REKLAMA

KultOFFe: "Zezowane szczęście", reż. Andrzej Munk

OFF Czarek
Data emisji:
2021-09-20 11:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
23:37 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
państwa i moim gościem jest pan prof. Paweł Sitkiewicz filmoznawca z Instytutu badań nad kulturą Uniwersytetu gdańskiego dzień dobry panie profesorze dzień dobry rozpoczął się czterdziesty szósty festiwal polskich filmów fabularnych filmy otwarcie jest Fin w reżyserii Andrzeja Munka Zezowate szczęście film kultowy i jakby przyznam się, że zaskoczyło mnie to, że ten film w nie stracił w dni na swojej świeżości aktualność, jeżeli tak można powiedzieć wciąż ogląda Rozwiń » się doskonale ja mogę nawet powiedzieć, że ten film zyskał pod wpływem czasu w momencie, kiedy wchodził na kanał wcale nie miał tak łatwo budził ogromne kontrowersje to w ogóle powstał także Boga został dopuszczony na ekrany to osobna historia Andrzej Munk miał wiele szczęścia, że mógł był bardzo niezadowolony z tego filmu tam wytykał mu liczne błędy, ale ranga tego filmu rosła można powiedzieć każdą dekadą rzeczywiście dzisiaj w tym ten ten film nabiera zupełnie innego blasku to okazuje się, że jest uniwersalny tego pewnie Andrzej Munk nie przypuszczały, kręcąc ten film, że po kilkudziesięciu latach Polska Polska mentalność Polacy tak tak bardzo się nie zmienią i pewne problemy, które rusza w tym filmie pozostaną aktualne po po wieczne czasy właśnie film zaczyna się dość czynny nietypowo znacznie typowo z punktu widzenia naszego rozumienia życia, bo oto główny bohater znajdzie się ktoś czyni mnie nieoczywistej sytuacji poprosi naczelnika więzienia oto, aby mógł pozostać w zakładzie z zwykle, kiedy ktoś trafia do aresztu więzienia to myśli o tym jak to się jak najszybciej wydostać albo aby wymiar kary były jak najkrótszy tymczasem nasz bohater mówi nie to jest dobrze, a właściwie tutaj dzieje, gdzie tutaj się dobrze czuje tutaj tutaj się dobrze dzieje i przynajmniej tutaj nie nie prześladuje mnie to moje to moje Zezowate szczęście nawiążą od razu do do tytułu filmu i właściwie życie, dlaczego bohatera Jana Piszczyka to jest takie taka seria niefortunnych wydarzeń, a ja bym powiedział inaczej my, bo ten jest bardzo przebiegły i tytuł jest wieloznaczny i taki trochę złośliwy, bo Jan Piszczyk uważa, że prześladuje go to Zezowate szczęście po prostu jest zwykłym pechowcem ma dobre intencje ale, ale jest pechowcem tak naprawdę sprawa wydaje się dużo bardziej skomplikowana, bo jak PiS pakuje się różne kłopoty z własnej winy on rzuca to wszystko na to właśnie Zezowate szczęście tak mam pecha, a jestem jestem dobrym człowiekiem kierują mną jakiś uczciwe pobudki, ale jest oportunistą on on z testu, który wchodzi w nieswoje buty chcę się za bardzo podobać on on jest Jezusem on z owych w chwyta się ideologii, które są mu obce nie potrafi być sobą nie potrafi być prawdziwie odważny tak być naprawdę wziąć swojego życia swoje ręce skutkiem czego cały czas pakuje się kłopoty takie poczucie, że prawdziwe w Zezowatym szczęściem zrobił PiS czeka wszystkich innych bohaterów jest to, że urodził się w Polsce tak musi rodzić Szwajcarii musi urodzić nie wiem Stanach Zjednoczonych musi urodzić we Francji jak życie nie byłoby pełne tych wszystkich turbulencji perturbacji, żeby sobie spokój tym swoim spokojnym mieszczańskim życiem, który ma tak naprawdę nic się pakować te wszystkie kłopoty no ale coś się urodził w Polsce, zwłaszcza w tamtej Polsce, z którą przeszły wszystkie wichry historii można być normalnym nie można uzyskać tego spokoju, nawet jeżeli ktoś taki troszeczkę człowiekiem bez właściwości, który marzy o tym, żeby mieć tę tendencję czynne też żonę i Święty spokój to Polska historia na pewno się o niego upomni tak też jest w wypadku bohater, a poza tym mamy też zdarzenie człowieka z ideologią, bo te rozdziały kolejne rozdziały życia Jana Piszczyka to są rozdziały także, które dzieją się w różnych ustrojach politycznych w każdym z tych w każdym z tych rozdziałów mamy Piszczek, który o, którego upomina się ideologię on musi się opowiedzieć, po której stronie jest właściwie to mieszczańskie życie mu to nie grozi, bo w Polsce i przedwojennej wojennej powojennej trzeba być, po której stronie nie ma nie może być także człowiek po prostu sobie żyje trzeba się wyraźnie powiedzieć jestem po lewej po prawej jestem z tego obozu jestem z tego czy nienawidzę tych czy nie widzę tamtych właśnie to trzeba było zrobić, ale PiS właśnie tego nie robi z tych na scenę John idzie na taką manifestację nie chce, bo leci na korepetycje umówił się na randkę z Jolą, ale przewodniczący organizacji, która załatwiła mu korepetycje prosi, żeby udział udział w marszu poparcia dla sanacyjnej sanacyjnego rządu do tej manifestacji łączy się kontrmanifestacja i PiS chce zadowolić obie grupy, więc wykrzykuje na zmianę hasła typu Żydzi Madagaskar, a z drugiej strony prowadź wodzu na Kowno ósmy pośrodku sobie stanąć okrakiem na barykadzie i żeby chce być ktoś go lubili wszyscy tak, ale tego nie da w Polsce nie da się stać okrakiem na barykadzie chcemy się szczerze powiedzieć po 1 ze stron oczywiście ta jego strategia kończy się katastrofą, bo tak naprawdę dostaje po głowie od wszystkich w zasadzie na każdym etapie życia Jan Piszczyk ucieka od odpowiedzialności i po takim wy tak szczerze opowiedzieć się po 1 ze stron wysokie tak samo byle jakim komunistą jak endeckie tak samo byle jakim and takie jak zwolennikiem marszałka z tak samo byle jakim więźniem oflagu jak byle jakim spiskowcy w czasach okupacji on chciałby, żeby technologia sama załatwiła sprawę, a tutaj trzeba się szczerze zaangażować ze wszystkimi tego konsekwencjami myślę to co odróżnia Piszczyka od 8 zastanawiać nad tym ostatnio, kiedy kiedyś sobie Piszczyk jako taki właśnie człowiek, który sobie cicho przejść przez życzenie świnie angażować się w nic albo nie nie opowiadać bardzo wyraźnie jednakowoż chciałby korzystać no tak pan odpowiedział z uroków życia, czyli mieć żonę dziewczynę być uznanym szanowanym przez kolegów nawet na takim poziomie zwyczajnego życia do UE tymczasem jest takim trochę nieudacznikiem fajtłapa uciekającym od odpowiedzialności, ale zastanawia się dobrze, gdzie szukamy przyczyny jego porażki być może w tym rygory ojcu tak w jego wychowaniu w jego dorastaniu ojcu, który nie był takim ojcem no bardzo nad nad morze nad opiekuńczym tylko takim nadpobudliwe bardzo powiedziałbym mało mało kochającym tak, który powiedział Castro inwestujący, bo mu szczękę nożyczkami nad uchem tutaj można tak interpretować troszeczkę w kluczu w żydowskim komitetem taki silny ojciec sprawia, że ten młody Jan Piszczyk nie może po prostu dorosnąć może stać się sobą nie może stać się mężczyzną nie mogą się w nim wykształcić różne cechy, które pomogą scen życie będzie, że najbardziej przebiega w takim jest to, że nie daje jednoznaczną odpowiedź to zresztą budziło kontrowersje dlatego ten miał ogromne problemy, żeby trafić na ekrany podobno decyzja o tym że, żeby dopuścić FIM do dystrybucji podjęły podjęli będą najważniejsi decydenci spieszą sekretarzem partii tam komitetem pani premierem włącznie, bo trafił uwiera, bo oni to właśnie takiego proszę powiedzieć tak naprawdę jestem Piszcie, dlaczego prześladują te wszystkie nieszczęścia recenzenci, a ci, którzy będą decydowali o proces powstawania filmu przez komisję kolonizacyjną posiedzeń członkowie komisji kolonizacyjnej domagali się od Munka precyzyjnej odpowiedzi to kim jest kanalią oportunistą tym pechowcem czy to jest czynny w cieniu Polaka można odwrócić karykaturą Polaka jest za jest przeciw, a pięknym filmie jest to, że Piszczek jest przyczyna stanu, bo bycie Polakiem, bo być uwikłanym w polską historię postąpił politykę jest taki prosty zabieg nowe nie mnie nie sprowadza się do tu albo tam sprowadza się do 1 idei albo do jakich konkurencyjnej idei tego, że nie jest łatwo tak 1 zdaniem jak potrafię powiedzieć kim jestem dziś, bo z 1 strony rozczula lokalnych, ale to strony jest okropny nowa to nie odpadają na to pytanie, bo to należy pewnie z pozostawić widzom, ale nasze rozmowy o Zezowatym szczęściu powrócimy po informacjach Radia TOK FM informację o godzinie 1120 państwa moim gościem jest pan prof. Paweł Sitkiewicz filmoznawca z Instytutu badań nad kulturą Uniwersytetu gdańskiego informacji wracamy po informacjach państwa i moim gościem jest pan prof. Paweł Sitkiewicz filmoznawca z Instytutu badań nad kulturą Uniwersytet Gdański czterdziesty szósty festiwal polskich filmów fabularnych w Gdyni rozpoczął się trwa, a filmem otwarcia jest film Zezowate szczęście Szanowni Państwo i firm w reżyserii Andrzeja Munka i o tym filmie rozmawiamy w programie Owczarek myślę, że warto panie profesorze zerknąć na to co działo się w filmie polskim w czasach, kiedy ukazał się, kiedy ukazało się nazywa szczęście, bo wydają się Andrzej Munk także sięga po takie się, chociaż jest to w pewnym sensie film rozliczeniowy film, który tak to sięga po zupełnie inne środki niż inni reżyserzy tak nie mamy tutaj takich bardzo złożonych skomplikowanych postaci, którzy którzy, które toczą walkę wewnętrzną są niezdecydowane w pewnym sensie rozdarte nie mamy jakiś takim metafory Andrzeja Wajdy taką mamy właściwie bardzo wydawałoby się proste niemalże sztampowe postaci, które są albo takie, bo tak albo takie, jakby nie miał żadnej głębi, jakby nie miał żadnych dylematów właściwie jedyną osobą dylemat kami, bo nawet nie dylematami jest Jan Piszczyk cały problem z tym filmem polega na tym, że może nie problem to złe słowa paradoks, że Andrzej mówi się zmęczony troszeczkę tymi ciężkimi winami, które nakręcił przed zawartym szczęściem były filmy wojenne eroica czy lider bardzo rachunkowe człowiek na na torze tricki, które symbolicznie żegna polskie kino z socrealizmem chciał nakręcić komedię chciał zakończyć im leki właśnie taki bezpretensjonalny poprosił o napisanie scenariusza Jerzego Stefana Stawickiego taki jeden z najważniejszych scenarzystów wobec polskiego kina chyba najważniejszy scenarzysta tamtych czasów stażysta polskiej szkoły filmowej i Stawiski dostarczą scenariusz, który już wykroczył poza ramy takiej prostej bezpretensjonalnej właśnie komisja ale, ale ten nadal jest komedią tylko komedią tragiczna wylała się ze swoich ran z komedii mamy tutaj przerysowanie postaci rzeczywiście te bohaterami są takimi marionetkami w PiS jest marionetką, którą wiatr historii rzucają to prawo, a to w lewo sama rola tak Kobieli wspaniała wirtuozerskie jest tak prześladowane kwasowa Czyżby przez to mógł do końca lubił ten ten film miał wrażenie, że ten film mieć wszystkiego za dużo rezydent ten film właśnie jest przesadzony swoich środkach wyrazu chciał potem pójść w stronę kina takiego bardzo subtelnego psychologicznego lub sumy nie udało, bo jego tragiczna śmierć kończy tę tę przedwczesną karier zez Fin, który miał być czymś innym, ale pod batutą Andrzeja Munka stał się metaforą polskości stał się takim bardzo poważnym filmem jest zaliczany do szkoły polskie wyróżnienia być takim film miał być czymś takim lepiej być oddechem dla Andrzeja Munka pomiędzy 2 poważnymi oraz działań jego autorskiej i twórczości na na serio przecież historia dopisała ciąg dalszy do do tego filmu stał się ten film taki właśnie rozrachunki, chociaż w punkcie wyjścia ewidentnie nie miał być aż tak poważne, czyli wybitny film mimo woli powstał niektórzy uważają go za najlepszy film Andrzeja Munka no ja mam pewien dylemat, a człowiek na torze te wspaniałe kim są strony na torze i i Zezowate szczęście są to klimy w pewnym sensie podobna rzeczywiście na format gatunkowa zupełnie inne środki wyrazu tu filmy, które można powiedzieć stawiają podobną tezę, iż nie ma 1 prawdy o człowieku, a zwłaszcza w Polsce, że człowiek jest taką istotą okulistyczny zależy, od której perspektywy będziemy patrzeć zależny, który aspekt biografii będziemy patrzeć uzyskamy zupełnie inny obraz w jedno przypomnę tylko na torze tylko o maszyniście Orzechowski, który jest oskarżony w punkcie wyjścia o to, że chciał spowodować wypadek kolejowy, ponieważ ZUS w złym człowiekiem nie chciał się podporządkować linii partii znalazło się coś zupełnie innego możliwe gospodarował, że ktoś widział tego filmu to koniecznie trzeba zobaczyć podobne sceny jest zatem PiS takie zależności od tego, jaką część biografii będziemy patrzeć zobaczymy zupełnie inny obraz tak, gdyby rozbić jego biografem czy rzeczy tylko 1 działowi można było odnieść wrażenie, że jest albo kanalią albo romantykiem albo nieszczęśliwym kochankiem albo zapiekłym komunistów albo oportunistą, bo nie ma 1 prawdy o człowieku co oczywiście dzisiaj wydawać nam się może zupełnie oczywiste takie zdroworozsądkowe, ale w czasach niemal 50 czy na początku lat sześćdziesiątych taka konstatacja w taki sposób zresztą z jakby ukazana w Polskim kinie mogła pachnieć rewolucją mogła być politycznie niepoprawna no tak człowiek bez przekonań tak człowiek nowo człowiek, który stara się by przypodobać historyk człowiek, który starał się topić człowiek, który stara się przystosować, ale z racji tego, że właściwie nie ma jakichś własnych silnych przekonań politycznych moralnych to jedno to nie wychodzi mu, bo zwyczajnie nie wie, gdyby co dalej robić niektórzy porównywali czy też zaobserwowali podobieństwo pomiędzy Zezowate szczęście ma, a z linkiem budek, ale na tak bardzo się bardzo bardzo dobre porównanie tak i sami też ten ten film jest zestawiany z taką głośną swego czasu filozoficzną koncepcją ucieczki wolności Ericha Fromma ta ucieczka od wolności pasuje zarówno do Zeliga jak i do zezowatego szczęścia tak okazuje się, że tak wolność, który wdychamy doktor modlimy się, o które gdy wyrwiemy się, żeby oni walczyć, ale gdy, gdyż mamy w rękach okazuje się takim gorącym kartoflem okazały się przekleństwa tak będzie trzeba sobie uświadamia wszystko zależy ode mnie to ja podejmuję decyzji jak kieruje swoim życiem nie Bóg idealnie wódz nie Führer nie nie marszałek prezes nie nie politycy tylko tylko ja i jest bezpieczeństwo Acta ta wolność uciekamy od, a w nim że wolimy ją oddać się historii, jakie musi wodzowi przywódcy bez ideologii politologia załatwia za nas sprawy ideologii mówi zrób to ideologię mówi myślę tak i to robi robi Jan Piszczyk chcę, żeby biologia pokierowała jego życie, a tak się nie da, zwłaszcza w Polsce znowu skoro mówimy o naprawie porównania nawiązaniach inspiracjach to Jan Piszczyk szczególnie w tych takich plastikowych paradokumentalnych zdjęciach wydaje nam się postacią Cieślikowski tak są Andrzej Munk inspirował się amerykańską laską ten film kipi od cytatów Andrzej Munk miał wspaniały warsztat w niezbyt Muserski wasza potrafiły łączyć rozmaite konwencje historycy kina doszukują się właśnie nawiązań i do Chaplina i do wakacji i rynek Klara do dróg Rosa wy do obywatela Chin podobno można powiedzieć koncepcja także nie ma 1 prawdy o człowieku każdy każdy rozdział to jest inny obraz człowieka Andrzej potrafił te wszystkie osie sprzeczne czy takie kłócące się ze sobą konwencje style łączyć w sposób wirtuozerski bardzo krytyczny będą w Boga Boga na wszystkie swoje filmy patrz bardzo krytycznie, prowadząc zajęcia na łódzkiej filmówce omawiał swoje filmy, ale ale, ale nie w stylu zobaczcie jak jestem świetny tutaj znakomicie na koncie jak jest, jaki jestem głosem tylko uczył fachu filmowego, krytykując swoje filmy, pokazując co zrobił źle, gdzie przeszarżował, gdzie pewne rzeczy się nie stykają prawdę mówiąc tych błędów nie widziałem się tutaj by cechuje wielkich twórców że, że potrafią pokornie patrzeć na swoje filmy i myślę poczucie, że dałoby się zrobić więcej dały się zrobić lepiej od IT ten te sekwencje stylizowane na na szlaku na ból Laska są kapitalne bardzo filozoficzne, bo w tych scenach bohaterowie są już myśleć o odpuszczaniu nie mówią szczekają wydają dziwne dźwięki proszę się właśnie marionetki co pozwala nam właśnie też pójść ten w stronę interpretacji, że dla tych historii porusza tymi postaciami i oni nie za bardzo mogą nawet stawiać czoła tym wyzwaniom wspomniany były Bogumił Kobiela gra rolę tytułową, ale przecież mamy także innych wspaniałych aktorów aktorki Barbara Kwiatkowska Aleksander Dzwonkowski Wojciech Siemion Edward Dziewoński no też doskonała muzyka Jana kręcę taki w zasadzie każdy element jest na na na swoim miejscu, gdy wystąpił Roman Polański był asystentem tak Andrzeja Munka i w wielkim mistrzem dla młodego Romka Polańskiego i mam wrażenie, że drużyna uczył od Andrzeja Wajdy Pański też jest mistrzem łączenia rozmaitych konwencji posługiwali się groteską rysowaniem jakoś hiper bolą, a jednocześnie Marma ma talent do kina realistycznego, które rejestruje ciekawe zjawiska te przemiany społeczne w to jest oczywiście winno zakończyć do dobranej ekipy, ale ale, ale podkreślam to jest dużym stopniu też Kobieli on właśnie znika z ekranu jest bez przerwy różne wcielenia dużych charakteryzacja ach, którzy uważali, że Andrzej mógł pozwolić na zbyt wiele, że rząd przeszarżował ten film, ale wydaje się, że było to świadomy chciał stworzyć tak tak taką postać nieco karykaturalną nieco marionetkowe są one pierwszym wyborem Kazimierz Rudzki miał początkowo grać ten tę rolę, ale Andrzej mógł pan słusznie stwierdził, że ludzki jest zbyt stonowany elegancki jest mu nie nadaje się do roli która, która waszym potrzebuje takiego karykaturalne ego przerysowania i w bardzo różnych zdolności aktorskich tutaj mamy i liryzm i tragizm i komedie slapstick, a we wszystkich tych rejestrach Bogumił Kobiela znakomicie sprawdza także Szanowni Państwo myślę, że pan profesor ja polecamy dla tych państwa, którzy są tego filmu nie znają jak najszybciej nadrobić tę zaległość, a tym państwa, którzy ten film znają albo nawet doskonale znają myślę, że niemożna tego filmu obejrzeć zbyt wiele razy także kolejny kolejny raz to to myślę, że jest doskonała zabawa, ale też za każdym razem dostrzegamy zupełnie inny aspekty wątki czy też detale gry aktorskiej panie profesorze bardzo panu dziękuję za dzisiejszą rozmowę pan prof. Paweł Sitkiewicz filmoznawca z Instytutu badań nad kulturą Uniwersytetu gdańskiego był państwa moim gościem rozmawialiśmy o filmie w reżyserii Andrzeja Munka filmie Zezowate szczęście informacje Radia TOK FM już za kilka minut o godzinie jedenastej 40 dzisiejszy program przygotował Paweł Ziętara nad jakością naszych połączeń czuwał Szymon balu ta Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: OFF CZAREK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz internetowe radio TOK+Muzyka teraz 40% taniej. Wybierz pakiet Standardowy i słuchaj gdziekolwiek jesteś

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA