REKLAMA

Jak chronić zabytki kultury ukraińskiej w czasie wojny?

Kultura Osobista
Data emisji:
2022-03-11 11:40
Audycja:
Czas trwania:
14:31 min.
Udostępnij:

Rozmowa z dr. Michałem Laszczkowskim, prezesem Fundacji Dziedzictwa Kulturowego o tym jakie są obecnie potrzeby ukraińskich konserwatorów zabytków i jakie wsparcie płynie ze strony polskich instytucji.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dzień dobry przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska dr Michał Laszczkowski prezes fundacji dziedzictwa kulturowego jest gościem kultury osobistej witam serdecznie dzień dobry pani dobry państwu 19lutego napisał pan na Facebooku tak cały czas myślą moich przyjaciołach znajomych z Ukrainy od przeszło 10 lat pracujemy tam przy obiektach wspólnego dziedzictwa kulturowego udało się zrobić bardzo dużo jestem przekonany, że wiele jeszcze zrobimy planujemy kolejny sezon prac Rozwiń » konserwatorskich wierzę, że groźba wojny to tylko groźba nie damy się zastraszyć trzymaj się i rozwijaj Ukrainą i do tego wpisu dołączył pan zdjęcia odnowionego przez fundację dziedzictwa kulturowego kilka lat temu pomnika nagrobnego Iwana franki na cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie no i 5 dni później nic nie było już takie samo na świat runął w pierwszej kolejności oczywiście myśleliśmy myślimy nadal ratowaniu ludzi i ratowaniu ludzkiego życia w Ukrainie, ale myślę, że jedną z pierwszych pana myśli było też pytanie, a co z zabytkami ukraińskiej kultury i prawdę powiedziawszy nie do końca to znaczy ja sam jestem zszokowany tym, że ta wojna wybuchła, że jest tak tak dramatyczna to znaczy moje pokolenie nie wyobrażało sobie wojny w Europie to nasze poczucie bezpieczeństwa stał zachwiana, ale w dalszym ciągu uważam, że nie możemy dać zastraszyć musimy myśleć o tym co będzie za rok za 2 za 51015, bo o w naszej części Europy od setek lat od przetaczają się różnego rodzaju konflikty różnego rodzaju wojny na części Europy w porównaniu z Europą zachodnią jest bardzo wyniszczony uboga również zabytki, ale to wynika po prostu dramatycznych historii i być może taka nasza środkowoeuropejska karma, że jak coś zbudujemy ktoś tam to niszczy, a potem jak odbudowujemy to znowu ktoś niszczy to znowu musimy odbudowywać, ale jesteśmy u siebie będziemy odbywać stale, tak więc mimo tych dramatycznych obrazów, które widzimy w mediach teraz najważniejsze oczywiście ratowanie życia zdrowia ludzkiego natomiast w pewnym zakresie musimy też myśleć o tym co będzie w przyszłości ja dodam, że tak naprawdę w ciągu ostatnich 10 lat, kiedy pracujemy w Ukrainie pracujemy z polską ukraińskich zespołów konserwatorskich to przyjeżdżałem przyjeżdża bardzo często widzę jak zmienia się zarówno sam kraj jak zmieniać mentalność ludzi jak zaczynamy być sobie coraz bardziej bliscy, tak więc naturalne jest to, że w obliczu zagrożenia wojennego myślami cały czas byłem przy przy moich znajomych kolegach przyjaciołach natomiast natomiast z 3 naszych konserwatorów właściwie jedno nikt też wyznaczyć osoby również przychodzi do Polski ci, którzy byli w Polsce zdecydowali się wrócić walczy dziś w Ukrainie, tak więc to co możemy zrobić dzisiaj stąd z Polski możemy wspierać te działania, które prowadziliśmy wcześniej zupełnie innym formacie no właśnie jeśli chodzi o ratowanie zabytków pan współorganizuje działania po stronie polskiej ale jakie zabytki chodzi przede wszystkim muzealne zbiory czy raczej o zabytki architektoniczne świątyń cmentarzy zawsze uważałem, że najważniejsze są działania systemowe uważam, że każdy poryw serca jest dobry, ale ważne, żeby skoordynowane stąd w pierwszej kolejności to pierwsze kilka dni tak naprawdę czekaliśmy na informacje jak wygląda ta Polska pomoc dla instytucji Ukrainy tutaj ministerstwo kultury ma wyspecjalizowane instytucje jak narodowa lat naczelna dyrekcja Archiwów Państwowych Narodowy Instytut muzealnictwa ochrony zbiorów biblioteka narodowa Instytut oczywiście Narodowy Instytut Polski dziedzictwa kulturowego za granicą i momencie to instytucje no wybuchową w pierwszej ilości skontaktowały się z ukraińskimi muzeami archiwami bibliotekami, a także z konserwatorami zabytków czy właścicielami obiektów ustaliły, jakie są najważniejsze potrzeby Instytut Polonika na miejscu w we Lwowie wymaga zabezpieczyć te najcenniejsze obiekty wiem, że ta, gdy działania są zaplanowane również w innych w innych miastach my nie natomiast taką rzeczą, która wydała się być uzupełnieniem tych działań była właśnie zbiórka materiałów przeciwpożarowych dla zabezpieczeń obiektów Ukrainie jesteśmy w stanie mówi jako tylko cały system polskiego zabezpieczyć najcenniejsze zbiory bardzo profesjonalnie natomiast pozostałe obiekty w nogę zabezpieczenia po prostu doraźnego w tym celu skontaktowaliśmy się z panią Ilonę cienko to jest naczelny rocznie, czyli z konserwator miasta miasta Lwowa, która współpracuje od wielu lat po prostu wprost powiedziała, jakie mają, jakie mają potrzeby, jakie mają potrzeby w lecie wolności to był gaśnicę w ogóle sprzęt przeciwpożarowy gaśnicę zarówno bankowe jak i proszkowe koce gaśnicze tkaniny niepalne wełna mineralna oczywiście oczywiście system montażowy do dotychczas tych do tych zabezpieczeń takie rzeczy zbieraliśmy w branży w Polsce mówi zbieraliśmy, dlatego że ta akcja powstała bardzo dynamicznie i właśnie od pierwszego momentu sieć konserwatorów zabytków miejski konserwator zabytków natychmiast uruchomiła akcję biurkowe właściwy w całej Polsce kilkudziesięciu miastach to się to działanie to działanie zainicjował stołeczny konserwator zabytków który, który bardzo chciał podziękować, bo nadał tej akcji bardzo dynamikę dołączało szereg różnych instytucji narodowej muzeum Narodowego dziedzictwa właściwie od początku nas wspiera także dokonuje zakupów, które uzupełniają to, czego nie udało zebrać zbiórce nie możemy apelowaliśmy o przynoszenie konkretnych materiałów przeważnie mamy już 1700 gasi nic, ale brakowało nam brakuje ciągle koc gaśniczy tutaj tego sekretu mamy raptem kilkaset Narodowy Instytut dziedzictwa własnych środków kupuje tego typu materiały zresztą dostał informację pana mi od pada rosyjskiego ministra kultury, że w środku jakichkolwiek niedoborów on deklaruje finansowanie właściwe wszystkiego co co będzie konieczne dodatkowe finansowanie natomiast to zresztą transporty, które idą dwutorowo częściej organizuje miasto stołeczne Warszawa swoim Halama część ministerstwo kultury tak, żeby jak najszybciej dotarły one do dotarły one tam, gdzie są potrzebne, tak więc dzisiaj z kolei napisał na Facebooku wczoraj wieczorem, że cała Polska wspiera zabezpieczenia zabytku Ukrainy i i to prawda czy wszystkie instytucje, które się sąd tego w ogóle działają profesjonalnie uzupełniamy to działania doraźne bardzo potrzebna akcja wykroczy znacząco poza poza teren Lwowa i kilku miejscowości, w których prowadzone były w ostatnich latach pracę dodatkowo zbieraliśmy środki na portalu zrzutka zrzutka PL, mimo że nasza akcja ze zbiórką nie była jeszcze wtedy zweryfikowana różne instytucje urzędy miejskie dostępne auto zebraliśmy kilkadziesiąt tysięcy złotych pierwsza część pieniędzy dzisiaj już została wysłana do Lwowa, ponieważ część materiałów jest możliwy do kupienia we Lwowie, tak więc przekazać, bo środki finansowe no i tak naprawdę czeka nasze transporty materiałowy dotrą do Lwowa, gdzie będzie centrum redystrybucji do innych do innych miast tego co zostanie wykorzystany do Lwowa do jakich miast do Żytomierza do Czernichowa do Kamieńca Podolskiego powiem szczerze ta sytuacja bardzo dynamiczna wczoraj niektóre miasta są atakowane bombardowane czy pociągami trudno wjechać z pomocy pociągi pociągi jeżdżą jeszcze do Kijowa jest możliwe dostarczenie materiału do Kijowa natomiast tutaj staramy się bardzo konkretnie rzekłem koordynować tą to pomoc w dobrej dystrybucji będzie organizowany przez stronę ukraińską, dlatego że dlatego, że nie chcielibyśmy szkłem oni najlepiej wiedzą, gdzie jest potrzebny zbieramy informacje staną się całej Ukrainy czy to przez 4 czy senatorów czy przeczyć miejski konserwator zabytków czy właśnie Instytut Polonika również zbiera informacje o potrzebach do wczoraj rozmawiałem z biskupem łuckim, który poprosił o na kilkadziesiąt gaśnic do zabezpieczenia tego doraźnego różnych obiektów sakralnych na dzisiaj rano dostaliśmy informację, że w Łucku zbombardowano lotnisko czy 3 rakiety wpadły na lotnisko jedno osoba zginęła, tak więc mamy poczucie z 1 strony dużego satysfakcji tak wielu udało się zrobić, ale trochę również bony klęski nie przewidzieliśmy tego, że nie bierze, że ta pomocna będzie będzie do strefy euro trochę trochę no będzie spadał o konkretne potrzeby konkretnych osób, a w, których miastach to okaże się właśnie tak jak pani powiedziała, gdzie będzie można to dostarczymy tak, ale to jest trochę także nikt z nas ani nikt z Ukrainy nie ma po prostu doświadczenia w zabezpieczeniu obiektu w czasie wojny trudno się do takiej akcji było przygotować to znaczy ład to znaczy inaczej w każde państwo ma swój system zabezpieczenia zbiorów na wypadek na wypadek działań zbrojnych i to się rzeczywiście dzieje polscy fachowcy spierają wspierają te instytucje muzealne archiwalne biblioteczne zabezpieczaniu tych zbiorów, ale tak, więc się co się dzieje natomiast natomiast osób w czasie, ale mi samemu trudno sobie wyobrazić, że rzeźby, które z resztą rywali my 3 lata temu przy katedrze Łacińskiej prawdopodobnie będą demontowane przez wynagrodzenie Dorociński czy, że czy, że były dochowane i magazynach to są rzeczy, których nie jest byliśmy w stanie wyobrazić jak patrzymy na to co się dzieje we wschodniej Ukrainie czy nawet nawet rzucam kilka dni temu na Facebooka zdjęcie zdjęcie drewniane 9 stołecznych cerkwi, która została po prostu zniszczone są obrazy które, które są nam aktor, który przerażają są bardzo to jest przede wszystkim bardzo blisko statystów łódzkie 100 km od polskiej polskiej granicy 8585 łyka że, gdzie prowadzimy prace jest 120 km od od granicy, a atak natomiast też tak jesteśmy głęboko przekonani mówi to naprawdę z głębokim przekonaniem może tak mój głos trochę drży i i nie jest pozbawione emocji jest głęboko przekonany, że Ukrainą wygranym 1100 głęboko przekonany o tym że, że będziemy kontynuować prace konserwatorskie jestem głęboko przekonany o tym że, że to wszystko co zostało zniszczone zostanie zostanie zbudowany nie tylko w obszarze zabytkowym mysie zajmujemy zabytkami to jest nasz mały wycinek rzeczywistości natomiast taka nasza środkowoeuropejska karma to wszystko co zostanie zniszczony zostanie odbudowana wiem że, że nie jest pan wojskowym strategiem tylko prezesem fundacji dziedzictwa kulturowego, ale muszę zadać panu to pytanie pan myśli czy w ogóle jest możliwe, że rosyjskie wojska mogą chcieć celowo właśnie atakować zabytki architektury ukraińskiej to co to co jest ważne dla ukraińskiej kultury dla dla ich dziedzictwa kulturowego zawsze jest takie zagrożenie kiedyś się oglądać sceny z ostatnich ostatnich dni czy jest, jaki był cel bombardowania szpitala położniczego, jaki był cel bombardowania prywatnych, lecz cywilnych cywilny budynków mieszkań szpitali ta racja o tym że, że Ukraina jest tak naprawdę w Grecji są narodem, że Ukraina nie jest państwem, że właściwie część część Rosji na to wszystko zawaliło już kilka kilka lat temu teraz Ukraińcy bardzo heroicznych dramatyczny sposób udowadniają że, że są dumnym walecznym narodem, że Ukraina jest państwem które, które potrafi bronić swoich granic potrafi, który potrafi walczyć o swój dom swój byt i też mam takie poczucie, że uraz Polaka bardzo dużo się w ostatnich latach zmieniła teraz ta toaleta ten szacunek życzliwość do Ukrainy Ukraińców znacząco wzrasta myśmy też mieli w pewnym momencie takie poczucie, że jedziemy sobie na na Ukrainę, bo tam jest tak inaczej, więc jest i będziemy jestem pewny, że będziemy jeździć do Ukrainy tak jak tak jak jeździmy do Europy zachodniej do Zachodniego nowoczesnego państwa, które będzie miało po prostu trochę zadań do zrobienia w aspekcie budowy, ale Ukraińcy są nowoczesnym europejskim narodem udowadniają to każdego dnia proszę powiedzieć jak każdy z nas teraz słuchać Radia TOK FM może wspomóc państwa działania na ten na ten moment na tę chwilę na tę chwilę ukończymy sortowanie materiałów w magazynach tych, które udało się zebrać narodowej i dziedzictwa do wykupu już wszystko co w Warszawie co gaśniczych natomiast natomiast ruszają pierwsze na 0101. transport ruszył ten organizowany przez stołecznego konserwatora zabytków jutro rusza ten organizuje ministerstwo kultury sukcesywnie będziemy opróżniać magazyny i zobaczymy tak naprawdę co będzie potrzeba kilka dni zobaczymy jak ta dystrybucja we Lwowie funkcjonuje co jest jeszcze co jest jeszcze potrzebne zbieramy środki finansowe na portalu zrzutka PL zbiórka dla zabezpieczenia zabytków Ukrainy taki tak się nazywa to nasza nasza zbiórka i momencie w tym będzie mieli pierwsze sygnały ze strony ze strony ukraińskich partnerów to już jest potrzebne natychmiast uruchamiamy kolejne działania jeśli będzie taka potrzeba, chociaż w głębi serca mam takie poczucie, że do chciałbym, żeby te nasze działania okazały się być niepotrzebne, żebyśmy po prostu się narobili nazbierali materiałów z przesłali na tamtą stronę granicy, a potem, żeby się okazało, że nie było to potrzebne, bo to byłaby najwspanialsza informacja bardzo dziękuję dr Michał Laszczkowski prezes fundacji dziedzictwa kulturowego był gościem kultury osobistej dziękuję bardzo, dziękuję państwu i Marta Perchuć-Burzyńska do usłyszenia dziękuję jeszcze Szczepanowi Żakowi za pomoc w przygotowaniu programu czesne informacje w TOK FM Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KULTURA OSOBISTA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 40% zniżką! Dobrego słuchania w 2023!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA