REKLAMA

Laureat literackiego Nobla: Abdulrazak Gurnah

Światopodgląd
Data emisji:
2021-10-07 15:20
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
13:00 min.
Udostępnij:

Niespodziewanie tegorocznym laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie literatura został pochodzący z Tanzanii Abdulrazak Gurnah. Rozwiń »
"Gurnah wchodzi w dialog z poprzednimi głosami postkolonialnymi" - mówi prof. Natalia Lemann z Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Łódzkiego. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
PAP świat podgląd Agnieszka Lichnerowicz w tygodniu noblowskim dziś czwartek, a więc czas na literaturę tegorocznego laureata przedstawił mat Malmy z Akademii szwedzkiej Robert nagrodę Nobla w dziedzinie literatury za rok 2020 pierwsze otrzymuje Abdul Razak ogólny sens, bo urodzony na Zanzibarze pracujący w analizowanym bezkompromisową pełną współczucia analizę skutków kolonializmu i losu uchodźców w przepaść między kulturami i kontynentami kończynę z powiedzieć, że to Rozwiń » pisarz, który nie był na giełdzie w duchu bukmacherów to mało powiedzieć pewną ciszą spotkały się to ogłoszenie oraz więcej pewnie na ten temat powiemy, ale jeszcze krótko od Andersa Olssona, czyli przewodniczącego komitetu Noblowskiego jest ich władzy jak odnaleźć zesłano własność prominent pójść kolejni wreszcie jest powszechnie uznawany za jednego z najwybitniejszych pisarzy postkolonialnych na świecie Chiny czy swoich 10 powieściach konsekwentnie i ogromnym współczuciem analizuje skutki kolonializmu w Afryce wschodniej oraz jego wpływ na życie wykorzenić onych migrujących jednostek oraz wędrujący bohaterowi górna Chazan w Anglii lub na kontynencie afrykańskim czy znajdują się w przepaść między kulturami kontynentami między życiem porzuconym życiem, który ma nadejść, a Life czekam żadna z książek górna nie została przetłumaczona na język Polski jest to pisarz w naszym kraju wydają się stosunkowo mało znany, ale udało się Martyna Osiecka wydawczyni znaleźć się Czytelniczka i również znaczenie jak górna cha były dlatego też państwa gościem wielką przyjemnością mówię teraz prof. Natalia Leman dzień dobry pani profesor dzień dobry pani profesor jest związana z wydziałem Filologicznym na Uniwersytecie łódzkim no właśnie cechy myślę, że niema wiele osób w Polsce aż tak wiele, które górna cha znają, więc tak na początek zapytam pani reakcje właśnie taki wybór Akademii szwedzkiej powiem szczerze, że od dłuższego czasu miałam nadzieję, że zostanie przyznana nagroda Nobla w dziedzinie literatury właśnie pisarzowi czarnej Afryki na urnach nie jest może pisarzem, który od razu tak, aby się nam nasuwał, ale jest to nagroda w pełni zasłużona pamiętajmy, że w tym roku na giełdzie noblowskich pojawiał się okaże chociażby jako duch biały ze Mozambiku czy Salman Rushdie, który niestety podejrzewam, że z racji na kwestie polityczne nagrodę Nobla liczyć sami w najbliższym czasie nie może no rzeczywiście jest pkt Viva joga pisarz chiński także tak ucieszyłam się, dlatego że jestem miłośniczką i badaczką literatury postkolonialnej i uważam, że to co dzieje się generalnie literaturze tzw. pokolenia w tym przypadku akurat tej tej tej afrykańskiej w literaturze emigracyjnej i jest naprawdę bardzo istotnym głosem nie tylko dotyczące no właśnie tego co się dzieje adresat zgadza się z Wielkiej Brytanii, ale znakomitym tak naprawdę przerażającym komentarzem dlatego się również w Polsce z naszymi granicami strasznie ważne ciekawe to jeszcze tylko ja od siebie dorzucę fakty 2 i oddaje całkowicie głos pani profesor w górach jest stan zdaniu urodził się w Tanzanii, ale związany jest wielką Brytanię jego pierwszym językiem suahili, ale rozumiem literacką w literaturze posługuje się angielskim musiał osiemnastolatek był uchodźcą przyjechać do Wielkiej Brytanii uciekał przed prześladowaniami, bo jest reprezentantem mniejszości akurat muzułmańskiej było związane z wydarzeniami politycznymi na właśnie w rok na jego rodzinnym Zanzibarze no i właśnie przyjechał do Wielkiej Brytanii sam zajmuje się tak jak pani profesor jak rozumiem literaturą postkolonialną rozmywają się zajmuje Salman Rushdie i właśnie długi mgła regionu przepraszam, jeżeli tak nie pech i to profesjonalnych wymawiam, ale chwilę zajęło wyłączenie zaś bardzo trudno zrobić też nie jestem w stanie tego odpowiednio wymówić, ponieważ to są języki tak znaczy to jest język, klikając c i tam oprócz tych normalne głosy są takie specjalne dzięki, więc myślę, że mogą nas słuchać oraz zasiedzenie robimy tego tak jak myśmy, ale to teraz oddaje głos pani właśnie szczególnie podkreśla to oczywiście są te takie nowe upór w tej krótkiej rozmowie z uproszczeń to 2 hasła związane z jego pisarstwem z jego twórczością z jego losem biografią, czyli kwestia właśnie uchodźstwa i tak też doświadczenie uchodźstwa wielokulturowości tej przepaści otchłani między różnymi kulturami którymi są wędrowcy, a złe strony właśnie ten wątek postkolonialnym tak rozum szczególnie pani bliski co to jest najważniejsza najważniejsza jest chyba empatia, a pisarza i umiejętność stawiania Czytelników no z racji na to rząd wybrał jednak ten język angielski jako podstawowe narzędzie państwa aż po to, żeby upowszechnić tak powiem, a swoje no na swój głos krytyki porażka ogniwa joga czy raczej nie pisarze afrykańscy oni częściowo przynajmniej w całkowicie pozostali przez Jacka czasy no on jest raczej z tej grupy, która uważa, że należy jak to powiedział notabene sam raz, a literaturą postkolonialną, a Real bardzo desant, czyli odpisywać do centrum tak limeryk ferie nawiązują dialog właśnie z tym centrum, które auta wcześniej imperialny Logana w tej chwili po prostu Londyn i wielka Brytania społeczeństwo wielokulturowe, które jednak wciąż problemy wynikające właśnie z przemieszczania się niekoniecznie dobrowolnego i tego bagażu o postkolonialnej zależności wielowiekowej tak naprawdę są i właśnie w górach razem górna jest przykładem takiego człowieka który, owszem, będą słuchaczom odnalazł się w tym świecie Wielkiej Brytanii całkowicie, dlatego że studiował anglistykę zresztą w tej chwili jest profesorem literatury, wykładając na ten cel Waldi tak napisał takie bardzo na bardzo ważna istotne dzieło tak będę Cambridge kampania cóż sam Rushdie jak pokazują, że ta literatura postkolonialne generalnie, a brytyjska postkolonialne czy ta wywodząca się tam korzeniami z Indii czy Afryki ona jednak mówi własnym głosem ich wspólnym głosem mówi do Brytyjczyków zastanówcie się co zrobiliście i właśnie pisarstwa Abdullaha górna, który mieszka w wielkiej Brytanii natomiast praktycznie wszystkiego powieści znajdują się właśnie takie zostało powiedziane w komentarzu noblowskim zalane są rozpięte między kontynentami on cały czas migrują pomiędzy historią kolonialną, a tą trudną rzeczywistością w górach napisał 10 powieści nas na kolejne najważniejsze można może nie najważniejszą co najbardziej znaną uchodzi powieść parada jest, która była nominowana do nagrody Bookera i zespoły historyczna generalnie, a rozgrywa szeroko pojęte 30 wieku, czyli pokazuje ten najtrudniejszy tak naprawdę moment, a dla Afryki, bo przetaczające się przed wojną światową już wcześniej ten już taki powoli kruszące się z miast tych imperiów kolonialnych, które potem trochę pierwszej wojny światowej w jakim stopniu został tak powiem no i przygotowane na, jeżeli mówimy o te mocarstwa Ano tak ten pokonany jak Niemcy Włochy, ale brytyjski kolonializm może całkiem całkiem świetnie i bohaterem w tej powieści parada górna aha jest ten w ogóle powieść o dojrzewaniu można powiedzieć młodości młody chłopak zmienił już są, które notabene został sprzedany przez swojego ojca po prostu za długi i trafia do takiej co czytać w rodzaju karawany generalnie odbywa wielką wielką podróż przez Afrykę podróż zarówno mająca na celu jego podróż wewnętrzną, czyli tak bardzo obserwacji dojrzewanie, ale jest po prostu krótko mówiąc Panorama kolonialnej Afryki i podczas bardzo ciekawe jest to takie powiedziałabym no to jest jednak pisarz wybitny na szczęście Akademia noblowska doceniła zaś, czyli nawiązuje również taki interpersonalny kontakt właśnie z wcześniejszymi dziełami literatury światowej tam chociażby główny bohater osłów trafia do niecki kongijskiej, czyli do Konga i jest taka, iż taki dialog nawiązane ze słynnym le opowiadaniem Josepha Conrada jądro ciemności aż Józefa Korzeniowskiego bardzo ciekawe o, tyle że karze wnioski Konrad to opowiadanie było dość często jądra ciemności było oskarżane o to, że Konrad, który jednak w tym z Polski gangi stał się również do pewnego stopnia kolonizatorów nam Polakom nie mieści w głowie i mama trochę inną optykę natomiast Brytyjczycy ja przede wszystkim pisarze tak powiem afrykańskie w ten sposób na jego patrzą, a ponieważ jądrze ciemności mamy no to jest opowieść o niejakim kursu urzędników z taką imperialnym, które poprzez trafili na placówkę podległą placówkę właśnie w Condo i 8 osób powoli państwo i są tutaj 2 różne interpretacje czy to kurs oszalał czy on oszalał on przyniósł ze sobą szaleństwo kas tak czy opłaca widział Kongo spowodowało w nim szaleństwa, dlaczego o tym mówię, dlatego że wymienione przeze mnie obsługiwać ją go jest autorem takiej bardzo słynny krytyk uważałem, że ciemności, które było powiedziane, czując właśnie opowiedział się zatem, że Konrad jest pisarzem absolutnie kolonialnym to nie jest do końca prawda znacznie lżejsze zostawiono ciemności lordem Jimem tam są kwestie związane z narratora postać malała nieistotne stało się takim przełomowym dla nas jest to, że takim przełomowym takim głosem się krytyce postkolonialnych i teraz robię w dolarach za górna on wprowadza swego bohatera do Kongo, a powieś nosi tytuł parada jest i generalnie powieści można byłoby wysnuć takie domniemanie takie przekonanie, że Kongo i Afryka sama w sobie, jeżeli chodzi o dziką drogę zwierzęta kontury żyjąca jest rajem, ale byłaby rajem, jeżeli nie pojawiliby się tam biali kolonizatorzy, którzy prześladują ludność lokalną, które pozbawiają kultury sytuują zdecydowanie niżej na zrobienie tak powiem na cywilizacji czasami wręcz odmawia człowieczeństwa prowadzą wielo elementowa przerażającą eksploatację i środowiska naturalnego i złóż i ludzi, czyli górach po prostu krótko mówiąc chodzi w tej powieści również dialog właśnie z tymi głosami głosami wcześniejszymi pokoleniami i spory historyczne, ale większa część powieści górna to są historie właśnie uchodźca z historii migrantów ludzi z Afryki Zanzibaru bądź rodzin na Zanzibarze związani czasami pojawia się tutaj również chce bobasa jako takie miejsce miejsce tak powiem pochodzenia, a i to są ludzie, którzy albo wyjeżdżają albo muszą z powodów politycznych wyjechać z Wielkiej Brytanii albo po prostu krótko mówiąc za chlebem i oni zdarzają się na miejscu Wielkiej Brytanii z całym po prostu gigantycznym spadkiem kolonizacji, którego proces historyczny została zakończona, ale wciąż trwa kolonizację kulturowa i 1 takich najważniejszych postulatów generalnie literatury postkolonialnej jest przede wszystkim dał de Europa za co ja czy uświadomienie Europejczykom, że są inne kultury inne krainy kontynent bogaty spóźnienia niż tylko ta kultura euroatlantycką zachodnia, a także jest to dekolonizacji umysłów i właśnie w górach zaś górna dekolonizacji umysły pokazując, że nawet we współczesnym Londynie i przybysze oni są wciąż poddawani kolonizacji, ponieważ oni są tak naprawdę wykorzenienie oni nie są już rdzennymi Afrykańczyk kami tak, ale nie są również prawdziwymi Brytyjczykami w tym sensie, że na spotkają się po prostu bardzo szerokim spektrum wszelkiego rodzaju wykluczenia UCI co więcej niektóre powieści górna cha mówią również o tym takie jak na 2 edycji, a mówią o tym, że nawet po powrocie do Afryki ci ludzie są również wykorzenienie nie mają już hybrydy schowaną tożsamość nie są ani tu ani u siebie i turystom koniec z zagranicy pani profesor postawić kropki, ale 3 kropki z konieczności bardzo bym chciała kontynuować te rozmowy, bo wydaje się, że to jest rzeczywiście może ten Nobel będzie inspirująca nie tylko do tłumaczenia górna będzie mogli poczytać, ale też właśnie sięgnięcia po to, perspektywa, które pani inspirowanie się nimi też, żeby zrozumieć lepiej, więc mam nadzieję, że ciąg dalszy przy pani po prostu zaproszenie na dłuższą rozmowę, którą przygotujemy dziś na gorąco po tej decyzji Akademii szwedzkiej rozmawiałyśmy prof. Natalią Lehman znawczyni Abdullah, ale w twórczości Abdul Razak górna cha prof. Lehman jest z wydziału Filologicznego Uniwersytetu łódzkiego w górach dostał dziś liter tzw. literackiego Nobla informacja Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA