REKLAMA

Bogdan Lis o Komisji Prawdy i Pojednania oraz rocznicy wprowadzenia stanu wojennego

Prawda Nas Zaboli
Data emisji:
2021-12-13 16:00
Prowadzący:
W studio:
Czas trwania:
18:26 min.
Udostępnij:

Z Bogdanem Lisem, przewodniczącym Rady Europejskiego Centrum Solidarności rozmawiamy o 40. rocznicy wprowadzenia stanu wojennego w Polsce, a także o liście otwartym Bogdana Lisa, Władysława Frasyniuka i Zbigniewa Bujaka, w którym apelują o powołanie Komisji Prawdy i Pojednania po kolejnych wyborach parlamentarnych.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
, a teraz moimi państwa gościem jest pan Bogdan Lis dziś przewodniczący rady europejskiego centrum Solidarności w Gdańsku legenda strajków stoczniowych działacz podziemnej Solidarności uczestnik obrad okrągłego stołu, a ten jeden z niewielu z kierownictwa Solidarności, który uniknął internowania 13grudnia dzień dobry panie Bogdan tą kobietą panie Bogdanie mam do pana pierwsze pytanie trochę racji funkcji, którą pan pełnić, czyli przewodniczący rady europejskiego centrum Rozwiń » Solidarności jak pańskim zdaniem powinny wyglądać obchody Ceres czterdziestej rocznicy wprowadzenia stanu wojennego jak to mogłoby wyglądać w dobrym scenariusz moją stronę już to mogłoby wyglądać tak wygląda dwudziesta piąta rocznika podpisania porozumień sierpniowych, czyli i wszyscy przy przywódcy Solidarności byli aktualni był premier był prezydent byli goście z zagranicy to powinno w ten sposób oglądać tylko, że nie świętowanie tego, czego tej rocznicy, a raczej taka wspólna pamięć od tych, którzy odeszli zginęli w czasie tego stanu wojennego od tych, którzy trafili do obozów internowania siedzieli więźnia byli ranni więc, więc to w ten sposób ominął plan na nie zanosi się, żeby prędko tak mogło wyglądać system obchody, bo też trudno świętować tak jak pan sam zauważy, bo to jednak jest rocznica czegoś złego bardzo czegoś co przesądziło w dużej mierze kręgosłup tej społecznej energii, która od porozumień sierpniowych do stanu wojennego bardzo się jednak rozkręciła a kiedy pan dzisiaj patrzy na te podziały i też swoich niektórych dawnych kolegów z podziemia i Solidarności to dla pana one są nie do zasypania czy widzi pan jakieś Promyk nadziei pan Jan Szut tamtych osób osób, które dzisiaj odpowiadają za kraj nie widzę specjalnie wielu osób, kiedy współpracowałem czy czy czy jakoś tam działają razem ta, a więc to nie jest także masz mam nadzieję no oczywiście mam tam kilku kolegów przyjaciół ładnie zrywam kontaktów, które w podziemiu miałem ludzi, z którymi pracowałem to akurat nie są jakieś oszołomy które, które mogłyby oni starają się nawraca śmie nam na ich religia też nie próbuje nawracać ich, ale oczywiście dyskutujemy już tak to sami udaje się pogadać nawet poważnych sprawach, ale myślę, że na dzisiaj to jest mało prawdopodobne, żeby rzeczywiście taki sposób świętować rocznicy powstania Solidarności szyję widzę sierpniowe jak też pamiętać o wydarzeniach, które są wydarzeniami tragicznymi niech pan przewodniczącym rady centrum no pewnie zadaje sobie też tam w tej radzie pytania jak o tym o tym wprowadzeniu stanu wojennego opadać młodym ludziom, żeby oni po pierwsze, poczuli, że wiele ich życia dzisiaj ma swoje korzenie tam właśnie w tamtych decyzjach przejmie, choć ich rodziców może dziadków, a też, żeby oni byli zainteresowani wie stosunkowo niedawno uzmysłowiłem sobie, że 40 lat po wojnie, czyli osiemdziesiątym piątym roku to, iż w ja wtedy byłem dorosły to mniej za bardzo jednak interesowały opowieści wojenne co zrobić, żeby tych młodych ludzi tym zainteresować pana ja rozmawiałem na ten temat to rozmawiając z historykami, bo nie piszą bardzo mądre książki koniunktury czy tak piszą książki historyczne dla innych historyków Roda, bo medyczny poniesie, ale myślę wydaje, że to się zaczyna szkole ja jak moja wnuczka odnotowano w historii szkoły podstawowej jak spod zobaczyłem chciał zobaczyć, jakie ono program co w tym programie jest z zakresu najnowszej historii Polski mimo nieco nas uczyła czwarta krucjata zdobycie Konstantynopola to co tu jakaś paranoja i pytam historyków szczególnie w końcu prostej rzeczy, które ciągle polityka i nauczyciele nie chcą, bo dla 1 nauczyciela Wałęsa był agentem innego bohaterem i tutaj spójności nie byłoby nauczaniu historii i w związku z tym tej historii w szkołach podstawowych, którzy dalej nie ma z nami tej najnowszej historii Polski to jest problem nie wiem czy może dopiero kolejne pokolenia niech wyznaczą dzięki dobrze się tym temu wszystkiemu przypatrzeć i zaczną, jakby interesować tą historią Polski, bo ta historia szczególnie właśnie ten ostatni okres ten ogromny sukces, jaki Solidarna Polska odniosła to jest coś powiesz mi się chwalić, bo już na ten temat mówić wiele na ten temat wiedzieć, ale jak pan z perspektywy byłego działacza legendy podziemia patrzy na te zabiegi trochę ona ostatnio ucichł, ale był przez moment bardzo silne, żeby eksponować w poniżać Wałęsa eksponować Lecha Kaczyńskiego jako prawdziwego przywódcy Solidarności co pan o tym wtedy myślał teraz myśli w ogóle niemożliwe zmienić historię dzisiaj oglądają przemówienie prezydenta na tym spotkaniu, po którym był też i do premiera i którym też był obecny przewodniczący dalsze Duda Instytut dziedzictwa Solidarności 81 osoby kobietę, którą kojarzy z działalnością Solidarności reszta władzy nie znam ludzi nie wiadomo, kto co więc, więc pan tak naprawdę nie ma ludzi którzy, którzy łup by przeszli przez to, iż jest przy urzędzie do spraw kombatantów tak widział taka taka grupa osób, które nie opiniują wnioski o uznanie działacza za działacza opozycyjnego zaraża za coś nowego itd. to jedno osoba, która w ogóle na ten temat może coś powiedzieć to Andrzej Kołodziej sztolni, a Kurkowski, który teraz należy szpital wykonał już za jak tylko, że więzienia wziął paszport prawo do Stanów zjednoczonych dzisiaj to ma wspólnego z opozycją itd. Jan Duda gwiazda otrzymała Order Orła białego za co ona jak wyszła z obozu internowania uczymy się do nich, żeby angażowała się działalność konspiracyjną John budzi to działanie rozumie zadam drugie pytanie, dlaczego nie przeciętni działa teraz nie czy średnio przez kolejne 3 miesiące teraz siadają na 10 lat by od innych tak aż o urlop co może nie rozumiem no niestety, ale nie odpowiedział pan pytanie też czy jesteśmy w stanie jeszcze obronić dobre imię Lecha Wałęsy myślę, że pani, dlatego że on to się broni sam przez się przez 3 czy przez cały okres także tego w odosobnieniu internowania w pojedynkę itd. obronną ręką, więc oczywiście można się doszukiwać materialny inny charakter wiem, więc czy sam czasami tylko sobie pod górkę robi, ale generalnie tu wszystko jest pasmo sukcesów ma jeszcze obronimy państwa zdaniem uważam, że ta musi sam broni tym to co przez co zrobić itd. ale ale ma też wokół siebie grono ludzi, którzy wiedzą, że trzeba go bronić Guberni panie Bogdanie zawiesimy naszą rozmowę, żeby nadać informacje, ale po nich wrócimy i wracamy do rozmowy z panem Bogdanem lisem dziś przewodniczącym rady europejskiego centrum Solidarności w Gdańsku, a niegdyś legendą podziemia Solidarności panie panie Bogdanie poproszę rozmowę też jeszcze 1 powodu, a mianowicie w ostry w ostatnich dniach wraz ze Zbigniewem Bujakiem Władysławem Frasyniukiem opublikowaliśmy list otwarty nie w i w pierwszych słowach tego listu piszecie ostatnio w debacie publicznej pojawiła się koncepcja zorganizowania okrągłego stołu inicjatywa ta odwołuje się do polskiego fenomenu historycznego sprzed 32 lat i gorąco w tym liście i miejsce się biernie przeciwnikami takiego okrągłego stołu dzisiaj, dlaczego w myśl przeciwnikami tylko nie wierzymy, że to w ogóle możliwe jest zupełnie inna sytuacja jak i czy, jeżeli przyjrzymy się sceny polskiej scenie politycznej to widać, że to niema jak coś takiego momentu, który 12 albo, chociaż 1 stronie tego tego sporu w myśl sugerował, że jest jakieś rozwiązanie, że rozwiązanie wysokość kosztu nie ma czegoś tak po prostu trzeba będzie wygrać wybory dopiero wtedy myśleć o tym jak podzielone społeczeństwo politycy podzieleni i sobie dadzą radę, ale problemem jest to, że są ludzie podzieleni, że rodziny nie widzieli przy stole nie nie są w stanie zasiąść bo, bo dochodzi do sporów dochodzi do kłótni dochodzi do awantury, tak więc to jest problem, którym będzie trzeba się borykać tylko wygranych wyborach, jeżeli zostaną, jeżeli zostaną przez opozycję wygrany no tak, ale nas proszę o pomocy trudno dzisiaj w 80 w dziewiątym roku 80 głosów dziesiątym roku był pat my nie mogliśmy zrobić komuniści nie mogli zrobić, a Polska się waliło w związku z tym trzeba było znaleźć jakiś sposób myśmy wcześniej widzieli komunistów tylko niesamowicie ale dlaczego nie widzieliśmy, dlatego że no nie można być silni nie mogliśmy zrobić no oraz liczna opozycja też bezsilna no tak oczywiście będą wybory, więc może coś udowodnić w wyborach to ta sytuacja jest różna od w tej sprawie od tej z osiemdziesiątego dziewiątego roku jest różnica, dlatego że ta dotrwała naprawdę wiele lat zmieniła się już zmieniła się też sytuacja geopolityczna więc, żeby inne źródła tutaj tutaj nie widzę żadnego sensownego pomysłu na to, żeby podjąć takie rozmowy bo, bo jednak druga strona to też pewnego rodzaju nienawiść to nie jest już sport to jest taka taka wojna między 12 stronę no tak nie było tak, ale na razie nie widzę, że na, ale panie Bogdanie czy nie sądzi pan, że skala deprawacji i łamania prawa i dobrych obyczajów, a głównie prawa tej władzy powoduje, że jeśli opozycji uda się wygrać wybory i ocenę ich od władzy będzie potrzebna nowa transformacja podobna do tej 90 z początku lat dziewięćdziesiątych nie uważa pan tak będzie na jej wie pan ja właśnie dlatego piszemy w komisji prawdy pojednania po wyborach wygranych wyborach, bo wtedy inicjator inicjatywę przejęciem powinna przyjąć formacja, która wygra wybory i próbować doprowadzić do sytuacji, której to polskie społeczeństwo nie będzie tego rządu oczywiście to nie sądzę, żeby wszystko zostało w ciągu 1 miesiąca roku to będzie proces ale, ale innych, jeżeli dojdzie do tego Noto to jest szansa na to, że jakiś perspektywie będziemy bardziej normalnie no tak, ale wyobrażacie sobie tę komisję prawdy po i prawnej pojednania, gdy pan to, że to jest także muszą w nich zasiadać nie tylko politycy nie ludzi z różnych środowisk organizacji trzeba okazy, bo wiedząc, że część polskiej nie ma 131 czy 12 tak naprawdę nie ma dostępu do pełnej informacji TVP Info i z tego czerpie wiedzę więc, żeby w ogóle wyższego zamknięty w okręgu trzeba dostarczyć informacji co pokazać coś tak naprawdę działek wszystko wyglądało, więc na tej części Polaków będziemy musieli powiedzieć czy opowiedzieć najnowszą historię Polski, bo nie znają skoro korzystają tylko z mediów partyjnych po prostu innymi, a i to trzeba zrobić w sposób obiektywny sposób wiarygodny nie napastliwy itd. więc więc szansa na finałowym taki pracy takiej komisji prawdy pojednania co mogłoby być no mówię na pewno musieliby być również obozu rządzącego pełno tutaj ciele mediów, bo to trzeba pokazać się jak to wszystko działało jak to wszystko funkcjonowało no tutaj covid jest też czymś trzeba no i odpowiedni sposób ocenić na tyle śmierci tyle ile tyle tragedii także przez nią przez wielu zaniedbań przez to, że pozwala się szaleńczą wciskać ludziom kit do głowy, że covid-u nie ma, że szczepienie to zagrożenie dla życia itd. musi na to pozwala, ale myślę, że uda się pociągnąć odpowiedzialności karnej tych polityków przez o tym decydują jak Morawiecki minister Niedzielski, bo to oni pod wpływem sondaży i opinii swego elektoratu trochę nam na trochę po prostu odpuścić sobie walkę z covid taką prawdziwą, która odbywa się na wokół nas wszędzie Evan oczywiście, że odpowiedzialność prawna by tego premiera i ale tam już dużo osób na różnym szczeblu, którzy powinni odpowiedzieć przed sądem w trzeba po prostu tyle tylko, które mogą politycy są to musimy musi się to musi być sąd musi chciałbym tylko czy organizować i i prokuraturę sądowi taki sposób pozbyć tych, którzy tam są nieuprawnione w nieuprawniony sposób osadzeni no po prostu odpowiedział, że przez okres, który też nie wolność odpowiedzialność osób, które łamały prawo tak, chociaż mi na ten temat prawica kultywuje dzisiaj, że gruba kreska oznaczała amnestię, a nie to co naprawdę powiedział wtedy Mazowiecki podkreślamy grubą kreską to co było dotąd, ale nie znaczy, że jeżeli ktoś popełnił przestępstwa lub wykroczenia nie będzie za to odpowiada tegoż prawica nie dodaje za swoją, czyli rację komisja śledcza tylko normalne sądy uważa pan powinny się taką jak pandemia zajęć jak przestępczość normalne rządy, a myśl zastanawialiście się z Bujakiem Frasyniukiem ile miałoby trwać ile mają miałyby trwać prace takiej komisji prawdy i pojednania i zastanawialiśmy się na miałoby działać dużo długo i Bonobo przypuszczam, że będą wypływały różne sprawy, czyli że będzie trzeba wyjaśniać przez dłuższy czas na różne problemy różne sytuacje, które mieści się zdarzy to nie będzie takie spotkanie na klika razy i koniec pandemii rząd za dużo rzeczy się działo przez ostatnie lata w Polsce do dużo złego nie sądzę, żeby można było szybko od, ale to się powinna ta komisja prawdy pojednania powinna działać publicznie to znaczy jej obrady jej narady powinny być znane opinii publicznej czy przypuszczam, że będzie działała powinno powinna działać i publicznie i tak jak to się zwykle praktykuje, iż taki Sztylka problemowych, bo ono niższe nie da szczegółów zachodzi się ludzi, więc publicznie powinno się robić to co winno być potrzebne dla rozładowania tej sytuacji na 5 lat dla pokazania tego wszystkiego właściwych proporcjach szczegóły też rozmowy takie przecinka korkami to one powinny się toczył się przy stolikach problemu panie Bogdanie bardzo dziękuję za to naszą dzisiejszą rozmowę ja kibicuję, żeby ta komisja prawdy pojednania powstała dzięki za rozmowę w razie powstania dziękuję Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: PRAWDA NAS ZABOLI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 40% zniżką! Dobrego słuchania w 2023!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA