REKLAMA

Zwierzęta w cieniu wojny. Jak bardzo krzywdzi je inwazja w Ukrainie?

Wieczór Radia TOK FM
Data emisji:
2022-04-21 23:00
Czas trwania:
46:26 min.
Udostępnij:

Jakiego rodzaju krzywdy doznają zwierzęta w Ukrainie ze względu na swój status względem człowieka? Jaka jest skala przemocy je dotykająca? W jakim stanie będzie przyroda po końcu wojny i jak długo będzie się odbudowywać? I co można by już teraz zmienić, by na przyszłość bardziej pomóc zwierzętom?

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
wieczór Radia TOK FM przy mikrofonie Małgorzata Połczyńska naszymi gośćmi są teraz Dariusz Gzyra filozof działacz społeczny autor książki dziękuję za chińskie oczy jak widzimy zwierzęta dobry wieczór dobry wieczór oraz prof. Marcin Urbaniak bioetyk środowiskowe i kognitywistyka Uniwersytetu pedagogicznego w Krakowie dobry wieczór dobry wieczór rozmawiamy dzisiaj o ofiarach wojnę, ale od tych, o których mówi się mało albo wcale, czyli o nieludzkich ofiara wojny Rozwiń » wywołanej i prowadzonej przez ludzi to oczywiście w kontekście tego co się dzieje w Ukrainie i tak może na początek, jakbyście po nazywali i ewentualnie pogrupować to ofiary ze względu na to, jaką rolę pełnią w naszym en tra pod centrum im wiedzę i w związku z tym być może na jakiego rodzaju krzywdy są narażone, kto pierwszy na mogę powiedzieć tutaj coś o tych od tych KT tej kategoryzacji one ważne, dlatego że porządkuje nam trochę ten niezwykle skomplikowany fenomen, czyli uczestnictwa czy uczestnictwa zwierząt w wojnie w postaci ofiar, ale czasami po stronie walczących one są w toczonej jak dyskursu też narodowe pewnie z powiemy no i trzeba trzeba ten ogrom informacji, które codziennie, bo docierają są związane w różnych kontekstach zwierzętami w jaki sposób uporządkować i dobrym przykładem jest właśnie kategoryzacja jedne tych podstawowych grup zwierząt, których się mówi np. koncepcji z polis, czyli zwierząt udomowionych, które byśmy podzielili sobie na zwierzęta tzw. towarzyszące gospodarskie później zwierząt tzw. dzikich na i tych zwierząt, które są np. w miastach lub szerzej mówiąc w jaki sposób korzystają z obecności człowieka, więc tak z grubsza można było podzielić to zacznijmy może w takim razie od zwierząt towarzyszących i tutaj na początek od tych, które są najbliżej człowieka są na co dzień człowiek zbudował sobie z nimi, więc mam tutaj na myśli takie zwierzęta jak chcecie jak koty no to jest sytuacja niezwykła zupełnie jeśli chodzi o zwierzęta tzw. domowy czy towarzyszące, ponieważ one przypadku tego konfiturę akurat pojawimy się bardzo licznie przestrzeni medialnej rada ciągle widzimy ich wizerunki różnych kontekstach jako poza ludzkich uchodźców również i powiedziałbym, że one nawet występują często w takich kontekstach, w których w ogóle wcześniej nie występowały np. ilustrując doniesienia, które w ogóle nie są poświęcone zwierzętom i resort zdaje się na jakieś tam fragmentów frontu czy poświęcony jakiemuś tam wybranego aspektom wojny mamy tym razem zdjęcie np. ruin Scottem, gdzie siedzącym prawa to jest coś, czego wcześniej nie mieliśmy zdecydowanie taka obecność wizerunkowa zwierząt bez tej specyficznej grupy zwierząt głównie tych towarzyszących odda no oczywiście te relacje, które dotyczą, iż faktycznie znów i takiej fali pomocy strony chyba w Polsce mieliśmy do czynienia właśnie pomocy zwierzętom wczesnym ratowane tam na miejscu bądź przewożone, żeby ratować tutaj na miejscu taka fala pomocy przy czym niektóre formy tej pomocy przybierają naprawdę takie postaci niemal heroiczne to znaczy faktycznie ludzie jadą tereny które, które są po prostu niezwykle niebezpieczne czasem ludzie tracą życie, ratując te zwierzęta, wywożąc jest terenów zagrożonych prawda tego wcześniej nie było to są takie nowe elementy, dlaczego raz się pojawiły, a nie nie mam 1 odpowiedzi, ale jest jakaś nowa opowieść również nowa opowieść o wojsku jako takim zauważcie państwo, że bardzo wiele zdjęć relacji dotyczących życia żołnierzy czy w ogóle działań wojskowych też określonych i wizerunkami zwierząt tak jakby to była część po prostu działań informacyjnych pomnik PR-owy składa i nic takiego ocieplania wizerunku żołnierza tu nie tylko zabija z konieczności, prowadząc wojnę sprawiedliwą obronną, ale również potrafi być dobry łagodny czuły państwo zdjęcia z kotem czy psem przytulane itd. czemuś zwierzęta służą to znaczy niestety tak jest, bo oczywiście wiele z tych przykładów, o których mówił ktoś jeszcze pewnie powiemy mat po prostu odnosi się do szacunku wobec zwierząt stąd się bierze czy rzeczywistego zainteresowania przyrodą, ale część tych wizerunków to jest ewidentnie instrumentalne traktowanie zwierząt to dobrze by było chyba rozróżnić, choć nie jest łatwo tym tak Marcin Urbaniak kandydat tego mam tylko jeszcze 1 rzecz, że ta kwestia intensywnego ratowania zwierząt towarzyszących, która przybrała imponujące rozmiary w Polsce brane pod uwagę ilość inicjatyw akcji organizowanych z od strony polskiej, jeżeli chodzi o przyjmowanie uchodźców poza ludzkich i wysyłanie też paczek pomocowych dla schronisk bezpośrednio dla opiekunów opiekunek na granicy to jest rzecz naprawdę godna podziwu z drugiej strony docierają przez media komunikaty ratowanych psach kotach ewentualnie koniach, a szczególnie na początku wybuchu wojny 2 miesiące temu macie trudniejszą problem ja te komunikaty kontrował się wokół rasowych jeszcze tam psów kotów, a jakże w dużej ilości ratowanych o wciąż media milczą albo donoszą specyficzny sposób o zwierzętach z innych grup, które też są bliskie relacje z człowiekiem ma myśli wzięta w laboratoriach fermach przemysłowych czy brak logicznych i te są nagrody komunikat uzupełnia pokazujące, że podczas ratowania tych zwierząt my wciąż podtrzymujemy myślenia polega na tym, że pies kot towarzyszące zwierzę jest członkiem rodziny ewentualnie gryzonie ptaki egzotyczne, bo też są duże ilości ratowane, że to możliwa natomiast cała masa zwierząt wykorzystywanych w celach czysto instrumentalnych przedmiotowych albo w przemyśle rozrywkowym albo naukowym, a konsumpcyjną są porzucone ewentualnie są próby ratowania jak np. Kijewskiego przewieziono go tak reset udało się ewakuować do poznańskiego zoologicznego, ale tutaj też mamy kontynuację nie tego rozwarstwienia wrażliwości czasu pokoju, czyli w czasie wojennym, gdzie się w szaleńczą imponujący sposób ratujemy naszych towarzyszy poza ludzkich natomiast eksploatowane zwierzęta są po prostu porzucona i umierają w bardzo dramatyczne niewyobrażalny sposób jeśli chodzi o cierpienia i 1 to jeszcze na marginesie dodała kilka takich kwestii 1 to związane z tym że, owszem, teraz ratujemy np. psa, ale po pierwsze, jeżeli chodzi nawet te pomoc ze strony Polski to też z tym bywa różnie to znaczy, jeżeli chodzi o te zwierzęta, które były przewidziane z konkretnymi osobami, które miały swoich opiekunów to tutaj Główny Inspektorat Weterynarii zrobił ukłon w tę stronę i ze działał szybko uprościł procedury związane z wjazdem takich osób choćby tutaj pod kątem właśnie braku dowodu zaszczepienia albo w ogóle po prostu braku takiego szczepienia pozwolono na to natomiast inaczej się sytuacja przedstawiała, jeżeli chodzi o pomoc psom kotom, które były wywożone ze schroniska ile się to oczywiście udało, bo z tym też było różnie tutaj taki przykład choćby ze schroniska w rodzące w obwodzie kijowskim, gdzie przebywała prawie 500 psów, a finalnie przeżyła 150, bo w momencie, kiedy Rosjanie byli tam w natarciu to zwierzęta były po prostu pozamykane w klatkach bez jedzenia bez wody mieszkańcom zabroniono tam wstępu, ale tutaj właśnie jeszcze też jak gdyby to rozróżnienie na NATO zwierzęta, które miały to szczęście, że zostały zabrane przez swoich opiekunów nie zostały pozostawione w domach, a przecież takie przypadki są i naj po prostu im udało się dostać, a druga jeszcze kwestia taka, że też, jeżeli chodzi o samą Ukrainę to zwierzęta może w Polsce problem bezdomności zwierząt nadal istnieje, bo to tam z tego co się orientuję to jest jeszcze większe wyzwanie nie ma czegoś takiego jak choćby państwo schroniska ta pomoc jest w ogóle oparta tylko na pomocy osób, które no po prostu czują taką potrzebę i jakoś to wsparcie takim zwierzętom organizują, ale druga rzecz to to już, o czym tutaj zaczęliście mówić, czyli zwierzęta, które no właśnie miały tego szczęścia, że urodziły się jako w postaci choćby psów kotów tylko te zwierzęta, które po prostu traktor traktujemy jako ludzie na co dzień przedmiotowo i no właśnie, jaka tutaj jest sytuacja jak jeszcze chciał kilkaset jednak powiedzieć te zwierzęta domowe, bo też wzorem zauważy liście, że towarzyszący słusznie założyliście, że wojna w zasadzie odtwarza te podziały, które były nic z czasów tzw. pokoju czy nie wojny i rzeczywiście do jakiej kategorii wpadniesz kulturowej jako zwierzę taki jest twój los i wojna tego nie zmienia tutaj oczywiście odbiciem tego są te zastrzeżenia, które była Inspekcja weterynaryjna, że te te to uwolnienie to możliwość przewożenia nie będzie dotyczyć zwierząt gospodarskich daczy tam te uproszczenia procedur dotyczy rzeczywiście głównie przykładów fretek, ale to też, aby powiedzieć, że przez gryzonie czy króliki czy płazy gady to w ogóle nie wożone są chyba bez pozwolenia bada także to też taki ciekawy ciekawy element bale w ogóle na granicy jest strasznie dużo problemów z interpretacją tego prawa tak jak państwo trochę zawiodło może bardzo nawet to zawiodło, stwarzając te lokalne nasze narodowe przepisy by z drugiej strony mamy prawo unijne panuje chaos mamy zresztą i w związku z tym reakcję pod w postaci petycji chociażby uproszczenie procedur prawda głów mamy też racje dotyczące twarz związanego z działania poszczególnych ludzi, którzy nie dają radę w takich warunkach lekarze weterynarii, którzy wpadają w rutynę przestają empatyczni traktować zwierzęta czy pograniczników, którzy przystają już zrozumieć, że to też jest życie, które czuć czuje nawet nie jest życiem niskim często słyszymy widzimy w relacjach ludzi, którzy wciąż trzeba to zwierzęta woda także mamy pewien problem na granicy, który no jest straszne, bo dotyczy specjalnego czasu dotyczy ratowania życia i w momencie, kiedy nie następuje w tym dziwny jest trudnym momencie formalizacja tona kosztuje jeszcze więcej jest jeszcze straszniejsza niż na cały dzień się tu też gotowi powiedzieć, że wiele osób w ogóle zostało Ukrainie po to, żeby zostać ze swoimi zwierzętami da to też taki ciekawy element ten się, że o tym też wcześniej informowano w przypadku innych konfliktów, ale były także niestety takie przypadki, kiedy zwierzęta zostawały na miejscu, choć ludzie starali się uciec lub uciekali i sam widziałem firmy, które polegały na wyłamywanie drzwi czy wchodzeniu do budynków opuszczonych mieszkań porzuconych ze zwierzętami, które środki niestety umarły nie doczekają się pomocy no również takie przerażające straszne zapadające w pamięci obrazy jak i zwierzęta psy, które siedzą przy zwłokach swoich opiekunów kota im zastrzelonych to wszystko pewnie z nami zostanie nam na wiele lat, ale także ten moment, kiedy upubliczniono rozmowy rosyjskich żołnierzy i jeden z nich mówi, że jedzą psy wiemy, że te problemy aprowizacyjne wojska rosyjskiego być może to jest działanie propagandowe pisać o tym mówić być może to był hejt, ale pojawiło się to o relacjach tak samo jak pojawiały się relacje dotyczące psów jedzących zwłoki ludzkie niestety np. w jednym z reportaży kobieta wydała w tym, że zabito jej męża, którego musiała pochować pochować natychmiast po to, żeby nie czerpał go syn, który oczywiście też cierpią głód pragnienie tak jak ludzie w czasie wojny, więc mamy tych wątków straszliwie dużo aż się prosi o opisy dokładny i głęboką analizę postaci, jakie święta stycznej książki na ten temat no i teraz tych gospodarskich no tak tutaj znowu otwiera się kolejny wielki rozdział straszliwego dramatu zaczniemy na rzecz takich przykładowych danych, czyli 4 000 000 ptaków, które umarły na największej w Europie fermie drobiowej tak kobiet obwód chersoński z ogromna ferma była niewyobrażalna jeśli chodzi o liczbę zwierząt w Kamieniu zwierząt i umarłych z ZES z pragnienia zgód z głodu w związku z tym, że przestała funkcjonować infrastruktura wystarczająca paszę wodę nie było elektryczności i nikt nie był w stanie tak, bo to z tej liczby zwierząt to przekraczało możliwości nawet gdyby ta pomoc była w miarę szybko zorganizowana to nie sądzę, żeby udało się to dobrze i sprawnie zrobić to też świadczy o tym, że Ukraina w ogóle to trzeba powiedzieć było jest była jednym z głównych pod centrum drobiu jak sobie, a więc oczywiście oferta jest więcej i wiemy o tym akurat 1 przypadku sądu taki bardzo medialnie nagłośnione, ale prawdopodobnie dotyczy to wielu innych miejsc od kiedy ferma jest opuszczona po zbombardowaniu no nie ma co zrobić z tymi zwierzętami, a więc podobnie było np. krowami tak ten też dobrze nagłośniony przypadek z kolei z regionu charkowskiego, gdzie i zbuntowaną i przy tak taką firmę mleczarską nadal należącą do dużego kombinatu mleczarskiego na jego blatem poety i ten gest niszczenia takich miejsc jak fermy jest oczywiście wytłumaczalne wojskową w tym sensie, że mieści się po prostu obiekty związane z zaopatrzeniem jedzeniem i tutaj znowu kolejna myśl, którą natychmiast wchodzi do głowy stop także, że tak się dzieje jest pokłosiem oczywiście traktowania tych zwierząt jako jedzenie wcześniej tak również w czasach pokoju można było powiedzieć, że zmienił się prosić ich krzywdy wraz z wojną Eda zaczynają być bombardowane czy kina z głodu pragnienia oczywiście Dina również masową w tym czasie, który nazywamy pokojem były eksploatowane ogromna przemysłową skalę Ukrainie Marcel Urbaniak, a ja tego dodam, że to zagłada premiera kurcząt w największej fermie one podobnie jak pewnie zgłoszenie każdej innej fermy przemysłowej na Ukrainie z mniejszą ilością zwierząt, a ona Nadia również polskich była przedstawiana w kategoriach zniszczenia przemysłu drobiarskiego nie była śmierć istnień milionów istot indywidualnych to było jeszcze nie abstrakcyjnej fragmentu gałęzi przemysłu i gospodarki z z inwentarzem z żywym towarem i nie zrobił tego mówimy o kurczakach kolorach czy świniach krowach to one stłoczone porzucona tych przemysłowych halach i intensywnego chowu i podobnie zeszła zwierzęta laboratoryjne miały gorszą sytuację niż analogicznie z stłoczone zwierzęta w ogrodach zoologicznych, które również były celowym atakiem militarnym, bo pracownicy chociażby kijowskiego gruz, czego mówili, że nie trwa ostrzał celowo ostrzeliwuje się bardzo logiczne tylko, że zwierzęta i w laboratoriach i przemysłowej przeszłych holach te były po prostu porzucone w wydano na mnie wyrok śmierci ona, gdyby nie trwał konflikt zbrojny również byłyby one zamordowane w wcześniej w również jego żona torturach tylko innego rodzaju natomiast porzucono ja albo z różnych powodów inny jest były zostały pozbawione personelu jedzenia picia i całej infrastruktury rząd w ogrodach zoologicznych były przynajmniej są pewnie w w tej odrobinę lepszej sytuacji, że personel przynajmniej tego kijowskiego zoo stara się starał się przynajmniej zamieszkać w budynkach oraz zoologicznego, bo doniesienia były sprzed kilku tygodni tam było 200 gatunków pod opieką udało się uratować jak powiedziałem ten Lwy tygrysy natomiast były wzięte kolesie nie dał w ogóle wywieźć także raz czy słonia i one były wskazana koszmar są przeżywania traumy być może paradoksalnie zwierzęta, które szybko i mało się męczyły zmarły, gdyby tak ilościowo porównywać może była może była to było to bardziej dla nich humanitarne niż życie w jakimś niewyobrażalnym cierpieniu strachu tygodniami to chyba jest porównywalny nie da szybko wskazać najlepszego rozwiązania dla miasta w ogrodach zoologicznych rząd przynajmniej w tych, o których wiemy zostały otoczone opieką personelem i w jaki sposób za zaproszone te w laboratoriach na fermach przemysłowych jak ożywione przedmioty pozostawiona na śmierć i o zginęły już równie upiorny sposób co w poddany takim regularnym obróbką w czasie pokoju w kontekście zwierząt hodowlanych tak rysuje się jeszcze ewentualnie 1 grupa zwierząt, które mogą stać się ofiarami wojny, bo w połowie marca Reuters donosił, że z powodu wojny Ukrainie hodowcy zwierząt z takich krajów jak Włochy Hiszpania, obawiając się, że konieczne będzie masowy ubój zwierząt, ponieważ Ukraina jest także głównym dostawcą pasza, a zapasy, które teraz są we włoszech czy Hiszpanii po prostu najzwyczajniej w świecie się kurczą ale, przechodząc już w takim razie do kolejnej grupy to no to właśnie to co teraz być wymienieni bo trzeba by było powiedzieć sporo chyba sporo o zwierzętach, które żyją w miastach np. prawa i miastach, które są i jak wiemy niszczone w znacznym stopniu niektóre, a niektóre zagrożone wciąż będziemy dalej potoczy się ten łącznik, więc być może więcej będzie tych zniszczeń i monity miasta oczywiście też są często urazami bioróżnorodności specyficznych gatunków wśród partii są takimi miejscami, gdzie gromadzą się często zwierzęta liczne licznych gatunków i liczne jeśli chodzi o jednostki oczywiście parki też bywają miejscami, które ukrywają się żołnierze bądź miejscami, które są pomordowanych co widziałem wielokrotnie na relacjach ta wojna w ogóle jest jak wiemy relacjonowano w zasadzie cały czas pod czysto, że obie strony konfliktu mają smartfony komórki i dostęp do sosu mediów no to oczywiście widzimy to bez przerwy jak dokładnie ta wojna wygląda, więc widziałem również bombardowanie parków naj wyobrażam sobie, że to było po prostu bombardowanie czyjegoś domu takiej oazy miejskiej bioróżnorodność, ale w ogóle patrzy na miasto np. na współczesną Warszawę, w której żyję pomyślę sobie oni jako po prostu o miejscu i wspólnoty międzygatunkowe tutaj żyje tak wiele różnych gatunków i tak liczne są zwierzęta w zasadzie przed wszędzie oczywiście to miasto bombardowane jest także momentem ich dramaty tak utraty dolną i kalectwa czy czy śmierci każda większa grupa drzew czy jakieś krzewów których, które siedzą gruby prawda albo jakiś tereny połacie nieużytku czy nieużytków w mieście są czymś dom i kiedy są niszczone mamy do czynienia z tematem, którym prawie nikt w ogóle nie wspomina nikt nie mówię oczywiście tych ofiar się nie liczy, bo jest to bardzo trudne, ale nawet budynki odda już nie mówiąc o o drzewach krzewach i nieużytkach, a nawet budynki przecież są zwyczajowo miejscem życia wielu różnych gatunków zwierząt nie tylko ludzi no i kiedy się niszczy niszczy się także tony kogoś, kto nie jest człowiekiem niestety Marcin Urbaniak no właśnie przypomniało mi się jak rok 2 lata temu systematycznie co pewien czas składom, a w Urzedzie miasta Krakowa prośby o zaprzestanie przynajmniej częściowe strzelania z ogniami sztucznymi w czasie różnych celebracji różnych świąt czy sylwestra i te eksplozje wysoko, że raz w roku sylwestra wywołują nieproszony przerażenie wśród zwierząt, które albo wpadają w panikę i zderzają się z obiektami stałymi albo dostają ataku serca albo przeżywają ogromne stany lękowe w tym momencie od 2 miesięcy regularnie na okrągło osadzie w tych w prostszy na całym obszarze Ukrainy to zwierzęta, które są im na terenach leśnych i w tej osiąga żywnością Miejsko doświadczają permanentnego takiego przerażenia i to z perspektywy człowieka jest coś, czego sobie chyba nie potrafimy wyobrazić ta pani niesamowita panika stany lękowe i pewnie ogrom śmierci związanej ze spraw po prostu k, więc tarek ma całkowitą rację, że bioróżnorodność miejska to są takie milczące ofiary podobnie zresztą jak łączącymi ofiarami nie wojny te są zwierzęta jak mówią pozostawiona na pastwę śmierci na na posła w zasadzie co deptania się do gotowania albo śmierci głodowej i w przemysłowych farmach w tych laboratoriach naukowych, które w jednostkach uniwersyteckich czy naukowych w placówkach uwięzione setki tysiące np. gryzoni lot też zmarło, więc z MO net bioróżnorodność w miastach przestrzeni miejskiej to są kolejne milczące ofiary, a która z nie są w wojnie są raczej milczącymi ofiarami również zwierząt ubóstwa która, które się wydarza przy okazji konfliktu ludzkiego i obawiam się w ogóle nie jest koniec historii, bo zauważ, że przecież wraz z pożarami, które są często efektem jakichś ogromnych eksplozji celuje się przecież próbuje decydować państwo kulturę przemysłową w czasie wojny jakieś fabryki różnego rodzaju, które są pełne różnych substancji trujących, które są uwalniane podczas tych pożarów eksplozji poda to też jest nam rodzaj krzywdzenia i po też wpływ bardzo negatywnie na zdrowie być może odłożony w czasie, ale jest też pamiętać, że zresztą mieliśmy przecież znów relację decyzje lokalnych władz z różnych stron Ukrainy, które podpowiadały mieszkańcom którzy jeszcze by w mieście, żeby zamykali okna prawo ze względu na zadłużenie z zatrutym powietrzu on no to zwierzęta nie mogą samotność okien niestety w związku z tym i w tym czasie są szalenie tak tutaj dodam, że Ukraina pełna różnych zakładów chemicznych magazynów składających ropę naftową linie gazowe i w ogóle obiektu wysoka powiedział Darek, więc od uszkodzenia to my już wiemy od kilku tygodni, że one były celowe albo przypadkowa, a były przez ukraińską grupa ochrony przyrody by skażenia, które już się dokonały były już porównywalne są do użycia broni chemicznej, przed którą zwierzęta są absolutnie całkowicie bezbronne i jeżeli człowiek ma w ogóle bądź możliwość uniknięcia czy osłony no to zwierzęta są wystawione na pełną KON oddziaływanie trzeba chyba dodać, że rząd ukraińskiej spółki świadomy tej warstwie wojny i tam się pojawiają w niektórych o niektórych doniesieniach takie się zaraz znajdę nawet kiedyś minister ochrony środowiska zasobów naturalnych Ukrainy powiedział o przykładach Eko bóstwa, które rząd Ukrainy stara się liczyć zapisywać i wówczas była mowa o około 100 przypadków tzw. Kobus zauważcie, jakiego języka użyto północ ciekawego cytat każde uderzenie w jakikolwiek obiekt infrastrukturalny obszary cenne przyrodniczo Eko ubóstwo działania mające na celu niszczenie naszego środowiska szkody z tego tytułu szacuje się na setki milionów do uchybień bota, czyli mamy też z drugiej strony świadomość to jest bardzo ciekawe ważne świadomość tego rodzaju zniszczeń wojny, że ona też są istotne też powinny wchodzić w krąg zainteresowania prawda to, jeżeli przy tym jesteśmy to Opowiedz proszę właśnie przedstawia się sytuacji, jeżeli chodzi o sytuację zwierząt dzikich w ogóle ekosystemu Ukrainie obecnie myślę, że tutaj Marcin z znacznie lepiej ujmie, więc prosić Marcin drutu no to jak może zaś od tego najbardziej spektakularnego medialnego, a pan przykładu w połowie marca z powodu działań armii rosyjskiej płonęły największe ukraińskie obszary ścisłego rezerwatu biosfery Osia ba rezerwatem biosfery morza czarnego jest hala na listę UNESCO i ten ten rezerwat ścisłej ochrony należy go tzw. konwencji ramsarskiej ze względu na tam unikatowe mokradła te i wizji ekosystemy lasów mokradeł dziewiczych stepów to jest obszar 100 000ha, który jest w unikatowym bogactwem m.in. ornitologicznej bioróżnorodności i ale w ogóle domem dla różnorodności i rzadkich kwiatów i też te podmokłe tereny dla mięczaków dla gatunków ryb gniazdują tam z tego pamiętam oblicza się, że około 120 000 ptaków spędza regularnie zimy, przelatując wokół brzegów tego rezerwatu biosfery i są tam też gatunki bardzo rzadkie jak Orzeł bielik czy Siodłak, ale gniazdują w planach podmokłych natomiast w morzu czarnym też jest to rezerwat, który jest domem równocześnie dla ssaków też wodnych jak w dalszym losie no jak z 2 miesięcy równych jest to niestety też miejsce na jeżdżących wojsk, które wywołały pożary natura na tle dużo, że można było obserwować kosmos przestrzeń satelitarnej niszczące siedliska lęgowe ptaków niszcząca osadzie czy w ogóle w Schalke niższe, w których przebywały ssaki ptaki płazy gady i poprzez kopanie okopów i czołgi rozjeżdżając za roślinność materiały wybuchowe, które albo dewastował, bo płoszą zwierzęta i właśnie te pożary wywoływały na broń broń, która ale, a nie tylko emituje toksyczne Gazy Artus strzeliły ciężkie metale, więc to jest tylko 11 przykład w konsekwencji, które będą miały bardzo negatywny wpływ na bio sfery przez kolejne dekady, bo to, że wojna na Ukrainie będzie miała głęboki wpływ na środowisko to ekolodzy już wiedzą poprzez dotychczasowe wcześniejsze badania analizy z lat wcześniejszych innych konfliktów zbrojnych konfliktów zbrojnych, które miały miejsce w zasadzie przez ostatnie pół wieku koncentrowały się wokół Afryki Azji południowo-wschodniej tamtejsze tamtejsze my, że herbaty i ekosystemy były analizowane pod wpływem regularnie trwających wojen analizowano z 1 strony wojny w Wietnamie jak działania armii amerykańskiej startowały lasy deszczowe Wietnamu m.in. uzyskując zyskując las deszczowy zabójczymi wariantami z, kiedy żołnierze tek o aktach tak z drugiej strony analizowano kolejne wojny siedziały w różnych częściach Afryki wojnę domową Angoli Mozambiku Somalii tzw. afrykańską wojnę światową wokół Konga, która między 582003 rokiem miała niewiarygodnie dewastujący wpływ ta wojna wszystkich gmin w ogóle w Afryce miały dewastujący wpływ na zagęszczenie populacji roślinożerców w ogóle dużych ssaków w niektórych miejscach w parkach narodowych spadło zagęszczenie populacji ponad 90% z słoni hipopotamów bawoły zebry różnych gatunków i nie i są jeszcze bardziej spektakularne przykłady pokazujące np. że poziom ołowiu miedzi w glebie jest wciąż podwyższony np. w niektórych obszarach Belgii jeszcze po pierwszej wojnie światowej, uniemożliwiając pełny pełną odbudowę bioróżnorodności także ta wojna na Ukrainie wiemy, że będzie miała bardzo długi reperkusje negatywne na środowisko naturalne i będzie bardzo ciężko ją odbudować, jeżeli jeszcze zwrócił dodatkowo uwagę na kwestie death oraz stacji lasów w sytuacji, kiedy w miejscach, które były ofiarami konfliktów zbrojnych należało te tereny te regiony odbudować po zniszczeniach doprowadzić różny sposób do stanu funkcjonowania no i skreśla, bo surowce naturalne pozyskiwać, ale to może już powiemy, jeżeli jak też jakich wniosków w jaki sposób się zabezpieczać tak ażeby również kraj dla np. była zabezpieczona jeśli chodzi o odbudowę po wojnie infrastruktury, żeby jeszcze pogłębiło się kolejne dewastowanie ekosystemów leśnych poprzez właśnie wylesianie dewastacja o tym, żeby już tych wniosków przejść, chyba że jeszcze Dariusz Gzyra chciałby się coś tutaj w tej materii dodać wydaje się, że powinniśmy dodać 1 rzecz znaczy powiedzieć kilka przynajmniej słów o zwierzętach, które próbują żyć w tych trudnych czasach środowisku wodnym i to oczywiście przychodzi namyśl natychmiast linia brzegowa, wzdłuż której oczywiście też toczą się walki niestety ostatnio słyszymy dużo właśnie o miastach portowych Bogdana Wschodzie i no i jeśli tam chcę walki na to liczy oczywiście tam mamy do czynienia z dramatem tym razem zwierząt żyjących w środowisku wodnym na przychodzi tutaj mamy się natychmiast ten obraz z relacji deponowania min, które są wzdłuż Wybrzeża oczywiście tradycyjnie w takiej sytuacji rozstawione Rosjanie próbują do tych gmin strzelać o ład ładunkami naprawdę potężnymi robi to ogromne wrażenie gęstości dającymi się wzdłuż linii brzegowej myślę sobie zawsze o tym no znów ktoś trafił część domu oczywiście ułudą jest powiedzieć, że nie to są miejsca puste tak nie są miejsca postaci są też miejsca przepełnione bio różnorodnością po prostu czyimś życiem, ale w ogóle wiecie co tak sobie myślę, że te wątku jestem strasznie dużo, bo czy są to obecność na wojnie zwierząt jest mniej oczywista tak bardzo znamienne mam taki przykład, który chciał się podzielić to znaczy ten moment, w którym dowiedzieliśmy się zresztą było widać na filmiku, że niektórzy ukraińscy żołnierze smarowali naboje small napoje skierowane w stronę kadrowcy próba czy grze czy próbowali przynajmniej zamierzali zgodnie z oświadczeniami grzebać kadr owców chiński świńskich skórach słabości jak ja tez, jakie to jest mocne, toteż obecność zwierzęcia jest specyficzny sposób w ramach konfliktu oczywiście mającą związek z tabu jedzenia wieprzowiny w islamie albo ten moment, kiedy z kijowskim rodzi się lemur tak zwierzęta się również w czasie wojny rodzą i nadano mu imię by akta oczywiście imię, które jest jednocześnie nazwą bojowego drona produkcji tureckiej to bardzo specyficzny znów przykład obecności zwierzęcia wydaje się, że taki godny napiętnowania w tym przypadku nie wolno tak moim zdaniem nazywać nikogo nagle Murat kijowskim zoo to nie jest jego wojnę mam też przykłady do humanizacji oczywiście obie strony tutaj tradycyjnie humani swoją drugą stronę oczywiście są ten z tradycyjnej dla sektora tech realizację 1 strona rzeczy, a drugi w stronę zwierząt służą do tego mamy 1, który nazywa Putina rzeźnikiem to jeszcze inna obecność zwierząt taka za pośrednictwem przez zawód, który jak widać bardzo piętnowane jednocześnie tak bardzo przestrzegane jako koniecznych w życiu społecznym pewne no mamy jeszcze na koniec ten przykład przedziwnej obecności zwierząt, kiedy firmy mięsne dla próbują pomóc, przekazując jedzenie dla Ukrainy lub dla uchodźców albo rekrutują pracowników na granicy przez firmy niemieckie rekrutowały mam do pracy w rzeźni Orany tyle różnych wątków to naprawdę trzeba było dokładnie i głęboko pisać, ale ciasne gani, więc przejść już powoli w takim razie do nie wiem czy można powiedzieć jakich wniosków to znaczy czy można z tego jakąś lekcję wyciągnąć i ewentualnie czy w ogóle widzieć jakąś przestrzeń do tego, żeby próbować coś gdzieś zmieniać, jeżeli tak to gdzie no oczywiście jak najbardziej wnioski nasuwają rzadko ad vocem lemura do Darek przywołał ten przykład te od razu powiem, że sami, ale mura, która urodziła swoje dziecko na początku wybuchu wojny odrzuciła ogromnym stresie to dziecko, gdyby nie pracownicy to świeżo urodzone na Murek zmarł, bo samica urodziła i momentalnie przestała interesować czasem instynkt nakazywał, ale ten stres stłumił instynkt i mały lemur zmarł, gdy pracownicy to jest kolejny wpływ na to jak bardzo wojna z kresową stresuje idzie i przeraża zwierzęta narażone tracą swoje automatycznie, żeby powiedzieć nawet pandy natomiast jeśli chodzi o wnioski no to w pierwszej kolejności wojna powoduje, że zmieniają się priorytety na co przekazywać fundusze i na pewno z ochrony zwierząt i ogrodów zoologicznych schronisk rezerwatów przesuwa się fundusze na finansowanie przetrwania człowieka najogólniej, więc tutaj wniosek jest taki, że jeżeli w przyszłości należałoby w jaki sposób włączyć ochronę środowiska ochronę z naturalnego ochrony konkretnych grup zwierząt w kwestii strategii militarnych konali żałoby na pewno pomyśleć o takich funduszy, które jednak pomimo zmiany priorytetów nie zapominały by o tym, że zwierzęta wciąż żyją, że należy się pomoc i że ogrody schroniska przytuliska rezerwaty wciąż wymagają finansowych nakładów i MON nie należy po raz kolejny faworyzować człowieka tylko myśleć o wszystkich ofiarach również poza ludzkich, a drugi wniosek, jakimi też nadających się do głowy to jest ten kwestia uregulowania chociażby czy rozporządzeniami ustawy o ochronie zwierząt związanej z właśnie uproszczonymi na przyszłość metodami przewożenia transportu zwierząt niekoniecznie tylko oczy towarzyszących niekoniecznie tylko ograniczone np. do 45 sztuk powyżej, których już te ulgi nie obowiązują, bo opiekun opiekunka traktowania hodowca te ułatwienia związane z migracją zwierząt czy niezależna tego czy są zwierzęta gospodarskie czy definiowane przez prawodawstwo jako towarzysząca te należałoby, jakby za czasów uprosić na tyle, żeby umożliwić bezpieczną migrację po prostu zwierząt w tak, żeby nie było dziwnych reperkusji związanych chociażby właśnie z ewakuacją zwierząt ogrodu zoologicznego drugiego biologicznego Dariusz Gzyra powiedziałbym, że skoro wojna odtwarza to okropne kategorie kulturowe, do których wtłacza się zwierzęta w związku z tym mają taki inny los to chyba naszym obowiązkiem również w czasie wojny jest by próbować rekonstruować tej kategorii mówi zawsze niezależnie od tego gdzie się kulturowo zwierzę przyporządkowuje prawnie zawsze mówić o 1 jej cierpieniu prawda niezależnie od tego czy jest krową świnią kurą psami kredką itd. myśmy trzeba było pamiętać jeszcze 1 rzecz, że no wojna jest wyjątkowa jeśli chodzi o sytuację zwierząt wprowadza pewne nowe formy czy gdy nowe wzory przywidzenia, ale to nie jest niestety nie jest tak czy tzw. czas pokoju jest momentem, kiedy bieżące życie kwitnie ma się dobrze niestety oba narody tutaj chciałbym uniknąć, gdyż polskiego symetryzmu nadają się tutaj niestety trochę narzucana oba narody nie poradziły sobie jeszcze z uznaniem praw zwierząt w dużej mierze są to narody, które są szowinistyczne wobec zwierząt Pozorski chyba należałoby po prostu Ukraińcom Ukraińcom życzyć, kiedy już agresorów u, tak więc ze swojego kraju na to, żeby otworzyli się jeszcze bardziej na kwestię ochrony praw zwierząt, szczególnie że zaczęli już robić tuż przed wojną pamiętam lipiec 2021 roku tę uchwałę ukraińskiego parlamentu na mocy, której zaostrzono przepisy chroniące zwierzęta jeszcze w niedostatecznym stopniu, ale już były takie oznaki, że Ukraińcy zaczynają ten problem rozumieć ratować trochę poważnie, więc życzę im powodzenia na tej drodze jak mówisz oba narody to oznacza, że Polska np. jest już na trochę innym etapie wydaje się, że jeśli chodzi o wzory konsumenckie tak w Polsce jest po prostu nieco więcej legend i osób, które jakiś sposób ograniczają korzystanie z produktów pochodzenia zwierzęcego tak pokazują statystyki pracy i organizacje pozarządowe wiem, że pracują nad z nad tymi statystykami tak było w Ukrainie, gdzie otwarte klatki miały chyba oddział swój lokalny, więc te się działo to się mam nadzieję będzie działo po prostu w przyspieszonym tempie, ale niestety jeszcze jej niestety jeszcze tych efektów nie widzimy gdzieś tak one są po co w sferze marzeń to jeszcze chcemy 1 wątek już na sam koniec sporu rzecz, bo przy okazji opowiadania o wojnie w Ukrainie w pewnym momencie też pojawiło się takie hasło, które co prawda potem zostało, gdzie przez osoby zaangażowane w działalność na rzeczy zwierząt mocno skrytykowana no ale jednak, że pojawiło się takie porównania żołnierzy rosyjskich i tego co oni wyczyniają, że zachowują się jak zwierzęta, że są ze zwierząt ceni no i chciałem się we w związku z tym odpytać na ile w świecie zwierząt można doświadczyć takiej brutalności i okrucieństwa, o którym być może właśnie była tutaj mowa może ja odpowiem w pierwszej kolejności jest to absolutnie nie uprawnione porównania zwierzęta nie toczą wojen toczy wojnę człowiek Homo sapiens, czyli 1 konkretny gatunek małp naczelnych rodzina hominidów i zaobserwowano szczątkowe lokalne krótkoterminowe ataki agresywne brutalne pomiędzy samcami szympansów zwyczajnych i niektórych grup delfinów, ale są obserwacje jak powiedziałem szczątkowe rzadkie nie uprawniających do wyciągania uogólnień czy jakiś uniwersalnych regularności człowiek Homo sapiens toczy wojnę i nie można mówić, że w czasie pokoju jest na wojnie ze zwierzętami, ponieważ wojna oznacza konflikt obustronne my jesteśmy w czasie pokoju w czasie wojny o sytuacji zwierząt bóstwa Eko ubóstwa to jest mordowanie istot niewinnych, a nie wojna, gdzie druga strona ma możliwość chęć i zapał i możliwości, żeby się bronić kontratakować tak nie jest też jednostronna zwierza bóstwo jednostronna Eko ubóstwo biosfery nie jesteśmy rząd nie nie pociąga bowiem te porównania są absolutnie nadużywane i nie powinny być przez nas sposób podtrzymywana non słowo ze zwierząt cenie oczywiście niedobrze, a może nawet lepiej mogą oznaczać coś dobrego nie mieć konotację tu póki co jest w języku wojna, która teraz toczy się w Ukrainie została wywołana przez ludzi, ale niestety ofiarami są również zwierzęta, chociaż w tej audycji w tej rozmowie mogliśmy zarysować skalę tego co co nie jest za naszą wschodnią granicą i dramat, które dotyczy nie tylko ludzi, ale także zwierząt czy coś jeszcze byście chcieli już sam koniec dodać chciałbym polecić 1 książkę jeśli nowe, bo w Polsce niewiele się wyda wydaje takich pozycji, które mówią o zwierzętach na wojnie, ale była taka książka wydana przez wydawnictwo w podwórku skądinąd znakomite książka francuskiego historyka Eryka operat ten ją wydał w Polsce książkę zwierzęta w okopach zapomniane historie pamiętam i w tym tekście promocyjnym dziś tej książki takie zdanie napisane mówi historia pierwszej wojny światowej i w nawiasie 11 000 000 koniowatych 100 000 psów 200 000 gołębi szacunkowa liczba zwierząt, które w czasie pierwszej wojny światowej służył w szeregach potencję bardzo chciałbym, żeby ktoś skrupulatnie zapisywał notował i obecności zwierząt w wojnie w Ukrainie napisał później na ten temat wspaniałą głęboko przekonującą zmieniającym światło na buzi naszymi gośćmi byli Dariusz Gzyra filozof działacz społeczny autor książki dziękuję za świńskie oczy jak widzimy zwierzęta także prof. Marcin Urbaniak bioetyk środowiskowe i kognitywistyki Uniwersytetu pedagogicznego w Krakowie bardzo dziękuję dziękuję dziękuję bardzo, a jeszcze nazwa Małgorzata Połczyńska północy informację o spokojnej nocy do usłyszenia Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WIECZÓR RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA