REKLAMA

Kim był "Lew Pandższiru" którego zabójstwo było sygnałem do ataków z 11 września?

Maciej Zakrocki przedstawia
Data emisji:
2021-09-09 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
51:29 min.
Udostępnij:

Za 2 dni mija 20-ta rocznica tragicznych wydarzeń w Stanach Zjednoczonych. Nie wszyscy pamiętamy, że 9 września w Afganistanie miał miejsce inny zamach terrorystyczny, który był sygnałem dla terrorystów przebywających w Ameryce do ataku. Najsłynniejszy z afgańskich komendantów partyzanckich, wielki wróg talibów i Al Kaidy Ahmad Szah Massud został zamordowany w zamachu bombowym przez dwóch terrorystów podszywających się pod dziennikarzy, którzy pod pretekstem wywiadu z nim wnieśli w kamerze bombę. Rozwiń »

Gościem programu był wybitny ekspert od Afganistaniu, reporter, pisarz i człowiek, który osobiście poznał Ahmada Szaha Massuda Wojciech Jagielski. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Maciej Zakrocki przedstawia dobry wieczór w czwartek 9września za 2 dni mamy dwudziestą rocznicę tragicznych wydarzeń w stanach Zjednoczonych ataków terrorystycznych przy użyciu porwanych samolotów pasażerskich, które uderzyły nowojorskie wieże WTC budynek Pentagonu w Waszyngtonie, a 1 po walce pasażerów z porywaczami spadł w niezabudowanym terenie w Pensylwanii, ale nie wszyscy pamiętamy, że 2 dni wcześniej właśnie 9września w Afganistanie miał miejsce inny zamach Rozwiń » terrorystyczny, który był sygnałem dla terrorystów przebywających w Ameryce do ataku najsłynniejszy afgańskich komendantów partyzanckich wielki wróg talibów i Al Kaidy Ahmad Szach Masud został zamordowany w zamachu bombowym przez 2 arabskich niby dziennikarzy, którzy pod pretekstem wywiadu z nim wnieśli w kamerze bombę włączenie kamery wywołało eksplozję zabójców wysłał sam Osama Ben Laden, widząc Massu, gdzie wielkiego wroga, którego trzeba było usunąć przed rozpoczęciem mszy świętej wojny i bardzo możliwej przewidywanej przez Ben Ladena interwencji państw zachodnich w Afganistanie nadal nie chciał, żeby sojusznicy NATO mieli takiego sojusznika na miejscu, jakim był Mass ud to niezwykle ciekawa historia na dodatek mająca swój nieoczekiwany ciąg dalszy taki ciąg dalszy, który właściwie trwa dzisiaj oto bowiem w dniach, w których talibowie świętowali zajęcie całego kraju z Kabulem włącznie po wyjściu sił NATO z Afganistanu odezwał się syn Masuda także Ahmad Masud, że to nie koniec, że kraj nie musi być w rękach talibów i rząd wraz ze swoimi mudżahedinów ami w Dolinie Panczsziru wzywa do walki gdziekolwiek przebywać w Afganistanie czy poza nim wzywam was do rozpoczęcia powstania i godności wolności i pomyślności naszego kraju apelował do rodaków Masud rozesłanym do mediów przemówień jak podkreślał siłę kierowanego przez niego Narodowego frontu obrony zbierającego anty talibskich bojowników są wciąż obecny pan dziś, że będą dalej walczyć kilka dni później okazało się, że ten plan nie do końca się powrót, a rzecznik talibów mówi Ziach kit ogłosił, że pan 3 firmy znajduje się pod całkowitą kontrolą Talibanu i dzięki zwycięstwu nad siłami Masuda Afganistan został ostatecznie wyzwolony zamętu wojny znając jednak dzieje tego kraju można założyć z dużym prawdopodobieństwem rzecznik się myli, że znamy wojny tam powróci a kto wie czy wraz z nim także nie wróci Ahmad Massu syn słynnego bojownika, który został dokładnie 20 lat temu zamordowany całą tę historię doskonale zna wybitny ekspert od Afganistanu reporter pisarz i człowiek, który osobiście poznał Ahmada szacha Masuda, czyli Wojciech Jagielski z radością swoje, że Wojtek mogę tak mówić, bo razem przez 5 lat byliśmy na studiach w 1 grupie i do dziś przyjaźnimy będzie za chwilę moim państwa gościem, zanim się pojawi mam jeszcze tylko kilka informacji, które zwróciły dzisiaj mają uwagę Maciej Zakrocki przedstawia dzisiaj zaczęły obowiązywać zaostrzone przepisy zawarte w nowym rozporządzeniu dotyczącym kontroli eksportu poinformowała komisja europejska dotyczą handlu produktami podwójnego zastosowania, czyli towarami technologiami cywilnymi, które mogą być wykorzystywane do celów wojskowych lub bezpieczeństwa musimy lepiej reagować na pojawiające się zagrożenia coraz bardziej niestabilnym świecie oznacza to lepsze uwzględnienie technologii podwójnego zastosowania w tym technologii cyber inwigilacji, które mogą być wykorzystywane niezgodnie z przeznaczeniem do naruszania praw człowieka oświadczył dzisiaj na konferencji prasowej w Brukseli wiceszef komisji europejskiej Valdis Dombrovskis dzięki nowym unijnym przepisom państwa członkowskie będą teraz jeszcze ściślej współpracować między sobą i sojusznikami w zakresie potencjalnych zagrożeń dla bezpieczeństwa związanych z biotechnologią sztuczną inteligencją i innymi powstającymi nowymi technologiami będziemy również współpracować, aby zapewnić przedsiębiorstwom równe warunki działania np. w kontekście nowej rady do spraw handlu i technologii Unia europejska stany Zjednoczone dodał pan komisarz nowe rozporządzenie, które zaczyna obowiązywać przewiduje m.in. zwiększenie wymiany informacji między organami wydającym zezwolenia, a komisją europejską w celu poprawy przejrzystości decyzji w sprawie zezwoleń będzie zwiększenie bezpiecznej elektronicznej wymiany informacji między organami wydającym zezwolenia, a organami egzekwując przepisy dla wreszcie rozwijanie konsultacji z sektorem prywatnym no cóż znak czasów Maciej Zakrocki przedstawia posąg przedstawiający gen. Roberta Lee głównodowodzącego sił Konfederacji w czasie wojny domowej w stanach Zjednoczonych został usunięty z postumentu pocięte kawałki i wywieziony z dawnej stolicy Konfederacji Richmond setki osób zareagowało entuzjastycznie w momencie, gdy wykonany z brązu posąg siedzącego na koniu generała został zdjęty z monumentu i postawiony na ziemi usunięcie pomnika to sukces ruchu działających na rzecz obrony praw człowieka, które od lat domagały się usunięcia zaćmy posągów związanych z Konfederacją, która w wojnie secesyjnej walczył m.in. o utrzymanie niewolnictwa gubernator Ralph North tam z partii Demokratycznej nakazał ubiegłe lata usunąć pomnik gen. Lee na fali ogólnokrajowych protestów, które wybuchły po śmierci Georga Floyda dopiero jednak w ubiegłym tygodniu Sąd Najwyższy wydał ostateczną decyzję w tej sprawie i pozwolił na usunięcie pomnika gen. Konfederacji pan Oldham nazwał to zdarzenie początkiem nowej ery w dziedzinie bardzo ciekawa sprawa ta polityka pomnikowa, bo iluż to pomnikowych bohaterów, ale i prawdziwych ma coś wstydliwego w życiorysie były niedawno pomysł by usunąć Churchilla pomników jeszcze 20 lat temu ten właśnie polityk został wybrany przez Brytyjczyków za najwybitniejszą postać dwudziestego wieku w historii bardzo ciekawe Maciej Zakrocki przedstawia teraz coś, a propos naszego tematu głównego masowych protestach w stolicy Afganistanu powstały niedawno rząd talibów odciął dostęp do internetu w dużej części miasta na początku tego tygodnia setki Afgańczyków w tym kobiety wyszły na ulice by zaprotestować przeciwko reżimowi talibów wznoszono hasła takie jak nie żyje ruch oporu w następstwie tych protestów tymczasowy rząd talibów zakazał organizowania ich, grożąc surowymi konsekwencjami, a organizatorów przyszłych zgromadzeń obarczyć koniecznością spełnienia konkretnych warunków ani teraz talibowie postanowili odciąć połączenia internetowe, aby ograniczyć możliwości mobilizacyjne tłumów jak łatwo się domyślić na protesty skrzykiwali się przy pomocy internetowych platform PIP cytat dnia dzisiejszy cytat dnia, a właściwie kilka krótkich także nawiązuje do tematu głównego oto aż strach Ghani były prezydent Afganistanu, który uciekł z kraju do Zjednoczonych Emiratów talibowie zbliżali się do Kabulu zabrał głos opuszczenie wolu było najtrudniejszą decyzją w moim życiu stwierdził, dodając że jest mu przykro, iż to nie mogło się skończyć inaczej dalej przekonywał, że nie chciał porzucić swojego narodu, ale był to jedyny sposób zaprzeczył też bezpodstawnym oskarżeniom, że wyjechał do Zjednoczonych Emiratów, zabierając Afganistanu 169 000 000USD Pagani podkreślił też, że jego ochrona zaleciła mu wyjazd, ponieważ pozostanie prezydenta w Kabulu mogłoby doprowadzić do walk ulicznych, których kraj doświadczył w czasie wojny domowej w latach dziewięćdziesiątych dodał też, że czuje głęboki żal, iż jego rozdział skończył się podobną tragedią jak w przypadku jego poprzedników dzisiaj pozwolę sobie na komentarz bowiem tylko tyle historia pana rozliczy panie gani, a teraz już pora na główną część audycji Maciej Zakrocki przedstawia jest już z nami zapowiadany Wojciech Jagielski reporter pisarz no i człowiek, który osobiście znał Ahmada szacha Masuda dobry wieczór dobry wieczór ja już uprzedzałem słuchaczy, że studiowaliśmy razem na 1 roku, więc mówimy sobie po imieniu lepiej chyba zawsze to powiedzieć żeby, żeby to było jasne no i muszę poprosić właściwie chyba o taką trochę encyklopedyczną nawet na początku informację co to był w ogóle człowiek, dlaczego stał się legendą już nie mówiąc o tym jak doszło do zamachu to oczywiście będzie w dalszej części naszej rozmowy Ahmad Szach Masud był jednym z najważniejszych partyzanckich komendantów w latach osiemdziesiątych, kiedy armia radziecka najechała na Afganistanie okupowała ten kraj Masud był jedynym z ważnych komendantów, który całe 10 lat wojny do mamy tam przerwami spędził na terytorium Afganistanu nie wyjeżdżał z kraju, jeżeli wyjeżdża do wykonał parę dni wracał był najmłodszym z tych komendantów i był jego terytorium partyzanckim była rodzinna dolinę Panczsziru to jest wąwóz ciągnący się prawie 100 km, ale najważniejsze, że położony tuż praktycznie pod Kabulem jakieś 100150 km od Kabulu i bardzo blisko Doliny Panczsziru jest do głównej drogi Afganistanu prowadzącej z Kabulu do północnej stolicy Marysia riff w zasadzie jedyna droga łącząca północ Afganistanu z południem to jest droga biegnąca przez tunel Falangi wtedy w latach osiemdziesiątych była to najważniejsza droga zaopatrzeniowa armii radzieckiej i ten masło to drogę zachował i przez całe 10 lat ani razu Rosjanom nie udało się zdobyć ani spacyfikować Doliny Panczsziru, więc był 1 może nie Night najsłynniejszy, ale 1 powiedzmy 34 najważniejszych najsławniejszych komendantów partyzanckich Afganistanu z tamtych lat najmłodszym tych partyzantów z komendantów co było dla mnie o tyle ciekawe, że w Afganistanie w tamtej części świata jednak wiek bardzo się liczy w przypadku Sudan też okazało się, że ma wielkie znaczenie, ale to już od okazało się, kiedy wojna z armią radziecką została zwycięsko dla partyzantów zakończonej przyszło formować rząd w Afganistanie wtedy wtedy właśnie okazało się, że dla młokosów, a takim był w porównaniu z politycznymi przywódcami Masud nie ma miejsca, bo nie ma przyszłości, dopóki nie zestarzeją, a poza tym chyba tam jeszcze 1 ten czynnik, który zwraca uwagę w swoich tekstach, do których sięgnąłem przed naszą rozmową, że on był także okiem co też utrudniało mu taką, jaką karierę to ty to bardzo ważne to bardzo ważne rzeczywiście połowę prawie ludności Afganistanu stanowią Pasztuni mieszkający na południu kraju na Zachodzie Afganistanu oni uważają się rzeczywiście są założycielami afgańskiego państwa spośród Pasztunów pochodzą wszyscy z wyjątkiem 2 organisty przewód do dzisiejszego dnia czy królowie emirowie czy prezydenci tylko 2× także komu udało się stanąć na czele afgańskiego państwa raz był początek dwudziestego wieku taki rebeliant przejął władzę w wyniku wojny domowej, ale porządzi bardzo krótko skończył marnie i drugi raz prezydentem kraju został paczek polityczny zwierzchnik Masuda, bo handel wyrobami i właśnie on zawdzięcza swoją władzę ten czteroletnie panowanie, aczkolwiek trudno uznać to zaplanowanie, bo praktycznie się ukrywał, ale zawdzięcza je potędze wojskowej swojego najważniejszego komendanta ministra obrony Ahmada szacha Masuda Masud prawdopodobnie nie został nigdy zaś może tym trzecim także okiem na afgańskim tronie przeszkadzało w tym oprócz młodego wieku także pochodzenia Tadżycy to jest 14 ludności Afganistanu panowie mają ogromne kłopoty z zaakceptowaniem przywództwa Kaczyńskiego więc, gdyby nawet przyszło do głowy mas ludowych ogłosić prezydentem prawdopodobnie był początek nowej wojny domowej no może też warto powiedzieć, bo czasami mamy takie wyobrażenie na podstawie chociażby obrazków, które nam dostarczają telewizję z Afganistanu, że może to są tacy to tacy trochę no nie wiem, jakie słowa najlepszy użycia tacy prości ludzie gór tymczasem to człowiek dobrze wykształcony znający wiele języków no właśnie trochę w ten sposób burzący takie wyobrażenie, że to są tacy ludzie ludzie gór, którzy całe życie niczym innym się nie zajmowali, choć czasami też tak jest w poza poza bolączką no Wola szkoda naprawdę dobrze pamiętać, że Afgańczycy zajmują się od połowy lat siedemdziesiątych, a jeszcze w latach sześćdziesiątych siedemdziesiątych Afganistan, owszem, choć kraj za kraj biedny, ale bardzo gościnny przez Afganistan wiódł główny odcinek tego szlaku hipisów wędrujących z Europy zachodniej do Ingi, gdyby Afganistan Afgańczycy uchodzili za kraj ludzi wojny to są pewnością pacyfiści długo właśnie tamtędy nie wędrowali wojna przed przyszła do Afganistanu troszkę z zagranicy i zakończy się do dziś z tego powodu cierpią Tadżycy korzysta jest szczególny naród to są kuzyni Persów tarski imperium zaczęło się czy ma swoje korzenie na terytorium dzisiejszego Tadżykistanu Buchary Samarkandy jedna z najważniejszych miast ośrodków kultury i duchowości w Azji środkowej to są miasta radzieckie, które na skutek rozmaitych burzliwych dziejów trafiły pod władanie Uzbekistanu Tadżycy zawsze chodzili w Azji środkowej za naród niezwykle przedsiębiorczy i, jakby powiedzieć zakochany w nauce sztuce może to właśnie sprawiło, że oni tak bardzo pochłonięci tą swoją, a tu swoją wysoką kulturą i troszkę poczuciem wyższości nie zadbali o to, żeby stworzyć własne państwo w końcu zostały im państwo przypadło takie składające się ze skrawków, bo Tadżykistan nigdy wcześniej nie istniał to są fragmenty wielkich Senatu, w którym owszem, rządzili Uzbecy, ale Dwór stanowili Tadżycy Masud nadwozie Emira Buchary czy kandy całą pewnością był postacią bardzo szanowano i wybitną oczytany, a literatura tamtego regionu to jest literatura perska perski to jest język także głów jest, owszem, literatura i presja Pasztuni skalę Tadżycy czytają ją kocha no takim poczuciem wyższości tak jak pisze kształcił się architekta, a potem właśnie mówił że, że zamiast budować dom i mosty to całe życie spędził na ich burzenie no bo to oczywiście wiązało się z tą walką muszę jeszcze 2 słowa dla opisania tej postaci z tego okresu walki z armią radziecką rodzimymi komunistami no bo może niektórzy słuchacze pamiętają taki film o pewnym senatorze amerykańskim który, który się specjalnie jako wielką polityką nie interesował, ale w którymś momencie ona wciągnęła Iza zajął się dostawami do skutecznej i prostej w użyciu broni przeciwko głównie śmigłowce mi czołgom Radzieckim tak się zastanawiam się chociażby znajomość dobra angielskiego Masuda pomogła mu właśnie w kontaktach z Amerykanami, bo domyślam się, że to do niego m.in. ta ta broń trafiała skoro tak skutecznie przez 10 lat walczył z armią radziecką wprost przeciwnie jeszcze miała wpływ na samym końcu kolejki jeśli chodzi o rozdzielaniu amerykańskich dolarów Stinger, bo te wyrzutnie przenośnych chodzi Amerykanie postrzegali Masuda jako ta rzeka jako ciążącego, choć walczył z komunistami wspieranymi przez Rosjan to jako postać, która prędzej czy później będzie ciążyć ku północy Kuta czy komputerze nie stanowi, czyli związkowi Radzieckiemu wszystkie wynalazki i 34 worków z dolarami trafiało do innego komendanta może jeszcze dzielnie niższego niż Masud dużo starszego od niego Dżalal ad-Dina haka niego, który później stał się jednym z przywódców talibów i no on wyrósł dzięki pomocy amerykańskiej potem zwrócił się przeciwko Amerykanom ku zdumieniu Amerykanów, a oni Afgańczycy się dziwili temu amerykańskiemu zdumienie, bo to Afgańczycy ukrywali, o co walczą i kim są ocenie tak naprawdę chodzi przyjmować z wdzięcznością też Nigerii i dolary po drugie, Amerykanie też swoją pomoc nie chcą bezpośrednio się mieszać sprawy afgańskie, żeby zostać oskarżony przez związek radziecki to jest dopiero hipokryzja prawda wszyscy wiedzieli, o co chodzi ale, żeby zostać złapanym za rękę, więc woleli, żeby te dolary jest Gerry rozdzielali między Afgańczyków Pakistańczycy na Pakistańczycy mieli swoich faworytów masz do nich nie należy jako także może także, dlatego że mieli innego swojego faworyta, który okazał się konkurentem Masuda, więc ma właśnie był jego główny problem, że z nim ani wtedy w latach osiemdziesiątych ani przede wszystkim w latach dziewięćdziesiątych, kiedy walczył z talibami już ostrzegał zachód trzeć o ostrzegał przed al-kaidą nikt go nie brał poważnie i nikt, jakby nie udzielał nigdy żadnej pomocy tej jedyną pomoc, którą dostawa ma bardzo ważną w latach dziewięćdziesiątych to była pomocna Iranu kuzyni w końcu stać stanu i o dziwo, z Rosji swojej przeciwniczki z lat 80 czworga potem uznała w nim najlepszego najlepsze zabezpieczenie przed talibami Rosjanie bali się, że talibowie z nieco jakiś rewolucyjny ferment czy Azji środkowej były płonne obawy, bo Afgańczyków talibów czy nie dać już nigdy nie obchodziło nic co nie jest Afganistanem no właśnie to jeszcze tylko wy, wypełniając luki m.in. w mojej wiedzy dotyczącej właśnie lat dziewięćdziesiątych w Afganistanie wspomniałeś o tym, że po wejściu Rosjan rozpoczyna się właśnie walka władzy między tymi, którzy ich wypędzili Masud staje w końcu się do do talibów i co to jest taka też wojna na prawie dekadę niemalże tak że, zanim zaczął walczyć z talibami osób jako najsilniejszy najbardziej przedsiębiorczy wódki komendant przede wszystkim było najbliżej tego pan firmę do pokonania 2 godziny drogi dobił Targu z jednym z najważniejszych generałów, broniąc komunistycznego rządu razem obalili prezydenta na ból Lacha zajęli stolicę jako pierwsi wszyscy inni komendanci postu niscy, zanim się od skrajnie, zanim zorientowali się co się dzieje to ma już był w Kabulu oczywiście znają ten Kabul niby w imieniu przymierza partyzantów to było 7 partyzanckich partii ale kto pierwszy ten lepszy i on tam się zagospodarował już rozgościł za dopóki, zanim pozostali komendanci przyjechali do miasta ten pokój trwał 3 miesiące 100 dni to była prezydentura prezydenta Singha dla modeli Diego, którego jako pierwszego przywódcy partyzantce wyznaczyli już dawno na na prezydenta drugim miał być rabat polityczny zwierzchnik Masuda maszerowanie prezydentury w ręce dostało już ciężko było się z nią rozstać twierdził, że 3 miesiące to jest za mało rząd musi sporządzić jeszcze przynajmniej 3 no dobrze się wszyscy pozostali już wcześniej doznać doszło do kłótni i sporów o to kto co się komu należy, bo to zawsze przy podziale władzy do tego rodzaju kwestii dochodzi zaczęła się wojna zaczęła się wojna w stolicy partyzanci afgańscy mudżahedini nigdy w stolicy wielkim mieście nie walczyli na stosowanie taktykę taką, jaką używali w górach zburzyli to miasto pół roku talibowie pojawili się później prawie się dopiero 90 czwartym roku jako ruch taki spontaniczny oddolny właśnie wymierzone przeciwko tej wojny rozpętanej przez zwycięskich mudżahedinów celem talibów było, żeby położyć kres temu chaosowi temu bezprawie zaprowadzić państwo muzułmańskie jedyne sprawiedliwe uznawali, że tak się wszyscy ze wszystkimi w Afganistanie pokłócili, że tylko narzucenie już tylko islam tylko wiara jest czymś co poprzez, po czym można zjednoczyć Afgańczyków najpierw nawet Pakistanie nie wspiera, bo miał swojego innego faworyta ale kiedy talibowie wspierani naprawdę przez ludność cywilną, która widziała w nich zbawców niemalże, którzy uratują ich to dalszą wojną doszli do Kabulu no to wtedy już była wojna między talibami i ma 7 osób przegrało i widząc silniejszych talibów wycofał się z miasta zaszył się znowu w Dolinie Panczsziru dam się później graniu przez 5 lat i to, że Kabul znów nie toczyła się żadna bitwa byłem 2× 3 raz, kiedy Kabul był zdobywany przez silniejszą armię 1002. roku byli mudżahedini dziewięćdziesiątym szóstym talibowie 2001 no może nie Amerykanie wojska, ale partyzanci afgańscy czy partyzanci nasuwa wspierani przez amerykańskie lotnisko zawsze było wkroczenie do miasta porzuconego przez były jego gospodarzy nigdy nie nie była to żadna bitwa, więc kiedy dzisiaj talibowie taki sam sposób zajęli Kabul nie były specjalnie zdziwiony, bo losy wojny rozstrzygnęły się wcześniej nie będę zdziwiony, jeżeli pojawi się jakaś partyzantka armia, która ruszy na talibów talibowie widzę, że są słabsi od nich wycofają się z Kabulu dokądś tam, a miasto porzucą niebronionego to sobie zostawimy na deser natomiast jeszcze teraz chciałem poprosić tak jest no bardzo osobiste wspomnienie spotkania właśnie z baz cudem, bo to zawsze jednak czy szczególnie uprawiający ten zawód, kiedy wierzy się spotyka no właśnie z kimś niezwykłym tak Lwem pan siłę albo jak inni mówią nieplanowanym królem Afganistanu no to to są tak myśli kurczę to musi być jakiś nieprawdopodobny facet to musi mieć to coś no jak no miał zdecydowanie jachcie Masuda poznać zobaczyć kim jest no bo wiele sianie naczytałem widziałem go zdjęcia te zdjęcia może były pierwszą inspiracją, bo to był młody człowiek mniejsze kojarzy z moimi idolami muzycznymi Bobem harleyem Bobem Dylanem niemalże, gdy 2 fotografie na siebie nałożyć ich mających lat 3030 parę toby wyszedł ach, marszach na słup, a w dodatku był nazywanym afgańskim Che Guevarą, a ja bardzo mnie ta postać inspirowała i czeka miła nie jego poglądy polityczne ani porządki chciał zaprowadzić natomiast jeden z moich takich głównych obiektów zainteresowań dziennikarskich było zawsze rewolucja partyzantka czy Guevara był niemalże sztandarem tych haseł do nich jak zobaczę tego mazda i usłyszałem, że to jest właśnie afgańskiej Che Guevara ja byłem w Afganistanie bardzo chciałem go zobaczyć poznać 90 dni w roku, kiedy pierwsze będą organista nie widziałem natomiast rok później, kiedy trwa wojna domowa udało się mi go spotkać to było pierwsze z wielu wielu moich spotkań rozmów z masłem no właśnie wspomniałem o nim, że jeszcze wykształcony znający wiele języków, a ja nigdy z nimi rozmawiamy bez obecności tłumacza tym tłumaczem był dr Abdullah dzisiaj jeden z najważniejszych dygnitarzy afgańskich byłych dygnitarzy będą dygnitarza rząd Karzaja i Rafał dla niego wtedy był osobistym lekarzem tłumaczy wiedziałem, że Masud coś musi musi, chociaż troszkę znać języki obce, bo chodzi do liceum z wykładowym francuskim, jeżeli ktoś jest tak oczytany no nie było internetu, więc faktycznie mógł aż tak dobrze władać ale, ale jednak i on nigdy nie chciał ze mną rozmawiać ani po francusku, chociaż już całą pewnością lepiej niż ja ani po angielsku rosyjsku którymi władają pewnie lepiej niż on wydaje się, że był przechylony na pół jak tłumaczy, że był przeciążony na punkcie własnej godności nie chciał, żeby w rozmowie z dziennikarzem on wypadł na kogoś z trudem klęczącego zdania albo broń panie Boże, żeby wywołał rozbawienie dziennikarzy mówiąc po angielsku czy po rosyjsku z jakimś śmiesznym akcentem zawsze wasze był dr Abdullah zawsze żeśmy rozmawiali jak pytałem po angielsku odpowiada po persku dr Abdullah tłumaczył, gdybym wiedział, że spędza w tym Afganistanie ponad 2 lata w sumie i że będę tyle razy tam jeździł pewnie bym spróbował uczyć się perskiego nie jest to powiedziano jest zbyt skomplikowane może po 2 latach włada biegle mój synek student germanistyki, więc może jak dużo gorszy materiał na ucznia może może też by cokolwiek się tego nauczył, bo ciekawiło, jakimi ten ma osób mówi językiem trzon mówi rzeczywiście takim wyrafinowanym subtelnym językiem poety, bo byłem u niego w domu parę razy zawsze zawsze widziałem tamte biblioteki wypełnionych tomami książek widziałem wiele razy jego czekającego nagości czytającego poezję jakież to historyczne biografie, więc czy to jest były przywódca, który mówił takim dworskim wyrafinowanym poetyckim językiem do swoich żołnierzy w koszarach czy też w okopach czy też mówimy językiem sierżanta sierżant tak, bo jak wypadał mówiąc językiem sierżanta jak sierżanta stało się po to, jak płynnie przechodził z 12 postaci tego nigdy nie wiedziałem bo kiedy wymyśliłem sobie, że może napisze książkę takim afgańskim fizycznie właśnie, który uczył się, żeby budować mosty przez całe życie i wysadzi, bo tak myślę życie potoczyło już było za późno, bo Masud zginął tuż po mojej podróży do niego ostatniej wizycie u niego, kiedy chciałem już z nim rozmawiać o innych sprawach, kiedy pierwszy raz żołnierza osobę niepoważną, bo w czasie rozmowy przez 7 sytuacji międzynarodowej wojennej do pytania co się bać jak małym dzieckiem oczywiście chodziło pewnie, że wojny strzelenie 4 pancernych antenami popatrzył i uznał, że musiałem szaleć jak można można tak tak tak błahe tak istotne zupełnie rzeczy dopytywać koło, do którego się jechało przez pół świata i który na tyle ważnego dopowiedzenia kondycji świata człowieka tutaj zabawa, więc widziałem, żeby rzezie, jeżeli miałbym chcecie książkę będzie to najtrudniejszy okres wyzwań i pewnie bym nie podołał no ale do 3 miesiące dodaje, że po tej mojej ostatniej wizycie Masud zginął no właśnie to jest dobry moment, żeby również przypomnieć w 2 słowach sytuację międzynarodową bo, bo to będzie chyba konieczne, aby zrozumieć, dlaczego zginął no i wprowadzić, bo Al Kaidy już wprowadziły się do naszej rozmowy, ale jeszcze chyba nie padło nazwisko Osama Ben Laden no on Stwórca pomysłodawca założyciel AlKaidy sama znaleźć się w Afganistanie trochę jak tułaczy banita został wypędzony właśnie Sudanu naraził się Saudyjskiej rodziny panującej nie miał, gdzie się podziać wtedy zaprosili Afgańczycy właśnie ten żal Lublina kanie faworyt Amerykanów zaprosił do siebie, bo sama w latach osiemdziesiątych jako młody człowiek ze świetnego rodu wykształcony bogaty życiu wszystko jabłek i uznał, że ważniejszą sprawą święta wojna i pomagania Afgańczykom w wojnie przeciwko niewiernym Afgańczycy tego gestu nigdy nie zapomnieli uważali, że są winni wdzięczności promocji lekarz będzie potrzebował sam założył AlKaidy przeniósł ją dla Afganistanu z powrotem i zaczął pomagać talibom to było jego kupnem, żeby talibowie pozwolili mu korzystać afgańskiego terytorium przez to stał się głównym wrogiem Masiuda Massu okopane na północy kraju był jedynym komendantem, który po dziewięćdziesiątym szóstym roku toczył wojnę z talibami talibowie nie mogli dać rady nad tą pierwszą linię frontu przeciwko Asadowi właśnie zawsze kierowali partyzantów AlKaidy komendantów AlKaidy partyzantów aż tak wielu tam tam nie było Masud wiedział mówiło wielokrotnie, że jeżeli Afgańczyków by zostawiło samym sobie jak nikt się sprawnie wtrąca to prędzej czy później dogadałby się spektakularnymi hakami z talibami natomiast przeszkadzali w tym porozumieniu właśnie wszyscy cudzoziemcy i Al-Kaida Arabowie też byli takim cudzoziemcami Masud wiosną już 2001 roku ostrzega zachód, że Al-Kaida w Afganistanie szykuje coś niebezpiecznego przeciwko Zachodowi miał przede wszystkim chodziłoby o to, żeby przed, że zachód wreszcie zaczął go poważnie traktować, więc może z tymi groźbami przesadzam nie sądzę, żeby jakieś mieli informacje wywiadowcze mówiące o szczegółach zamachu z 11września może wszystko tak zbiegły jednak za sobą, ale okazało się, że Al-Kaida rzeczywiście planowała 11września dokonać się tych zamachów na nowy Jork Waszyngton wiedziała doskonale, że od odbycia Amerykanie najazd na Afganistan i w Afganistanie mieliby tylko 1 sojusznika właśnie Masuda siedzącego na 2 godziny drogi od Kabulu, więc zamach na naszą do zabójstwa Masuda pozbyć pozbawienie partyzanckiej armii opozycyjnej najważniejsze komendanta było warunkiem dajmy się koniecznym do tego, żeby zaatakować Waszyngton i nowy Jork, więc myślę, że do tych zamachów nie doszłoby do 11września może później miesiąc tydzień parę dni, ale wcześniej musiał zginąć masy i Masud zginął w pierwszym zamachu samobójczym w Afganistanie 9września zamachowcy udawali dziennikarzy Masud zginął w tej samej izbie, w której wszyscy dziennikarze z nim rozmawialiśmy, w której ja byłem 3 miesiące wcześniej myślę, że potrafi wyobrazić sytuację, bo tak zawsze było ja jako dziennikarz piszący nigdy nie byłem poważnie traktowany przez nikogo nie sprawdzą moich długopisu nie podejrzewali, że może być w długopisie np. jakaś trucizna ani nie dochodził ja nie jestem jakimś przed nim rząd, który potrafi zabijać gołymi rękami natomiast mój kolega przyjaciel Krzysztof Miler dyrektor chodził do takich pomieszczeń to musiał pokazywać się aparaty fotograficzne co ma w środku, więc stanie jest także zaniechano zaniedbano środków bezpieczeństwa, ale myślę, że ci, którzy przybyli przebrania dziennikarza, żeby zabić Masuda to byli lepiej przygotowani do tego zamachu widzieli jak bandę ukryć w czasie wywiadu, którego udzielał rządzą sądził arabski dziennikarzom doszło do eksplozji Masud zginął, a rząd w związku z tym można właśnie wnioskować, że z 1 strony wiedząc, że Al Kaida coś szykuje, bo mówiłeś o tym jak jak uprzednio przed przed jakimi planami no nie miał tak powiem podwyższonej czujności albo ludzie odpowiedzialni za jego bezpieczeństwo, że tak no w sumie łatwo dla no dał się podejścia no pamiętajmy, że dzisiaj wszyscy wiemy, że najniebezpieczniejsze orężem wszystkich terrorystów w są zamachy samobójcze to było wcześniej nieznane zdarzało się, jeżeli się zdarzało były tak pojedyncze przypadki, że się, że nikt nie traktował tego rodzaju zamachów, jaką taktykę wypracowano stosowaną w sposób systemowy to po pierwsze po drugie ci Arabowie nie być dziennikarze przyjechali do masy uda z rekomendacji komendantów, których on znał w Afganistanie no w tamtym Afganistanie pozbawionych internetu łączność komórkowa działa tylko telefony satelitarne taki list zapory jedni taka rekomendacja była czymś bardzo ważnym po trzecie tamten komendanta prawdopodobnie nie wiedział, że nasyła zabójców na nas Duda po prostu poprosili go jakoś tam wdzięczny innym arabskim szejkom, którzy go finansowali w czasie wojny no widzi nic innego sposobu jak tylko polecić głową pewnie też nie przyszło to są zamachowcy, ale myślę, że też odegrała swoją rolę to, że ci zamachowcy mieli listy żelazne wystawiony przez talibów, a Masud próbował z talibami rozmawiać i to, że oni się zgodził przyjąć by z jego strony tak sądzę mogły być także takim gestem dobrej woli, że ja przyjmuję rozmawiam tych, których owymi przysyłacie bowiem uchwałę talibowie też jestem przekonany nie wiedzieli, że są to zabójcy samobójcy takich zamachowców wysyła się, żeby misja się powiodła, żeby nikt nikomu niczego choćby przypadkiem wygadał to się wszystko odbywa pełnej konspiracji w pełnym zakresie i o tym co oni mają zrobić to wiedzieli tylko oni i ci, którzy o ich z tym zadaniem wysłali, czyli bezpośredni zwierzchnicy ich, czyli komendanci zamykajmy ja rozumiem, że wszyscy zginęli tak nie zginął masło jeszcze zginęły 2 osoby ciężko ranny ładunek nie była tak silne zginął jeden z zamachowców, ale drugi został tylko lekko ranny został zastrzelony przez ochronę Masuda ranny został towarzyszący mas ludowych wtedy ambasadorem jego byli masą hali żyje do dziś nie został ciężko ranny mój przyjaciel fachem Daszki dziennikarz afgański zafascynowany masonem w ostatnich tygodniach on pełnił rolę szefa sztabu kolejnej partyzanckiej armii stworzonej przez nas uda tylko syna Masuda Ahmada Masuda pan, że przeciwko dzisiejszym talibom i fachem dasz zginą w czasie tych walk na stan się, że zarząd tego dojść tylko kończą tamtą historię a, przechodząc właśnie już do syna no to jest ciekawe, że dzisiaj w sposób zupełnie oczywisty twierdzisz, że ten zamach no był takim właśnie sygnałem dla przebywających w stanach Zjednoczonych zamachowców, że mogą jedenastego zrobić to co zrobili wtedy jako chyba niewiele osób sklejał zło że, że te to zdarzenie z czymś co się mogłoby wydarzyć tak, czyli nie ma jakiś chyba ostrzeżeń nie wiem służb wywiadowczych, ale zyska na całego świata, że oto właśnie zginął masy na to uwagę na to co się zdarza w Ameryce nie na to był też byliśmy zupełnie innym świecie to było 20 lat temu niby nie tak dawno, ale no 20 lat temu to jest mniej czasu niż ja urodziłem się po drugiej wojnie światowej zawsze to przeraża tak, bo 11 września wydaje się, że zdarzył się w zeszłym tygodniu nikt tak nie kojarzę nikt nie kojarzy nie zostawił za sobą masy walczył z al-kaidą walczył z talibami to w końcu zginał albo on ich albo oni jako nikt nie powiązał tych zdarzeń z zamachami 11września aczkolwiek, kiedy doszło już do nich i okazało się, że nie ma czasu da i armia partyzancka aktor mogli liczyć Amerykanie jest pozbawiana komendanta to dopiero wtedy zaczęto wiązać się faktycznie zabójstwo Masuda usunięcie go usunięcie go jako przeszkody no było najlepszym zabezpieczeniem się AlKaidy i talibów przed grożącą inwazję amerykańską okazało się, że zabójstwo Masuda nie wystarczyło, bo ci partyzanci już pod nowym przywództwem kolegialnym i tak Kabul zajęli dla Amerykanów i kto wie czy Masud żywy nie okazałby się większym problemem później dla Amerykanów wyprowadzających swoje porządki w Afganistanie się bardzo sprzeciwiał inwazji amerykańskiej jakikolwiek niższy tali bom niż miałby być problemem dla talibów i AlKaidy w 2001 roku no właśnie teraz na koniec przejdźmy do tej sytuacji i dzisiaj ponieważ, kiedy stało się to wszystko zostało, więc ta dosyć jednak nie chyba kompromitująca ewakuacja sił NATO przed kim amerykańskich z Afganistanu takie właśnie łatwo przyjęcie kraju i stolicy, o czym otrzyma opowiadałem to właśnie oczekiwania dla osób właśnie mniej znających szczegóły związane z Afganistanem na tym się pojawia ta informacja, że to w Dolinie Panczsziru jest Mahmud Ahmad Masud właśnie syn tego sód, który dzisiaj opowiadały się i że on twierdzi, że jego bojownicy dalej walczą z talibami co więcej zaapelował w przemówieniu radiowym czy wysłanym do mediów może tak to dzisiaj mówić o ochotnikach pani radiowym gdziekolwiek przebywać w Afganistanie czy poza nim wzywam was do rozpoczęcia powstania w imię godności wolności pomyślności naszego kraju no właśnie tacy ludzie na przypadek rangę kurczę to może to może to cała taka już panika niemal świata oto ci okropni talibowie przejmują kontrolę nad tym krajem jest przedwczesna, że tam jeszcze może coś zmienić, ale kilka dni później okazało się że, że nie bardzo co lot co co to było tak po to, wciąż jest, bo to, że talibowie wkroczyli do pan żwiru i zajęli Dolina przynajmniej wywiesili swoje sztandary w jego dziele w stolicy pan żwiru jeszcze nie znaczy, że walka przeciwko nim prowadzona przez młodego Masuda jego towarzysze skończyła Masud żyje żyje jego prawa ręka może złe określenie, ale taki główny doradca, kto wie czy nie szara eminencja w tym jego ruchu wiceprezydenta Abdula Saleh były szef służb bezpieczeństwa afgańskich były ambasador w Tadżykistanie, ale osobiście mam duże podejrzenie graniczące z pewnością, że ci słynni talibowie w klapkach to byli właśnie udziałem Allaha Salaha, który w Duszanbe zajmował się zaopatrzeniem armii Masuda w latach dziewięćdziesiątych, ale same gdzieś czytałem on uciekł już podobno wiadomo co Tadżykistanu, nawet jeżeli jest to drugi stanie dzisiaj, kiedy rozmawiamy to wcale nie znaczy, że wieczorem nie będzie z powrotem pan, że z Tadżykistanu do pan się helikopterem do dzisiaj kilka godzin dzisiaj przez terytorium bezludne pozbawiony dróg talibowie może mają ary śmigłowców i pary samolotów bezzałogowych, ale całą pewnością nie marnują ich na nadzorowanie patrolowanie gór Hindukuszu no czasami nawet bez wystarczy zobaczyć na mapy plastyczna to już w ogóle byłaby bardzo obrazowe jak wygląda Afganistan jak łatwo tam kogoś by tropić czy czy złapać Masud mody nie podniósł rebelii przeciwko talibom nazajutrz po wkroczeniu talibów to organ do do Kabulu on wrócił po szkołach w Iranie i Wielkiej Brytanii 2016 roku do Afganistanu, a 2 lata temu założył swoją partię polityczną i zamierza zająć się polityką te 20 lat sprawiło, że i udziału 20 lat udziału w rządach prezydentów Karzaja jak Rafa dla niego skompromitowało dawnych towarzyszy broni Masuda z korupcją kumoterstwem o tym wszystkim obrzydliwym co jest związane z władzą przywilejami niż mieszkańcy pan się z całą pewnością po ich rozkazy by nie poszli, ale Masud, który nie jest to wszystko ubrane, bo samoloty chociażby był za granicą nosi to nazwisko, które wciąż dla części cieków i dla także kufer ma znaczenie symboliczne, więc on może oni mogą pójść pod jego rozkazy i obojętnie, gdzie jest i jak wielki albo niewielkie terytorium kontroluje to wciąż się jest możliwość, że skrzyknie wszystkich tych, którzy mu nie godzą się na rządy talibów, a sytuacja przybierze i zupełnie inny obrót, jeżeli wśród talibów dojdzie do jakiś sporów kłótni o władzę podział łupów zawsze dochodziło, więc nie ma powodu sądzić, że teraz to wszystko zakończyło wtedy takich rozłamowców można przekazać na swoją stronę albo z nimi się sprzymierzyć walczyć przeciwko komuś innemu na to oznacza wojnę domową w Afganistanie, czyli najgorszą rzecz, która może się zdarzyć w Afganistanie, a nie stanie jego ostatnie dzieje to historia tych samych fatalnych rozwiązań w przypadku, więc kto wie czy taki właśnie nie będzie ciąg dalszy dzisiaj Masud nad wczoraj ogłosili swój rząd tak bowiem dzisiaj Masud zapowiedział, że wkrótce ogłosi skład swojego rządu na wygnaniu, gdy wygra nie będzie będzie badał szanse będzie pan Fear czy to będzie tak dzięki stan nie ma znaczenia będzie to rząd, który będzie albo próbował się układać talibami jak będzie próbował z nimi wojować, ale my potem wszystkim co się wydarzyło powinniśmy się teraz trzymać z daleka od jakiejkolwiek ingerencji czy, bojąc się rządu talibów, bojąc się, że oni tam zaczną wprowadzać właśnie odkręcać wszystko co przez 20 lat próbowało robić tak to, o czym teraz dużo mówimy prawa człowieka prawa kobiet prawo do edukacji itd. itd. czy my powinniśmy my świat zachodni znowu się to jakoś wtrącić i tego młodego Masuda jakoś wesprzeć, a najlepsze co nie tylko zachód, ale wszyscy mogliby zrobić dla Afganistanu zostawić go w spokoju już dawno, gdyby się sąsiedzi przede wszystkim duzi mali nie wtrącali w jego wewnętrzne sprawy Afgańczycy, żeby sobie żyli może biednie, ale spokojnie sami ze sobą całą pewnością się prędzej czy później dogadali dzisiaj to co zachód mógłby zrobić to spróbować dopilnować, żeby jego sojusznicy chociaż, czyli np. Indie Pakistan Uzbekistan nie jest to sojuszniczych krajach można go nacisnąć państwa arabskie tak jak kata Turcja, żeby nie zacznie wtrącał się w afgańskie sprawy i namawiać talibów, bo jednak wciąż pozostały jeszcze jakieś elementy nacisku głównie gospodarcze, ale jednak są, żeby zdobyli władzę wskutek wojny to trzeba uznać ani wojny w gali, dlaczego mieliby się tą władzą dzieli 20 lat sprzeciwiali się zachodnich okupacji wyszli zwycięstwo zwycięsko z tej wojny na więcej wojny, więc dziwnym byłoby dzisiaj, gdy raptem uznali, że jak Nelson Mandela to ja się z nami podzielam wasze banner man Dela też nie dzielił władzą zdobył władzy został prezydentem, więc dzisiaj tak bowiem na rzecz dzieci będą rządzić się tak jak uważają, że dla tego kraju będzie najlepiej natomiast wszelkie próby ingerencji wygrywania jednych watażków przeciwko drugich to jest coś co prowadzi w Afganistanie zawsze do wojny domowej 5 zachód by przypilnować, żeby jego pomniejsi sojusznicy dali Afganistanowi przynajmniej przez jakiś czas spokój no tylko jak wiemy to zawsze pytanie czy, jeżeli znowu mówię symbolicznie my się w ogóle właśnie wycofamy to jednak Chińczycy Rosjanie znowuż może mniejsze mocarstwo, ale ciągle znaczący pani właśnie Iran to oni w to wejdą tak no ale ale ważne by rozmawiano o Afganistanie, który jest końca świata z całym szacunkiem dla tego kraju nie ma jakichś szczególnych szczególnie bogatych złóż czegokolwiek cennego zasiadła strefa buforowa między wpływami Rosji Wielkiej Brytanii później Stanów zjednoczonych od mocarstwa miałyby się być w Afganistanie, jeżeli zostawiły by ten Afganistan w spokoju właśnie całe nieszczęście Afganistanu bierze się z tego, że więcej tego świata wymyślili sobie albo zobaczyli na mapie także tak się jego losy potoczyły Afganistanu, że on był to tym pasem granicznym tą strefą buforową nikt go nie chciał tak dobrą sprawę, ale nie chciał też, żeby jeszcze bardziej nie chciał, żeby Afganistan posłużył nieprzyjacielowi do uszkodzenia na Brytyjczycy nie chcieli, żeby Afganistan spał wpadł w ręce Rosji sami wcale nie pragnęli Rosjanie z kolei nie chcieli, żeby tam rządzili Brytyjczycy, a później, żeby wkroczyli Amerykanie, którzy stracili Iran w wyniku muzułmańskiej rewolucji Chińczyków o ekspansji oni przez jakiś gruby jedzie brawurę w polityce zagranicznej chyba podejrzewać nie należy ostatnie dziesięciolecia podejrzewam, że cała historia państwa chińskiego tego dowodzi, że jako państwo środka on jest środkiem wszystkiego, a obrzeża interesują je o tyle inne zamiast coś cennego wtedy Chińczycy jadą kupują dobijają Targu, ale tak się jeździ po świecie rzadko kiedy można spotkać chińskich żołnierzy chińskich dyplomatów panoszących się jakiś tańcach afrykańskich azjatyckich jako wice królowie więc, gdyby zostawić na Afganistan świętym spokoju pozwolić Afgańczykom gadać między sobą to może potrafiliby się porozumienia natomiast, jeżeli któryś z takich watażków również za nim stoi rząd Staszkiem to rząd Teheranu jakiś możnowładcy ze Stanów zjednoczonych czy w Rosji przez nie będzie nikomu ustępować będzie uważał, że władza się jemu należy, że prędzej czy później zdobędzie, gdyby tych watażków, gdyby odebrać to poczucie siły, a sprowadzić na siebie to może wtedy poczuł się to ziemie dosyć brutalnie, ale może należy tak właśnie zrobić inaczej rozmawiali ze swoimi sąsiadami z okolicznych dolin bardzo dziękuję za spotkanie za jak zawsze ciekawą opowieść Wojciech Jagielski reporter dziennikarz pisarz był gość bardzo dziękuję podziękowania dla Karoliny Jasińskiej, która audycję Maciej Zakrocki życzę państwu dobranoc Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: MACIEJ ZAKROCKI PRZEDSTAWIA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj wszystkich audycji Radia TOK FM kiedy chcesz i jak chcesz - na stronie internetowej i w aplikacji mobilnej!!

Dostęp Premium

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA