolejowe i jakiś lokomotywy czy wagony chyba jest specjalistą które, które są są unikalne postawy są przez Włochów, więc można było można oczywiście podróżować do krajów takich jak Korea Północna czy takich jak refren com oczywiście wiąże się to z tym, że faktycznie wspieramy reżimy, które które, które na zarabiają na takich takich turystach, ale w takim myśleniu szerszym strategicznym międzynarodowym zupełnie zupełnie refren wypadła wszelkich kalkulacji, więc właśnie mają jakiegoś jakiegoś takiego narzędzia specjalnego nacisku jak np. mają Portugalczycy wobec wobec Mozambiku dzisiaj widzimy, kiedy europejska wysyła misję szkoleniową i Portugalczycy będą obie obejmowali połowę połowę połowę stanowi krótko Włochów i raczej nie ma takiego czegoś jak się patrzy na mapę widzisz retro to jest w ogóle nie da się koszmarne miejsce z tego co pan doktor mówi jeszcze strasznie trudne do ucieczki ma wrażenie on jest tak tak tak otoczone każdej strony ja próbuję wyobrazić, którędy imigranci muszą podejmować tę ucieczkę jak bardzo muszę być niebezpieczna no i takim takim taką drogą ewentualną jest też morze czerwone oprócz morza Śródziemnego, którym słyszymy bardzo często znamy znamy znamy doskonale w Europie takim drugim miejscem, przez które przez, które uchodźcy, czyli cieczy czy emigranci uciekają, szukając lepszego życia jest jest wąski przesmyk pomiędzy rokiem Afryki, a półwyspem arabskim tam zresztą ruch odbywa się łodziami odbyła się w 2 strony z 1 strony mieszkańcy rogu Afryki takich krajów jak Erytrea Somalia uciekają znajdujemy później by szukać szczęścia dalej z kolei Chińczycy uciekają do tego samego rogu Afryki, chroniąc się tam przed przed przed walkami tak było przez ostatnich ostatnie 7 lat, ale rzeczywiście jest trudno uciec z Erytrei nawet się ucieknie to diaspory brytyjskie Europie czy innych miejscach na świecie są bardzo silnie infiltrowane przez przez ambasady przez przez przez władze rosyjskie zadania nakładane specjalne specjalne podatki za za 1 uciekiniera rodziny muszą się rodziny czy społeczności diaspory muszą muszą się władzą opłacać muszą płacić tego od swego rodzaju haracz jest to i ucieczkę nawet ucieczka nawet do bezpiecznej wydawało się być Europy nie rozwiązuje problemu pozostawienie krewni na miejscu są dalej pod pod obstrzałem pod okiem pod okiem władz, a będąc będąc na obczyźnie też mieć na baczności przed przed wszystkimi służbami bardzo dziękuję dr Jędrzej czerep z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych był z nami i tym samym kończymy przedpołudnie Radia TOK FM program przygotowała czuwała nad nim Karolina Kaczyńska realizował Kamil Wróblewski jeśli nazywam Filipka kurz dziękujemy państwu za ten czas za kilka chwil 1140 informacja Radia TOK FM po nich kultura osobista Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: PRZEDPOŁUDNIE RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj wszystkich audycji Radia TOK FM kiedy chcesz i jak chcesz - na stronie internetowej i w aplikacji mobilnej!!

Dostęp Premium

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA