REKLAMA

Czy drzewa mają rany?

Magazyn Radia TOK FM
Data emisji:
2021-11-28 14:00
Prowadzący:
Czas trwania:
24:58 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
w niedzielny magazyn Radia TOK FM Przemysław Iwańczyk kłaniam się państwo firmy kolejną godzinę naszego programu już za chwilkę właściwe jesteśmy już teraz połączeni z naszym kolejnym gościem Marcina Kowalczyka buddysta chirurg drzew jest z nami dzień dobry kłaniam się panu dobry witam lepiej rozumie albo statut to z wykształcenia, ale róży drzew to profesja samozwańcza jak pan w naszej prywatnej rozmowie to określił dobrze komunikuje to naszym słuchaczom tak właśnie Rozwiń » też na odwrót czyli kiedy występował taki zawód jak chirurg drzew i chirurgia drzew sama w sobie teraz na Zachodzie Europy, zwłaszcza w stanach Zjednoczonych bardzo używamy terminu albo listy, czyli osoby takiej, która przez spina nazywa je pielęgnuje, ale nie musi się wspinać, żeby znawcom szkółkarze różnie tam można podpiąć do tego wiele takie gałązek jak chciał, żebyśmy dzisiaj rozmawiali oddziałach w przestrzeni miejskiej o nie o tym w jaki sposób one pojawiają się gdzieś w naszym otoczeniu co reguluje, że mamy do czynienia z takimi innymi gatunkami czy bierzemy pod uwagę tylko wyłącznie kryterium prawne czy też trzeba należy wziąć pod uwagę to jaki mamy klimat czy chodzi o miejsca, gdzie jest duży ruch nie wiem samochodowy co za tym idzie więcej spalin to wszystko jest 1 wielką zagadką widzimy ludzi, którzy na zlecenie miasta sadzą drzewa przy nie wiem głównej arterii i co sobie mamy myśleć to jest taki proces, że ktoś sobie coś wymyślił czy jednak jest to obwarowane szeregiem warunków to jest kilka składnych po pierwsze mamy projekt, którego otrzymamy ten projekt ma swoje wytyczne w danym miejscu dana przestrzeń, jeżeli sadzimy drzewa w parku mamy większe pole do popisu, jeżeli sadzimy drzewa wzdłuż arterii komunikacyjnych, które ulice Aten nie możemy posadzić drzew o pokroju Korony z takim różnym szerokim komu chcemy posadzić albo drzewa kolumnowe albo jeszcze tak jak robi się na Zachodzie Europy na tym, żeby podpiera, ponieważ ono wzorujemy się na Zachodzie stamtąd też importujemy część materiału szkółkarskiego, zwłaszcza do takiego dużego dorosłego do dużych miast dużych ulic najpierw należy podążać dobrze by to już to już wiem, ale rozumiem, że nie miasto samorząd konsultuje się ze specjalistami którzy, którzy objaśniają co co będzie lepsze, który gatunek przyjmie się prędzej albo, który wchłonie więcej zanieczyszczeń trudno też drzewa temu służą, ale oczywiście to jest konsultowane są do tego odpowiednie instytucje tam zarząd zieleni miejski zarząd inwestycji miejskiej nie są spotkaniami projektanci projektują potem są tam pewne zmiany czasami dozwolone, ale wszystko jest pod kątem ten proces próba dla dobrze to myśmy, bo pan pochodzi z Łodzi prawda i weźmy to miasto na warsztat dziś na jego przykładzie nie powiedzmy co jest pańskim zdaniem miasto dostatecznie zazielenią one moim zdaniem prezydent Zdanowska dużo to miasto zażalenia te wszystkie ulice gdzieś tam zresztą jest tutaj projekt parku teraz robi robi miasto tak przybywa tych skwerów zielonych dobrze jeśli chodzi o dziele dobrym kierunku, a rozumiem, a jeśli chodzi o betonową, która dziś wsie ogarnia nas i dopada głównie za sprawą projektów, które raczej nie przewidują inaczej, które raczej idą pod rękę z deweloperską nie ani z tymi, którzy zieleń dbają pan widzi kompromis, jaki się w tej kwestii czy jednak pan jako turysta jest zaskoczony na minus ja mam zdanie neutralne na ten temat, ponieważ unikamy tego co było w stanach Zjednoczonych dawno temu, czyli betonowych placów parkingów tylko mieć dzisiaj grzeje beton jest 0 zieleni w Polsce mamy prawo tak skonstruowane, że nie możemy sobie zakorkować tego podwórka przestrzeni publicznej tak jednak ile procent tego zielonego musi być ja uważam, że to będzie pilnowane to oczywiście mamy szansę być zielonym miastem, bo idziemy dobrym kierunku to nie jest tak, że możemy sobie posadzić jedno drzewo na hektar betonu jest okej no to gdzieś tam jest zachowana proporce dobrze to teraz łącze zielonym Markiem miastem mam sporo parków itd. to nie jest także jesteśmy jakimś Super tani betonowy miast dobrze to Teresy by rzeczywiście zwróćmy uwagę na te drzewa, które powstają na powstają, które są sadzone przy przy przy dużych ciągach komunikacyjnych proszę, jakie gatunki się do tego nadają nadają się gatunki o wąskim pokroju Korony czy na Waldek szkolą nowe odmiany tak takie, które są formą tego kielicha nie szerszy niż 4m na ogół tam zakładamy, że mają rosnąć wysokie strzeliste mogą być my możemy korzystać z takich gatunków, które lubią zasolenie, dlatego że w mieście kurcze niestety mamy ten problem drogowcy muszą sypać sól, żeby tam unikać powiedzmy kolizji komunikacyjnych, a to niestety źle wpływa na zdrowie, że wtorek i handy, czyli to też zmora brany pod uwagę i właśnie fachowcy tacy jak pan sugerują, które gatunki zniosą to prędzej niż niż niż gorzej tak tak po prostu mamy wiedzę na ten temat, które drzewo zniesie większą ilość soli tak lub zanieczyszczenie wychodzą spalin tak, bo to też jest para brany pod uwagę pobyt proszę dzieci mi i wybieramy najpierw drzewo później szykujemy miejsce na nie później coś się co się dzieje to co to drzewo musi Niewiem mieć odpowiednio dużo lat czy to jest nie wiem drzewo bardzo młode, które dopiero będzie rozwijać się w warunkach, którym nagrodą będzie z spędzać swoje życie ich jeszcze z nami już tak mówiąc bardzo obrazowo teraz tendencja się odwróciła, kiedy się sadziła drzewka młode takie rózgi powiedzmy patyczki którymi mają większą zdolność adaptacji do nowych warunków taki młody organizm będą musieli się regeneruje tak daleko się podatnik żony czy ktoś natomiast na dzień dzisiejszy tendencja się odwraca czy sadzimy drzewa bardzo pielęgnowane skupowane duże, żeby to bym tak, żeby w mieście, bo od razu widoczne od razu gotowe od razu produkowane u nas ten i krajobraz takiego, żeby zmieniało na zielony tak wlecze na właściwym czasie ta tendencja przyzna pan jest zauważalna jeszcze niedawno widzieliśmy obłożone takimi stażami małe małe i rzeczywiście sadzonki, a teraz się właściwie widzimy potężne potężne drzewa Ilonę mają lat więcej, a w zależności od gatunku od tego jak ja przerasta mogą to być drzewa, które mają nawet kilkanaście lat to nie jest tak nie jest tak, że takie drzewo produkujemy kilka sezonów tylko to to zajmuje troszeczkę czasu, ponieważ najpierw jest młodzież potem malutkie doniczki większej doniczki potem możemy takie, że zasady grą trzeba je członkowi czy podcinać korzenie przesada z miejsca na miejsce po to, żeby ten system korzeniowy był gęsty i później jak kupujemy takie drzewo już dorosły powiedzmy duże rozmiary takim jak ręka przedramieniu powietrzny albo grubsze nawet możemy mamy pewności albo większe prawdopodobieństwo, że nie będzie opadów rząd przyjmie, ponieważ były korzenie skracamy zagęszczone, że to jest przyzwyczajamy też takiego stopnia do ciągłej zmiany miejsca nie, mimo że coraz większe podcina korzenie możemy przemyśleć, jaka jest żywotność takich drzew, które widzimy przy przy ciągach komunikacyjnych, ale też, które widzimy w parkach zakładającą zostało posadzone jeszcze pora sadzenia też dość istotna 3010 czy wiosna, która jest lepsza to co możemy spodziewać, że spędzi z nami lat przy sprzyjających warunkach będzie to park możemy liczyć setki lat tak tutaj mamy wielkie ograniczenia natomiast w przestrzeni publicznej prawdopodobnie to drzewo będzie mniej żywotne my, ponieważ jest narażony na kolizję z budynkami będzie trzeba podcinać potem to duże rany mogą powstawać tom masa czynników, które może zagrozić życiu takiego trzeba, więc prawdą jest dużo niższe mamy ograniczenia ilości kubatury podziemne czy tej ziemi, którego humusu powiedzmy, którym roślinka sobie radzi potem napotyka beton tak i już nie może rozrastać tylko, że obecna podnosić asfalt ulica jest remontowana drzewa są po prostu wymieniany w jakimś czasie życzę dobrze zrozumiałem pan powiedział o ranach drzew drzewem drzewa mają rany należy traktować niewielkiej grany na ludzkim ciele możemy tutaj porównać do tak drapanie skóry ludzkiego ciała czyli, że ma ciętą gałąź to przez jakiś czas mamy narusza mam no ciągłość tkanki i wtedy roślinę każdy organizm narażony na atak patogenów wirusów grzybów bakterii wszystkiego po kolei szkodników ma, więc organizm jest narażony na choroby śmierć potencjalną nawet to jedno drugie ile obecnie zbyt grubą gałąź dodatkami 4 Makalu nie jest w stanie nadać zabliźnić takiego śladu po cięciu gałęzi tylko trwa to tak długo, że powstanie dziupla i po prostu tam tam, gdzie wypróżnienie wzdłuż pnia w głąb ogrzewanie no widzi pan i tutaj zaczynamy mówić o drzewach jako organizmy, które są bardzo pokrewne człowiekowi, ale wrócimy do naszej rozmowy po informacjach Radia TOK FM niektóre państwa teraz zapraszam Marcin Kowalczyk albo jest chirurg drzew jest z nami opowiada nam drzewach w przestrzeni miejskiej zawsze jesteśmy ponownie niedzielny magazyn Radia TOK FM Przemysław Iwańczyk jestem z państwa ponownie z nami jest Marcin Kowalczyk wybory chirurg drzew rozmawiamy o tym jak funkcjonują jak właściwie klasyfikowane są drzewa przestrzeni miejskiej, jakie gatunki możemy spotkać kiedyś sadzi i gdzie bo to też jest dość istotne panie Marcinie rozmawialiśmy o tych drzew, które ratują nam życie, gdyby one zanieczyszczenia w miastach były na takim poziomie, że do zimy odczuli byśmy to znacząco choćby w demografii nie wiem to nie jest zbyt śmiała teza, ale chyba dość prawdziwa wie pan do tych drzew przed sadzi się w wmieście albo powinno się sadzić Pańskiego punktu widzenia wiosną czy jesienią, jakie są różnice w zależności od tego jaki chcemy posadzić drzewa, jeżeli chcemy posadzić, żeby rolnicy możemy nawet edycje latem, bo zimą nie tylko wiosna jesień, choć gry oczywiście, że byli tam nie ma pokrywy śnieżnej jako silnego mrozu to wiadomo poza, któremu tak natomiast, jeżeli chcemy sadzić drzewa kopane baloty tzw. no to musimy wybrać oczywiście pomiędzy gęstą jesienią obydwa terminy są dobre w zależności od gatunku pewne gatunki preferują przekazanie wiosenne pewne jesienne niektóre wnoszą obydwa także Tour są sprawy indywidualne powiedzmy, że chodzi o dobór gatunków też ich zadania wiosenna jesień tak pan właśnie Apropos doboru gatunków przed informacjami powiedział, że platany to są takie drzewa, które w przestrzeni miejskiej po prostu dobrze funkcjonują są odporne na to co tutaj spotykali to są dobre wybory czy pańskim zdaniem konieczne wybory przecież platan proszę wybaczyć moją ignorancję to nie kojarzy się z takim klasycznym polskim gatunkiem w ogóle czym są o polskie gatunki, gdy pan zechciał na nie zwrócić uwagę powiedzieć, że się z nimi spotykamy dom to jest polskie drzewo prawda gatunki rodzime bardzo też tak nazywa powiedzmy botanicy tam taksonomii na 8 dąb Brzoza mamy wiele tam topól gra wszystko to co może Bóg to co możemy spotkać sosna zwyczajna mądrze co możemy spotkać polskich lasach znosi nasze warunki nowo, jeżeli rośnie w przyrodzie wstanie naturalnym, bo to mieć też powinno sobie radzić tak natomiast są gatunki produkowane np. platan klonolistny, który sobie ładnie radzi z polskim razem ładnie sobie radzi w warunkach miejskimi, mimo że został importowany ze Stanów zjednoczonych np. takie drzewa jeszcze za importowaliśmy do naszej przestrzeni i pan zechciał wymienić kilka gatunków, które zaczęły funkcjonować dość dobrze moim zdaniem takim celem jest tulipanowiec amerykański, choć w naszym regionie, choć Łódź w bardzo młodym wieku 5 musimy po prostu przeprowadzić selekcję pod pociąg z drzewa do wieku dorosłego, który jest większą szansę to już nie będzie tak bardzo bardzo pan wiedzieć, że też wśród drzew przeprowadza się selekcja i mocniejsze sztuki można przesadzić gdzieś umieścić w miejscu docelowym natomiast słabsze znajdą na straty ja bym to trochę porównał do takiej takiego wyścigu szczurów do Sparty po prostu, jeżeli mamy jakiś zagon szkoły co sobie sadzimy np. stoczy 1000 drzewek to pierwszej zimy nie przeżywa 100% tylko mamy od tak długiej zimy już troszkę mniejszy trzeciej zimy jeszcze mniejsze tak po prostu te najzdrowsze najbardziej wytrzymałe egzemplarze lub mające więcej szczęścia, bo akurat gdzieś tam osłonił nie wiadomo wiatr nie zawiera tak silnie we wzrostach niesmak niesmak tej rośliny ludzi lepsze warunki, choć wilgotność podłoża roślina suchym systemem korzeniowym gorzej zresztą znosi mróz lista to jest korzenie wilgotnym ważne podlewanie też nawet w zimie się zdarza, że szkółkach się podlewa rośliny i powinno się też zrobić w ogrodach prywatnych w mieście teoretycznie tak natomiast bardzo trudne z różnych względów tak mamy ograniczony dostęp do wody nie będzie zakręcamy na zimę itd. tak dalej, żeby nie zamarzały na ekrany systemy nawadniania wiele osób ten proces pomija natomiast powinno się zadbać o nawadnianie roślin zimą również, że nie ma pokrywy śnieżnej nie ma pan no dobrze to teraz mam do pana pytanie na czym polega w ogóle praca chirurga drzew prace albo powołanie porozumienia jest to taka misja jak misja medyczna w przypadku ludzi troszkę możemy w ten sposób również po prostu ktoś lubi zalano, który wybiera taki zawód i czuję, że chce np. drzewa rozmnażać albo drzewa pielęgnować albo się wspinać, jeżeli warunki fizyczne kondycyjne pozwalają ja akurat zajmuje się większością zakresu, czyli normy wspinam na drzewa jak lubię też produkować powiedzmy także na rzecz sobie roślinki i tak samo sadzić mieście czy przeprowadzać pielęgnacyjne zabiegi tylko opryski przecinki prześwietlenia korą masowe biegi można dokonać naczep krakowską najbardziej skomplikowaną operację na drzewie pan przeprowadził i czy pacjent przeżył niestety to była były obawy Chinka przeprowadził kiedyś wycinkę jodły metodom sekcyjnym na terenie Niemiec akurat gminy nie w Polsce 7 lat temu i zmierzyliśmy, że to przy użyciu liny podrzucaniu szybka to drzewo miało 43m wyciąłem biegało po gałązce, rzucając 1 punkt tak, żeby niczego nie rozbić, bo to był taki stary zabytkowy dom podwórko się udało udało, więc tych drzew także składaliśmy tak le się udało zrobić bez strat tak, ale rozumiem, że była to operacja taka unicestwia mająca już to drzewo mówi z premedytacją wykonał już było schorowane natomiast rozumiem, że chirurg też ratuje życie, a nie tylko doprowadzą do tego by szkody były najmniejsze, a tak możemy zrobić coś takiego np. kiedy na Pałacu poznańskiego przy łódzkiej Manufakturze to ma, a w ogrodzie wewnętrznym przeprowadzaliśmy operację taką, że związaliśmy kobry np. takie wiązania elastyczne drzewa, które mają widły może wystąpić złamanie rozważanie takiego Korony, a my sobie wysoką możemy zawiązać, żeby drzewo pracowało, ale nie pozwoli mu się złamać przez to, że mamy do zawiązanej taki sznurek powiedzmy nie dopuścimy do złamania co takie tam zostać przeprowadzone zabiegi uważam, że bardzo dobrze to zaplanowane też panie udały to działa do dziś czy rozwiąże pan pan stał się takim drzewnym ortopedą można to w ten sposób opisać, że zakładamy takie zabezpieczenia tak bądź importujemy fragmenty Korony po to, żeby wyrównać punkt masy tak, żeby tak, jakby statyka drzewa by ponownie zachowa możemy też statykę badać taką różne metody na melinę patrzymy, jakie tam są ugięcia no to są i powiedzmy to jakieś zaawansowane metody natomiast też takie bardzo proste, że po prostu odcinam część, że atak na oko, żeby nam wróciło ono takie by optycznie, chociaż wystąpiono do równowagi to proszę powiedzieć o tym badaniu statyki drzewa, bo to bardzo interesujące rzeczywiście są urządzenia, które pozwalają nie wiemy wyobrazić w towarze nie wyobraża sobie tylko stwierdzić jak drzewo odchyla się na skutek wiatru warunków atmosferycznych co należy później z nim zrobić, żeby przetrwało nie zrobił nikomu krzywdy jesteśmy w stanie ocenić czy drzewo podlega już wycince, ponieważ jest niebezpieczne ze względu na to, że pociąg byliśmy liną w danym punkcie to dane siłom omawiamy takie by jak drzewo powinno się zachować jak się zachowa w sposób niebezpieczny tak przygotowane zbadamy tę strzałkę wiemy, że już musimy wycinać nie możemy duży taki by pozwolić, bo jest ryzyko, że przy następnej wichury przewrócił tzw. się obroni przed gazami panie z pękającymi po prostu silnego rady, jeżeli mamy chore drzewo to możemy sobie sprawdzić czy ktoś jest moment głosowanie jeszcze możemy cieszyć takiego okresu kolei krajobrazu koniecznym udziałem usunąć za lat 50 np. najstarsze polskie drzewa ile mają lat no ponad 1000 tak, ale mówi poza tym ekstremalnymi przypadkami mówi o przestrzeni miejskiej i czy one w, a to to są wieki raczej w takich w takich no to jest nad 2 laty jest też stary okej duże drzewo ma duże dopiero duże powyżej 100 lat takie duże, które jest dla człowieka nawet laika imponującym dziele to może starszy niż w latach może być 200, ale nie wiem Bartosz Dziadkowiec pyta coraz częściej spotykamy się sytuacją gdzie, gdzie Polacy dobrze z tak nas coraz więcej fanaberie też mamy coraz większe zaczynają wprowadzać rozmaite warunki gatunki z innych krajów proszę powiedzieć czy to jest dobre dla dla drzew czy niekoniecznie, jeżeli chodzi o sprowadzanie, że innym kraju co ma być dla nich dobre radzenie możemy przeprowadzać takie zabiegi, a ponieważ w czasie praktykujemy nie mamy tutaj żadnych sensacji przyrodzie tak, kiedy Amerykanie nas częstowali 70 latach celem Homo akurat w naszym regionie też popularna roślina zakwas to jest niebezpieczne, że czasami coś może się tak jakby bardzo mocno zaaklimatyzować, ponieważ nie ma czegoś naturalnego przeciwnika i ciężko sobie z tym poradzić natomiast, jeżeli chodzi o jakieś bardzo ozdobne rośliny, które nie mają silnego wzrostu takiej mocy rozmnożenia owej tej także się Czeremcha bardzo się się jak to się mówi po otrzymaniu rozmarza nota myślę, że nie ma wielkich zagrożeń możemy się bawić tutaj różne, czyli co pan za Amerykanie nie stonkę na poczęstować tylko, ale w myśl tego co słyszeliśmy lata temu, ale także celem, toteż dość mojej wiedzy wynika, że tak dobrze się właśnie było proszę mi jeszcze powiedzieć kto, który kraj ceni pan za znajomość różnorodność drzew najbardziej mówi o tym bliskim kręgu nam geograficzną kulturowym i którego w tym kraju chciałby pan jako specjalista buddysta pracować najbardziej, dlaczego ja myślę, że Europa zachodnia jest na wysokim poziomie, że chodzi, że i Francja Hiszpania i w Niemczech jest porządek drzewami we włoszech jest kultura ogrodnicza już nie wspomina Holland, która dużo produkuje nawet taka malutka Belgia też ma swoje kultury po prostu bogatsze kraje dużo się zajmują usługą na wysokim poziomie szkółka ogrodnicy mają dłuższe tradycje w produkcji pielęgnacji, że my to wygląda troszeczkę inaczej dlatego stamtąd importujemy, bo tam jest po prostu wyższa kultura ogrodniczej dużo się tym zajmują tak byli bogaci mieli pałace mieli drogi wcześniej od nas tak dalej tak czy ona z kolei też kupują na wschód rośliny takie pytanie czy drewno naturalny przebieg, że to wpłynie Zachodu na wschód i właśnie Haaland i właśnie Hollande jest krajem, z którego bierzemy najwięcej drzew na pewno dużo tak jak mały kraj do dość duży import z Holandii natomiast, że duża kultura ogranicza zresztą bardzo tam są nie tylko drzewa kwiaty uprawiane szklarniach nawet poziomowi to jest taki kraj powiedzmy wiatraki trapy szklarnie drzewka tak dobrze jeszcze pana zapytam o 1 sprawę, bo wielu Polaków też będą coraz bardziej świadomych tego środowisko naturalne jest istotne jak bardzo powinniśmy chronić decyduje się na sadzenie drzew tak, żeby zostawić coś nie tylko dla siebie dla potomnych teraz pytanie czy ma sens sadzenie drzew gdziekolwiek czy jednak powinniśmy zrobić w jakimś porządku tak by byt wtedy tej kultury, że tak powiem nie zabijać mówią o kulturze drzewne jeśli taka taktyka taki realny istnieje czy rzeczywiście zakaże regulacja, która powinna określać powinniśmy to co samopas robić i w ogóle nikomu nic do tego ja myślę, że jak wszystkim zdrowy rozsądek jest najważniejszy to pierwsze drugie to tak, żeby nam się podobało, a trzecie, jeżeli nie wyszło to skonsultuj to tak po dyskusji rodzinie po spytaj kogoś, kto się troszkę może na sąsiada właśnie dyskutuj z kimś, kto jest starszy od ciebie może ma doświadczenie, gdy wszedł już wcześniej drzewo no i zachować jakieś takie granice zdrowego rozsądku coś od płotu troszeczkę od budynku przeczytaj sobie opisy gatunków w internecie, jakie to duża rośnie jak szeroko rozkłada Korony po ilu latach zaplanuj czy będzie zabiegał na tym drzewie będzie przecinał czy puścić sobie swobodnie, żeby rosło naturalnie bez ingerencji większe myślę, że możemy sobie przewidzieć takich jak to, żeby będzie wyglądało 910 lat w tym miejscu 2250 do 100 na koniec jeszcze pytanie ilu takich artystów jak pan w Polsce chirurgów drzew myślę, że trochę jest, ponieważ dużo firm ogrodniczych albo prowadzonych przez osoby, które zajmują drogę, że czytam turystyką, więc w każdym mieście znalazłby znalazłoby się takich osób to jest zawód na pewno rozwijający się biorąc pod uwagę jak istotne jest to sprawa z pewnością Marcin Kowalczyk albo czysta chirurg drzew był z nami dziękuję panu bardzo za rozmowę dziękuję bardzo, naszych słuchaczy zapraszamy teraz informacje Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: NIEDZIELNY MAGAZYN RADIA TOK FM - PRZEMYSŁAW IWAŃCZYK

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcasty TOK FM oraz radio TOK+Muzyka bez reklam - teraz 40% taniej w zimowej promocji!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA