REKLAMA

Wschodnie oblicze Krakowa: Grzymisława i inni z tłumaczoną z czeskiego Biblią i wiertarką w tle

Babel. Rzeczpospolita Multi-Kulti
Data emisji:
2021-08-06 18:40
Prowadzący:
Czas trwania:
43:41 min.
Udostępnij:

W tym odcinku zwiedzamy Kraków, ale nie z perspektywy orientalnej, niemieckiej czy żydowskiej, bo takie oblicze miasta już opisywaliśmy. Tym razem opowiemy o mieście, jego ważnych historycznie mieszkańcach i ich życiorysach, które są ważne dla zrozumienia rusińsko-ukraińskiej historii i kultury. Rozwiń »

W dzisiejszym odcinku nie zabraknie: nagich mężczyzn, którzy konno uciekają z łaźni przed zabójcami, silnych kobiet spokrewnionych z bizantyjskimi cesarzami oraz pewnemu małżeństwu: on miał lat 11, a ona 8.

Słuchajcie, a potem piszcie: babel@tok.fm Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Babel, czyli Rzeczpospolita multikulti kolejny odcinek podcastu wakacyjna wersja podcastu nosi tytuł Babel trawę dzień dobry mówią Adam Balcer i Paweł Sulik, o czym dziś będziemy mówili ba trawę, czyli w Rzeczpospolitej multikulti wersji wakacyjnej pojedziemy do Krakowa i powierzchnią już byliśmy parę razy z wycieczką szkolną wycieczką szkolną nabyliśmy, ale był Kraków żydowski był Kraków związany z islamem był Kraków niemieckie teraz pan jeszcze zaskoczymy pokażemy, Rozwiń » że Kraków odegrał ważną rolę historii szczególnie Ukrainy, ale w ogóle Rusi i Rusini Ukraińcy mieli istotny wkład w dzieje miasta, czyli traków wielkim miastem wschodnim był, zanim wybierzemy się do Krakowa to chciałem przypomnieć wszystkim, że nasz adres to Babel małpa TOK kropkę FM Babel małpa TOK kropkę FM piszecie do nas z różnymi sprawami na szczęście takimi, które jesteśmy w stanie rozwiązać komentarzami opiniami np. pan Jan pisze tak o kilku miesięcy regularnie ogromną przyjemnością słucham panów podcastu, a wolnych chwilach sięgam także po archiwalne odcinki Lechistan dotychczasowe letnie odcinki podcastu Babel skupiały się na południowo wschodniej Polsce na pograniczu polsko-czeskim dlatego chciałem zaproponować, aby dla odmiany Babel pojechał na północny zachód naszego kraju na Pomorze zachodnie do Darłowa i opowiedział historię Księstwa pomorskiego rządzącej nim dynastii Gryfitów jednego z najciekawszych przedstawicieli Eryka pomorskiego, który w pewnym momencie był władcą Danii Norwegii i świec jednocześnie dorzućmy rzeczywiście Szwecja wtedy znaczyła też Finlandia oprócz tego panował nad Islandią wyspami Owczymi Grenlandią hybrydy Orkan to dzisiaj w wielkiej Brytanii, kto jeszcze moglibyśmy pary terytoria wymienić tracę poczucie dobrze niech słucha podcastu Babel Rzeczpospolita multikulti to imperator Darłowa król kapy pewna pani Janki czy tak tak jak na terenach, o których ostatnio opowiadał pan Balcer przecinały się wpływy zachodnie i orientalne tak Eryk Pomorski żył na pograniczu kultur Słowiańskiej niemieckiej skandynawskiej co wpisuje się idealnie hasło podcastu Rzeczpospolita multikulti pani ani bardzo dziękuję za inspirację rzeczywiście trzeba będzie się tam pojedziemy pojedziemy obiecuje, że wkrótce odwiedzimy Darłowo Słupsk i generalnie Pomorze zachodnie Babel Travel wakacyjna Rzeczpospolita multikulti zapraszają Adam Balcer i patosu, a teraz wracamy do Krakowa po raz kolejny tym razem takiej perspektywy, który chyba nie znaczy, a mianowicie to jest jak rozumiem Kraków, który z poglądami ze strony wschodniej tak tak jak spojrzycie na mapę to jest taka fajna mapa w internecie, która pokazuje regiony historyczne Polski zobaczy sobie dzisiaj kończy Ruś czerwona to jest np. Krosno było częścią Rusi czerwonej Rusi Kijowskiej, czyli do Rusi z Krakowa było jak i 150 km, a jeszcze jak uwzględnimy górali rusińskich Łemków tak, którzy ruszyli ruszyli i wzdłuż Karpat tak szli sobie szli jeśli to okaże się, że wtedy się ten dystans do np. najbliższej cerkwi od Krakowa czy w historycznie odbije zobaczycie teraz cerkwie są w Krakowie to niektóre już mają ponad 200 lat to jest zrobić się mniej niż 100 km to, więc generalnie przesunięcie tego ciężaru Polski ze względu na stolicę do Małopolski po tym, okresie, kiedy Wielkopolska była kluczowa na początku państwowości polskiej Otóż rzeczywiście wiadomo, że spojrzeliśmy wtedy ser bardzo na Ruś i też na wielki Step ptak, który tam podchodziła pod Przemyśl i osobą, która uważa się także to jest władca, który jako pierwszy uznał dobra to ja będę jednak na kraj przed czeskim w Krakowie pomieszkiwał to był Kazimierz pierwszy odnowiciel, który musiał, że tak powiem troszeczkę jak w grze komputerowej straciliśmy pierwsze życie musieliśmy myśmy drugie życie jeszcze nie Genowe i odbudowywał polskie stąd przydomek od zera no i jego żoną była Maria Dobroń Iga, która była najprawdopodobniej córką Włodzimierza wielkiego księcia kijowskiego bardzo ważnej postaci w dziejach Rusi Kijowskiej i oczywiście siostrą innego wybitnego władcy Jarosława mądrego, który się u nas pojawił, bo pamiętacie obaj panowie są bardzo ważny też dla tych ziem wschodniej dzisiejszej Polski Przemyśl Jarosław itd. no i grody Czerwieńskie ona została pochowana na Wawelu możliwe, że matką była Anna bizantyjska czy siostra cesarza Bazylego Bułgarom bój z jednego z największych cesarzy, który jak wynika z przydomka to nie jest najlepszy wspomniany w Bułgarii Macedonii SG na swoją skuteczność w walce z Bułgarami, więc jak widzicie już na samym początku mamy Maria Dobroń Igę, a potem takich, toteż jest nasz właśnie starano się też multikulti jesteśmy teraz mówi oczywiście pewnym autoironią takim urzędem stanu, więc pokazujemy też rolę kobiet w historii na pewno taką kolejną bardzo ciekawą postacią księżniczką ruską księżną krakowską była w Rzymie sławne piękne imię prawna także mi sława pewnie męskie Grzymisława, tak więc Grzymisława można ją uznać za jedną z najwybitniejszych najważniejszych kobiet w historii Polski trzynastym wieku była żoną księcia Leszka białego, która potem Momo męża jej przypominam zamordowano w ten sposób, że uciekał z łaźni na koniu nagi i to było 24listopada pamiętam, dlatego że jeszcze tego dnia urodziny trochę później, ale tak też chcę wchłonąć niestety oprócz tego zaś, że zamiast tego zabito, ale jak ważni nagle rozważnie tak tak, bo na niego zamach natomiast nowie Grzymisława dla ziemi sław nastały ciężkie czasy, bo musiała się zająć była regentką opiekunką syna swego Bolesława wstydliwego ona sama pochodziła najprawdopodobniej z Wołynia i była córką księcia gwara to jest potem zrobił Igor przypominam wam wszyscy moi drodzy słuchacze, żebyście pamiętali, że to co wam się wydaje takie wschodnie to często się okazuje, że skandynawskie nordyckie oczywiście nie ma przeróbki, żeby tutaj żartobliwie Kasi nie zmieniła na jakieś imię słowiańskie, ale Ingvar Olga tak itd. no, więc to jest 1 wersja inna, że jest na pewno była z dynastii Rurykowiczów najprawdopodobniej Ingvar jest też wersja była córką innego księcia, ale my się trzymamy gwara, bo to fajnie brzmi prawda po tragicznej śmierci męża co musiała zrobić Przemysława no tak jak powiedział w Krakowie właśnie zajęła się regencji, bo jej mąż był księciem krakowskim potem właśnie ona, więc tutaj było także bardzo duże problemy miast Konradem Mazowieckim bratem Leszka białego swojego męża i czy ze szwagrem tak no i Konrad Mazowiecki też kiedyś powiemy, bo miał żonę agencje też ze składu typu postaci było bardzo dużo marzy zmieszanych nawet brzmi sława się stawiała ona z funkcją generalnie no i załatwić mówiąc delikatnie w sposób taki umorzenie fizycznie co przytrafiło się jej mężowi, ale generalnie objąć opiekę nad synem, ale ona się na to nie zgodziła wspierała potem syna syn został pełnoletni został władcą była takim jakby można powiedzieć ruszyli z szarą eminencją i ale zaczyna też uczyniła nadania dla różnych kościołów np. dla opat cystersów jak będziecie jeździć po Polsce Jędrzejów Sulejów no i też, a propos Krakowa dla benedyktynów w Tyńcu to też jest tam też sobie nadania, ale co ciekawe zawsze patrzyła na wschód i patrząc na te wschód np. jak słynny franciszkanin Jan BP Jan Karpiński ruszył do chana mongolskiego to przejeżdżał przez Kraków witam otrzymał od niej wspaniałe futra, żeby miało ono wręczyć prezent porządny, żeby nie, choć tzw. pustymi Aqua Aqua i została pochowana w Zawichoście, który kiedyś odwiedzimy Słuchajcie, bo tam była kiedyś bardzo ważna bitwa kiedyś kiedyśmy się z tymi wirusami strasznie tłukli, ale my jesteśmy przy w Krakowie, więc dzieje możemy zacząć w Krakowie przepięknej bazylice franciszkanów, gdzie to jest 1 moim zdaniem najpiękniejszych kościołów w Polsce oczywiście wielka zasługa nikogo innego, ale Stanisława Wyspiańskiego, tak więc mamy i prawda w kościele wspaniałe freski wspaniałe też witraże no i tam jest kaplica jej córki, ponieważ córka to jest taka ciekawa sytuacja nigdy, że sława nie została świętą, ale był jej kult w Polsce była matką błogosławionej Salomei zaraz nie odpowiemy bardzo ciekawą postać i opiekunką świętej Kingi już bardziej znamy święta Kinga to żona jej syna Bolesława i właśnie w tej kaplicy córki jak wyjdziecie to oczywiście auta jest barokowy marmur alabaster itd. no i mamy postacie, że jest błogosławiona Salomea, ale jest też księżna Grzymisława jest książę Bolesław, który wstydliwy, który jest pochowany no oczywiście święta Kinga, która była żoną Bolesława co ciekawe znowu o tym pamiętać i córką cesarza bizantyjskiego nie jest także u nas jak spojrzycie na tych naszych władców pamiętajcie płyn jest pięknie mówi teraz tradycyjnie, że ktoś ma jakieś idee a, a płynie krew no to w płynie krew też władców bizantyjskich żyłach polskich czy to Piastów czy też prawda Jagiellonów no, więc mamy grób w tym kościele Bolesława wstydliwego też Salomea błogosławiona, dlaczego jest taka ciekawa Ano, dlatego że oprócz tego, że oczywiście klaryski pierwsza Klary zyska w Polsce itd. że błogosławioną kościoła katolickiego no to już dodajmy to co jest najciekawsze była królową halicką, czyli Galicji Halicza Rusi Halicko-Włodzimierskiej, kto się stało mówi Leszek tata, kiedy namiar dosłownie kilka lat zawarł taki Sojusz z królem węgierskim Andrzejem drugimi ustalili, że zasiądzie na tronie w Haliczu syn Andrzeja Kolo man Halicki tak przeszedł do historii miał ustalono, że poślubi córkę oba no oboje byli niepełnoletni i to ona miała dosłownie kilka lat Novi nastąpiła koronacja tego młodego Kolo mana na króla Halicza jest tutaj historycy spierają czy Salomea została koronowana czy nie pani zakłady dentystyczne ktoś wiertarką próbuje jakoś wciąż ta historia szalonej i co słychać, dlaczego się wydaje, że to nie mnie jak nie wpływa na to, że Salomea była królową no tak, ale czy czy będą trzymali słuchaczy Halicza i wokal, czyli kontynuować dla absolutnie ta oczywiście no, więc Sydney historia potoczyła się tak Koronowa LIGO ją też prawdopodobnie, ale tytulatury i tak została potem będzie w źródłach historycznych nazywana królową no to co to oznacza, że mamy w tym kościele pochowano królową nie polską Halicz ktoś mówi królowa sama no właśnie winno się mówić formalnie tak jak rządzić, ale wiesz z drugiej strony jako błogosławiona może to już wiesz, że jeśli nie było ważniejsze no, więc Węgrzy na początku sami próbowali go obsadzić tego kolos ma na to są bardzo ciekawe kwestie, bo potem Habsburgowie jak już będzie Polska krojone na kawałeczki będą mówili przecież my jesteśmy królami Węgier my mamy pełne prawo do tych terenów tak zobaczcie np. Heart na herby szlachty miejscowej Krzyszto od nas od Węgrów tak no, więc nie udało się za pierwszym razem potem koalicja wojsk polskich węgierskich i obsadziła to było w 1200 dziewiętnastym słuchaczy wtedy Colonna miał lat 11, czyli delikatnie ją narzędziem w polityce, a jego wspaniała żona miała lat 8 o no, więc 2 lata później młoda para z naciskiem bardzo młoda para musiała uciekać z Halicza, ponieważ była taka sytuacja rzeczywiście cały czas kontratakowali i władca Rusiński ruski, którego bardzo lubi jego tytuł niż ścisła drugi udały udały udał taki co się udał chłopak po prostu o nim nie odpuszczą osiągnął MERCI po prostu no i złapał ich w cerkwi warownej Marii Panny tam dopadł po oblężeniu, ale mówi dzieciaczki taki tak dalej tutaj strasznie fajny motyw, że jego żona była księżniczką połowie łódzką z połowów tych nomadów tureckich i praw najprawdopodobniej jego córka to żona Danił wielkiego władcy związanego bardzo polską, bo po właśnie Chełm to była jego stolica wziął ich do niewoli trochę potrzymał to jest wypowiedział do Andrzeja drugi tak oddam dzieciaki, ale musimy za zawrzeć taki traktat zrzekać się roszczeń do tronu jak one sobie cha, lecz no, więc Andrzej drugim dobra okej no, więc dali sobie spokój o nich przerzucił na odcinek południowy tam zobaczy Chorwacja ma hit hit, ale czy kawałki też duże Bośni ówczesnej tam się spróbujcie młodzi ludzie w 1222, iż w 12002005. roku formalnie zawarli ślub i o życie niestety się połączą dla Cole mana potoczyło także pojawili się Tatarzy przejechali przez Węgry próbował stawiać opór Colonna razem z rycerzami angielskimi zakończyły się do dla niego dramatycznie został śmiertelnie ranny roku Pańskiego 1200 czterdziestego pierwszego czy można powiedzieć los jak naszego Henryka Pobożnego w efekcie małżonka udała się do klasztoru i tu zaczyna się cała kariera jako zakonnicy, która ją wyniosła na ołtarze prawdę o błogosławionym i w kościele franciszkanów poza kaplicą, gdzie jest pochowana możecie też podziwiać witraż, który wykonał, który przedstawia, który wykonał właśnie Stanisław Wyspiański w innym kościele Świętego Andrzeja w Krakowie jest kościół na Grodzkiej taki, który jak dzieci ma takie wieże generalnie stary kościół Romański tak na to też macie tak i ołtarz jest poświęcony malowidła obrazy przedstawiające życie no i też relikwie związane z jej postacią, więc jak widzicie postać ciekawa i teraz tak związki były też tak silne między rękawicami piastami bardzo dużo marzy mieszane jak umarł Bolesław wstydliwy, czyli brat Salomei no to oczywiście, żeby było jasne pamiętajcie, że wtedy były takie czasy, że Leszek grupy mógł być także drugiego słuchaj ja mam córkę i ja chcę mamy macie te roszczenia do tej Galicji to zobaczy tylko Halicza Rusi to ja mam córkę, która jest grzmi sławy zrób rakowi SUV tak i to był często argument no, więc te związki były tak silny jak umarł Bolesław wstydliwy to właśnie lew Dani Łowicza, od którego mamy Lwów syn Danił tego wybitnego władcy króla stwierdził to ja sobie ja chcę Kraków ruszył dostał pomoc tatarską w tym też wtedy był jeden z tych ważnych dowódców tu tatarskich Nogaj no i ruszył nie udało się, ale miał pewne wsparcie uzyska w Małopolsce część możnych panów małopolskich chciała go na tronie mówicie, że to było czasami tak się tak samo mówiłem wcześniej bitwie pod Zawichostem, gdzie pochowana w 1200 piąty, gdzie jest pochowana także sława nad Wisłą Noto jak widzicie tonie było także też nasi wschodni sąsiedzi chcieli się tutaj u nas tak bowiem ustanowić tak jak my na Rusi Halickiej przychodzi wiek 15 wtedy ten wschód chodzi mówiąc po prostu kolokwialnie pełną gębą do Krakowa, bo wiadomo ja gie LO nowi mamy niestety ja strasznie tego żałuje też troszeczkę, jakby symbol historii Polski idziemy na Wawel teraz Słuchajcie i co niestety możemy tylko w 1 miejscu podziwiać to co zostało po jak Ilona te wspaniałe freski kiedyś było tak, jakbyśmy kilkaset lat temu pości to tak wchodzimy na zamek wawelski idziemy do komnaty Jagiełły i komnata cała Jagiełły jest ozdobiona wspaniałymi polskimi mali malowidłami nie zachowała się opowiadaliśmy mama kaplicy świętej Trójcy w Lublinie wspaniały idziemy do katedry na Wawelu widzimy tak kaplice po pierwsze, Mariacką to jest taka ulicach jak będziecie, żeby od razu znajdziecie tam jest pochowany Stefan Batory wielki władca taki kiedyś tam były, bo kaplice z końca czternastego wieku drugiej połowy powiedzmy nie nie wiadomo, kiedy dokładnie powstały te polichromie, ale no wszystko wskazuje na Władysława Jagiełły matka przypominam bezdyskusyjnie Rusinka prawosławna i były prace konserwatorskie jak 20 lat temu no i zaczęto odkrywać te cenne fragmenty fresków tak mamy 1 kaplice idziemy do kolejnej opcji byśmy, choć jesteśmy w katedrze najważniejszy katedrze tak koronowanych chowano władców Polski i mamy kaplice kolejną to jest kaplica pod wezwaniem Trójcy świętej tak jak w Lublinie, kto ją zbudował Zofia lata trzydzieste piętnastego wieku Zofia Holszańska co to za kobieta z Sonka inaczej ta z holu to jest pochodziła to są tereny pograniczne między dzisiejszą republiką Litwy, a Białorusią koło zmiany hol ściany olsztyński i została żoną Jagiełły ostatnią czwartą i oddała nam wszyscy uważa, że w ogóle coś niesamowitego, bo on był naprawdę wtedy stary człowiekiem no ale udało się miał potomków dzięki niej to był Kazimierz Jagiellończyk i Władysław Warneńczyk no i jest ona bardzo ważną postacią w naszej historii, ponieważ oczywiście przeszła prawosławie katolicyzm, żeby nie było, bo nie powiedzieć, że na początku, ale generalnie większą część tych małżeństw mieszanych polega na tym, że jednak małżeństwo tak zmieniano tak przeważnie zmieniano wyznanie no i co jest, dlaczego jest taka ważna dla nas Polaków, bo zawdzięczamy jej najstarszy tłumaczenie starego testamentu to jest właśnie przypadkiem Biblia królowej Zofii i co ciekawe przykład został dokonany z szczególny ze zachowały się niestety kilka kar kart tak bo, który tego rękopisu, ale możemy odtworzyć w dużym stopniu dzięki późniejszym prawda wydaniu, ale co jest bardzo ciekawej pokazuje znowu to co cały czas łam my staramy się przekazać, że nie ma mona zamkniętych jak Leibniza mamy mona połączone i polega na tym, że tłumaczymy nagle mamy Zofię pochodzenia białoruskiego ruskiego, która zleca tłumaczenie z czeskiego z czeskiego na Polski Biblii tak i bardzo związana z Sanokiem, więc też ziemie Rusi Kijowskiej tam mieszkała 20 kilka lat właśnie stąd jest gimnazjum imienia z ziemią sanocką tam na zamku tam, więc stała się 1 to można być to był jej High mat całe są już legendy z nią związane ukraińskie na świat jest autorem najstarszej Dunki, która wzywa kozaków do pomszczenia i syna Władysława Warneńczyka 1 władcy Polski poległego na polu bitwy króla Polski cieszą mnie władcę, który poległ jak wiemy pod Warną co wynika to taki kurs troszeczkę wreszcie panie Kazimierzu klucze od 7 z Kluczborka no, więc przypominam wam, że są na jej cześć pieśni poezja po łacinie np. dziś nazwana ze szlachetnej krwi ruskich Książąt niegdyś sławna piękna co Zofia no, więc Zofia to ten utwór przypisuje się Grzegorzowi Sanoka wielkiemu polskiemu prawda by po ciele Łacińskiej piszącym społecznie renesansowe mu dojrzeć u Długosza właśnie w jednej z ksiąg w rocznikach no i odkryto jej grób i okazało się, że kobieta ta była bardzo wysoka miasto 80 cm prawie i była miała piękne gęste ciemne włosy za plecione warkocze upięte z tyłu głowy i znakomicie zachował się strój Słuchajcie no niestety bardzo przykro ewidentnie pani Zofia do końca pozostała miłośniczką odzieży Ruskiej, bo jest stroju nie podlega dyskusji, że są to wpływy odzieży Ruskiej, czyli tutaj byśmy powiedzieli średniowieczny waszym TV wypowiedziało ono bezdyskusyjnie to jest pozostała sobą, więc postać niezwykle ciekawa jak pamiętacie był kiedyś taki w latach osiemdziesiątych serial, w którym Gustaw Holoubek właśnie grał Jagiełły to właśnie o ich miłości z całkiem niezły serial właśnie z członków ostatnia kaplica, która zachowała to jest kaplica, którą zbudował jej syn Kazimierz Jagiellończyk zbudowana w latach sześćdziesiątych siedemdziesiątych piętnastego wieku kaplica Świętego krzyża i pokryto właśnie polichromią tam jestem wspaniały na grube nagrobek króla, który stworzył Wit Stwosz nowi stworzy to chyba nie musi nikomu mówić, ale widzicie wszyscy są te gotyk późny gotyk Niemiec, który prawda rzeźbi wspaniały nagrobek króla, a w środku freski ruskie zachowane możliwe, że twórcy byli ze skok z koła inna opcja bardziej Połock, czyli widzimy bardziej wpływy z Rusi północnej i tak napisał pan Mirosław Kruk Fundacja malowideł w kaplicy Świętego krzyża na Wawelu przez Kazimierza kolczyka mogła mieć zatem związki z wprowadzonymi wówczas rozmowa króla z poselstwem nowo grodzkim z wielkim nowe ogrody stąd zysków, który był zaraz obok wielkiego logo ogrodu negocjacje mogły przecież zostać poparte wysłaniem Arte Lu wspaniały dystans wyraz Arte artystów wykorzystanego do nadzwyczajnego ozdobienia kaplicy grobowej króla to był bardzo ważny moment, choć historii Polski, kiedy niestety tutaj trzeba powiedzieć, że Kazimierz wielki za bardzo interesował południe Europą środkową był taki Wyszehradzkiej trzeba było wtedy wspierać Nowogród razem z wielką Portą Tatarami przeciwko Moskwie no niestety, więc jak widzicie kiedyś były 3 wspaniałe kaplicy z polichromią polichromiami, a i do tego na zamku wawelskim komnata królewska, a ostała nam się tylko jedno, ale oddam i jeszcze raz głos Mirosławowi Krukowi, który zauważa też coś takiego, że freski pierwszej fazy fundowane właśnie w tych świątyniach i tutaj w naszym przypadku kaplica z okresu panowania Władysława Jagiełły oraz fazy drugiej z fundacji Kazimierza Jagiellończyka można postrzegać jako świadomie konsekwentnie budowanie więzi dynastyczne religijną kulturowych między Koroną polską Litwą i przyłącza innymi do nich ziemiami róż najpierw południowo zachodniej, czyli halicką włodzimierską to są te czasy Jagiełły, a następnie północnej, czyli Nowogrodzkiej Nowogrodzką Buczkowski czy widzicie, że idziemy na południowy wschód i północny wschód przy czym co 3 ciekawe, choć tego w pierwszym przypadku dopuszczać można na podstawie cech stylistycznych i okoliczności historycznych czy w przypadku Jagiełły substrat południowy bałkańskim ukraińskim bałkański moi drodzy zaś w drugim litewski, na który wskazują Białoruś TENIS my w dedykacja fundacyjny kaplicy Świętokrzyskiej tej właśnie zła we Blue oraz elementy uzbrojenia żołnierzy w scenach pasyjnych na podstawie właśnie, jakie są postaci na freskach możemy wskazywać prawda stawiać hipotezy, skąd pochodzili artyści jak widzicie Krakowie łączy się róż ma ukraińska białoruska piękne, ale słuchacze powiedzenie no panie Adamie albo Adamie niektórzy są ze mną wielu zamożnych powiem metaforycznie maty już wystrzelał się pan stawia mu nic nie szybko i jest jak u Hitchcocka trzęsienie ziemi będzie lepiej opowiemy wam teraz kolejnej niesamowitej rzeczy, które już mówiliśmy w kontekście niemieckim, bo pierwsza na świecie Drukarnia, która wydaje książki cyrylicą jest właśnie w Krakowie powstaje roku Pańskiego 1400 osiemdziesiątego pierwszego i tutaj kluczową rolę odegrał świat polityki All, który pochodził z Frankonii Franco nie jest w Bawarii oczywiście wielką pomoc uzyskał od Jana Tur żona okrywamy opowiadaliśmy burmistrz Krakowa kapitalista PRoto kapitalizm ta oligarcha można by powiedzieć Niemiec ze Spisza tak ze Spisza, czyli kraina polsko-słowacka związana też bardzo z Węgrami no, więc Fijoł zamieszkał w 2 w Krakowie tutaj umarł tak i wydał 4 księgi to były tzw. trio trio Johnny 2 do tego wysłał w obszarze wydał tzw. godzin, czyli czasu słowie ca i szczególnie ważne dzieło to kto ich 4 tylko, ale bardzo długie tak odpis bułgarski tutaj znowu wpływy południowe to podstawa dla jednego z tych regionów i te książki z Krakowa trafiły i widzimy je na ziemiach rumuńskich i na Bałkanach i do Rosji i ten szczególnie jest ciekawy ten jak powiedziałem wam, kto ich i trochę o nim opowiadaliśmy tu wątek Lehi stanowi o uważa się, że ktoś został opracowany przez wielkiego teologa filozofa Świętego, bo mnicha i kościoła katolickiego prawosławnego, który pochodzi, skąd Damaszku jak na świat jest mały w Krakowie wydajemy Jana z Damaszku, który żył na przełomie 0708. wieku jego dziadek poddał miasto Arabom muzułmanom ojciec zrobił karierę odbył odpowiedzialny nadwozie muzułmańskim za finanse kalifa uma i Umajjadów w Damaszku no i warszawskim chrześcijańskim folklorze w ogóle opowie także sam Jan się przyjaźnił z przyszłym kalifem miastem pierwszym mamy też relacje, że właśnie ojciec kazał mu się u czytać książki muzułmańskiej greckiej tu nie chodzi o prawosławne tylko tzw. pogańskie czy dziś żadnej starożytne, tak więc ja naprawdę świetnie wykształcony i oczywiście jest uważa się, że pracował najprawdopodobniej też w administracji muzułmańskiej nim został mnichem był polemistą krytykował atakował prawda islam z pozycji to często ostro, ale to co niesamowite dla tych naszych wszystkich już wiedzą prawda, że to cały odrębny świat nie ma związku on uważał, że po prostu sami herezją chrześcijańską po prostu wszystko sytuacja ta przez pana trzeba powiedzieć, że się pomylić ta tak dokładnie i Rusini byli zaangażowani w prace w drukarni pracowali prawda wiadomo, że jak przypomnijmy zaraz obok jest Ruś Kijowska miasto było to jest stolica wtedy Polski Kraków, tak więc to nie jest nic zaskakującego, że właśnie w Krakowie powstaje tak Drukarnia tam w ogóle by drukarni krakowskie pominięcie tak jak pamiętacie opowiadaliśmy mamy to, że ze względu na Niemców bardzo dominowały w Europie środkowej i jest też teoria taka, że pomagał w pracach przy drukowaniu książek w cyrylicy w języku cerkiewnosłowiańskim przypominam, że robił to Jerzy z Drohobycza i to jest też bardzo ciekawa postać, gdzie możemy go poczuć w Krakowie idziemy ruszamy z do collegium maius na Uniwersytet Jagielloński i tam będziemy możemy po pan poznać pana Georgij ogórki trochę bicza do Rosji, czyli z Rusi, który urodził się w Drohobyczu, gdzie tam, gdzie też Bruno sól tak w Galicji wschodniej i zmarł w Krakowie i kim był jeśli chodzi o pochodzenie etniczne pewnie był niemieckiego pochodzenia znał pewnie te języki Polski niemiecki Rudzki, a głównie pisał znaczenie głównie PiS samo to co się zachował łacina był astronomem doktorem medycyny to oczywiście wiadomo, a wice na Azja Centralna wielki filozof tego też go czytał no ale słuchacze oprócz tego, że skończył Akademię krakowską był tu profesorem prawdopodobnie uczył Kopernika i umarł Krakowiak już mówiliśmy bardzo się związać z tym miastem to trafił też do Bolonii i został rektorem Uniwersytetu w Bolonii o i napisał w 1400 osiemdziesiątym trzecim roku takie dzieło astrologiczne, które wg Ukraińcy uważają, że to jest pierwsza książka drukowana wydana przez Ukraińca znaczeniu takim terytorialnym związane, bo sam mówił o tym, że z Rusi tak i i i wyszła w roku 1400 osiemdziesiątym trzeci we włoszech tak w Rzymie no i Słuchajcie jest to bardzo ciekawe, bo tam różne prawda prognoza hydrologiczna, gdzie też dotyczą różnych państw pojawią się Turcy osmańscy wiadomo druga połowa piętnastego wieku każdy chciałby wiedzieć co Turków, bo wiadomo, że mogą no prawie każde pytanie przepowiedni w aktach takie można być astrologiczne wieś prognozy troszeczkę jeszcze troszeczkę takie powiedzmy byś powiedział jak tango ma za zdaje itd. to młody agencja to oni on też takie teraz w żartobliwy, ale na podstawie gwiazd, ale to co bardzo ciekawy słuchacze to cytuje nieraz takiego pana, który nazwał albo Masara, który był żył na przełomie 0809. wieku pochodził szewskim dziewiątym wieku bardzo długo żył po po był personel pochodzi z Azji centralnej i był wtedy najmniej jedno może być największym astrologii na świecie związanych z Bagdadem tak i on kilkakrotnie się na niego powołuje dla Ukraińców jest ważne z tego powoda powody przede wszystkim, jakby pojawiały się właśnie różne spory dotyczące Kimon był tożsamościowe no to Ukraińcy podkreślają np. przy, że jak spojrzymy jak on geograficznie dzieli Europę wschodnią i tutaj jest kwestia, że też uważać jak pierwsze takie opisy po łacinie no to stwierdza, że Lwów Drohobycz są w Rusi, a Kraków i Gniezna, a Poznań są w Polsce, chociaż formalnie wiem, że były w koronie polskiej Lwów Drohobycz balon podkreśla były województwie łódzkim i podkreśla, więc uważać za takiego patriotę ruskiego z punktu widzenia Ukraińców, tak więc pamiętajcie, że mamy Jerzego Drohobycza collegium maius ruszamy teraz do trochę do świątyń, które mają już prawie 200 lat, więc przy Plantach przy ulicy Wiślnej 11 jest cerkwie podwyższenia krzyża Świętego, która jest tam od roku 1800 ósmego, czyli właśnie Habsburgowie zamienili kościół na cerkiew i dali Grekom katolikom i od razu zobaczy poznacie, o co chodzi, bo na ścianie jest prawda pomniku 5 upamiętniający ofiary wielkiego głodu na Ukrainie przypomina lata 30 dwudziestego wieku ludobójstwo dokonane przez związek radziecki z podtekstem też etnicznym na Ukraińcach i sztucznie wywołany głód i w okolicach tej cerkwi słuchacze na plan tak kiedyś te miejsce nazywano ruskim kołem, bo tam właśnie było bardzo barwnej uroczyste święto Jordanu właśnie tam na Plantach i wchodzimy do cerkwi widzimy tak murowany ikonostas, który zaprojektował Tadeusz Stryjeński wybitny architekt krakowski ikony namalował Władysław Rostowski, którego działa też zobaczycie u franciszkanów, gdzie na jakiś ważny no i momencie WIG uczeń Matejki i Matejko zaprojektował ikon Rokossowski wykonał co ciekawe, dlaczego cerkiew jest ważna też, o czym się często zapominano tam zawarł ślub nie kto inny, ale Stepan Bandera przywódca o unum organizacji ukraińskich nacjonalistów, który wiadomo, że z jest postacią ważną dla Ukraińców dla wielu bohaterem, a dla wielu Polaków zbrodniarzem ożenił się z Jarosławą pochodzącą z Sanoka on sam był terenów Galicji wschodniej poznali się w Krakowie i tutaj znajdziemy zobaczycie, że w tym druga wojna Ukraińcy związani z Krakowem to będzie więcej postaci Wołodymyr Kuby Jović, który urodził się w nowym Sączu ojciec był Ukraińcem z Pokucia czy Galicji wschodniej matka Polką roku średnie rodzeństwo jego uważały się za Polaków i żona pierwsza część Rosji była Polką natomiast związał się z Krakowem był profesor ukończył UJ był profesorem przez wiele lat UJ tu oni z wybitnym ukraińskim fotografem geografem, ale też działaczy narodowymi w okresie drugiej wojny był związany z ogonem, ale nie frakcją Bandery tylko Andrija celnika, który już wam opowiadaliśmy w kontekście Przemyśla i założył ukraiński komitet centralny współpracujący z Niemcami, bo wtedy przypominam generalnym Gubernatorstwie stolicą był Kraków i założył też ten komitet centralny wydawał gazety krakowskiej Wisty tak i był no promotorem powstania też ukraińskiej dywizji Grenadierów SS Galizien, tak więc z tego powodu bezdyskusyjnie też jest postać, która w Polsce negatywnie negatywnie postrzegana natomiast jest też głównym redaktorem monumentalnej pracy w wielkiej encyklopedii Ukrainę Ukrainę zna z 2 co jest po angielsku po ukraińsku jest w internecie polecam wam jak dla Ukrainy i był też sekretarzem generalnym Towarzystwa naukowego Szewczenki, więc olbrzymi wkład w rozwój nauki ukraińskiej, więc jak widzicie mamy i Bandery i Szeptyckim go natomiast kolejna postać i nie przeszłam Kubowicza Kubowicza, ale mamy też Szeptyckiego ta druga wojna znowu arcybiskup, ale też w okresie międzywojennym wielka postać, o którym zrobimy kiedyś odrębną audycje, który był wnukiem Aleksandra Fredry znowu niesamowita historia, że mają macie rodziny jak byśmy szukali genealogicznej korzenie niemieckie od tego właśnie lider HR robi się w zdrowie związani z ziemią przemyską też okolice Jarosławia i Andrzej Szeptycki był uczniem gimnazjum świętej Anny w Krakowie znakomitego gimnazjum następnie studiował prawo tutaj też doktorat na Uniwersytecie Jagiellońskim obronił, a no i to co jest bardzo to dzisiaj to gimnazjum to jest liceum Ogólnokształcące imienia Bartłomieja nowo dworskiego jest przy placu na Groblach to jest niedaleko Wawelu co to jest uważano, że to jest nieprzerwanie działająca najstarsza szkoła średnia świecka w Polsce bardzo dobra uczelnia znacznie uczeń przeszłam szkoła i teraz tak Andrzej Szeptycki zrobimy wam całą audycję w ogóle Szeptycki ich no dlatego, że to jest postać wielkiego formatu arcybiskup greckokatolicki dla Ukraińców niezwykle ważny, ale który była znowu pokazuje to polsko ukraiński węzeł gordyjski jego brat Stanisław polskim generałem nacjonalistą, który też walczył z Ukraińca, tak więc tak taka historia, tak więc macie jak widzicie by on w trakcie drugiej wojny światowej m.in. wydał taki list Szeptycki, gdzie właśnie wzywał Ukraińców do tego, żeby nie brali udział prawda zbrodniach na nie Ukraińca i w jak jesteśmy w cerkwi to możecie też podziwiać ikonostas, który wykonał w latach sześćdziesiątych Jerzy Nowosielski Nowosielski urodził się w Krakowie i znowu niesamowita historia ojciec był bankiem obrządku greckokatolickiego walczył m.in. w armii Petlury pochodził z wioski niedaleko Sanoka na zachód od Sanoka matka była Polką, jakbyśmy znowu poszukali pogrzebali okazałoby się, że z niemieckimi korzeniami wielka postać, której znowu muszę pędzić nie jest tylko na 1 spotka zrobimy odrębną odrębny spotkać jak już skończymy podróżować po Polsce prof. Akademii sztuk pięknych w Krakowie pochowany na cmentarzu Rakowickim w Krakowie tak bardzo związany z Krakowem co ważne przeszedł z greckiego Grekom katolicyzmu na prawosławie i ale jak spojrzymy na jego dzieła to zobaczymy, że znajdziemy w kościołach rzymskokatolickich w cerkwiach grecką katolickich i cerkwiach prawosławnych, bo jest cerkiew prawosławna w Krakowie, która jest w byłej synagodze była ta cerkiew powstała pierwsza w 1918 roku jako garnizon nowa cerkiew wojska polskiego zmieniała miejsca była w ujeżdżalni koni potem w sali koszar no wreszcie trafiła na ulicy szpitalnej do synagogi dawnej waha RAI podczas drugiej wojny światowej tam już została i tak cerkwie centrum sztuki sakralnej właśnie imienia Nowosielskiego i jak zwiedzać cerkiew to zwrócił uwagę, że mamy m.in. polichromie autorstwa Nowosielskiego, która przedstawia Bogu rodzice Bogurodzica znowu pies bardzo ważna dla Polaków, ale jak poszukamy to okazuje się, że są inspiracje właśnie w Slavia ortodoksji, który Słowiańskim w właśnie w też w kulturze Słowian prawosławnych i mamy właśnie Bogurodzicę w otoczeniu proroków kolejna wchodzimy ikonostas wykonany przez Nowosielskiego i znowu w refektarzu też zobaczycie polichromie autorstwa m.in. Nowosielskiego, która przedstawia poczet polskich świętych prawosławnych, więc jak widzicie Nowosielski jest ważny w Krakowie w kontekście Grekom Kato gry grecką katolickim i prawosławnym no i przepraszam ile zostało możemy powoli kończyć tak 40 minut naprawdę dużo dobra Słuchajcie to tu się zatrzymujemy, czyli działaczy, którzy nas dzisiaj słuchają to tak muszą odwiedzić moment czeka czeka czeka, bo może skończymy jakoś czeka to mówiłem o tym, że w refektarzu tutaj zaznaczyć tak to mówię tu czeka przedstawiającą poczet polskich świętych prawosławnych jak widzicie mamy elementy związane bardzo ważne z Nowosielskim greckokatolickie prawosławne ją sam jest pochowany jak mówił na cmentarzu Rakowickim udamy się na ten cmentarz zobaczymy tam wybitne ludzi związanych z Krakowem pochodzących właśnie z Łemkowszczyzny z Ukrainy i następnie ruszymy do Łemków i odwiedzimy Łemkowszczyzny to za tydzień w podcaście, który nazywa się Babel, czyli Rzeczpospolita multikulti przypominamy każdy piątek dziewiętnasty nowe środki odcinek państwo mają do nas jakiekolwiek pytania oceny komentarze propozycje potem najmilej widziane zapraszamy do pisania Babel małpa TOK kropkę FM Babel małpa TOK kropkę FM do usłyszenia za tydzień mówią Adam Balcer Paweł Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: BABEL. RZECZPOSPOLITA MULTI-KULTI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA