REKLAMA

Węgry poczekają na unijne pieniądze. Co z Polską?

Gościnnie w TOK FM: Wyborcza, 8:10
Data emisji:
2021-07-15 10:10
Prowadzący:
Czas trwania:
18:29 min.
Udostępnij:

Dlaczego unijne pieniądze dla Węgier zostały odroczone? Co to oznacza dla Polski? Rząd Wiktora Orbána złożył swój projekt krajowego planu odbudowy w Komisji Europejskiej już 12 maja, zatem 12 lipca upłynęły dwa miesiące przewidziane na uzgodnienie jego ostatecznej wersji z KE. Unijne wsparcie dla Węgier wynosi ponad 7 mld euro. Komisja Europejska przedłużyła okres negocjacji, nie ogłosiła jeszcze jednak dokładnego terminu. Problemem jest podobnie jak w Polsce kwestia praworządności. W przypadku Węgier największą przeszkodą jest korupcja, która nie pozwala na kontrolowanie przepływu pieniędzy unijnych. Co to wszystko oznacza dla Polski? W dzisiejszym odcinku Łukasz Grzymisławski z "Gazety Wyborczej' rozmawia z Tomaszem Bieleckim, korespondentem "Deutsche Welle" i "Gazety Wyborczej" w Brukseli. Więcej podcastów na https://wyborcza.pl/podcast

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
to jest ósma 10 podcast gazety wyborczej, dlaczego unijne pieniądze dla Węgier zostały odroczone co to oznacza dla Polski ósma 10 podcast gazety wyborczej Jan Łukasz Grzymisławski państwa moim gościem dzisiaj w podcaście wyborczej ósma 10 jest Tomasz Bielecki korespondent wyborczej Deutsche Welle w Brukseli dzień dobry dzień dobry Tomek rząd Viktora Orbana złożył swój projekt krajowego planu odbudowy komisji europejskiej już 12maja, a zatem 12lipca upłynęły 2 miesiące Rozwiń » przewidziane na uzgodnienie ostatecznej wersji z komisją i zielone światło w rezultacie przekazanie węgierskiego kpi do potwierdzenia przez unijnych ministrów finansów radziły dodajmy, że unijne wsparcie dla Węgier piwa na ponad 7 000 000EUR dotacji jednak ten scenariusz jest już nieaktualny, dlaczego ten kraj został przekroczony komisja europejska ogłosiła jeszcze jak długie przedłużenie tych negocjacji z Budapesztem zamierza zaproponować władzom będzie natomiast musi to zrobić, ponieważ termin minął ten proces zatwierdzania to co mu nazywamy zatwierdzanie przez komisję europejską tak naprawdę jest ostatnią fazę negocjowania planów między komisją europejską, a krajami członkowskimi panu tropów muszą ministra pozostałych państw unijnych zatwierdzić ten termin węgierski wywrócił się na kwestiach mówiąc ogólnie praworządnością, ale w przypadku Węgier ten pełni znacznie gorętszy z punktu widzenia komisji europejskiej w przypadku Polski bo, choć zagrożenia korupcyjne o angielski system prawny prokuratorski sędziowski, który utrudnia ściganie przekrętów funduszami unijnymi i oczywiście Unia europejska ma parę innych instrumentów, żeby się tym zajmować od NIK-u unijnego czy Olafa po prokuraturę europejską, do której Polska Węgry przystąpiły, więc opuszcza instrumentów komis europejska chce wpisać też do tego węgierskiego plan odbudowy pewne mechanizmy, które obecnie nie ma, które ułatwią śledzenie pieniędzy i ich poprawnego wydawania chodzi m.in. coś, czego oczywiście Węgry te zaskakujące do dzisiaj nie mają znaczenie ujawniają listy ostatecznych beneficjentów funduszy unijnych polityki spójności normalnego budżetu unijnego, a już choćby to mogłoby wykazać ewentualnych rozmów premiera ich dalsze rodziny, które ponad proporcjonalnie korzystają z funduszy, więc z tego powodu te negocjacje się przedłużają oczywiście uważam, że jesienią we wrześniu zapewne ten plan zostanie zatwierdzony to nie idzie na jakąś bardzo długą eskalację w tym planie nie są negocjowane kwestie praw społeczności LGBT plus no właśnie o to zapytać czy to węgierskiemu popełnienie nie zaszkodziła sprawa zakazującej promowania homoseksualizmu de facto homofobicznej ustawy przeforsowanej niedawno przez rząd Orbana napisali na wzór podobnego prawa obowiązującego w Rosji francuski minister spraw europejskich zarząd zgodnie z zarządu nałożenia sankcji na Węgry za dyskryminację mniejszości seksualnych i trują nawet Horst Seehofer minister spraw wewnętrznych Niemiec, które przez bardzo długie lata nazwał Orbána swym przyjacielem czy to nie jest element, który zaszkodził temu krajowemu planowi odbudowy zaszkodził psują atmosferę to jest także te plany one jak komisja europejska zatwierdzi to błąd Państwowa komisji leci do stolicy to oczywiście wręcz spotykać z premierami i ten element też był podnoszony jakiś element rozmawiając z urzędnikami komisji europejskiej teraz naprawdę byłoby to bardzo niezręczne sam Orbán chyba teraz chciał, że kontrolę w tym tygodniu leciała do Budapesztu i ich świętowała krajowy plan odbudowy podczas gdy trwa spór o tę ustawę, więc w tym będzie to zaszkodziło być może to nawet przyczyniło się politycznie też opóźnienia czy też przyczynić do opóźnienia zatwierdzenia tego planu właśnie do września zgodnie z sierpnia trochę tutaj taką polityczną cenę węgla musiałby zapłacić natomiast mówimy o atmosferze politycznej tak bardzo samym planie merytorycznie te kwestie nie są negocjowane, a ta umowa zawsze mówi sankcje unijne sankcje unijne co to oznacza sankcje kary no i w sprawie tej ustawy węgierskiej sprawie polskich uchwał o strefach wolnych od ideologii LGBT sankcje jeśli o nich mówimy mówimy o postępowania przeciw naruszenia owych komisji europejskiej taki zwykły klasyczny, które mogą skończyć Sułek i mogą skończyć cie ostatecznie Santo, czyli karą finansową tylko europejska tą drogą od kilku tygodni idzie te postępowania zostaną wszczęte w tym tygodniu, więc to jest coś odrębnego prawnie patrząc od przepychanki wobec KPN natomiast skażenie polityczne w 2 strony Działaj zaciska ze sta atmosfera na pewno może się przyczynić do jakichś dodatkowych 2 tygodni taktu oszacujemy opóźnienia tego zielonego światła komisji dla węgierskiego kpi powiedz, bo na Węgrzech mają się odbyć na własne wybory parlamentarne Orban boi opozycja się zjednoczyła mają się odbyć prawybory, które wyłonią kandydata na premiera opozycyjnego właśnie we wrześniu czy opóźnienie zatwierdzenia przez komisję tego krajowego planu budowy dużych pieniędzy nie będzie to jest trochę gra w interesie opozycji delikatnie węgierskiej myślę, że to pomaga opozycji argumentowanie ów i ich tam kampanii tej prekampanii wyborczej nie powiedziałbym, że jest to dziś świadoma gra ze strony kierownictwa komisji europejskiej, żeby wchodzić węgierską kampanie mamy także tutaj jak się wydaje główne zagrożenie ze strony Brukseli, którego bał się Orbán te są przepisy rozporządzenie pieniądze za praworządność i różne deklaracje interpretacyjne gwarancję ze strony szczytu UE komisji europejskiej co do tego, kiedy ten instrument może zacząć być w sposób rzeczywisty stosowane one były skrojone pod wybory węgierskie i etycznej instrument sposób praktyczne i względów chronologicznych jak się teraz wydaje nie będzie mógł dotknąć Orbána przed wyborami, więc w tym sensie można wypowiedzieć nawet Bruksela komisja europejska wspiera, chcąc niechcący Orbána w tych wyborach, ponieważ w ostatnich latach często działa zasada, że Węgry Orbána dziś to Polska PiS jutro po namyśle nad polskim prawem planem odbudowy czy jest jakikolwiek sposób zagrożone raczej nie przecieki są takie rzeczywiście jest na ostatniej prostej jego zatwierdzanie on od początku sprawach merytorycznej był uważany za jeden z poprawnie napisanych planów przesłanych do Brukseli jak w przypadku wielu innych krajów komisja europejska domagała się czy nadal domaga się tam wzmocnienia systemu monitoringu kontroli chodzi m.in. nie tylko Polski komitet monitorujący w każdym kraju mechanizmy są inne, ale przede wszystkim chodzi o wskaźniki, których spełnieniem powinny się kraje członkowskie wykazywać co pół roku ni więcej, żeby dostać kolejną transzę pieniędzy funduszu odbudowy ze wskaźnikiem duża część z nich jest nazywana w tekście rozporządzenia kamieniami milowymi, więc te kamienie milowe tam ich ilości w Polskim planie ponoć się kilkakrotnie się zwiększyła w stosunku do pierwotnego projektu tego co jest dzisiaj, ale ten proces dotychczas negocjacji z polską ponoć przebiegał bez sensacji przypomnijmy, że Polska na samym początku, składając pan poprosiła od razu o wydłużenie go okresu oceny czy negocjacji ostatni władze negocjacji z komisją europejską 2 miesięcy do 3 miesięcy, dlaczego nie złoża tego planu pomocy miesiąc później tylko złożyła go na przełomie kwietnia maja to na początku maja od razu, prosząc o odroczenie do dań notesy kolejne pytanie jeśli spojrzymy na to, że Polski rząd przesłał ten plan do komisji europejskiej od razu poprosił o dodatkowy miesiąc, czego nie ogłoszono ogłoszono to po miesiącu oficjalnie i w tym samym dniu na początku maja Polski rząd ogłosił w parlamencie, że panie z komisji nie można już go zmieni, więc opozycja głosy za ratyfikacją tam ustawy o dochodach Unii pociągnie funduszowi odbudowy to też pytanie na ile tylko misja, przyjmując ten niegotowe jeszcze plan z dodatkowym miesiącem na początku maja leży na początku czerwca na 1 został wciągnięty w to graj wewnątrz polską na dzieci, które rząd z 1 strony proszę komisja dodatkowy miesiąc negocjacji nad planem, a z drugiej strony mówił opozycji, że nie ma co negocjować panie z komisji europejskiej, więc nie stawiajcie warunków tylko głosujcie w sprawie ratyfikacji no i przegłosowali m.in. dzięki głosom lewicy Polski Trybunał Konstytucyjny właśnie zajmuje się pytaniem premier Morawieckiego zgodność prawa unijnego z polską konstytucją to się odbywa wtorek środa, czyli wczoraj to dla wielu jest równoznaczne z próbą polexitu tymczasem we wtorek późnym wieczorem Ursula von der Leyen szefowa komisji napisano też było dobre spotkanie premier Morawiecki po co szef rządu pojechał w tym tygodniu w Brukseli pojechał, żeby rozmawiać o pakiecie reform dotyczących polityki klimatycznej Unii Europejskiej duży pakiet, który kluczowy dla Polski, dla którego Polska kluczowym krajem jako kraj najbardziej zależne od paliw kopalnych Unii Europejskiej, bez którego nie da się doprowadzić do neutralności klimatycznej cel Unii Europejskiej, a więc, kiedy komisja europejska ogłasza przed wizytą, że zielony ład, czyli sprawy klimatyczne głównie będą tematem rozmowy to nie było w tym dyplomatycznego obijania prawdziwych tematów komunikat prasowy tylko tak było co Morawiecki starał się oczywiste dosyć dawno ustalanie harmonogramu to pierwsze przymiarki by miesiąc temu więcej nie było to w kontekście tego co dzieje się w Trybunale Konstytucyjnym jak zacznie oficjalnych przecieków wynika oczywiście ta rozmowa ta kolacja była zdominowana przez kwestie zielonego ładu kwestie klimatyczne oczywiście tam w tym trójka końcowemu von der Leyen pojawi się punkt praworządnością, który no miał być też poruszony, ale rozmowa była zdominowana zgodnie z pierwotnymi założeniami przez kwestie klimatyczne, więc zupełnie obok oczekiwań co bym powiedział czy atmosfery w Polsce CIT harmonogramy się nie grał przewodniczący online i wydarzeń w Polsce muszę zauważyć, że ostatnio rolę czołowego napomina komisji w sprawie Węgier i Polski przyjmuje, zwłaszcza niemiecka prasa książka der Spiegel wzywa komisję europejską, żeby wprost zakręcić Kurek z pieniędzmi bo kto nie podziela europejskich wyobrażeń demokracji państwa prawa ochrony mniejszości nie powinien ciągnąć korzyści z Unii z Deutsche Zeitung przypomina, że dziś 15lipca Trybunał sprawności Unii Europejskiej może przychylić do wniosku komisji kompleksową znaczy Polski system dyscyplinarny dla sędziów jest niezgodne z prawem unijnym jak i jaki będzie dzisiejszy wyrok Trybunału sprawiedliwości myślę, że dostanie zgodnie z wnioskiem komisji europejskiej system dyscyplinarny dla sędziów poseł znany za niezgodne z prawem unijnym będzie nieoficjalnych też informacji tego samego dnia albo dzień później Trybunał prawdziwości zamierza też wreszcie ustosunkować do wniosku komisji europejskiej sprzed Wielkanocy o zamrożenie wszelkich działań Izby dyscyplinarnej można rok będzie dotyczył liczby z prawej działań dyscyplinarnych, które są zamrożone od wiosny ubiegłego roku dzięki środkowi tymczasowemu natomiast z problem postępowań immunitetowych wszelkich innych którymi procent Tuleya był nękany komisja poprosiła o to, żeby doraźnie zamrozić również działania Izby dyscyplinarnej i zdaje się w tym tygodniu Trybunał zrobi, gdy w ramach innego postępowania dotyczącego ustawy kagańcowej i pytanie oczywiście co zrobi Trybunał Konstytucyjny jak zareaguje na to komisja europejska jeśli Trybunał Konstytucyjny też zgodnie z oczekiwaniami pójdzie za wnioskiem premiera Morawieckiego czy te same Izby dyscyplinarnej uznając, że mówiąc w skrócie, że działania cudze kwestie związane z sądownictwem są wykroczeniem złe poza traktatowe przepisy mówiące, że wymiar sprawiedliwości w interpretacji premiera Morawieckiego leży poza kompetencjami powierzonymi przez kraj członkowski instytucjom unijnym zakłada po prostu długo trwający impas pomiędzy instytucjami unijnymi o polskim rządem, które będzie się zasłaniał orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego o wyższości polskiego prawa nad traktatami unijnymi trudno dzisiaj wyobrazić, że to de facto nie prowadzi do prawnego polexitu, czyli po prostu uznawanie unijnego prawa przez polskie sądy jak długo może trwać taki stan rzeczy myślę, że może trwać długo myślę, że prawdziwe znaczenie takich decyzji Trybunału Konstytucyjnego implementacja przez polskie sądy to będzie pole długich bardzo różnorodnych przepychanek między polską głosem również wewnątrz Polski tak, bo jeśli Trybunał Julii Przyłębskiej tak cenne OTK orzeknie zgodnie z nią Morawieckiego czystym sugestiami samej Izby dyscyplinarnej to rzeczywiście to nie doprowadzi do żadnych szybkich doraźnych działań i wniosków, że któryś przepis traktatu Unii Europejskiej jest sprzeczny z polską konstytucją, więc tym przestaniemy go przestrzegać nie to co z prośbą o orzeczenie interpretacyjne, które miały podważyć nie same przepisy w intencji Morawieckiego tylko ich interpretację przez czułe, więc psy w pewnym sensie oczywiście przy innych intencji itd. jest trochę tak jak orzekł zupełnie inna kwestia polityki monetarnej Trybunał niemiecki Karl byłem w ubiegłym roku, który też nie podważył przepisów traktatu i zgodności z konstytucją, bo jednak w doktrynie wielu krajów Unii Europejskiej prawo unijne ma wyższość nad prawem krajowym, ale nie nad konstytucjami krajowymi tylko również niemiecki Trybunał uznał, że interpretację orzeczenia samego czułe są sprzeczne z duchem traktatów, a zatem nie jest duchem niemieckiej konstytucji więcej jest to prawnie dosyć skomplikowane komisja europejska zapewne rozpocznie postępowanie przeciw naruszenia oby tak jak rozpoczęła w sprawie kar ZUE moim zdaniem to będzie się długo ciągnęło oczywiście jest ogromna erozja porządku prawnego i obecności Polski w porządku prawnym natomiast konkretne skutki mogą uzupełnieniu oczekiwanych miejscach wyskakiwać, jaki sąd europejskiej hiszpański holenderski będzie musiał decydować o uznaniu orzeczenia polskiego sądu to powinno się dziać automatycznie, ale wysoka, że Polski wymiar sprawiedliwości i sabotuje bojkotuje orzeczenia złe co do wymiaru sprawiedliwości no to mogą pojawić pytania czy ten automatyzm uznawaniu wzajemnych wyroków nadal obowiązuje to przede wszystkim Seba w kwestiach gospodarczych kocem biznesu inwestycyjnych może przynieść najszybsze negatywne efekty na koniec jeszcze chcecie zapytać o prokuraturę europejską, która zaczęła oficjalnie działalność 1czerwca, bo to jest zadanie zbadanie przejrzystości wydawania m.in. środków, które wchodzą w skład funduszu odbudowy po, dlaczego prokuratura rosyjska zaczęła działać dopiero teraz skoro zapis o ich powołaniu zostały uchwalone kilka lat temu, kto stoi na czele tej prokuratury europejskiej przepisy zostały uchwalone w 2017 roku i to czy pisał zupełnie nowej instytucji, więc Sejmu, a spodziewano się, że zacznie działać w ubiegłym roku, bo jednak tyle trwa tworzenie od zera nowej instytucji nowych ramach prawnych z nowymi ludźmi nową siedzibą to nie stał się w ubiegłym roku trochę jest spowodowane spowolnieniem wszelkich poza pandemicznych działań instytucji unijnych i trochę się przedłużą rekrutowanie do czego są potrzebna współdziałanie krajów członkowskich tam do Kolegium prokuratorów na czele, którego stoi Rumunka dla Rakowa Jerzy prokurator wybrana na to stanowisko wbrew działaniom ówczesnego rządu rumuńskiego nawet nie chodzi o brak poparcia tylko aktywne przeciwdziałanie rozsyłanie pomiędzy dyplomatami oszczerstw wobec niej ona zasłużyła się na to czym zajmowała czołowe stanowisko urząd antykorupcyjny w Rumunii Ścigała rumuńskich ministrów burmistrzów samorządowców za Antykorupcyjne działania, które poprawiały tworzyły świetną reputację w Brukseli no prowadziły do przeciwstawnych działań Rumunii, która została przegłosowana dosyć poważnie do tego przyczynił się to trzeba przyznać Manuel makro, który w Europie środkowo-wschodniej tak no różne emocje buta, ale akurat kilka osób z tego regionu wykreował najwyższe stanowiska łącznie z Bułgarką na czele MFW nie ma komu po wycofał francuskiego kandydata, który też świetnie oceniany był 1 początkowo dwojga faworytów wycofał z tego wyścigu sam zdecydował o poparciu Francji dla Rumunki też wycofanie Francuza pozwoliły na zdobycie większości głosów w radzie UE, a więc czemu to przysługa oddać prokuratura europejska działa od 1czerwca można zgłaszać podejrzenia co do przekrętów nawet za pomocą formularza internetowego, ale nie z Polski i nie Węgier nie ze Szwecji zdanie nie z Irlandii dania właściwie nawet nie mogłaby ze względu na swój specjalny status traktatach na pozostałe kraje ze względów suwerennością owych to względy ministra Ziobry były podnoszone w Brukseli parę lat temu kilku namawiany do przyłączenia do prokuratury europejskiej z takich względów te kraje nie są członkami tej instytucji dziękuję bardzo, rozmowę państwa gościem był dzisiaj Tomasz Bielecki korespondent wyborczej Deutsche Welle w Brukseli dziękuję dziękuję ja zaś Łukasz Grzymisławski zapraszam do codziennego odsłuchiwania podcastu GazetyWyborczej ósma 10 do suszenia Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: GOŚCINNIE W TOK FM: WYBORCZA, 8:10

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz radio TOK+Muzyka bez reklam - teraz 60% taniej w promocji Black Friday!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA