REKLAMA

Czy grzebiemy w warsztacie Boga? "Prawa są pierwotne w stosunku do świata"

A teraz na poważnie
Data emisji:
2021-08-20 12:00
Prowadzący:
Czas trwania:
25:49 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
, a teraz na poważnie Mikołaj Lizut dzień dobry jest coś po dwunastej gościem dzisiejszego programu jest prof. Krzysztof Meissner z wydziału fizyki Uniwersytetu Warszawskiego dzień dobry witam pana witam państwa prestiżowe czasopismo fizykę Review Letters opublikowało pracę fizyków z Narodowego laboratorium Brookhaven z, która potwierdza eksperymentalnie no taką teorię, którą znamy już niemal 80 lat, że materia może narodzić się ze światła mówiąc w sposób bardzo Rozwiń » laickiej innymi słowy, że przy zderzeniu fotonów powstaje para materii i antymaterii to jest trochę tak, jakbyśmy grzebali w warsztacie Boga to znaczy na otworzyli materia rozumiem, że fizycy bruk Havel potwierdzili to eksperymentalnie co jest pewną relacją na zdecydowanie tak, dlatego że my jesteśmy przyzwyczajeni, że jeżeli mamy 2 fotony, czyli wiązki światła one ze sobą zupełnie nie oddziałują, jakim patrzy na krajobraz to, mimo że wiązka światła Niewiem drzew na drzewo patrz, czyli światło od drzewa do mojej siatkówki jest przecinamy miliardy razy dużo więcej przez prostopadłe wiązki światła i 35, że nie powstaje z wrażenia takiego obrazu na nic po prostu one ze sobą oddziału jak to się mówi teoria, która opisuje to oddziaływanie, czyli teoria Max Ela, która powstała 150370 lat temu ona jest liniowa, czyli można dodawać do siebie związki po prostopadłym biegnące, jakkolwiek nie zmienia to propagacji światła, więc w naszym kierunku światło ze sobą nie oddziałuje to jest standardowe stwierdzenie elektrowniami klasyczne natomiast po powstaniu teorii kwantowej właśnie zorientowano się to pierwsze Irak jak gdyby jak stworzył teorię pozy tonów czyli, czyli antymaterii do elektronów on zorientował się, że możliwe jest proces, w którym Elektron pozyton, które są jedną z antyczną drugiego mogą za nich chwilowa do 2 tonów, czyli zamiast Elektron pozyton tam zostają 2 fotony, które w przeciwnych kierunkach oddalają się, zabierając całą energię w tym przypadku 2× MCK Kwadrat elektronu dać to jest około pół mega electro na wolta każdy, czyli te są one się i rzeczywiście takie coś np. 22 para atak typu PET jest używane tam jest produkowany na rozpada się radioaktywny fluoru i produkuje pozy ton, który elektrony w tkance produkuje 2 fotony Kama, które są mierzone przez detektory, więc to jest proces który, gdyby w szpitalach mamy przykłady procesu Irak, czyli anihilacji tak, ale ten proces odwrotny tak jest natomiast właśnie wy już od 30 latach stwierdzono że, ponieważ fizyka na tym poziomie jest prawie całkowicie nie zmienić ze względu na odwrócenie czasu to powinien być proces odwrotny, czyli mamy 2 fotony każdy od tej energii pół mega elektrowni ta one call kolizja następuje wylatują z tego Elektron i pozyton natomiast ci ci to stwierdzili pierwsi czyli, czyli Gregory Bright John Wheeler jak policzyli prawdopodobieństwo takiego procesu to po to, to jest po pierwsze, art bardzo małe po drugie nie mieli do dyspozycji takich odpadów, bo fotony o pół mega elektro nową, a to dopiero dużo dużo później nauczyliśmy się wytwarzać akceleratora właśnie nowym związku z tym to był teoretycznie znany proces i Terasta i w związku z tym takie rozpraszanie światła na świetle jest ono możliwe niesłychanie mało prawdopodobne to co jest prawdopodobne dla fotonów naszych, czyli widzialnych, które mają radykalnie niższą energię po mają mniej więcej 1000000× mniejszą energię niż to co byłoby potrzebne do wyprodukowania pary Elektron pozyton mają pół elektrony Volta, a tam mówimy o 500 000 elektrony woltów w każdym razie w światło naświetla również jest możliwe i to stwierdzono również w latach trzydziestych teoretycznie oczywiście cały czas mówię to jest tzw. Tylera Heisenberga oddziaływanie ono jest od dawna próbuje się stworzyć tak silne lasery, które operują światłem widzialnym oczywiście, żeby zobaczyć, że 2 zdarzające się 2 zbliżające się wiązki laserowe spowodują jakiś odchylenie któregoś którejś pary foto do tej pory ta moc laserów, mimo że rośnie bardzo szybko nie jest wystarczająca, żeby to w dziedzinie optycznej zauważyć, ale wróćmy do tego Wrighta u Millera i tego co zrobiono w Brookhaven jestem akcelerator, który nazywa Erik, czyli tam zdarza, ale relatywnie znacznych ciężkich jonów tak oczywistych stawiają kolej często są to są kolejne to jest właśnie one od 2 lat więcej mniej więcej działa w Brookhaven jest na lokale na wschód od nowego Jorku i ten także zdarza, że tak powiem zaczął zderza zdarza no ciężkie jony jak sama nazwa wskazuje prawda i przyspiesza do ogromnych prędkości w tym przypadku mówimy o jonach złota złoto ma tam 79 protonów wszystkie elektrony i tam dość dużo neutronów do tego mówimy o jonach, czyli to jest takie jądro złota pozbawione elektronów czy dobrali się inaczej zwykle zwykle jony w naszym ciele prawda też mamy gospodarkę jonową, ale pozbawiamy nie wiem sód czy trzecie czy podczas pozbawia 1 elektronu nałogu i mówimy o ochronie sądu powiedz en plus tu mówimy o pozbawieniu wszystkich elektronów to jest oczywiście radykalnie trudniejsze, ponieważ coraz więcej energii potrzeba na odrywanie kolejnego elektronu od tego coraz bardziej naładowanego jądra do daczy atomu dodatnie, a walka ma jak się uderzy takie złoto wystarczająco mocno jakiś tam struktury typu typu typu blaszkę to jest możliwość pozbycia się wszystkich elektronów no i wtedy takie takie jądro naładowane jest przyspieszane w tym akceleratorze i teraz są 2 pierścienie, które przyspieszają niezależnie i w pewnym momencie doprowadzamy do zderzenia tych jak one mają prędkość tam 99 Coma 995 ile pamiętam procent prędkości światła, więc to jest taki pocisk rzeczywiście bardzo szybko poruszających się tam zachodzi kilka procesów mianowicie po pierwsze, one wytwarzają też silne pole magnetyczne prawda wiemy, że prąd tron składa się z poruszających się powiedzmy elektronów w miedzi one się poruszają efektywnie bardzo wolno wytwarzającym prąd, ale jest bardzo duża tu mamy dotyczy do czynienia z pojedynczymi jonami, które poruszają się bardzo szybko, więc one wytwarza jest prawie prędko światła na konieczny brak tam tam za niewiele 9995 tak prędkości światła, więc to wymaga bardzo dużo energii one są skrajnie relatywizm etyczny także ich energia wtedy jest radykalnie większa niż ich Nc Kwadrat WMC Kwadrat o tym możemy chwilę po bo równa się quadem jest na ogół bardzo źle rozumiany jest niewłaściwe rozumiałem, ale wzór Einsteina no właśnie jest, czyli on jest źle rozumiany tak czy równość Nc Quadra to co pokazała, iż to może od razu powiedzmy to jest stwierdzenie, że aż ten udowodnił, że każdy spoczywające ciało o masie ME niesie ze sobą energia AmC Kwadrat to nie jest tak, że po prostu jakakolwiek energia podzielimy przez Kwadrat mamy masę to nie o to chodzi on pokazał, że każde ciało stojące po prostu spoczywające musi mieć ogromną energię MCK Kwadrat mandatu dla kilograma to jest tam 10 do siedemnastej czuli tam 1 000 000 miliardów czy coś takiego czuli, że spoczywające podczas kiedy na normalnie my mówimy o różnicach energii, a nie mówimy, jaką energię badane ciało, ale to zostaw równa 702 raty Energa spoczywającego ciała równa 700 Kwadrat to jest to co pokazała jeszcze dobrze tutaj mówimy o prędkości dramatycznie dużej w związku z tym MCK Kwadrat dla ziem dla złota jest jakieś, a tu mówimy o energii wielu wielokrotnie większej niż masa złota, więc to jest praktycznie takie taki on poruszający się jest czystą energię kinetyczną dla niego IMC Kwadrat z małym dodatki takie 2 takie 2 jony złota zderzamy ze sobą one zresztą dla siebie wyglądają jak płaskie naleśniki znowu to jest teoria Lorenca skrócenia się to co byśmy nazwali kulką takie złoto prawda jakiś tam protony neutrony związane ze sobą, jeżeli poruszamy się bardzo szybko to wygląda jak płaski naleśnik takie 2 płaskie naleśniki zderzamy SA teraz one są nie tylko tymi naleśnikami, ale otoczone są chmurą fotonów byłaś taka mgiełka fotonów jest Legia Fota ona jest wirtualna w tym sensie, że każdy z tych rejonów wysyła Photon, który nie jest prawdziwym fotony jak gdyby on to nie jest coś o masie 0 jak zwykły fotel, który my widzimy tylko on wysyła i pochłania wysyła pochłania narusza znaczy on nie narusza nigdy Energi pędu to znaczy, jeżeli wyśle od siebie Photon to energia i on się troszkę zmniejsza także by suma Energi była stale taka sama, ale to jest taki drga dając ruch wysłanie pochłonięcie wysłanie pochłonięcie to się nazywa niemiecka RB wg takiej taki ruch trwający takiego kwantowego obiektu i to wtedy te o tych telefony są kluczem do do do tego efektu, którym powiemy sobie sobie po po przerwie właśnie dotknie przepraszam za to część niezwykle teoretyczną być może dla humanistów trudno, ale dotykamy rzeczy naprawdę fundamentalnych fundamentalnych także jeśli chodzi o najważniejsze pytania, jakie stawia przed sobą zarówno fizyka jak filozofia prof. Krzysztof Meissner z wydziału fizyki Uniwersytetu Warszawskiego z państwa moim gościem, a teraz informacji, a teraz na poważnie prof. Krzysztof Meissner z wydziału fizyki Uniwersytetu Warszawskiego jest gościem państwa moim rozmawiamy o eksperymencie, który przeprowadzili amerykańscy fizycy w Zderzaczu relatywizm etyczny ciężkich jonów, który potwierdził teorię, że materię czy powiedzmy taką parę materia tej materii się stworzyć ze światła, czyli fotonów panie profesorze skończmy o tym co zrobili fizycy z Brookhaven to znaczy co tak naprawdę udało im się stworzyć w tym eksperymencie przy przy właśnie rozpędzaniu jonów złota, a potem spróbujemy może trochę opowiedzieć co właściwie ten ten proces kreacji implikuje w sensie ma Cosmo logiczne czy filozoficzne dobrze dobrze no, więc tak mówimy o tych w chmurach fotonów które, które otaczają każde z lodów i teraz te fotony mogą ze sobą oddziaływać i teraz w teorii kwantowej jak mówimy w teorii Maxwella by nie mogły teraz to są oni zmierzyli zmierzyli pary Elektron pozyton, które powstały przy takich zderzeniach i próbowali zobaczyć one powstały właśnie w wyniku zderzenia tych wirtualnych fotonów tych z otoczenia tych z chmur otaczających rejony i to wszystko się zgodziło z obliczeniami teoretycznymi po prostu tych par powstało tyle ile trzeba także to było bezpośrednie potwierdzenie to są co prawda wirtualne Foton czy to nie są prawdziwe, dla których energia równa się po razy prędko światła, ale one się niewiele różnią czy te różnice między wirtualnym w tym przypadku, a prawdziwymi tonami emitowanymi przez źródło jakiekolwiek są niewielkie, czyli te pary Elektron pozyton można było jednoznacznie przypisać do zderzenia czy też do anihilacji 2 tonów czy 2 fotony ani wirują i powstaje para Elektron pozyton zmierzono również w tym eksperymencie to tzw. 2 łączność różni, czyli fakt, że silnym polu magnetycznym Foton zakrzywia swój tor to znowu jest to coś co teorię Maxwella jest niemożliwe po fontannie oddziału jest prawda pole magnetyczne jest wieloma tonami, że jest niemożliwe pole magnetyczne przez cewkę czy bez cewki przechodzi tak samo naczepę pole Promień światła przychodzi tak samo czy włączymy cewkę czy nie włączymy włączony w pole czy nie natomiast ten efekt jest bardzo bardzo słaby na marginesie dodam, że ja biorę udział w eksperymencie celnie pod nazwą Oskar, który właśnie w magnesie LHC w Opolu 10 Tesli chcę zobaczyć czy istnieje 2 ułomność różni na razie nie mamy tak silnego lasera, żeby dostać, ale próby trwają od kilku ładnych lat także biura jako teoretyk udział w takim eksperymencie jeszcze nie doszliśmy do czułości, która by, która jest wymagana przez teorię, żeby zobaczyć 2 ułomności próżni w tym sensie, że zakrzywienia światła w polu magnetycznym, ale też dla mnie osobiście jestem zainteresowany tymi tymi trzymamy kciuki panie profesorze decydować to byłoby pierwszy raz dziedzinie stricte optycznej i nie na wirtualnych Photona to znaczy byłby prawdziwy foto optycznych, czyli tam mam zielone powiedzmy czy podczerwone lekko w silnym polu magnetycznym i on wielokrotnie ma się odbijać to jest taka wnęka optyczna i po tych 100 000 czy 200 000 odbić powinniśmy, jeżeli będzie mieli lepszy znaczy czuć się sprzęt zobaczyć że, że takie pole magnetyczne zakrzywia tory fotonów to jeszcze zależnie od polaryzacji tego kwotą, więc byłoby jednoznacznie pokazane tak jak mówi tato ja właśnie, o ile razy Berga roku 3006. a więc to jest teraz tak pan pyta o wnioski z tego czy to jest jakaś zupełnie nowość zupełnie przełom w naszym rozumieniu np. kosmolog zupełnie nie to znaczy w czasie bardzo wczesnego wszechświata kiedy, kiedy przed 1 sekundę od tej umownej chwili 0 tego wielkiego wybuchu, którego pewnie nie było Otóż 1 sekund do 1 sekundy temperatura we wszechświecie była tak duża, że fotony m.in. fotony wszystko miało temperaturę większą niż masa elektronu dyspozytor w związku z tym takie 2 fotony każdy z kwotą w zasadzie jak zderza się z drugim motorem otworzył szansę wyprodukować parę to było w równowadze to było cały czas w równowadze całkowicie pełnej równowadze one produkowały te pary ani chwilowa taka zupa elektronowe pozy tonowa plus fotony była całkowicie czymś normalnym we wczesnym wszechświecie wtedy zresztą tak się składa, że suma mas Elektron pozyton jest praktycznie równa energii wiązania w jądrach atomowych np. neutronu Proton to jest około 1 omega elektro nową co oznaczało również, że te Energie były wystarczające, żeby rozbić każde jądro atomowe, nawet jeżeli Proton z neutralnym chciał związać do Interu to dla tych jakiś foto, który był wystarczająco energetyczny, żeby to robić, więc ta zupa składała się z protonów neutronów i pary Elektron pozyton fotonów do tego dochodzą neutrina, które znowu nie wiadomo dlaczego dokładnie w tym samym czasie czy do tego czasu były wystarczająco gęste, żeby ze sobą się zdarzać w związku z tym neutrina w tej zupie również były elementem, który po prostu wszystkim wiedział taka zupa przygotowała do tej 1 sekundy wtedy w tej 1 sekundzie zachodzą kilka rzeczy zachodzi po pierwsze, Elektron pozyton już przestaje mógł być produkowany pod temperatura spadła poniżej ich sumy mas w związku z tym jak one już za chwilę wały to koniec to już są foto nami, które stopniowo ochładza już po drugie, neutrina się od sprzęgła, ponieważ jest ich za mało za niska temperatura i one zaczęły swobodnie przez wszechświat podróżować one teraz mają po poniżej 2 linów, ale niestety nie mamy detektorów neutrin o tak mało energii, żeby zobaczyć te pierwotne neutrina to było po prostu fantastyczny, jakbyśmy mogli zobaczyć te pierwotne neutrina to byłoby takie promieniowanie tła neutrin, ale niestety tego nie mamy mamy dla fotonów kwota od czego się dużo później jak 67380 000 lat, a nie jedno sekund trzecia rzecz zaczęły się tworzyć jądra atomowe, ponieważ nowy skrzydeł też stworzył to fotony miały za mało energii, żeby to rozbicie zaczęło się tworzyć Deuter zdał też się zaczął tworzyć Hel natomiast tutaj przerwała się ta produkcja, ponieważ Hel z helem stworzyłby beryl 8 AB 8 rozpada się z powrotem na Hel w związku z tym ta produkcja pierwiastków zakończyła się w zasadzie na Helu w związku z tym zostajemy wtedy zupą, która wcześniej miałaby się gotowała pary Elektron pozyton zostajemy z zupą, które są elektrony protony Hel jądra Helu, ale wszystko to jest jeszcze atomy, a czy Energa jest wystarczająco dużo, żeby oddzielić Elektron od od protonu np. ale już nie jest wystarczająco duża, żeby tworzyć pary Elektron pozyton także ten obraz wszechświata, w którym to się wszystko gotuje i te pary są w równowadze z fotonami jest absolutnie standardem, który który, który się w kosmologii używa, więc to jak gdyby nie jest żadne zaskoczenie po dla teoretyków teoretyków sprawdzenie to z zaskoczenie, ale jest to eksperymentalne potwierdzenie tej teorii no jeszcze nie pełne, bo tak jak pan profesor powiedział ta para jest wirtualna natomiast w no wydaje mi się to o tyle rewelacyjne, że dotąd powiedzmy w metafizyce tej chrześcijańskiej mu się, że kreator to jest to jest jedynie Box, czyli na nie da się stworzyć coś z niczego myślał materii czyli o czym chcą masy to ja sam pewnie nie widzę innej istotnej różnicy między fotony, a parą Elektron pozyton no to, że coś ma masę 0 co ma masę nie różnią od zera ja nie nazwał rzecz, a kreacja to jest tylko czego to jest absolutnie równorzędne to, że jedno ma masę za rok, czyli jest czystą energię kinetyczną, ale jest energią niesie energię cement nie można powiedzieć tego nie ma no to jest tak samo jest tylko, że to jedno mianowicie materii możemy postawić na stole jak stoi na stole to nadal ma ze sobą energię równą IMC Kwadrat, a fotonu nie możemy zahamować do zera, bo znika wtedy energia jego jest równa 0 jego nie ma więc, ale różnica jest tak powiem operacyjna natomiast dla mnie stworzenie czegokolwiek na tę fotony są równie dobre, bo fotonów, jakie jak wystarczającej podwyższy energię wytworzy sobie cokolwiek sobie życia Higgsa 2 plus w minus cokolwiek Proton spokojnie mogą wytworzyć fotonów w związku z tym dla mnie ta różnica jest jest jest to co się światłem, a coś jest tym bardziej że te jądra złota z punktu widzenia np. kosmologii byłyby traktowane jak światło, dlatego że ich także gigantyczna wielokrotnie przekracza ich EMC kwadrans i to one mają jakąś tam masę jak byśmy je zasad trzymali jest istotne z tego punktu widzenia one są praktycznie zachowują się jak światło i de facto kosmologii rozróżnia się materia i promieniowania, czyli coś się porusza wolno w porównaniu z prędkością światła nazywa się materią i coś co jest promieniowania, ale się cofniemy do bardzo wczesnych etapów wszechświata to np. niedawne właśnie ten Elektron traktowany jest jak promieniowanie, ponieważ energia jego wielokrotnie przekracza jego ręce Kwadrat osie zachowuje jak światło także tutaj taką to rozróżnienie, że coś się materii coś się z promieniowaniem nie jest specjalnie istotne z tego punktu widzenia to my jesteśmy przyzwyczajeni, że materia możemy położyć na stole świat do nas przylatuje i nie możemy go zatrzymać gdy, ale to jest to nie jest bardzo istotne z punktu widzenia fizyki panie profesorze dobrze, ale czy zadam pytanie humanistyczne pewnie wyda się na panu niezbyt mądre, ale czy przy współczesnej fizyce teoretycznej jesteście w ogóle miejsce nas twórca to znaczy czy poznaliśmy na tyle dobrze no i mechanizmy działania wszechświata, żeby zostawić jeszcze miejsce na na bok znaczy w prasie nie używał słowa Boga użył słowa transcendencja potem dużo bezpieczniejsze, ponieważ Bóg ma konotacje różne, które w ogóle z fizyką niemal nic wspólnego Otóż dla mnie stworzenie świata to jest tworzenie praw fizyki niż świata, które nas otacza praw fizyki bez praw nie ma nic w związku z tym to stworzenie praw nie jest opisywane przez naukę, ponieważ nauka korzysta z tego, że istnieją prawa prawda wszyscy z tego korzysta jak się raz Niewiem będziemy nieśli was gorącą zupą Noto to liczymy na to, że na drugi dzień będziemy nieśli też nie chrapie grawitacji odwróci kierunek prawda liczyć cały czas korzystamy z uniwersalności niezmienności praw fizyki również codziennym życiu Otóż, dlaczego świat jest poddany prawo jest pytaniem spoza nauki jest dla mnie bardzo ważnym pytaniem, ale nauka tylko korzysta z tego się świat nie jest chaotyczny, że nie możemy znaleźć jakichkolwiek praw rządzących tym światem korzysta z tego prawa są natomiast, dlaczego te prawa są z pytaniem spoza nauki, ale nawet transcendencji nie stanie tych praw naruszyć prawda znaczy być może jest, ale na szczęście nie narusza jakość często każdy marzy stworzy znaczy pytanie, dlaczego istnieją prawa 1 odpowie, bo są, a inne odpowie, dlatego że istnienie transcendencji trans skandal coś co przekracza rzeczywistość materialną i dlatego te prawa istnieją, ale to jest pytanie zupełnie innego z innej kategorii niż, więc stworzenie dla mnie stworzenie praw ani tworzenie tego świata jest tournée dla mnie czy był wielki wybuch wielkiego wybuchu bez zniczy nie kojarzy, jakim specjalnie istotnym natomiast, jakby nie było praw to nic nie było co nas otacza, więc prawa są pierwotne w stosunku do świata, który jest wtórny bardzo dziękuję za tę rozmowę prof. Krzysztof Meissner wydział fizyki Uniwersytetu Warszawskiego by państwa moim gościem bardzo dziękuję i na tym kończymy program teraz na poważnie usłyszymy się już po informacjach tym razem w programie festiwalowym nowy horyzont Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: A TERAZ NA POWAŻNIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA