REKLAMA

10# Cyfrowe czołgi i bomby dezinformacji. Cyberwojna na Ukrainie

Techstorie
Data emisji:
2022-03-08 18:00
Audycja:
Czas trwania:
54:33 min.
Udostępnij:

Pod warstwą wojny konwencjonalnej w Ukrainie, toczy się wojna w cyberprzestrzeni. Z jednej strony jest to wojna informacyjna, którą wydaje się wygrywać Ukraina, z drugiej - dezinformacyjna. I tu Rosja wciąż działa bardzo szeroko. Rozwiń »

Dziś w odcinku:
00:00 Wprowadzenie
02:05 Cyberataki przed atakiem
04:50 Anonymous - cyfrowi partyzanci
13:35 Wojna informacyjna
16:09 Rosyjska dezinformacja
30:37 Sankcje gospodarcze i technologiczne
40:24 Odcięcie mediów i splinternet

Oto wspominane przez nas w tym odcinku ciekawe i ważne źródła informacji dotyczące cyfrowego oblicza wojny wywołanej przez Rosję w Ukrainie:

Anonymous w obronie pornografii: https://www.wired.com/2010/02/anonymous-unfurls-operation-titstorm/

O rosyjskich czołgach dezinformacji: https://wyborcza.pl/Jutronauci/7,165057,28180663,rosyjskie-czolgi-dezinformacyjne-sa-w-warszawie-od-lat.html

Jessikka Aro o tym, jak zmienia się rosyjska dezinformacja:
https://spidersweb.pl/plus/2022/03/jessikka-aro-trolle-dezinformacja-rosja-wojna

Polecamy też całą jej książkę "Trolle Putina. Prawdziwe historie z frontów rosyjskiej wojny informacyjnej”, która w 2020 roku ukazała się także w Polsce.

"Washington Post" o innym, niż byśmy się spodziewali, obliczu cyberataków:
https://www.washingtonpost.com/technology/2022/02/28/internet-war-cyber-russia-ukraine/

Podcast Sceptech o naciskach na BigTechy, by wzięły odpowiedzialność za dezinformację
https://open.spotify.com/episode/3GiPoyTr5YngMe93dAn0mJ

Apel do platform cyfrowych zarządzających największymi serwisami social media o bardziej stanowczą walkę z rosyjską dezinformacją:
https://www.tokfm.pl/Tokfm/7,103085,28185554,miedzynarodowe-koncerny-staly-sie-mimowolnymi-sojusznikami.html

Oto źródła w mediach społecznościowych ilustrujące wydarzenia, o których opowiadałyśmy:

Ukraińska piosenka o dronach:
https://www.youtube.com/watch?v=wSO1_-8c1fY

Anonymous o USA:
https://twitter.com/AnonymousNewsHQ/status/1498164001628377090

Zdjęcie wystylizowane na słynny obraz Ilii Repina "Zaporożcy piszący list do sułtana" >> Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
jest taki stary smutny żart z kim graniczy Rosja z kim chce dziś zaś w miarę postępującej wojny Ukrainie ten stary żart z czasów ZSRR można rozszerzyć na kim graniczy Rosja w internecie z tymi, którzy jeszcze zechcą mieć ją cokolwiek wspólnego z 260 000 ochotników z całego świata zgłosiło się już do ukraińskiej armii na wezwanie za chińskiego o pomoc zaatakowany przez Rosję Ukrainę odpowiedziała też słynna grupa anonimu trwa ostra Janka BigTech ów za Rozwiń » niewystarczającą walkę z informacją w efekcie meta Facebook Twitter rzeczywiście zaczęła się uginać kolejne technologiczne nie tylko firmy uciekają z Rosji i odcinają ją od najnowocześniejszych usług produktów walkę Ukrainy ewidentnie trwa tak z użyciem broni konwencjonalnej jak w szerokim ekosystemie technologicznym tech nory Sylwia Czubkowska Joanna sosna historia długo dyskutowaliśmy ze sobą nawzajem i kolejnymi ekspertami o tym co się dzieje może dzieje się bardzo dużo bardzo szybko bardzo trudne rzeczy to już wiemy wszystkie wydarzenia wokół wojny Ukrainie są niezwykle przytłaczające wszystkie wydają też być bardzo ważna kolejne działania i wyzwania związane z technologiczną i cyfrową sferą przeplatają się z wojną konwencjonalną z ofiarami ewakuacja całych szpitali osiedli dzielnicy ludzkimi dramatami setkami tysięcy uchodźców ze zniszczonymi miastami przeplatają się budzą nas dodatkowe zagubienie wiemy, że takie poczucie jest powszechna dlatego w dzisiejszym odcinku historii postaramy się trochę uporządkować z jakimi konkretnie wydarzeniami w warstwie cyfrowej mamy do czynienia, jaki jest ich znaczenie, jakie mogą być ich dalsze konsekwencje przede wszystkim jednak postaramy się odpowiedzieć na pytanie czy to co obserwujemy w Ukrainie to jest początek wyłanianie się nowego cyfrowego światowego ładu czy też raczej nie padło w podcaście tę historię witają państwa Sylwia Czubkowska redaktorka prowadząca magazyn spidersweb plus oraz Joanna Sosnowska redaktor prowadząca projekt Jutronauci gazety wyborczej dzisiaj coraz więcej wskazuje, że przygotowania do rosyjskiej agresji na Ukrainę trwało naprawdę dawno nie od połowy stycznia i ataku na stronę ukraińskich urzędów i bankowość elektroniczną NIO nie od ubiegłorocznej akcji śluza na granicach białoruską polsko litewskiej, która miała na celu wprowadzić taki hybrydowy osłabienie sojuszników Ukrainy być może to przygotowania trwały aż od wielkiego ataku od kwietnia 2017 roku, który faktycznie sparaliżował Ukrainie odbił się potężnymi kosztami na wielu wielu firmach na całym świecie o tym ataku i całych kulisach zrobienia sobie z Ukrainy cyfrowego laboratorium przez Rosję mówiliśmy w ostatnim odcinku naszego podcastu oczywiście polecamy zachęca do słuchania go, więc dzisiaj nie będziemy raz jeszcze przypominał rozwoju tych wszystkich wydarzeń za to skupimy się na tym co wiemy co jesteśmy w stanie zanalizować poproś po tygodniu od wybuchu wojny z dnia 24lutego na teren Ukrainy wjechały rosyjskie czołgi wojna tak naprawdę rozpoczęła to nie od szturmu na granice, a od prób przełamania bez zabezpieczeń kluczowych ukraińskich instytucji co stało się, więc znanym kluczem, który Rosja udoskonalał już od lat, tyle że na takie scenariusze po prostu jest coraz więcej gotowych ekspertów i przygotowanych służb, więc ten atak ten atak z 24lutego jako pierwszy wykryli analitycy 2 firm Microsoftu światu i SA tu na Słowacji czy wody dobre kilkaset kilka tysięcy km od Ukrainy firmy zawiadomiły służby swoich państw to zaalarmowało sojuszników zarówno w Ukrainie jak w Polsce oraz krajach bałtyckich ten wykryty program to tzw. Hyper, a dokładniej dokładniej herm etyków iPad Air, który nosi jak nazwa mówi tak naprawdę wymazuje wszystko co się znajduje na atakowanej maszyny na zaatakowanym urządzeniu, owszem, udało się go powstrzymać w takim silnym uderzeniu, ale trochę się przedostało do Litwy Łotwy zwrot taty było naprawdę niewielkie znacznie mniejsze niż zaplanował sobie kram co nie znaczy, że Rosja ustała cyberatakach wręcz przeciwnie tylko w pierwszych 3 dniach wojny Ukrainie cyberataki instytucję polityczną wojskowe tego państwa wzrosła aż 196% tak samo jak te cyber ataki nie ograniczają się tylko do przestrzeni Ukrainy i rozlewają się właściwie na cały region tak samo obserwujemy na terenie Europy Środkowo-Wschodniej gigantyczny wzrost dezinformacji o tym, że za chwileczkę powiem i kolejny rok, który także obserwujemy to wyceny firm zajmujących się cyberbezpieczeństwem produkujących oprogramowanie produkujących sprzęt i rośnie w ciągu ostatniego tygodnia kursy rosną giełdowe w tempie 253540% wzrost na giełdach z firm związanych z cyberbezpieczeństwem pokazują, że nie tylko państwo się zbroją bronią się również firm, które po prostu obawiają wzmożony ataków cyfrowych wzmożenie aktywności cyberprzestępców, tym bardziej że rzeczywiście zaczęło po prostu bardzo dużo dziać wokół wokół Ukrainy na tym polu już pierwszego dnia wojny do walk włączyli się cyfrowi partyzanci, czyli słynna grupa anonimów i tego właśnie pierwszego dnia zaatakowali łącznie kilka rosyjskich stron rządowych łączy strony giganta paliwowego Gazprom wyłączyli tubę propagandową kran czy Rosie Today RT News następnego dnia padła strona rosyjskiego ministerstwa obrony anonimu przejął też poufne dane tego resortu takie adresy e-mail dane logowania numery numery telefonów urzędników świetnie tłumaczy to dr Jarosław Macała politolog i geopolityki z uniwersytetów Zielonej Górze, które zwraca uwagę na to że, choć anonimu włączył się w wojnę po stronie Ukrainy to nie wszystkie działania należy oceniać bardzo pozytywnie grupa anonimowych działek w 2 aspektach pierwszy to klasyczny atak dos, czyli o przeciążanie serwerów, które pada jest natomiast w tych działaniach, które są wymierzone przeciwko Rosji atakujące Ukrainę ta grupa również dokonuje włamań, czyli no Lecha klasycznego hakerstwo, lecz z tego co ja wielu upubliczniono upubliczniono dane pracowników Kremla oraz upubliczniono podaje listę pracowników ministerstwa obrony jeśli dobrze pamiętam Rosji z danymi z numerami telefonów to już jest coś coś więcej niż tylko blokowanie blokowanie stron dlatego, że to możemy zostać wykorzystane np. taki prozaiczny celu, żeby ktoś do nich zwolnił ich przepraszam za brzydkie słowo wyzywał poza tym jak sądzę on te byty listy zostały szybko usunięte przez służby rosyjskie, ale zapewniam panią, że odpowiednie służby odpowiednich państw dążymy też skopiować do wracamy do skutków tego typu działań, więc to nie jest tylko zabawa tego rodzaju rzeczy to już nie jest zabawa, dlatego że tego czy takie dane mogą być użyte przez służby innych państw no do celów które, które nie wiem czy grupa anonimowych nie akceptuje to jednak dopiero początek aktywiście wyłączyli strony internetowe 3 największych białoruskich banków wyłączyli automatyczne sterowanie system kolei w Białorusi co doprowadziło do opóźnień uniemożliwiających dostarczenie zasobów dla rosyjskich sił na czas później zaś anonimowi postanowili przełamać barierę dla kremlowskiej propagandy i ogłosili, że na rosyjskich kanałach państwowych zaczęli nadawać prawdziwe obrazy wojny na Ukrainie nie odpuścili nawet samemu Władimirowi Putinowi i zaatakowali jego osobisty jacht Grateful nie wiem co prawda fizycznie nie uszkodzili z niej tylko koordynaty tak, żeby wydawało się, że statek znajduje się na osławione już wyspie węży w drodze do piekła i tak prawdę mówiąc samo włączenie się anonimów słów po stronie Ukrainy nie jest wielkim zaskoczeniem, dlatego że ta grupa grupa do końca nie wiadomo co to za grupą są to bardzo anarchistyczne amorficznej właśnie każdy może być w grupie anonimu, jeżeli tylko do niej przyłączyć albo niekompetencji albo co więcej każdy może powiedzieć, że należą do anonimu z dniem w ogóle nie należąc wystarczy sama deklaracja powiedzmy, więc od samego początku jej funkcjonowania, czyli przeszło 10 lat nawet więcej jakieś 1213 lat kiedyś zacząć zaczęły pojawiać działania anonimu poniesie zawsze bardzo mocno włączyli po stronie społeczności czy czy para państw narodów, które są z gorszej sytuacji niż jakieś dyktatury niż niż korporacje oni mają przerwę oni mają taki specyficzny kodeks to znaczy opowiadają się po stronie wolności słowa walczą z korupcją stają po stronie wolności tylko czasem te aktywiści tak na razie ta jeszcze tak ewidentnie tacy bardzo romantycznym trochę wizerunku i obrazie, którym nie będą się kojarzy się z filmami takich karach walczącym siedzieli prawda złymi zrozumie korporacjami złymi żonami należy oczywiście stawali po stronie uczestników arabskiej wiosny ludów walczyli z 10 pornografią tzw. lecz po to, była taka dosyć głośna kampania oczywiście włączyli się też przez protest przeciwko Acta, które 10 lat mimo protestów przeciwko Acta teraz dokładnie mogą państwo pamiętać bardzo głośne protesty właśnie lat temu w Polsce masowo padały strony rządowe parlamentu partii politycznych, tak więc więc są znani z takiego bardzo społecznego bardzo takiego anty politycznego patrzymy na politykę jako taką opresyjną część funkcjonowania podejścia ale, toteż nie nieraz nieźle zaś za skórę kolejnym rządom nie tylko tym, które są dyktatorami i byli wyłapywani, bo mimo tego, że są anonimowi to są niektórzy uczestnicy tego ruchu do złapania i do znalezienia byli wielokrotnie aresztowani w sumie na całym świecie policja aresztowała do tej pory kilkaset osób związanych z anonimu i prawdę mówiąc trochę osłabiło ich siły w ostatnim czasie już było takim bardzo głośnych akcji jak właśnie to 20001012. czternastego roku albo osłabiła albo kwestią jest to, że w ciągu tych 10 lat firmy zaczęły sobie zdawać sprawę ze sfery bezpieczeństwa zaczęły prosto inwestować już nie nie tak łatwo jest przełamać te wszystkie zabezpieczenia, ale być może ważniejsze jest coś innego to, że grupa anonim nie jest jednorodna trudno ją zdefiniować co znaczy, gdy nie można powiedzieć, że to są tacy Robin chudzi internetu, którzy walczą w imieniu słabszych, bo część osób uważa Prusacy terrorystów Abu Zabi Webber chuliganów dlatego tak trudno jest ocenić ostatnie działania grupy en 65 to jest grupa powiązana z anonimów, która ostatnio ogłosiła, że zamknęła centrum kontroli rosyjskiej agencji kosmicznej Roskosmos przez co Rosja miała stracić kontrolę nad własnymi satelitami szpiegowskim i groziła również w ogóle atakiem na międzynarodową stację kosmiczną co jest to jest naprawdę niebezpieczna i jest, jeżeli do tego by doszło to eksperci mówią, że jest jest głupotą odnajdą nosiło znamiona ta znosi dokładnie tymi na cyber terroryzm, ale jest coraz więcej rzeczywiście głosów, które głosów analiz, które wskazują na to, że dzisiejsze anonimu 100 nie jest już tylko tak bardzo anarchistyczne grupa tam są powiązania z konkretnymi służbami i tak właśnie cenie chociażby dr Piotr Kaczmarek Kuciak z centrum studiów kosmicznych Akademii Leona Koźmińskiego ma moim zdaniem to jest operacja fałszywej flagi to znaczy ktoś po wykorzystała hasło to jest zbyt skoordynowane przemyślane jeżeli to by była taka po prostu WOW tacy wolontariusze prawda ludzie z różnych w tych to oni atakowali wszystko jak leci, a tutaj nie atakują wszystkich jak leci tutaj biurach widać, że atakują też wybrane obszary rosyjskiej infrastruktury są próby włamania do sieci bankowej są próby włamania do załamywania się do sieci teleinformatycznej blokowania różnych taki dosyć krytycznych obszarów, więc mają zdaniem po prostu chłopaki z NSA dostali po prostu zielone światło nareszcie mogą sobie poszaleć nie ma faktycznie pewności czy anonimu grają kartami Stanów zjednoczonych nawet w którymś momencie kwitowali, odwołując się do słów do danych ambasady chińskiej w Rosji, więc być może to jednak są cyber partyzanci albo jakiś taki zbiór przeróżnych przeróżnych grup, które różne różne cele różnie działają niewątpliwie jednak widać, że taki oddolny ruch oddolny ruch cyfrowe zaczynają mieć coraz poważniejsze znaczenie na jej przekonała się o tym sama Ukraina, która mówiła o tym ZUS w poprzednim odcinku jeszcze niedawno nie chciała mieć własnej cyber cyber armii, ale potem została zaatakowana przez Rosję sama zaprosiła to obronę swojego terytorium oraz cyber terytorium ochotników ludzi, którzy chcieliby ją wspomóc walce w cyberprzestrzeni i co ważne odzew był no bardzo duże, ponieważ zgłosiło się ponad 260 000 specjalistów zajmujących się cyber obroną co z cyberbezpieczeństwem programistów oczywiście trudno powiedzieć w jaki sposób nie wszyscy pomagają Ukrainie, ale widać, że państwo przeszło do ofensywy na kolejnym polu związanym z wojną na sieciową, która sama informacja, że 100260 000 osób jest taką informację, która może mieć większe znaczenie Zobacz w walce informacyjnej niż faktycznie walce cyfrowej, bo nie wiemy czy są bardzo aktywni czy tylko zgłosili budzącym poparcie po prostu swoje wskazać tak na rzecz Ukrainy, ale sygnał poszedł do świata 260 000 specjalistów programistów bezpieczników będzie bronił Ukrainy i Ukrainy robi to robota informacyjną rzeczywiście świetnie w internecie wszyscy eksperci mówią nam, że Ukraina wygrywa tę wojnę informacyjną, że świetną robotę robi prezydent ułańskiej, który na krzyż ma doświadczenie jako aktor i widać, że świetnie czuje się przed kamerą na wyspy nadal kamerą smartfona tak jest nawet w tych trudnych czasach nagrywa filmiki z centrum bombardowane ego Kijowa to jestem wszystkim naturalny autentyczna też nie nie oszukujmy się my obserwatorzy tej wojny też potrzebujemy takich bohaterów takich osób które, które moglibyśmy podziwiać kraj moglibyśmy się utożsamiać, a druga już nie zobaczy dokładnie tą kartą grają nawet jak patrzymy na to niektóre filmy niektóre zdjęcia, bo to nie tylko samego Żeleńskiego i jego ministrów, ale też po prostu żołnierzy Żołnierek ukraińskich one są wyjęte żywcem z filmów amerykańskich takich hollywoodzkich o patriotycznych bohaterach jest zdecydowanie i to właściwie o lewa do prawa to znaczy na pewno widziałaś był taki film bardzo popularny wyszedł z Ukrainy i rozlewa się także w Polsce Ukraińcy stworzyli piosenkę o tym jak tureckie drony pomagają im niszczyć rosyjskie wojska to jest jedno 2 te wszystkie filmiki z rolnikiem, który kradnie czołg to chuliganem powiedzmy wprost ten budziło wręcz, że to Cygan ukradł ciąg i tutaj nie jest żadnym rasistowskim momentem, kiedy używamy tego zwrotu, bo to specjalnie podkreślone potem nawet pojawił się mamy teraz trzeba wysłać po to, Niewiem statek rosyjski, więc ta inscenizacja obrazów, które robią Ukraińcy zrobili przecież inscenizację kozaków podpisujących list do sułtana to wszystko bardzo ładnie z nami rezonuje i my jako media też przecież w większości powołujemy się na informacje ukraińskie, czyli podajemy bardzo często, jakie Rosja poniosła straty niekoniecznie, przekazując jak Ukraina poniosła straty prawda skupiamy się ta ewidencja zobaczy te dane idą ze strony ukraińskiej nie są udostępnione ze strony rosyjskiej, a nawet, jeżeli są to są obarczone tak ogromnym ryzykiem nieprawdę propagandy, że media nie chcą i nie pan się na nie powoływać media zachodnie, ale mimo tego, że naprawdę widoczna jest taka bardzo sprawne robota informacyjno 8 000 000 i też trochę propagandowa odrobiona przez Ukrainę to ja bym nie była tak hurraoptymistyczne i nie nie uważam, że Ukrainy wygrywa całkowicie tę wojnę informacyjną, bo dezinformacyjne działania Moskwy i idą po prostu na pełny regulator od lat to jest to ja bym to rozdzieliła jak podała, że Ukraina wygrywa wojnę informacyjną, a Rosja wygrywała wojnę dezinformacyjną no tak tak wątku niestety jedno drugim ściśle powiązany problem największy z dezinformacją jest takie, że sprytnie udaje informacje i ta dezinformacja jak wiemy, że jest nie tylko w Polsce od lat, ale powiedz Polsce, bo ostatnio sytuacja w 100 bije wszelkie rekordy w przeddzień wybuchu wojny Instytut badań internetu mediów społecznościowych alarmował, że w polskich Social mediach zaobserwował wzrost wzmianek prorosyjskich i anty ukraińskich aż 500% i ta dezinformacja później się nie zatrzymała tylko wręcz wzmogła i bardzo ciekawie mówi o tym prof. Dariusz Jemielniak profesor zarządzania na Akademii Leona Koźmińskiego w Warszawie, który wypowiadał się dla podcastów traci 800 znać jasno sprawę Rosja wygrywa wojna i ma dużo większe środki niż my jako państwo jako badacze mamy, żeby wykrywać tego rodzaju dezinformację, a to jest głęboko destabilizacji na nie należy spodziewać, że rosyjskie czołgi się pojawią w Warszawie z dnia na dzień, ale już takie czołgi informacyjne się pojawiły działają i jak spojrzymy za 5 lat jeśli np. będziemy mieli referendum o obecności Polski w unii to będzie znaczyło, że to wojna im się już udała na, tyle że postanowili wykonać kolejny krok to jest niezwykle ciekawa mówi Jemielniak, dlatego że wskazuje na kluczowy kluczowy aspekt związany z kampaniami informacyjnymi rosyjskimi długofalowo długofalowość takie planowanie bardzo długoterminowe na wielu różnych polach często ciężki do przewidzenia i przewidzenia przeanalizowania w dniu dzisiejszym ja tu aż muszę polecić tak jak to przecież wielu internautów poleca tekst my damy do niego też do tych materiałów link oczywiście w opisie tekstury pisałam ze skodą wodorem Marcin Szymoniak i gospodarstwo Bierut wymaga niespełna 3 plus o coś dzięki analizie i historii do informacji rosyjskiej nie chcemy całej tej sieci straszne, bo to właśnie mówimy o łącznych gotów poświęcić, a klucz jest to nie są działania obliczone na tu i teraz nie są działania, które jest bardzo łatwo ocenić i zrozumieć w dniu dzisiejszym i to co najłatwiej było do tej pory wyłapać te chwilowe kolejki po benzynę, jakie masowe wypłacanie pieniędzy z bankomatów to naprawdę najmniejsze na inne mniejsze najlżejszy najmniej szkodliwe efekty, jakie mogą nie działania dezinformacyjne znacznie groźniejszy i to długofalowo mogą być reperkusje wydarzeń w Przemyślu zapewne państwo słyszeliście co się działo w Przemyślu, a przynajmniej, o czym zaczęły przebijać informacje dotyczące Przemyśla, bo tam szła podwójną narrację 1 narracja była ukraińskiej polskie służby graniczne nie chcą przepuszczać uchodźców z Ukrainy, którzy pochodzą z Afryki z Nepalu Indii, czyli nie Ukraińców, więc dyskryminacyjne rasistowskie drugi element narracji był taki, że ci, którzy przychodzą oni są Ukraińcami zaczynają jakieś rozróby rozkręcać atakują kobiety i co no oczywiście pomoc tym, że kobietom pomoc biednym Polakom i uchodźczynie uchodźcom z Ukrainy ruszyły dziś takie śmieszne polskie podkręca boju ważki drobiarskie to poszło niestety świat zaczęły o tym pisać media zachodnie media właściwie z całego świata co dziesiąty również odnosić politycy chociażby afrykańscy z Nigerii RPA właśnie, wskazując na wątki rasistowskie tu się pojawia to długofalowe rosyjską narrację, którą powinniśmy bardzo możliwe takie są są oceny ludzie też związane ze służbami, z którymi rozmawiałyśmy, że wydarzenia w przemyśle to jest ciąg dalszy operacji śluza, czyli tej operacji z lata jesienią ubiegłego roku na granicy polsko litewsko-białoruskiej i celowego złożenia przez reżim Łukaszenki migrantów uchodźców z państw afrykańskich z Afganistanu Syrii, jaki był efekt śluzy dowiedzieliśmy był efekt ogromny kryzys też tak naprawdę wizerunkowy, choć w Polsce, którego efektem było podbicie nastrój anty uchodźczych anty też taki właśnie dotyczących Arabów Afrykańczyków wszystkich niebiałych, a z drugiej strony sygnał, który poszedł do świata mówiące o tym, że Polacy są rasistami Polacy troszkę Litwini Polacy głównie są rasistami i te narracje, które zostały wprowadzone w ubiegłym roku w dyskurs zarówno polskiej, jakim międzynarodowy teraz wróciły drobne incydenty prawdopodobnie to było tylko incydenty, do których doszło w Przemyślu zaczęły podbijać jakąś taką większą dłuższą narrację mówiącą o tym, że co, że to co się dzieje w Ukrainie to nie jest problem świata to jest problem Europy to nie jest problem globalnego południa, bo to globalne południe, proszę bardzo, nowe dyskryminowana globalne południe, czyli Afryka Ameryka Południowa Azja, które państwo są naprawdę niezwykle wszystkim potrzebne w sensie nie tylko gospodarczym, ale jak przyszło jakieś pokusy głosowań tak czy w Gazecie czy między NATO w instytucjach to Rosja może wykorzystywać i ustawiać przeciwko Europie przeciwko Stanom Zjednoczonym widzę też zresztą w niektórych głosowaniach i to są tak naprawdę być może o wiele groźniejsze skutki niż te, które widzimy w ramach cyber ataków takich na infrastrukturę tak też na na urzędy na strony długofalowe zmiany układów sił za pomocą mechanizmów no częściowo cyfrowych bardzo ciekawie o tym takim naszym być może fałszywym wyobrażeniu jak wygląda cyber wojna, że one tylko takich perskie oblicza mówi Bartosz Paszcza z klubu Jagiellońskiego oraz twórca podcastu sceptyk, który naprawdę polecam ta fama, która narosła wokół rosyjskich hakerów trochę ich przerasta to znaczy w tym sensie, że to my sobie na Zachodzie zbudowaliśmy taki obraz, że ta rosyjska armia to jest w ogóle Super organizacyjnie zaawansowana, bo sprzęt to wiadomo, że mają różne, ale no to oni logistycznie to sobie może poradzą to my zbudowaliśmy sobie na podstawie tych 5 lat 6 lat kampanię informacyjną, jaki obraz, że młodsi Rosjanie mają los Milionos ten internet i pewnie cyber wojska też mają rozwinięte no ale no pamiętajmy, że tej właśnie taki na Ukrainę to często po pierwsze nie zawsze odnosiły sukces delikatnie mówiąc po drugie, często się wymykała spod kontroli i tonie świadomie nie było zaplanowane, ale atak, który przecież zresztą jeden z poprzednich odcinków podcastu rozmawiały czy NotPetya no to miał być atak skierowany podejrzewa się na Ukrainę, a wycieku na cały świat to nie świadczy za dobrze o hakerach to znaczy pewnie się do niego nie przyłożono no to jest oczywiście strasznie tak naprawdę droga operacja takie ataki, bo pamiętajmy, że jakiś tam nie ma tak Tax net na Iran tak na mrówki irański to są lata przygotowań zespołu całego ekspertów i to co widzimy w Rosji to jest raczej takie bezpieczna strefa, na której gromadzą się różnić cyberprzestępcy, którzy sobie mają swoje grupy wyciągają pieniądze ściągają ten run są właśnie od jakich firm wiedzą, że są bezpieczni zięć to nie zamknie doścignie jakaś tam wnioski o ekstradycję zostaną itd. tak dalej no i w związku z tym też działają trochę na rzecz państwa rosyjskiego, bo jest jakiś tam symbiotyczne opłat, ale to niekoniecznie jakieś takie zorganizowane wojsko zdolne do przeprowadzenia licznych operacji taki i być może właśnie widzimy to, że nie, że nie ma takiego i potężnego cyber niedźwiedzia nad tą nad tą granicą, której tutaj dosięgnie nas niezależnie od tego czy jesteśmy na to czy nie jest bardzo ciekawy głos, ale myślę, że przyczyną trochę poczekać, zanim dowiemy się czy Bartosz Paszcza ma rację, bo z 1 strony może się wydawać, że faktycznie te cyberataki, które widzieliśmy do tej pory są w jakiś sposób rozczarowujące to, żebyśmy dobrze zrozumiała to nie nie jest także życzymy komuś większej ilości bardzo skutecznością może też ataków cyfrowych tylko rzeczy ich skala mocniejsze nie rozwiązują aż tak destrukcji rozwiąże się okazać, że stać ich więcej tylko pamiętać to jest to co mówił John Hurt jest właśnie poprzednim odcinku, że nie chodzi o to, żeby te ataki były takie pozwalające albo, żeby wykorzystywały nie wiadomo jak bardzo skomplikowane narzędzia tylko, żeby onieśmiela zły ludności danego obszaru, że wprowadza chaos tak, żeby władza chaos, żeby wprowadzały taką niepewność tego, że ich rząd jest w stanie zaopiekować się na mieszkańca Rosji to jest bardzo on po prostu poniesione rzeczy się z dezinformacją, bo czy dochodzi do ataku przykładowo tak na systemy systemy energetyczne rafinerii czy dochodzi do rozpuszczenia plotki, że nie będzie benzyny efekt jest ten sam ludzie rzucają stoją w kolejkach potem pan z żoną i drugim faktem jest właśnie no takie osłabienie rządu wewnętrznego i przestraszeni społeczności suma summarum efekt jest taki, że rzeczywiście od początku ataku Rosji bardziej skupiamy się na walce i rozbrajania min na tym polu informacyjnym niż typowo cyfrowy, choć zapewne nie wszystkim wiemy, bo wiele z ataków cyfrowych po prostu jest skutecznie otwieranych przez bezpieczniki czy to w firmach prywatnych czy administracji czy związana ze służbami i dlatego też nie dociera do nich informacja o rodzinie budzącego popłochu nie budzą tego chaosu jednak jest 1 inny bardzo wyraźny efekt tych cyber ataków czy też całej tej cyber aktywności w sferze sferze informacyjnej Rosji tym faktem jest coraz większe takie globalne zrozumienie że, żeby faktycznie pokonać Rosję konieczny jest zdecydowany odpór i możliwości technologicznych gospodarczych właśnie w sferze cyfrowej dokładnie tak obserwujemy, że to już oczywiście dzieje, czyli odcinanie Rosji z 1 strony od technologii technologii Zachodu z drugiej strony od informacji o jej częścią tego tak są wszystkie te informacje na temat działań Ukrainy, o których wspominaliśmy, ale drugą ważniejszą nawet ofensywą jest to co dzieje się w strefie globalnej presji na Platformy cyfrowe, żeby w końcu wzięły odpowiedzialność za walkę z informacją o tym ciągle mówiliśmy mówimy ciągle o tej odpowiedzialności w obiektach tak za to co się dzieje co z nich publikowane tylko do tej pory mówili o tym eksperci mówienie dziennikarze mówienie po części politycy nawet budki temat mam wrażenie wciąż mocno niszowy ostatnich kilka dni jest ogromna, ale to ogromna presja idąca już wszyscy wielu przeróżnych środowisk w stronę mety stronę Googlea Twittera TikToka coś tak właśnie zmasowane uderzenie wymuszające na niby wzięły pełną odpowiedzialność zaczęły blokować panować propagandowe dezinformacyjne treści nie produkowane przez Rosję 1 taki zresztą apeli ten sygnowany przez polskie media to jest list, który podpisał i TOK FM i Gazeta wyborcza spidersweb kilkanaście innych dużych polskich redakcję oraz wielu wielu dziennikarzy i to jest tylko jeden z wielu listów jak zaczęłam szukać co się dzieje w naszym tylko w naszym kawałku Europy Europy środkowo-wschodniej to podobnych apeli stanowią kilkanaście one wszystkie rezonują one wszystkie mają jednak wpływ co więcej takich nacisków jest już tak dużo, że Platformy faktycznie zaczęły wyciszać te propagandową tubę Kremla, czyli RT, czyli Rasia tutaj były nasze dajcie Sputnika na Zachodzie to oczywiście wciąż nie jest wystarczające i póki co skupia się raczej na Rosję albo w oku Rosji, jakie są działania trochę już bliższe wzięcie odpowiedzialności, ale widać w obiektach jeszcze nie wiedzą bardzo co mają zrobić, bo np. wspomniana RT Che Sputnika to krok po kroku zaczęto zaczęto wyciszać, a to Facebook na początku ogłosił tylko wyłącznie zostanie blokowany mechanizm monetyzacji tych treści takiej inni wykupią wania, wykonując taki ośrodek naprawdę większego znaczenia nie ma takie same takie same przecież w dużym cudzysłowie sankcje ogłosiły Twitter i Google, czyli te związane z zarabianiem tak potem jednak YouTube poszedł sieczkę mocniej najpierw to też pata zresztą ministrów Polski Litwy Łotwy Estonii dołek zdecydował o zablokowaniu partii i Sputnika na terenie Polski Ukrainy no spoko, ale nie oszukujmy się blokowanie tych treści stosunku do społeczeństw, które już świadoma, że to co są to treści szkodliwe trochę mało po kilku dniach poszła ta blokada już całą Europę za wyjątkiem Wielkiej Brytanii Rosji pewnie za chwilkę będzie być może globalna tylko, że to są wciąż półśrodki, bo one dotyczą tego konkretnego kanału tej konkretnej wskazanej przez wszystkich palcem treści, a my mówimy my to znaczy analitycy dziennikarze eksperci wyraźnie mówią to jest kwestia wzięcia odpowiedzialności persa za to co się dzieje platform społecznościowych nie opowiadania o tym, że walczy z informacją tylko walki z informacją zatrudnienia ekspertów w językach lokalnych poprawy algorytmów wsłuchiwania się głosy fakt czeka rów na bieżąco zmiany też mechanizm zgłaszania tych treści zobaczcie państwo my wciąż nie mamy przed szpital, że w Polsce możliwości oznaczenia zgłasza jakoś też że, choć tę informację to sobie kombinowania może mową nienawiści, a może jakieś szkodliwe treści jak szkodliwe treści i te zmiany są trochę za wolne, aczkolwiek widać naciski widać naciski i równolegle z tą walką z dezinformacją na wielu poziomach na wielu platformach no dzieją się te realne i właściwie najważniejsze najważniejsze restrykcje nakładane na Rosję, czyli sankcje gospodarcze i technologiczne wszyscy skupiamy się zresztą bardzo słusznie na tych sankcjach gospodarczych, czyli na odcięcie Rosji od systemu rozliczeń psuje wyrzucenie jej z giełdowych indeksów tymczasem to sankcje gospodarcze w połączeniu z technologicznymi mogą cofnąć Rosję o kilkadziesiąt lat i rzeczywiście ze współpracy z Rosją, a coraz częściej z Białorusią wycofuje się firma za firmą ma nie ma co się oszukiwać część tych działań to są działania takie wizerunkowe troszkę jest także teraz wstyd po prostu cokolwiek mieć wspólnego z Rosją i zaczyna się wielkie wycofywanie produktów czy sprzedawanie udziałów część jednak z działań może mieć naprawdę głębsze podłoże głębsze, bo związane z tym, że prowadzone są działania, które mogą za skutkowała tym, że Rosja nie będzie w stanie nie będzie mogła importować Zachodu żadnych rozwiniętych technologii, a szczególnie półprzewodników, które są sercem rozumem umysłem wszystkim tak naprawdę duszą dzisiejszego nowoczesnego świata o tym jak bolesny może być brak tych półprzewodników na własnej skórze przekonaliśmy się przecież zaledwie kilka miesięcy temu, kiedy nie mogliśmy, kiedy mecz musieliśmy miesiącami czekać na zakup nowego samochodu albo kiedy przesuwały się premiery nowych urządzeń tak jak smartfony, bo zostało producenci nie mieli dostępu oraz wciąż mają ten kryzys półprzewodnikowy wciąż trwa awantura z dostawami jest rzeczą, ale już nie jest to co przed pandemią, ale znaleźliśmy takiego największą ze strony wciąż są innego są zerwane łańcuchy dostaw, a co innego blokowanie łańcuchów dostaw, więc jeżeli dojdzie do takich faktycznych ograniczeń w stosunku do Rosji to Rosja będzie naprawdę potężnym kłopocie potężnym mamy przykłady Ros nie będzie mogła np. stosować tych półprzewodników do produkcji sprzętu medycznego sprzętu wojskowego ciężkich maszyn inteligentnych sieci baterii no i praktycznie wszystkich systemów komputerowych jest to dla nowoczesnego społeczeństwa opartego na wiedzy jest to naprawdę potężny cios, chociaż Rosja już dzisiaj nie jest najbardziej rozpoznawalna w tym świecie nowych technologii nie zajmuje tam prominentnego miejsca, jakie zajmują stany Zjednoczone Chiny Europa to jak przypuszcza dr Jarosław Macała te sankcje mogą je wręcz albo zatrzymać w dwudziestym wieku albo potknąć ramiona Chin Rosja to jest państwo na dobrą sprawę państwo surowcowe, czyli takie państwo, które jest państwo epoki industrialnej to znaczy z grą my wszystkie państwa najbogatszy żyjący przepraszam uzyskują największy dochód na eksporcie technologii myśli nie nie surowców natomiast Rosja też państwo, które państwo epoki postindustrialnej tylko industrialnych, bo znaczna większość się jej wymiany za granicą stanowią surowce albo tam wyrobiła mało przetworzone natomiast nie jest zdolna do nawet w przypadku militarnej to najlepiej rozwinięty sektor gospodarki rosyjskiej ten związany z wojskowością i to tam musi Expo importować kraść nawet mówiąc dosłownie tego w tym optycznie wywiad gospodarczy zajmuję rozmaite technologie, więc w tym sensie nie jest samodzielna Polska też nie jest samodzielna tyscy tzw. rozwój zależny od teoria dependencji stworzona w Ameryce Południowej, a my, która tłumaczyła, dlaczego państwo Ameryki Południowej są biele i mimo tego, że dysponują różnymi różnymi tymi, zwłaszcza surowcową ludnościowy mi rzeczami są w dalszym ciągu je właśnie, dlatego że żyjemy w świecie, gdzie opozycji państw nie decyduje już ile produkuje węgla Stali czy ropy, ale decyduje decyduje tzw. myślę, czyli to co związane jest z techniką nauką badaniami detal i tu jest być może klub u tego wszystkiego co obserwujemy bo kiedy widzimy te odcięcia Rosji to zapowiadane kolejne sankcje związane z odcinaniem wysokich technologii to mi się osobiście przypominają czasy zimnej wojny i tego jak wcześniej zachód odciął kraje bloku wschodniego od technologii komputerowych, które dopiero zaczęły się rozwijać w ramach topu takie embargo nazwane kokon komitet koordynacyjny wielostronnej kontroli eksportu powołany w czterdziestym dziewiątym roku, który bardzo skutecznie wszystkim krajom bloku wschodniego blokował dostęp do Kowar eksport technologii związanych z komputeryzacji ją to na co pozwala to wprowadzenie takich starszych rozwiązań i widać było jak w efekcie krok po kroku dekada po dekadzie mimo tego, że związek Radzieckiego satelity też miał ogromne nakłady na rozwój gospodarczy taki technologiczny zastępował takim wielka przepaść po prostu wyrwał i wiele teorii mówiących właśnie, że w efekcie w latach osiemdziesiątych to wielka wyrwa przełożyła się na kryzys gospodarczy bloku wschodniego i doprowadziła do upadku całego ZSRR oraz oraz no upadku komunizmu są też takie wyliczenia, które szacują, że dystans taki czasowy pomiędzy Zachodem, a ówczesnym związkiem Radzieckim wynosi ono tak 1015 lat, więc no to jest przepaść tak tak tak to jak się rozmawia też z polskimi informatykami z polskimi inżynierami, którzy zaczęli w ogóle poseł rewolucję informatyczną w latach pięćdziesiątych sześćdziesiątych to mocno tym mocno mówią, że na początku to był bardzo bardzo zbliżone krok krok zaczęło się rozjeżdżać około lat siedemdziesiątych i nie byliśmy w stanie w ogóle go przeskoczyć, więc te działania dzisiejsze są bardzo podobna spytałam o to też dr Kaczmarka kurczaka i on też tak to widzi ewidentnie tak to jest nawet niemalże wprost cytowane są tutaj rozwiązania zapożyczone z tego embarga na nowoczesne technologie zbrojeniowe dla osób które, jakby pamiętają tę epokę to jest niemalże, że tak, jakby żywcem cytaty z tych sankcji np. właśnie zakaz pod nie tylko technologii podwójnego znać przez znaczenia, ale całej nowoczesnej elektroniki tak tak tak też dokładnie dokładnie powrót do próby zepchnięcia rosyjskiego rosyjskiego sektora wojskowego do stanu niemalże analogowego oczywiście takie cofnięcie nie będzie ani łatwe oni szybciej eksperci, z którymi rozmawialiśmy mówią o perspektywie 3 do 7 lat, żeby to było odczuwalne, ale pod względem konsumenckim jest odczuwalne właściwy już teraz już w tych dniach jest też takie bardziej widoczne te wszystkie nagrania z moskiewskiego metra, gdzie nagle ludziom przestały działać bilety grano na karty MasterCard i nie można dostać do metra odcięcia telefonów od nawet nie wiem gier co do projektu co oczywiście takim trochę może ten anegdotyczny anegdotyczny przykładem, ale jednak pokazuje tak czy mamy do czynienia Rosjanie nie mogą też korzystać opór i długu po jej rodząca względu na blokady kart nie mogą zapłacić ze Spotify czy Netfliksa Paramount Pictures Disney Sony one Brother wszystkie zawieszają po kolei działalność w Rosji, ale prawdę mówiąc ważniejsze groźniejsze są decyzje firm takich jak rak i SAP oraz zawiesił swoją działalność w Rosji 3 godziny po tym, jak ukraiński minister cyfryzacji Mika miło Fedorowicz zamieścił tweeta wzywającego właśnie te firmy do zawieszenia współpracy sprzedaży wsparcia aktualizacja oprogramowania dla klientów z Rosji zresztą to co robi Mika i OFE do wyborów to jest bardzo ciekawe, bo taka dyplomacja twitterowe prawda nawet nie wiem czy twitterowej dyplomacji Zobacz on wykorzystany Odra wykorzystuje Twittera to z tego kanału pisze bezpośrednio do największych tous świata technologii od Tima Cooka i ono maska wskazuje palcem i mówić mogą rodak mówiono zielono trochę wstyd, żeby wasza firma współpracował z agresorem te firmy to robią, a co więcej on przed wybuchem wojny zrobił sobie taki Tour po Dolinie Krzemowej i spotykał się właśnie z największymi tuzami tamtejszych firm właśnie spotyka się ze wspomnianym Jankiem więc, o co też pokazuje, że Ukraina miała poczucie, że jest to zagrożenie naprawdę poważne i trzeba się na wielu polach szykować i właśnie również polach takich technologiczną cyfrowo miękkich tak to znaczy budowania sieci kontaktów bardzo cenna lekcja naprawdę też naszych polityków bardzo bardzo cenna lekcja widać, że ona dzisiaj procentuje, że z 1 strony są te osiągane wyniki takie w wojnie informacyjnej, bo okazuje się, że ministerstwo na karku zaczepia się bardzo ważnych ludzi świata i oni odpowiadają i działają działają też ma dostarczający na rynki dokładnie, żeby było połączenie na Ukrainie na możliwe no to nie są tylko działania wizerunkowe one są też wskazują, po której stronie będą grały firmy amerykańskiej, której stronie będzie dawała Dolina Krzemowa to jest jak wywieszenie naprawdę taki niebiesko żółtej flagi i decyzje decyzje biznesowe będą zatem postępował, więc i właśnie dlatego wycofanie się oraz la i Sapa z Rosji może przysporzyć temu krajowi bardzo poważnych szkód kupa no bo to jest przypomnijmy to chodzi o program o oprogramowanie do obsługi firm i rozwiązania chmurowe, więc ono podstawę takiej działalności biznesowej jest by nie wyobrażam, że największe spółki po prostu przemysłowe czy biznesowe Rosji nowa też jakoś przetrwają sankcje będą w stanie skutecznie funkcjonować współczesnym świecie bez dostępu do nowych rozwiązań chmurowych takich dzisiejsza Rosja sama w sobie nie oferuje jest też dużo głosów wzywających generalnie do całkowitego odcięcia Rosji od zachodnich technologii w tym od tych usług internetowych, a to bardzo niedobry pomysł właśnie bardzo niebezpieczny pomysł co innego embargo na wysokie technologie są na embargo na technologie takie konsumenckie, które mogą utrudnić funkcjonowanie po prostu być takim klapsem dla Rosji i no coś dla elit rosyjskich rosyjskich obywateli, a co innego odcięcie ludzi od dostępu do alternatywnych i po prostu często jedynych prawdziwych danych rzetelnych źródeł informacji rozmawiałem o tym z Jessicą uroczysty, ale jest niezwykle ciekawą postacią to jest fińska dziennikarka, która kilka lat temu zasłynęła głośnym śledztwem dotyczącym funkcjonowania tego systemu propagandy dezinformacji rosyjskiej i trolli Putina potem zajęła tą tematyką tą no ona została po prostu zniszczona dziewczyna została tak zgłębią przez rosyjskie trolle w swojej ojczyźnie, że musiało wyjechać to było groźby karalne to był stoki to było wszystko mowa nienawiści wyjechała na kilka lat teraz już wróciła mieszka w Finlandii nie mówi dokładnie, gdzie mieszka pan rozmawia i właśnie rozmawiałyśmy o całej tej sytuacji związanej z informacją, ale też właśnie o tym czy odcinać Rosji odmianie społecznością Chloe Wrocław wnętrza w tym udziału, a Connection czy zgłasza online oczka absolutnie na nie rekomendowałbym odcinania Rosji w sferze internetu absolutnie nie to coś do czego zresztą dąży sam reżim Putina i to już Rosja testuje oczywiście w celu ograniczenia własnym obywatelom dostępu do wszelkich innych źródeł informacji za wyjątkiem propagandowych, które sami przygotowują w żadnym razie nie polecałabym takiego kierunku zasadniczo takie działania to narzędzie autokratów i państw takich jak Chiny czy Korea Północna po już teraz obserwujemy jak Rosja blokuje własnym obywatelom dostęp do rzetelnych materiałów medialnych z zachodnich państw mamy sytuację, w której media muszą wypełniać kolejne wymogi i stosować specjalne sztuczki by treści w ogóle dotarł do Rosjan obywatelom Rosji jest naprawdę ciężko dotrzeć do takich informacji, więc nie powinniśmy dążyć do jeszcze większego utrudniania im tego dostęp co jasno nie wyszedł nad meczem i Mocha i faktycznie mamy rocznie po takim potężnym wyzwaniem, bo ja rozumiem te głosy wzywające do odcinania również będzie społecznościowych w Rosji, ale na 100% zgadzam się z Rosji to był bardzo niebezpieczny mechanizm, bo już teraz Rosjanie są poddani bardzo silnej propagandzie Kremla, bo jak silnej floty Piotr zaczął docierać kolejne relacje z tego co pokazują media państwowe rosyjskie jak wykorzystują dzieci to propagandy wypowiedzi Rosjan 8 mienia lub stosuje się własnej głowie jak czytam wypowiedzi słucham wypowiedzi nie mam skojarzenia rzecz ludzie są tak indukcji do trenowania, jakby to było czasy stalinowskie lub faszystowskie Niemcy naprawdę za chwilę staną zaczną śpiewać Wiesiek w tym w komorę kojarzy z tą słynną scenę dane dotyczą dotyczą bilansu asy w ich życie państwo to ja przytoczę fragment odpowiedzi, jaką Sebastian Stodolak dziennikarz między nimi Dziennika gazety prawnej dostał od znajomego Rosjanina po tym, jak próbował opowiedzieć mu po prostu o tym co się dzieje faktycznie na Ukrainie Sebastian opublikował dotyczącą komunikację na Twitterze, więc publiczna też mamy do niej do niej link w opisie to taki drobny fragment dosłownie nie jest to jest w komunikacji, gdzie ten Rosjanin Aleks pisze chociażby tak niemalże cała wschodnia Ukraina jest rosyjskojęzyczna i to ci ludzie spotykają teraz witają oraz rosyjską rosyjskie wojska i nie widzą w nich coraz agresorem ów obejrzy sobie nagrania wideo mecz w Opolu, gdzie rosyjscy żołnierze przynoszą przywożą pomoc humanitarną i kolejne konwoje z tą pomocą humanitarną są w drodze nikt ani zachód ani Ukraina ukraiński rząd nie zawrócił sobie głowy, żeby zorganizować tego typu wsparcie dla tamtejszej populacji itd. itd. jeszcze ten gra Rosja dzięki Rosjanie pisze rząd nie popiera prezydenta Putina on po prostu jest za prawami człowieka, więc jest przerażająca do jakiego stopnia duża część społeczeństwa rosyjskiego faktycznie uwierzyła propagandzie no z naszego takiego Zachodniego punktu widzenia jest wręcz niewiarygodne, ale też pokazuje jak skuteczne przekazywanie dezinformacji wpływa na obywateli to właśnie jest ta konsekwencja wyłączenia Zachodniego internetu dla Rosjan, bo Rosja zresztą się do tego przygotowywała Samorządowego szykują na prawdę mówiąc nie wiem czy my musimy musimy blokować osią mija się bowiem, że Rosja sama zrobi Rosja już wykonała pierwsze kroki spowalnia Twittera od TikToka wymusza ban na treści wojenne dla użytkowników poniżej osiemnastego roku życia nawet wspomniany już Netflix nie wiadomo czy Rosja się utrzyma, bo nie zamierza poddać się rządowym regulacjom rosyjskim, które zmuszają ten serwis do nadawania 20 federalnych kanałów telewizyjnych na Kreml zaczął też poważnie ograniczać róż już nam dostęp m.in. do Wisły trafia Deutsche Welle Radia swoboda znaczyli widać, że robi co może, żeby odcinać głosy tych zachodnich mediów na swoim terytorium prawdę mówiąc nie mam takie poczucie, że Rosja po prostu zaczną podążać ścieżką Chin, czyli buduje taki swój własny odcięty od reszty świata ekosystem internetowy medialny tak jak Chiny otoczyły dno 20 lat temu cyfrowym wielkim murem tak teraz Rosja zaczyna swój taki mur budować zresztą buduje po prostu buduje Rune własny internet przygotowywać do tego dobrych kilku lat eksperymentowała kilka lat temu uderzy 2 lata temu wyłączając inne usługi, zostawiając tylko ponad, żeby sprawdzić czy może funkcjonować runa to takie kontrolowane przez państwo internat, a teraz znalazła do tego modelu dodatkowo uzasadnienie zły zachód uderza nią, więc musi bronić obywateli przed zalewem do mnie dezinformacji zachodni powiedz tak odwrócić tego kota ogonem tak też widzi to właśnie Bartosz Paszcza po pierwsze, znacznie od tego, że Rosja NATO, żeby być, żeby działać trochę w modelu modelu chińskim przygotowuje się od lat to znaczy na nas internet na to, żeby mieć swoją wersję własną wersję internetu mówiąc bardzo uproszczonym tonem wg najbardziej symptomatyczne jest to, że ten wiodącej najpopularniejszy w Rosji Rosji Platforma społecznościowa, czyli w kontakcie została właściwie wyrwana to brutalny sposób chce z rąk założyć raczej Paula Turowa przez związanych z Kremlem oligarchów krótka i tyle, a więc to ewidentnie było działanie, po czym ten teraz musimy trzymać przy sobie oczywiście tych działań na temat liczby ciągnących to zdolność odłączania Rosji tak dalej jest jest więcej toczyło się więcej stąd wiemy, że Rosja się do tego konfliktu przygotowała gospodarczą, tworząc własne tam system międzybankowej tak dalej robiła również w internecie po prostu no na pewno rzeczy patrząc na skalę sankcji patrząc na nas niestety przedłużanie tego konfliktu i chyba wszyscy mamy nadzieję, że skończy jak najszybciej ale, ale to nie są, a ogromne szanse, że Putin tutaj zmięknie to chyba kierunek faktycznie szkodzi to internet jest jasny to znaczy to jest narzędzie my w rękach władz rosyjskich, które będzie chciała zatrzymać po wszystkim pod każdym względem bez pracy coraz istotniejsze tak odchodzą pokolenia ludzi, którzy polegają telewizja w coraz bardziej dorastają pokolenia ludzi polegających na internecie i tu właściwie dochodzimy do kluczowego problemu, który nam objawiła wojną Ukrainie, bo i Paszcza trudno mówił i wielu analityków o tym pisze my mamy też podobne zdanie cała ta sytuacja związana właśnie z takim jak opinie tak czy odcinaniem najpierw Chin teraz potencjalnie Rosji co może się zatrzymać tych 2 państwach, że to kolejny państwo właśnie globalnego południa, które czują się mogą się czuć coraz bardziej odrzucono i mogą się czuć też wyalienowany w tym zachodnim systemie również technologicznym coś myśleć podobnie może im własny bezpieczny internet, który na wypadek jakiś problemów choćby społecznych czy politycznych będziemy mogli odłączyć sobie funkcjonować bezpiecznie tak bezpiecznie, czyli w ramach PLK wewnętrznej propagandy np. to jest niezwykle niebezpieczny kierunek, czyli po 30 latach od zimnej wojny podoba taka nowa żelazna kurtyna nowa żelazna cyfrowa kurtyna oddzielająca nie tylko Rosję od Zachodu tylko wręcz i inne państwa tworzyłyby takie zamknięte ogrody, na którym miałoby całkowitą kontrolę i mogłyby tam kierować swoją własną informację dezinformację i kształtować wizerunek świata na zewnątrz jakkolwiek by chciały niestety wiele na to wskazuje wiele w ogóle wskazuje właśnie na powtarzanie tych mechanizmów, które znamy znaliśmy z czasów zimnej wojny, czyli wyścig zbrojeń tym razem takich technologicznych odcięto od siebie bloki odcięte tym razem już niekoniecznie tylko ograniczeniami właśnie takimi fizycznymi ograniczeniami cyfrowymi przeciąganie i polityczne i technologiczny i ekonomiczny państw globalnego południa i rozgrywanie tych państw między sobą, a wszystko w oparach tych informacji efekt newsów propagandy no takim mało przyjemną oraz na przyszłość oczywiście ze coraz silniejszą rolą Chin, które no przecież też nie bez powodu w dalszym ciągu przemy do momentu nagrywania tego odcinka to nie spodziewałabym się o zamiarze nie ja też nie zwierzyną zna w każdym razie do tej pory nie potępiły atak Rosji na Ukrainę na ciekawy wątek wskazuje dr ma cała, który podpowiada, że być może atak Rosji na Ukrainę nie był decyzją szaleńca tylko miało poważne uzasadnienie tak miało polityczne Rosja izolowana od Zachodu nie ma wyjścia, gdzie ma pójść Rosja potrzebuje do rozwoju 2 rzeczy i z tego wynika albo Balla na zachód albo na wschód w kierunku potrzebuje kapitału technologii do tego nieba by państwo surowcowy Rosja żyje surowców głównie z większość eksportu są węglowodory, a do tego potrzebuje technologii potrzebuje kapitału kapitału i technologie może dostać albo Zachodu albo Chin oczywiście nikt nie daje za darmo natomiast różnica polega na czy na tym, że zachód stawia warunki polityczne, czyli żąda, żeby cię żąda naciska na Rosję, żeby dokonać zmiany, które byśmy nazwali zmianami pewnej pewnej western za co nie tej powierzchownej, ale też dotyczącej systemu politycznego i tak dal to państwa buduje czy różny sposób pokazuje teraz też to przecież widać natomiast Chińczycy dają pieniądze i dają technologie nie stawiają warunków politycznych dla nich dzisiaj 1 rzecz stabilność władzy i ważne są stabilność władzy tak naprawdę gwarantuję oczywiście, tym bardziej ci wiele wskazuje na to, że szykuje nam się świat takimi 2 być może powiązanymi ze sobą silniej niż obecnie i autorytarnie not to dobra dyktatorską po prostu rządzonymi potęgami Rosją Chinami potęgami, które też coraz bardziej do kontroli swoich obywateli, ale też do budowy globalnych przewag będą potrzebowały będą inwestowały w technologię w tym no oczywiście technologie nadzoru a kiedy dołożymy do tej układanki jeszcze wspomniane już w aktach, które już dzisiaj faktycznie muszą walczyć oswoją niezależność i o zaufanie klientów no to faktycznie widać, że Europie środkowej na dramacie Ukrainy i Ukraińców zaczynam się wykluwać nowe mocno cyfrowy ład, który wcale niekoniecznie będzie takim prawdziwym ładem prawdzie porządkiem znaczy jakimś porządkiem będzie ono będzie taki porządek, który zagwarantuje nam spokój bezpieczeństwo dostatnie życie i demokrację tak trochę zostawiamy to w zawieszeniu nie myślę, że będziemy kontynuowały w kolejnych odcinkach tematy Ukrainy oraz rozgrywek cyfrowych w Ukrainie wokół Ukrainy tutaj nie ma prostych odpowiedzi dużo się strasznie dzieje też nie ukrywamy nagrywanie dlatego tego klubu dla nas bardzo trudno to bardzo trudne i osobiście i zawodowe też trudno było wybrać najważniejsze wątki i układa się z tego sensowną całość w tym, że wiemy, że po prostu z tą mnogością tematów mierzą się dzisiaj wszyscy i nie tylko dziennikarze dużą mierzą się z tym przede wszystkim ludzie są zagubieni i to zagubienie też łatwiej wchodzi wspomniana informacja chaos przeróżne takie obawy o przyszłość mamy nadzieję, że brzmi po części udało nam się może nie te obawy rozwiać, ale wytłumaczyć czym mamy do czynienia na co warto zwracać uwagę, gdzie są zasłony dymne nie są takie króciutkie tymczasowe malutki awanturka, na które to niema co za bardzo tu za dużo emocji nie tracić na zakończenie przypominamy, że nasz podcast jest dostępny na TOK FM aplikacja TOK FM i we wszystkich spotka nowych platformach naszą wydawczyni jest Magdalena Bielecka za najlepszą jakość dźwięku odpowiada pan gepard, czyli Bartosz Dąbrowski jak zawsze zapraszamy od osób skrępowania pisania do nas z opiniami uwagami tym razem też bardzo zaproszono wydawać nam znać, które konkretnie zagadnienia związane z tym cyfrowym odliczą wojny Ukrainie budzą największe problemy ze zrozumieniem największe pytania postaramy się nie odpowiedzi w kolejnych odcinkach w opisie tego odcinka umieścimy też linki do źródeł do omawianych tekstów podcastów wspominanych kwitów tak, żeby można było w pełni obejrzeć ten obraz sytuacji, o których mówiłyśmy Piszcie do nas w mediach społecznościowych i Piszcie na historię małpa TOK kropkę FM do usłyszenia do złożenia technologii Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: TECHSTORIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POSŁUCHAJ RÓWNIEŻ

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Black Weeks w TOK FM Premium to 60% zniżki na wszystkie pakiety. Podcasty i Radio TOK FM bez reklam w najniższej cenie w roku! Poznaj nowy pakiet "RAZEM" dla 3 osób.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA