REKLAMA

KultOFFe: Josquin des Prez

OFF Czarek
Data emisji:
2021-09-03 11:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
22:23 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
tak piękne rzeczy Szanowni Państwo komponował brzózkę epkę, czyli jak byśmy go nazwali po polsku judoczek z o i dotrzeć złą, czyli szóstkę DP, czyli można powiedzieć taki i no właśnie to może, żeby porwać go do czego karze, jeżeli chodzi o renesans to kompozytor znany i lubiany, a dużo dużo więcej wie tym kompozytorzy pan prof. Paweł Gancarczyk z Instytutu sztuki Polskiej Akademii Nauk dzień dobry witam serdecznie panie profesorze dzień dobry panie redaktorze dzień Rozwiń » dobry państwo ten dostrzegł zło się panu nie podoba nie podoba mi się za bardzo przykładanie polowanie tego rodzaju nazwisk i tradycji naszej ekologicznej czegoś takiego nie robimy to dziwnie co najmniej za skandal kraj jest znany przede wszystkim właśnie pod tym swoim imieniem Oskar to zdrobnienie od imienia i potok to był Święty żyjący gdzieś tam odległym średniowieczu znany na terenie Francji to imię również pojawią się na terenach Polski Europy Środkowej, ale jednak kompozytor znany jest powszechnie właśnie pod tym nazwiskiem Brzoska DP dobrze, a jak jak bardzo znany był to czy to był jakiś gigant renesansu czy po prostu wszyscy się zabijali jego względy czy w ogóle mamy takie status w renesansie kompozytorów, którzy mogą sobie wybierać przebierać jak najbardziej mamy on należał do ścisłej czołówki może od razu przypomnijmy, że to jest kompozytor żyjący na przełomie piętnastego szesnastego wieku nie wiemy, kiedy dokładnie się urodził gdzieś tam około roku 1400 pięćdziesiątego zmarł 15002001. roku, czyli mamy teraz 500 lecie jego śmierci i rzeczywiście należało to kompozytorów, którzy odnieśli ogromny sukces zarówno za życia jak i też jego sukces jego sława utrzymywała się po śmierci tutaj troszeczkę pomógł mu druk muzyczny, bo jego działalności przypadła na lata, kiedy Drukarstwa w tym drukarz muzyczne w Europie zaczynały się rozwijać podbijać całą Europę i był to pierwszy kompozytor, któremu poświęcono taki autorski blok muzyczny to znaczy pierwszy kompozytor, któremu całą antologię jakiś utworów poświęcono i te utwory dzięki temu docieramy do różnych zakątków ówczesnej Europy natomiast po śmierci ta sława była już tak wielka, że nawet przypisywaną kompozycji, które całą pewnością nie skomponował to był taki CE ba to znaczy oznaczenie jakiś kompozycji nazwiskiem tego włoska na te re, czyli naszego oka znaczyło, że jest to utwór Warty uwagi i taki też wysiłek badaczy muzyki dawnej, do których należy muzykolog kuszono też w związku z tym mamy dużo dużo problemów z tym, bo musimy jak gdyby od świadczy to co jest rzeczywiście Askana, a co tylko zostało mu późniejszych czasach przypisane w wyniku tej wielkiej formy, jaką się cieszy, ale było to w pewnym sensie życia na walizkach, bo jest często podróżował w podróż za pracą czy też może w sprawie pracy tak to jest zresztą ciekawe, bo myślę, że jeżeli słuchają nas muzyce czy 3 osoby, które wiedzą coś na temat dzisiejszego życia muzyków też pewnie powiedzieli, że życie muzyka to jest życie na walizkach to jest ustawiczne podróże różne kontrakty festiwale koncerty teraz obejmują one cały świat i przemieszczamy się bardzo szybko, ale róż już w czasach dawniejszych już w średniowieczu w czasach Loska na kompozytorzy rzeczywiście bardzo duża podróżowali może nie chodziło o dawanie koncertów w naszym dzisiejszym rozumieniu, ale chodziło właśnie o poszukiwanie coraz to nowych posad coraz lepszych posad zmienianie tych posad, bo po prostu te spory, kto czy te ośrodki również kościelne czy świeckie, które zatrudniały kompozytorów co rusz zmieniały personel poszukiwały tych najlepszych i to właśnie do nich należą właśnie Brzoska, który pochodził z terenów dzisiejszej północno-wschodniej Francji, ale pojawią się w różnych ośrodkach na dworze Królewskim francuskim dużo czasu spędził we włoszech w Mediolanie Rzymie Ferrarze wielu rzeczach zresztą nie wiemy wiele wiele tutaj kwestii związanych z jego biografią stoi pod znakiem zapytania, ale całą pewnością był to kompozytor podróżującej tutaj chciałbym jeszcze dodać, że w tamtych czasach taką kopalnią talentów były lider Lady czy też tereny północno-wschodniej Francji to właśnie tam rodzili się ci najwybitniejsi muzycy, a przede wszyscy muzycy na zdobywanie tam doskonałe wykształcenie i byli poszukiwani w całej Europie i każda kapela muzyczna czy to świecka czy kościelna ceniąca się czy to we włoszech czy to Europy Środkowej w Niemczech czy w Liberii poszukiwała tych muzyk, bo wiadomo było, że oni są po prostu najlepsi, a Ewa warto zapytać co to znaczy być najlepszym, jakie kryteria przesądzają o tym, że ktoś był dobry bardzo dobre albo najlepszy no jeżeli, jeżeli to było bardzo młody młody muzyk to w tamtych czasach to były kryteria muzykalności kryteria głosowe, bo gorzowska podobnie jak wielu innych ówczesnych kompozytorów muzyków zaczynał jako śpiewający chłopiec model edukacji w ogóle w tamtych czasach taki, że młody człowiek czy dziecko, które oddawano był oddawany było do szkoły gdzieś tam się jakimś klasztorze jakiż kolegiacie jakimś kościele uczyła się przede wszystkim łaciny i śpiewu właśnie do obowiązków tych chłopców należało śpiewanie podczas mszy i różnych innych uroczystości kościelnych no ci, którzy śpiewali szczególnie ładnie po prostu, jakby takiej szkole dawali zarobek dzięki temu szkoła otrzymywała jakieś wynagrodzenie za wypożyczają takich chłopców śpiewających no wtedy w ten sposób, jakby odkrywano pewne talenty i potem oni kształcili zarówno jako wykonawcy, a potem jako kompozytorzy, jeżeli osiągali pewną sprawności potrafi po prostu komponować do przedwczesnej ówczesnych środka kompozytorski, które były bardzo wyrafinowane to nie jest także czym starsza muzyka tym prostsza, a to czym starsza muzyka to czasami nie ma takiego kryterium po prostu to była rzeczywiście bardzo wyrafinowana wiedza bardzo wiele umiejętności należało posiąść nie tylko mieć talent wrodzony, ale po prostu wiedzę konkretną jak komponować takie utwory no to stopy dało się czasem jakąś sławę no i przede wszystkim protektorzy też jak tę sławę rozkręcali w jakim sensie, jeżeli śpiewało się czy komponował dla papieża to znaczyło bardzo wiele to potem już jakiś czas sława jak procentowa liczona procentowo auta wrócimy do naszej rozmowy po informacjach Radia TOK FM pan prof. Paweł Gancarczyk z Instytutu sztuki Polskiej Akademii Nauk jest państwa moim gościem dzisiaj brzózkę DP 500 lecie śmierci obchodzimy informację o godzinie 1120 po informacjach wracamy po strzale państwa moim gościem jest pan prof. Paweł Gancarczyk z Instytutu sztuki Polskiej Akademii Nauk dzisiaj rozmawiamy o wybitnym wraz z renesansowym kompozytorze brzózkę de re, czyli IODO ku łąk jedno 3 zwłok, ale nie tłumaczymy tak jak pan profesor podkreśla, bo to durnie wychodzi chodzi tylko o to, abyśmy wiedzieli, że Brzoskę to zdrobnienie imienia IODO tak, czyli judoczek ładnie śpiewał jako młody człowiek rozumiem, że dzięki temu łatwiej było się zahaczyć o świecie muzycznym, ale od ładnego śpiewu do kompozycji jednak jeszcze daleka droga no tak to są pewne umiejętności należało poznać się na zasady tworzenia komponowania zasady Kontrapunktu jesteśmy w czasach, kiedy muzyka była poruszona liczna, kiedy jest zbudowana była na zasadzie polifonia co jest polifonia mówiąc najprościej my znamy to słowo jako jakąś opcję dzwonków telefonów komórkowych, ale to polegało na tym, że każdy z głosów takiej kompozycji wtedy to najczęściej były 4 głosy czasami 5 potem tych głosów było trochę więcej jest pan w pewnym sensie samodzielny to znaczy prowadzi jak i niezależną linię melodyczną trzeba było tak ułożyć, żeby one w całości komponowały się jakąś jakąś zgrabną konstrukcję, stosując odpowiednie właśnie dźwięki odpowiednie melodii odpowiednie zaraz za kijki czasami bardzo bardzo wyrafinowane tutaj przypuszcza się, że on zdobywał wykształcenie właśnie w swoich rodzinnych stronach i pod okiem i innego wybitnego kompozytora należącego do wcześniejszych generacji, który nazywał się kochane okresem to kompozytor francuski także może lekarza okresem jak również jego takim mentorem mógł być Kią dziś fani jeszcze inny kompozytor wbrew pozorom kompozytor piętnastym szesnastym wieku wybitnych trochę było może oni nie funkcjonują teraz zbiorowej wyobraźni, ale a, ale no tamtych czasach właśnie na tamtym terenie terenach Niderlandów w północno-wschodniej Francji tych talentów było bardzo duża rozumiem, że nie obeszło się także w tym przypadku, aby tak komponować, żeby nie było wątpliwości, kto jest kompozytorem, czyli tak układać tak tak zaczynać dźwięki każdy dźwięk tylko wersy kompozycji, żeby one układały się też w imię nazwisko kompozytora no niekoniecznie to to oczywiście do tamtych czasach, jakby ten indywidualny współ droższe 4 dni zarysowany niższy co się dzieje w muzyce dzisiejszej mówię tutaj o tej muzyce tak jeśli harmonicznej takie pojęcie indywidualności geniuszu indywidualnego na to w zasadzie romantyk zrodził natomiast wcześniej kompozytorzy na poruszali się świecie jakiś konwencji tutaj jak typy ważne było, żeby kompozytor, posługując się tymi standardowo standardowymi w pewnym sensie środkami na umiał wypracować Unii jak gdyby doprowadzić do perfekcji i też oczywiście zaproponować coś nowego to niebyła tylko wypełnianie wypełnianie tej konwersji i oczywiście kompozytorzy tamtych czasach generalnie wystarczy czasu nie mamy prawie, że autografów kompozytorskich to znaczy nie ma takiej sytuacji, że mamy oto rękopis podpisany przez takiego, że wskazana, iż wiemy, że to na pewno jest jego dzieło nie większości to co mamy te są kopie, gdzie pojawia się nazwisko kompozytora, czyli ktoś jak gdyby ten utwór przypisał temu twórcy i teraz jest to kwestia właśnie żeby, żeby jakoś weryfikować to czy rzeczywiście to było tego rozkaz naczelnego kompozytora, ale niektórzy kompozytorzy stosowali takie szczególne procedury w jaki sposób to ten swój podpis Kotowa w takim tworzy czy to w tekście za pomocą prostych czy to, jeżeli byli również autorami tekstu co zdarzało się często w tamtych czasach czy też właśnie jakiś inny bardziej bardziej wyrafinowane sposoby przyczyną nie było to może tak bardzo często, ale zdarzało się np. skąd pre tak samo, jakiego potencjalnymi Strzyża okresem w niektórych jego utworach odkrywamy taką zasadę, że liczba dźwięków, czyli w pewnych figur muzycznych to bardzo różnie może wyglądać, ale sumuje się do liczby 88 ma 99 to są liczby, które symbolizowały to znaczy odnosiły się do podpisu kompozytora Oscar de Press wedle zasad temat, czyli litera, a to jest Jedynka litera to jest dwójka literaccy to jest trójka i teraz każdy z nas w zasadzie może się w ten sposób zabić swoje imię nazwisko przełożyć na jakąś konkretną wartość liczbową w ten sposób Niewiem zakodować coś no i oni właśnie hodowali to za pomocą dźwięku przyczyn mówi, że to była taka już bardzo wyrafinowana procedura ukryta i która zdarzała się tylko na niewielkim odsetku wczesnych kompozycji wiadomo, że Rząska de Gea nie byłby dla nas aż tak ciekawy, gdyby nie jego tutaj w cudzysłowie związki z polską, a związki z polską to może może też dużo powiedziane, bo w pewnym sensie miał związki z całą Europą, bo tak jak mówiłem jego sława sięgała sięgała całej Europy, ale do ciszy gdzieś jakiś taki element Polski w tym wszystkim istniejemy nasz Dwór królewski może nie był centralnym dworem, jeżeli chodzi o uprawianie muzyki, ale miał też zatrudniał w tamtych czasach wybitnych muzyków do nich należą np. tajnych świń szczególnie uważam, że to jest 1 w ogóle z najlepszych kompozytorów generacji Loska, na który działa właśnie na dworze Królewskim w Krakowie Wilnie, ale utwory Brzoska na tym terytorium m.in. na terytorium Królestwa polskiego były znane pewnych ograniczonych kręgach no i mamy np. taki rękopis, który zachował się w Poznaniu, ale pochodzi z Lwowa to są tzw. fragmenty lwowskie rękopis, który był uznany był za makulaturę w tym momencie za coś niepotrzebnego tamtych czasach makulatury nie wyrzucano do kosza tylko używane ponownie odkleja no oprawy późniejszych ksiąg wzmocniono grzbiety czy tworzą rodzaj takich kartonów z tej z tej makulatury i właśnie przed wojną przed drugą wojną światową we Lwowie ze księgi miejskiej miasta Lwowa takie taki makulatura rękopis wyciągnięto okazało się, że tam szereg bardzo interesujących kompozycji i do nich należą również utwory z Kanady, które one są zdekompletowane, ale zostały oddane pewnej rekonstrukcji to jest też możliwe, żeby kilku kartek jak gdyby spróbować zrekonstruować w pewnym sensie cały rękopis no i okazało się, że m.in. jest tam jego bardzo znana bardzo piękna msza Lamar my sekcji Toni i fragmenty mszy usłyszeliśmy na początku naszej dzisiejszej audycji za co panu redaktorowi jestem bardzo wdzięczne usłyszeliśmy jej ostatnią część i te właśnie fragmenty Lwowskiej można powiedzieć, że trochę przewróciły namieszały biografii, że skala jak również w ratowaniu tego utworu i w ogóle tym co ten utwór znaczy i czym należy powiązać, dlaczego powstał po utwory muzyczne oczywiście jak każde działanie powstają przypadkiem tylko mają jakąś swoją genezę i tutaj okazało się, że prawdopodobnie to wiąże się z tym rzeszowska przez kilka lat był na dworze króla węgierskiego Macieja Korwina, który podbił Wiedeń wypędził Fryderyka trzeciego cesarza z Wiednia tam osiadł miał świetną kapelę muzyczną, na której to jest pewnego rodzaju poszlaka ale, ale u bardzo prawdopodobna właśnie znalazł zatrudnienie pod koniec lat osiemdziesiątych piętnastego wieku nasz bohater i właśnie z tego powodu tamtych czasach na terenach wokół Wiednia, czyli w Europie środkowej dziś jego twórczości rozprzestrzeniała i najstarsza kopia kończy właśnie znalazła się w tych fragmentach polskich okazało się w takim razie, że jest to wcześniejsze przypuszczano i prawdopodobnie skomponowany dla Macieja Korwina również ze względu na swoją symbolikę to jest symbolika związana z liczbą 6, która symbolizowała z kolei nazwisko króla węgierskiego także mamy tutaj pewien taki Polski wątek, który można jeszcze uszczegóławiać, ale myślę, że dostatecznie dużo już na ten temat wyjaśnia zdaje się tam jeszcze chyba fragment utworu autorstwa kompozytora, który wcześniej rozmawialiśmy czy w poprzednich audycjach, czyli Petrusa Wilhelmiego grubej i to fantastycznie się składa, dlatego że nie jest to utwór, kto te utwory są zapisane, gdyby obok siebie, bo w momencie, gdy zaczęto mówić o fragmentach Lwowskich koledzy muzykolodzy zajmujących się zostaną gdzieś tam ze Stanów zjednoczonych czy Anglii natychmiast byli gotowi podważyć, że to niemożliwe, żeby ten rękopisów w ogóle terenów związanych i w jaki sposób z polską, że to musi być i coś przywiezionego i tutaj ten nasz lokalny Petrus harmider gluten, czyli Pol czas pieniądze, gdyby ratuje sytuację, bo wiadomo, że jego z kolei twórczość była bardzo lokalna znana na tym terytorium i to jak gdyby kontekstu kontekstu realizuje i upewnia nas przekonanie, że ten rękopis rzeczywiście mógł pochodzić z tych terenów na Królestwa polskiego także do badania nad rękopisami to są często bardzo duża zagadek zagadek i każdy szczegół czasami drobny odcinek papieru o powierzchni nie wiem 1cm² z jakimiś kilkoma literkami kilkoma nutami może czasami zmienić bieg w interpretacji jakiegoś utworu biografii kompozytora tak dalej w tej budujemy tę historię muzyki nie tylko historię muzyki w ogóle historia jakich strzępków różnych informacji tutaj każdy szczegół League, w którym momencie się układa to jest takie układanie takich póz prawda czy nadal nam bardzo wiele tych Polski brakuje, ale ten obraz jakoś stopniowo jest uzupełniany i coraz więcej wiemy coraz więcej wiemy na temat utworu dzięki temu możemy w sposób pełniejszy podziwiać piękno tak ważnego jedną z cech charakterystycznych szóstkę na de Press było to, że komponował, kiedy chciał był bardzo wyluzowany jak rozumiem tak można by tak powiedzieć zdaje się, że miał dosyć ciężki charakter tak przypuszczamy mógł sobie na to pozwolić po rzeczywiście którymś momencie wielką sławą był doskonale opłacany porównujemy zarobki różnych muzyków i on zdaje się, że w którymś momencie był najlepiej najlepiej opłacanym muzykiem w całej Europie ówczesnej Łacińskiej co to znaczy komponował, kiedy chciano na cóż, że nie komponował wtedy, kiedy ten władca ten jego patron po prostu nakazał tylko wtedy, kiedy miał do tego odpowiednią będę za linami tak natchnienie, czyli tak troszeczkę ma bardziej nam pasuje do współczesnych czasów norm jest dzisiaj kompozytorzy piszą na zamówienie, ale taka wizja romantyczna kompozytora nam ten Chopin prawda rozwijaną rozwianym włosem siada do fortepianu komponuje, kiedy chce bardziej większości w paliwach bardzo dziękuję sensie tak jeśli pan prof. Paweł Gancarczyk Instytut sztuki Polskiej Akademii Nauk informację o godzinie jedenastej 40 Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA