REKLAMA

W obliczu wojny tworzyć teatr czy poczekać? Nie, powinniśmy dać wybrzmieć sztuce

Kultura Osobista
Data emisji:
2022-03-07 11:40
Audycja:
W studio:
Czas trwania:
16:09 min.
Udostępnij:

O teatrze, roli artystów w świecie naznaczonym wojną oraz o nadchodzącej XXVIII edycji Festiwalu Sztuk Przyjemnych i Nieprzyjemnych w Łodzi rozmawiamy z Ewą Pilawską, dyrektorką Teatru Powszechnego w Łodzi oraz dyrektorką artystyczną Festiwalu.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska o teatrze roli teatru artystów świecie naznaczonym wojną porozmawiam dzisiaj z Ewą Pilawską dyrektorką teatru powszechnego w Łodzi dyrektorką artystyczną 2008. festiwalu sztuk przyjemnych i nieprzyjemnych festiwal rozpocznie się już 19marca jak co roku zmieni Łódź jeden z najważniejszych punktów na mapie polskiego teatru Ewa Pilawska jest w studiu Radia TOK FM witam serdecznie witam państwa dzień dobry wielu z nas ludzi zajmujących Rozwiń » się kulturą zostało postawionych w sytuacji kolejnego to myślę przewartościowania tego czym na co dzień zajmujemy pytanie wiele dotyczą m.in. narzędzia, jakie mam, jakimi do tej pory się posługiwaliśmy, żeby opowiadać świat teraz w obliczu ukraińskiego dramatu tak zawsze teatr sztuka jest wywoływana niejako pierwsza do tablicy poza tą obroną, która jest oczywista świat jest stworzony dobra zła to zło zawsze chce zdominować dobro, a dobro musi za wszelką cenę różnymi sposobami odpychać zło to jest banał, ale tak to funkcjonuje teatr myślę ma podobne narzędzia którymi musi posługiwać się musi operować musi swoim i musi po mówić swoim językiem sztuki przemawiać dawać siłę on jest niezwykłe niezwykle ważne właśnie w czasach kryzysu wojen oczywiście wojna jest czymś najgorszym wydaje nam się niepojęte pewnie mówię oczywistości, ale niepojęte, że w 2001. wieku 1 człowiek ogarnięty obsesją fobią nie wiem zestawem cech psychopatycznych zmienia nasze życie kilka dni kilka godzin właściwie zabiera nam poczucie bezpieczeństwa okazuje się, że musimy przekierować wektory, ale na pewno wiemy jedno, pomimo że zadajemy sobie pytanie sama sobie zadaje nieustająco tworzyć teatr czy poczekać tworzyć świat jak można w takiej sytuacji zachować organizujemy pomoc tu przyjmujemy uchodźców z Ukrainy do teatru jak możemy otwieramy serca na wielu wielu poziomach no właśnie czy stanąć zatrzymać się nie chyba trzeba trzeba tworzyć i i dać wybrzmieć dać wybrzmieć sztuce w tym roku temat festiwalu sztuk przyjemnych nieprzyjemnych to artysta wizjoner tak sobie pomyślę, że w obliczu tego co się dzieje w Ukrainie także tu hasło możemy odczytać poprzez kontakt właśnie tego co tu i teraz w taki okazuje się, że w ogóle repertuar, który państwo zaproponowałam w czasie tej edycji dwudziestej ósmej edycji Międzynarodowego festiwalu to przy lepszym w kontekście tragedii na Ukrainie tragedii, jaka spotkała świat wybrzmiewa inaczej nabiera dodatkowych sensów, tym bardziej artysta wizjoner nie tylko przepowiada przyszłość nie tylko uczula nas proszę spojrzeć chociażby z przestrzeni i Madeleine i Marii, czyli spektakl, którym my przygotowujemy jako gospodarze Radosław Cioch napisał tekst Marii Kwaśniewskiej reżyseruje go Adam Orzechowski to historia, w którym jest wpleciona wojna, gdyż historia też o dobru bardzo niewiele mówimy o dobru Maria Kwaśniewska była postacią niezwykłą to Polka, która w czasie wojny w czasie lekkoatletka, która w czasie olimpiady w Berlinie zdobyła zdaje się branż i Adolf Hitler będący na tej olimpiadzie zaprosiłem do siebie do loży i powiedział no życie tej małej Polce w przyszłości złota ona podobno odpowiedziała, że wzrostem są równi powstał z tego jakaś anegdota, ale nie anegdota jest tu istotne istotne jest fotografia, która powstała, dzięki której Maria Kwaśniewska w czasie wojny wyciągnęła uratowała tysiące istnień, ale nie tylko wojna była w jej życiu czy to dobro ich życiu było do końca ona dożyła długiego wieku na drugim biegunie mecz Krystiana Lupy, który jako wizjoner artysta wizjoner artysta obdarzony niezwykłą intuicją analizą świata matematycznym matematyczną między o matematyczną filozoficzną umiejętnością ana analizy sytuacji od dawna przygotowuje się do spektaklu i mecz, który mówi o wolności człowieka prawda taki mecz, czyli wyobraź sobie świat bez wojen zabrano się czy taka wizja ma szansę nie będzie dzisiaj utopią, a tak dokładnie tak dokładnie z 1 strony Maria Wiśniewska, która pomagała jak my teraz oczywiście to proporcja jest inna ale, pomagając ludziom, którzy uciekają przed śmiercią uciekają przed opat okupantem i wizja, a Krystiana Lupy sama my się z zatrzymajmy się chwilę jak wyglądałby świat bez wojen, gdyby to dobro, którym mówiłem na początku zwyciężył, gdybyśmy dali uwolnić się wszystkim dobrym emocjom, które są w człowieku po co człowiekowi przecież przestrzenie mamy tyle przestrzeni nie zadajemy sobie powietrze nie zabierajmy sobie naszej różnorodności odmienności kulturowej koloru skóry orientacji dajmy dajmy sobie żyć dajmy przestrzeń wolności na tak to jest spektakl, który już zrobiło się głośno także, dlatego że jego twórcy jako jedni z pierwszych odmówili udziału w festiwalu teatralnym złota maska w Moskwie tak Krystian LUPA jest twórcą, który jest też mocno zakorzeniony w Rosji on tam ma wielką, a wielką grupę miłośników zwolenników nie chcę powiedzieć wielbicieli, ale jego tak jestem mocno zakorzeniony on lubi tworzyć w Rosji i naturalny sposób przyjął zaproszenie festiwalu złota maska jak pamiętamy myśmy skupiających był Majdana akurat wtedy też grał też na festiwalu u nas w Łodzi byliśmy w trakcie rozmów no właśnie jak się w tej sytuacji zachować to co się działo wówczas wydaje mi się, że decyzja Krystiana zarówno teatru powszechnego w Warszawie, jaki nas jako koproducentów, czyli teatru powszechnego w Łodzi nie mogła być inna nie ma możliwości, abyśmy prezentowali spektakle z tamtego obszaru kulturowego i nie jest oczywiście zwrócone przeciwko artystom sytuacja też jest niezwykle delikatna to jest absolutnie absolutna Niezgoda na reżim na pogwałcenie praw człowieka na napaść na zbrodnie na reżim, który stoi za Putina z w marcu kwietniu zobaczyć będzie można na festiwalu m.in. także spektakle w reżyserii Iwana Wyrypajewa Anna Augustynowicz Bartosza Szydłowskiego w wydziale Małgorzaty Gajewskiej tu proszę zatrzymajmy się przy Czechowie trochę o tym chciałbym poznać, o czym pani przed chwilą mówiła Iwan Wyrypajew mówił w kulturze osobistej w TOK FM już po wybuchu wojny mieszkający w Polsce od dawna rosyjski reżyser Iwan Wyrypajew tak, gdyby Czechow żył dziś z pewnością należał do tych porządnych Rosjan od, których słaby światłość światło mówi o tym, bo zastanawiam się natomiast granice może mieć wymazywanie rosyjskiej kultury naszego europejskiego krwiobiegu, a to już dzisiaj dzieje chodzi mi właśnie ten bojkot granice tego bojkotu tego co rosyjskie w kulturze w teatrze czy twórczość rosyjska była niezwykle ważna przez stulecia i i trudno od niej odciąć uciec ja nie sądzę, żeby żeby, lecz ten bojkot powinien być absolutnie całym sercem jestem również wycofałam się z zaproszenia jednego z ważnych krytyków teatru, który miał diagnozować Tadka Krystiana Lupy nie wyobrażam sobie, żebyśmy mogli w tej chwili podawać sobie ręce i mówicie świetnie udawać nic się nie dzieje, ale nie sądzę też, żeby nastąpiło wymazanie ja cały czas wierzę, żeby nastąpią wymaganie kultury rosyjskiej i to przez zwierzę, że ten koszmar się skończy i że powstaną nowe wartości że, że Ukraina się obroni i że będziemy przecież nie wymagamy kultury rosyjskiej na na zawsze na Czechowa nie da się Czechowa się nie da wymazać nie da się wymazać Dostojewskiego i nie nie ma chyba takiego powodu Czechów jest absolutnie jest niejako Biblia jest to również wizjonerem jest jest człowiekiem, który jest twórcą, który znakomicie penetrował duszę ludzką zakamarki wątpliwości to, czego jesteśmy od spotkań z tęsknoty niemożności pragnień miłości z potrzeby wolności w wspomniała Iwana Wyrypajewa antyreżimowe sztukę w w jego reżyserii również na festiwalu sztuk przyjemnych nieprzyjemnych w Łodzi 180m z nowego teatru w Warszawie to niezwykle ważny spektakl to jest projekt wspierający więźniów politycznych przeciwstawiających się reżimom totalitarnym Białorusi w innych krajach spektakl oparty na tekstach, które więźniowie polityczni wypowiadali w sądach pisali w listach do swoich bliskich ważny bardzo pokazujący jak ta może to co ważne wypowiadać bardzo dobitnie tak ja też mam takie przekonanie, że jest to jeden z ważniejszych spektakli niezwykły oparty na literę w literaturze faktu przekazujący nie korzystamy słuchawek występuje dwoje aktorów, którzy tłumaczą występują Białorusini i a aktorzy teatru nowego teatru w Warszawie tłumaczą teksty na bieżąco LM no jest to niejako obudzenia naszych serc pokazaniem, że kilkadziesiąt kilometrów od granicy Polski oczywiście to nie jest tylko adresowane do Polski odbywa się koszmar reżimu Łukaszenki, gdzie ludzie mają 1,8m w celi mam na myśli więzieni więźniów politycznych swojej przestrzeni jak łamie się jak system totalitarny usiłuje złamać człowieka i jego wolności spektakl Wyrypajewa jest akcją obowiązkową mojego punktu widzenia on w ogóle nabiera innego znaczenia innego wyrazu inne siły w kontekście tego co się dzieje na Ukrainie tak jak myślę wiele spektakli także tych pokazywanych na 2008. festiwalu sztuk przyjemnych i nieprzyjemnych festiwal zainauguruje 19 marca pokaz Dziadów w reżyserii Mai Kleczewskiej na ten spektakl zapraszają państwo widzów do teatru Słowackiego w Krakowie spektakl, który tuż przed wybuchem wojny był takim przyczynkiem do myślenia o tym co to jest czym powinna być wolność wolność artystyczna i wolność twórcy w kontekście oczywiście próby odwołania z funkcji dyrektora teatru Słowackiego Krzysztofa Głuchowskiego za Dziady właśnie tak, kiedy obejrzałam Dziady tuż po premierze wydawało mi się, że przestrzeń teatru Słowackiego szczególna czasami przeszkadzające czasami wręcz budująca dodatkowe piętro jest fenomenalna do pokazania Dziadów i zapytałam zapytam zarówno Krzysztofa Głuchowskiego, jaki Maję Kleczewską wyraziliby zgodę co myślą o tym, żebyśmy przyjechali im się ten pomysł szalenie podobał pani nie rozumiem tej awantury, bo ten spektakl nie jest tak groźny jak by się mogło wydawać Dziady są Mickiewicz napisał arcydzieło on zawsze będą one zawsze będą brzmiały aktualnie on zawsze budują swój kontekst niezależnie od interpretacji reżysera, a interpretacja Mai Kleczewskiej wydaje się bardzo interesująca i nie zrozum nie zrozumiały jest to chyba podjęły decyzję osoby cała ta awanturę wszczęły, które spektaklu nie widziały, bo on naprawdę nie jest groźny jak by się mogło wydawać jest autentyczny jest prawdziwy postęp widzimy Maję Kleczewską i in poznajemy odkrywamy nową reżyserkę czy nową ukształtowaną świadomą, ale która operuje innymi środkami to to ważny obowiązkowy spektakl z przestrzeni dobrego teatru, a odwołanie Krzysztofa mieś Krzysztofa przeszłam bucha z głuchołaskiego wydaje się dość absurdalne, bo oczywiście, jeżeli popełnił jakieś wykroczenia każdy zarządzający ma prawo, kierując teatrem wiem wiem jak łatwo można jak kolega dniem działu technicznego może w przetargu coś przeoczyć czy zastępca nie broni to oczywiście dyrektora, ale wszyscy jesteśmy zespołem oczywiście dyrektor teatru odpowiada jednoosobowo chciała powiedzieć o 1, jeżeli jest jakiś błąd przy przetargu na firmę sprzątającą, żeby nie było jakiś inny powód też są inne narzędzia, żeby dyrektora ukarać jeszcze upomnienie nagana i niech się regionalna izba Obrachunkowa wypowie na temat win Krzysztofa Głuchowskiego nie od razu odwołanie no to to buduje takim taki niedobry kontekst jak ja bym się tego teatru bali jak byśmy się bali kultury może mieliśmy chwilę wcześniej, że wymaże Emmy twórczość rosyjską obawa Wyrypajewa i wielu wielu myślę, że we wszystkich nas jest ten problem właśnie gracze Czechowa czy nie grać, ale my robimy dokładnie to samo wymaże Mickiewicza, a on zabrzmi wybrzmi zawsze zawsze tak tak, jakbyśmy chcieli go usłyszeć czy to jest rok 80 czy to jest rok 2022 w chciałbym jeszcze na koniec wrócić do do postaci Krystiana lub tak jak mówiliśmy problemu napraw na festiwalu prapremiera spektaklu i mętne w jego reżyserii, ale w ogóle festiwal poświęca w tym roku bardzo dużo miejsca wybitnemu twórcy będzie międzynarodowa konferencja poświęcona lub je także wystawa i projekcje zapisów spektakli poznamy Krystiana lupę m.in. jego autora rysunków tak wszyscy, którzy interesują się twórczością Krystiana Lupy wszyscy wiemy, że on lubi rysować, że studiował też kiedyś na Akademii sztuk pięknych MO, ale lubi rysować rysunki uwalniają jego wyobraźnię zapewne powodują, jaką jakiś zatrzymanie się jest to pewien pierwszy jego szkic pierwsza emocja jakiś czas temu rozmawiając z Krystianem zapytałam go czy widziałby taką możliwość, żeby powstała wystawa rysunków on w ogóle w tej chwili za zafascynowany rysunkiem komputerowym przy okazji festiwalu no cóż tak się zdarzyło, że w tym roku przyszedł ten moment te rysunki na pewno będą będą jego bardzo osobistymi rysunkami oprócz tego oprócz wystawy którą, którą przygotowuje Krystian LUPA jego prac będzie również druga wystawa poświęcona jego twórczości, którą przygotowuje Magda Kulesza teatrolog związana z Instytutem teatralnym i Krzysztof Kelm reżyser scenograf związany z Akademią sztuk pięknych to będzie wystawa, która będzie opowiadała o drodze Krystiana Lupy fragmentarycznie od od Jeleniej góry, czyli od tego miejsca gdzie mógł ów pani dyrektor Aliny Obidniak wówczas w owym czasie eksperymentować dojrzewać będzie mógł budować swój teatr swoje przestrzenie swoją estetykę swój teatr 2008. festiwal sztuk przyjemnych i nieprzyjemnych w teatrze powszechnym w Łodzi od 19marca radio TOK FM jest partnerem medialnym festiwalu Ewa Pilawska dyrektorka teatru powszechnego w Łodzi i dyrektor artystyczna festiwalu była gościnią kultury osobistej bardzo dziękuję dziękuję bardzo, dziękuję też Szczepanowi marszałkowi Michałowi Tomaszowi za pomoc w przygotowaniu programu za realizację Krzysztofowi Woźniakowi Marta Perchuć-Burzyńska do usłyszenia czas na informację tę kawę Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KULTURA OSOBISTA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 40% zniżką!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA