REKLAMA

Polacy na tropie kolejnego nieobrabowanego grobowca tajemniczej kultury Wari

Homo Science
Data emisji:
2021-07-31 13:40
Audycja:
Czas trwania:
25:18 min.
Udostępnij:

O cywilizacji Inków słyszał każdy. Ale o wcześniejszym ludzie Wari wie mało kto, choć znaleziska z nim związane są niezwykłe. Zawdzięczamy je badaniom naszego gościa, prof. Miłosza Giersza, archeologa z Uniwersytetu Warszawskiego. W 2013 roku jego wyprawa odkryła nienaruszony grobowiec, a teraz jest szansa na kolejne równie niezwykłe odkrycie.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dzień dobry państwu witamy w audycji Homo science przy mikrofonie Aleksandra Stanisławska Piotr Stanisławski Crazy nauka PL jest z nami dzisiaj zdalnie gości archeolog prof. Miłosz Giersz z katedry archeologii Ameryk na wydziale archeologii Uniwersytetu Warszawskiego dzień dobry dzień dobry po raz drugi już gościmy pana profesora pierwsza jeszcze jak poprzednim razem był u nas nie był profesorem to świeża nominacja gratulujemy rok chcemy dzisiaj porozmawiać o jego badaniach, Rozwiń » które dotyczą Pręgowski cywilizacji w Peru odkrycia profesora pierwsze trafiły właśnie zakresu badań nad tą cywilizacją trafiły na listę 100 najważniejszych odkryć wszech czasów tygodnika Time przez pismo AK lody zostały uznane za jedną z 10 najważniejszych dokonań ostatnich lat to była w 2014 roku jak również odkrycie najsłynniejsza grobowca królowych awarii będziemy o to pytać naszego gościa to odkrycie trafiła na okładki kilkunastu zagranicznych wydań magazynu nasi na dział grafiki oczywiście na okładkę wydania polskiego czym była ta cywilizacja, którą pan bada od niemal 20 lat co można oni dzisiaj powiedzieć no ta ręka specjalizacja, którą nazywamy łani w zasadzie miejsca hipotetycznej stolicy ich imperium to praktycznie pierwsza ręka cywilizacja, która takie właśnie najstarsze pana wiejskie amerykańskie czy Ekol prekolumbijskiej imperium stworzyła i do których do, którego dokonań odnosili się inkowie zresztą wielu specjalistów uważa, że Emiter elastyczne i ta opowiadana etno historia dzięki historia, którą przekazywali ustnie i nie Indianie czasach konkwisty czy jej najstarsze epizody dotyczyć właśnie mogą tej cywilizacji jak wyglądały struktury tego społeczeństwa, bo one były odmienne od tych, które znamy z Europy czy z różnych zakątków znanych bliższych nam cywilizacyjnie na nie jest łatwe pytanie, dlatego że ta aktywizacja łamali, jaki cywilizacja Inków wszystkie wcześniejsze cywilizację bardzo wysoko rozwinięte i Ameryki Południowej i nie wykształciły żadnego systemu pisma nie pozostawiły źródeł pisanych, a więc głównym źródłem Poznania chętnych w tej historii andyjskich ludów są źródła archeologiczne, które na nie na wszystkie pytania pozwalają nam odpowiedzieć, ale archeolog jako obecnych władz Japan na można powiedzieć szef PiS będzie matka, ale jednak takich najważniejszych jedna z najważniejszych dziedzin nauki nauki, która sięga Inter dyscyplinarnie do do innych i posługuje się z innymi dziedzinami nauk coraz prężniej się rozwija i dzięki współpracy z Chinkami dialogami całą masą różnych specjalistów potrafi właśnie odpowiadać na etapie pytań, a co się stało z tą cywilizacją, bo to jest takie pytanie, które zawsze się nasuwa, tym bardziej że powiedzmy szczerze o cywilizacji karskiej znacznie więcej osób wie słyszało ma świadomość, dlaczego no właśnie co się tam powstało poprzednio to może zacznijmy od tego, że rozwój dawnych cywilizacji Ameryki Południowej w tym ich najważniejszych, które rozwijały się na obszarze dzisiejszych landów środkowy, czyli głównie Peru też Boliwia Ekwador fragmenty Chile Argentyny Kolumbii Ekwadoru to cywilizacje, które sięgają swoimi korzeniami ponad 10 000 lat wstecz i nie jest nie były to jakieś pojedyncze epizody, a raczej tak jak wszędzie na całej kuli ziemskiej pewne długie długofalowe procesy, w których te jednostki potrawy, które my badamy nazywamy kulturami archeologicznym miecze czy późniejszymi nowelizacjami no ewoluowały kolejne stadia kulturowe i kultura Marii była właśnie takim takim momentem czy to powstanie jej imperium, w którym po raz kolejny na całych Andach środkowych pod wpływem dość silnych zmian klimatycznych, bo tutaj swe jeśli mówimy o tej historii andyjski to ekologia, ale też fenomen, który coraz bardziej nas wszystkich dotyka naukowcy nazwał pan na melinie, ale się w różny sposób i co takich długich odstępach czasu co 500 lat bardzo poważnie wpływa na zmiany klimatycznej, która na zmiany klimatyczne no doszło doszło do kolejnej do kolejnego oprze kasowania na mapie politycznej przede wszystkim też wędrówek wędrówek ludów, które przez tracący dostęp do dobrych źródeł wody czy do jazd lokalnych zasobów naturalnych ziemi chcą się uprawia dyryguje, a tak jak to było na Wybrzeżu Peru na ZUS podczas okresu linia a kiedy nagle na suszę pustynia świata zaczyna padać deszcz i te silnie też zaczął Rosy mnie rozmywać im ich monumentalne budowle to na pewno mocno wpływała na temat na te ruchy no i niestabilność polityczną są te wszystkie historie możemy dzielić się jakiś wpis również możemy znaleźć tych i tak dynastyczne którzy, które pozostawili inkowie opowiedzieli chowie hiszpańskim kolonizator dom co się stało kultura działali powstała nagle na bazie w zasadzie takiego takiej miejskiej przy przepis przed hiszpańskiej globalizacji tamtejsze cywilizacje doszło do pewnego momentu rozwoju, którym zaczęły tak podróżować na bardzo dalekie dystanse doszło prawdopodobnie właśnie tym okresie mówimy tutaj ja w drugiej połowie pierwszego Tysiąclecia naszej ery do kontaktów np. że nie ma bezpośrednich, ale przez przez przez Ekwador przez Kolumbię jest obszarami Mezoameryki i te dość duże duża mobilność ludzi na doprowadziła do czy wymusiła pewne pewne zmiany nagle na osoby, które zamykały się jakiś takich Dolina akcja izolował się jakiś dolinach zaczęły podróżować na czy kontaktować się zrasta pewnie czasem kręgiem osób widzimy to w materiale dna dochodzi do takiej homogenizacji można powiedzieć tej ludności wtedy prawdopodobnie też temu popularyzuje się jakiś wspólny język ten napis prawdopodobnie był języka uczyła mówią dziś Indianie i uważa się właśnie takie duże organizmy polityczne jak imperium łapali, a później na na jego kanwie czy dalej rozwijany jest imperium już przez Inków, ale co się stało z imperium Ławica czy ona upadła wskutek np. kontaktu z innymi ludami i chorobami, które na, które nie było nie byli ludzie odporni na wiadomo, że to się stało za czasów podboju Ameryki przez Europejczyków, ale może wcześniej podobny epizod miał miejsce na takich epizodów było dużo, ale nawet tak naprawdę coś co się stało jak imperium ładnie w jaki sposób upadło my tak naprawdę nie wiemy doszło na pewno do upadku, jaki struktury politycznej i opuszczenia ważnych ośrodków administracyjnych jest wiele takich założeń budowanych na na innym bardzo precyzyjnym planie kryzys zostały niedokończone widać, że pewne projekt polityczny się zawalił, ale był kontynuowany tak jak mówiłem przez SM przez potomków tych grup myślę, że imperium łazi cały czas również porozumienia myślę o imperium Inków to ład wprowadza najważniejsze takie elementy kulturowe, które później były stały pod Baranami organizacji politycznej ta analizuje czy imperium Inków, a więc właśnie prawdopodobnie używanie 1 wspólnego języka do kontroli metr terytorium tych innych podbitych ludów używanie religii i bardzo ważnego elementu, którym na kanwie, którego właśnie podbijają kontrolują olbrzymie obszary był to kult zmarłych kult przodków jest największa rewolucja w tej części świata właśnie wprowadzenie takiego takiego kultu przodków kultu zmarłych na różne poziomach na poziomie ministerialnym, gdzie chęć ścięli są i portretowanej są władcy, ale też na poziomie prawdopodobnie rodowym i tu możemy zakładać oczywiście nie mamy źródeł tej pisanej ale, ale tylko, opierając się na lekcje archeologicznych, że to właśnie ten informowali wprowadziło coś mnie taką strukturę rodową raju, która później funkcjonowała funkcjonowała wśród Inków właśnie funkcjonalny funkcjonowała na ziemi na bazie kultu lokalnych lokalnych przodków, których jakiś sposób łączono z winiarzami imperialnymi i rysuje nam się tutaj tak jak dla rynków tak dla imperium właśnie jakiś taki system rodowy nie imperium o jakiś takich zachęt dach jak jak imperia na dawne na bliskim Wschodzie tylko raczej dla taka idylliczna en i liczne system polityczny, w którym wszystko opierało się na kontaktach kontaktach rodowych mieszali się tych rodów wydawaniu swoich córek za cechę Etny za za synów wyższych rangą oficjeli z innych prowincji i na tym dzięki temu również czy na tym na tym systemie opierała się też wymiana jak handlowa i i kulturowych i wspomniał pan, że szczególną rolę odgrywał kult zmarłych w tym społeczeństwie w tych społeczeństwach i tutaj nasuwa się takie pytanie czy te czy grobowiec, którego odkrycie właśnie zostało nagrodzone w tak wielu miejscach i tak bardzo docenione grobowiec królowych Marii stanowi jakieś szczególne jakiś szczególny rodzaj mauzoleum czy to, że te królowe były akurat wyróżnione, a nie osoby płci męskiej ma jakieś znaczenie właśnie w świetle struktury tamtejszych społeczeństw mam nadzieję, że dowiemy się, a tym już niebawem tak to wszystko tajemnicza może rozwinąć ten wątek w dalszej części na pewno odkrycie pierwszego i wyrachowanego grobowca Królewskiego tułali było przełomowe po raz pierwszy pozwoliło nam z kontekstu realizować zabytki, które znaliśmy do tej pory jedynie z muzeów pochodziły z nieznanych miejsc, bo pochodziły z wykopalisk ratunkowych i jak teraz wiemy na podstawie właśnie odkryć w kwestii od czarnej były często błędnie przypisywane do różnych miejsc geograficznych z drugiej strony fakt, że w komorze grobowej znajdowały się same kobiety wspomnę 58 arystokratę, dzięki którym jest w mieście złożonych z programu było 6 młodych kobiet, które złożony był jako ofiary ludzkie podczas zamknięcia komory grobowej, na której nadbudowano olbrzymie małże, które służyło w zasadzie właśnie do jakiś sposób kontakty do oddawania ci o tym tym osobom na zespół przełomowego nagle okazało się, że najważniejsze osoby jedyny nie zrabowany grób dla grup obiec prasa przyznała od razu królową i księżniczkami Maria, jakie one rzeczywiście miały inne funkcje społeczne i znów wracam do problemu nie mamy źródeł pisanych, a to Niewiem na sąsiednie gminy posiłkować znowu jakimiś analogiami z tym ostatnim epizodem rozwoju kultury przez hiszpańskich, czyli imperium Inków temat PiS-u, gdzie właśnie takie rola kobiety tej pierwszej kobiety koja, czyli mierzony najważniejszej rząd panującego Inki no była niewspółmiernie duże jeśli mielibyśmy porównać z naszym kręgiem kulturowym i będziemy pytali jeszcze na pewno w drugiej części audycji po pierwsze, sam grobowiec troszeczkę więcej szczegółów, ale też sią właśnie tą rolę kobiet do tych wątków powrócimy w następnej części naszej audycji naszym gościem jest dzisiaj prof. Miłosz gdzieś z katedry archeologii Ameryk na wydziale archeologii Uniwersytetu Warszawskiego, a drugą część rozmowy zapraszamy po informacjach Radia TOK FM witam państwa ponownie druga część audycji Homo science ponownie Aleksandra Stanisławska Piotr Stanisławski Crazy nauka PL i wciąż gościmy tę samą osobę archeologa prof. Miłosza Giersza z wydziału archeologii Uniwersytetu Warszawskiego dzień dobry ponownie dzień dobry, a rozmawiamy dzisiaj o prezent kaski cywilizacji łagry, której pozostałości bada pan profesor wiersz na terenie Peru od ponad 20 lat no i warto wspomnieć, że pan jest właściwie na chwilę gościnnie w Polsce, stając udało nam się to nagranie zrażać Peru pewnie też dała byłoby trudniej, ale proszę powiedzieć, bo wspomniał pan o tym, że coś szykuje szykuje jakieś odkrycie szykuje się poszerzenie wiedzy słucham na co archeologia jest zawsze wielka niewiadoma i loteria, ale oczywiście ten czas pandemii, kiedy wszyscy ESA na Uniwersytecie byliśmy w zasadzie pozamykani w kraju archeolodzy bardzo przeżywali euro naszym żywiołem jest jest też teren nie tylko klawiatura i pisanie i Uniwersytet marzyliśmy o powrocie nam się udało wznowić po roku kampanie badawczą UE już marcu i w zasadzie od od marca prowadziliśmy takie covidowe badania archeologiczne kwestia była mej tym samym co poprzednio, gdzie został odkryty ten grobowiec królowych, a dokładnie kilka metrów dalej, bo mauzoleum i grobowiec znajduje się na szczycie skalnego wzgórza, który na, gdzie budowano właśnie takie budowle suszonej na słońcu cegły mułowej kamienia OOH był to budowla o charakterze funeralnych i z takim można Polic swoiste świątynie kultu zmarłych z komarami grobowe, które znajdowały się pod fundamentami tych tych wież grobowych widzieliśmy podkreśliło, że nie ma nie ma tam tylko 1 grobowca na nie tylko jest to cały kompleks podobnych mauzoleum prawdopodobnie też z podobnymi komorami grupowymi na takim zadaniem oczywiście było potwierdzić ci ustawiliśmy sobie pytanie mogliśmy com com com pierwszy obrabowany grobowiec elit imperium Maria, dlaczego były same kobiety czy obok może chowani byli mężczyźni od w zasadzie już ponad 6 lat starań szukamy i staramy się odpowiedzieć na na te pytania o kilka dni temu wróciliśmy na chwilę rzeczywiście do Polski przerwaliśmy kampanie, ale kampania, w której odkryliśmy faktycznie identyczne podobnych rozmiarów podobnych rozmiarów założenie właśnie takie mauzoleum, a na ich odkrywanie ich jego niższych partii sprawdzenie czy padło łupem rabusiów czy znajdują się tam również jakieś pozostałości nietknięte pochówki już z nami, więc czekamy na zakończeniu sesji Egzaminacyjnej na powrót do Peru i na wznowienie tej kampanii ekologicznej, a proszę nam opisać jak wygląda takie ma mauzoleum taki grobowiec jak w jaki sposób zmarli byli chowani w tej kulturze łamali tu Castillo de Mar my mamy bardzo rozbudowane rozbudowanych mauzolea mamy części naziemne wielopiętrowe wieże grobowe w przypadku tego mauzoleum stres fundamentach znaliśmy komorę grobową władczej imperium Mary w tych 50 arystokraty 58 oraz arystokratę to część naziemna miała wiele osobnych pomieszczeń taką salę tronową, pod którą właśnie była komora grobowa cały czas pozostaje pytanie szukamy liczymy, że któregoś dnia natrafimy na nietknięte tego nie ręką rabusiów podobne mauzoleum zachowaną częścią tę naziemną, bo niestety do tej pory nam się ta nie oddał nie udało i też pozwoliłoby potwierdzić czy w tej części wyższej naziemnej części mauzoleum również chowano zmarłych odkryte ostatnio właśnie w tej kampanii kilka tygodni temu pozostałości sugerują, że właśnie wyższe partie i takie właśnie ołtarze trony jak również mniejsze mogły służyć do eksponowania preparowanych intencjonalnie zawianych tkaniny i mumii być może mówi właśnie mężczyzn kobiety były w komorach grobowych poniżej no to są jak mówię jeszcze do końca orzeczeń niezbadane i nieodkryte, a on właśnie w niższych partiach czy jako komory takie fundacyjne były te komory najważniejsze w tym mauzoleum właśnie znaleźliśmy do tej pory jedynie kobiety w takich takich jak w komorach fundacyjnych, ale zdaje się, że ci Czcigodni zmarli byli eksponowanie na siedząco prawda tak to oczywiście efekt, a obrządku pogrzebowym kultury Marii starano się czy bardzo dbano o o zachowanie się ciała naturalną modyfikację chowano zmarłych w pozycji właśnie siedzące aborcji embrionalnej często specjalnie też pokazywanej ręce czynnie czy kończynę palce i zawianych w tzw. powoływana, więc takie nie tylko całun, ale proszę po hiszpańsku nazywa Fart cały tak duże pakunki, w których wolnych przestrzeniach były nie tylko tkaniny, ale też naturalna bawełna co pozwalało właśnie na bardzo dobre zachowanie się ciała zmarłych mamy naturalnie zachowaną o ewentualne zmodyfikowane, a zwłoki zachowanymi tatuażami głosami, więc nie mówimy tu jakieś intencjonalne mumifikacji jak np. w Egipcie, gdzie rzeczywiście i rzeczywiście dokonywano by jak i specjalnych zabiegów, a właśnie próba naturalnej mumifikacji takich specjalnych w taborach ogrzewanych jest tam ewentualnie prawda smarowano chciała się dobrem, które też pozwalał na lepiej zachować się tym tkanką miękkim, ale przede wszystkim pozwalała NATO, a pustynia ten wyjątkowy klimat Północnego centralnego Wybrzeża Peru szczególnie właśnie na Wybrzeżu na on w sposób naturalny pozwala na taką unifikację i w jaki sposób z udało się uchronić te grobowce przed grabieżą, bo tam no nie wszystko, ale bardzo wiele rzeczy zostało rozgrabione jak pan wspominał Arte fakty są zupełnie pozbawione kontekstu porozrzucane jakiś kolekcja, dlaczego te grobowce, bo mam nadzieję, że ten kolejny nie zostały obrabowane no właśnie no właśnie to jest też test test intencji czekamy i we wrześniu się sesje i chcieli już tego dowiedzieć nic nie jest pewne grobowiec władcy imperium Marii, które odkryliśmy 2012 trzynastym roku wydaje się, że mógł być taką nagrywała mogła być największą komór grobowych kasjera Army sianie do tej pory tak sądziliśmy i była komorą różniącą się od pozostałych obszarami na tyle wiemy, że większość z komór grobowych pomniejszych mało salach rzeczywiście była zupełnie przez rabusiów wyczyszczona zniszczona a dlaczego nie zrobili tego z tą największą komorą, dlatego że na 1200 lat temu ktoś, kto chował królową jej dworzan tak worki wpadł na pomysł, żeby zasypać komorę tłuczniem kamiennym zgrani biorę to, z którego z tego samego materiału, na którym postęp, w którego bo, w którym wykuto częściej komory grobowej i podejrzewam, że tak jak i my na początku takim rabusie, dochodząc tej warstwy zupełnie sterylnych tłuczonych kamienic twierdzili, że jest po prostu jakiś Tomasz skalne naturalnej skały, a na tak nie było okazało się, że to intencjonalne intencjonalne warstwa właśnie, którą przysypano komory grobowe jak będzie stałą komorą, w której będzie płacz szukać za za za miesiąc za kilka tygodni do tego nikt nie każde inne są bardzo trzymamy kciuki bardzo pana już zapraszamy niezależnie od tego jakie będą wyniki tego kolejnego odkrycia zapraszamy bardzo chętnie się dowiemy co tam się wydarzyło co nowego wiemy bardzo dziękujemy naszym gościem był dzisiaj profesor miła wieś z wydziału archeologii Uniwersytetu Warszawskiego dziękujemy zapraszamy jak zawsze na naszą audycję Homo science w soboty o godzinie 1340, a teraz czas na informacje Radia TOK FM Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: HOMO SCIENCE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj wszystkich audycji Radia TOK FM kiedy chcesz i jak chcesz - na stronie internetowej i w aplikacji mobilnej!!

Dostęp Premium

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA