REKLAMA

Mariupol, Ługańsk, Donieck ale też Szczecin i Elbląg. Południowy wschód Ukrainy ma fascynującą historię

Babel. Rzeczpospolita Multi-Kulti
Data emisji:
2022-04-29 19:00
Prowadzący:
Czas trwania:
51:47 min.
Udostępnij:

Podróż, na którą zapraszamy Was tym razem to: fabryki parowozów i pasterze mieszkający w namiotach, budowa w Donbasie „małej Walii” z jej herbaciarniami i John Hughes, od którego nazwiska mamy Józowkę, Najprościej rzecz ujmując - zapraszamy na południowy wschód Ukrainy! Dowiecie się skąd wzięli się Grecy w Mariupolu, mennonici w Donbasie, a wcześniej Serbowie. A na deser trochę etymologii, czyli np. skąd pochodzi nazwa Azow? Piszcie: babel@tok.fm

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Babel, czyli Rzeczpospolita multikulti cykliczny podcast, w którym dzień dobry mówią Adam Balcer Paweł Sulik w dzisiejszym odcinku usłyszymy o pojedziemy Słuchajcie na południe dzisiaj rzeczy się tam dzieje oczywiście straszne, bo jest na południu Ukrainy na południu Ukrainy po dokładnie południowy wschód na południu tereny, gdzie byliśmy byliśmy w koło Charkowa teraz jedziemy do Donbasu, a nad morze azowskie i będą wątki oczywiście polskie, ale też niezaprzeczalnie Rozwiń » Ukraińsko rosyjskiej żydowskiej to wydaje się oczywiste, a my wam jeszcze pokażemy motywy walijskie duńskie Szkocki holenderskie niemieckie serbskiej greckie jeszcze wam Tatarów dorzucimy, więc będzie dzisiaj multi kult ich domu od ludzi polityków multi multi multi kult kult Babel Rzeczpospolita multikulti podcast historyczny tokfm zapraszają Adam Balcer i Paweł Sulik ale zanim to musimy przejść do działu, który trochę zaniedbaliśmy ogłoszenia drobne korespondencję komunikaty w zapowiedzi itd. Otóż napisał do nas panie Arek pan Jarek pisze tak dzień dobry mam pytanie do pana Adama Balcera czy planowane jest dodruk książki Turcja wielki Step i Europa Środkowa wygląda na to, że nakład został wyczerpany można kupić wersję cyfrową, ale ja cały dzień pracuje przy komputerze i czytanie książek papierowych mnie odpręża dziękuję za fajną audycję serdecznie pozdrawiam Jarek panie Jarku bardzo dziękujemy za miłe słowa był już 1 do dróg proszę by wjechać zakulisową presję lobbing na wydawnictwo oczywiście nie nie zachęcam do telefonów z pogróżkami anonimowych tylko raczej marchewkę paniki może zadziała i będzie drugi dodruk, a ja niestety nie mam na to wpływu, ale może w też napisała do nas pani Justyna, która już napisał jakiś czas temu, ale jako zwlekaliśmy z przeczytaniem pani listu no i robimy to dopiero teraz po sumie prawie 3 tygodniach pani Justyna przepraszam przepraszam panie stanu byliśmy zajęci, ale raz w ta znakomita Lippi stawce chwilowo nas nie było pani wszystkim w każdy zaczął się skrzynka remanent remanent, że to jest tak i tanie napisz do nas tak drodzy panowie redaktorzy cała emocjach wysłuchałam audycji z zeszłego tygodnia czy był zeszły zaś zeszły tydzień powody są 2 pierwszy najważniejszy jest taki, że pierwszego c czerwca będzie miała miejsce premiera książki napisane przez moją przyjaciółkę, której bohaterką jest właśnie Elena Poniatowska Terka jednego z naszych spotkań dokładnie dokładnie tak zatem pani polecamy lekturę zajęcie się książką, ale też pani napisze tak postanowiliśmy z mężem zaszaleć na kilka tygodni zamieszkać na południu Francji, a w zeszłym tygodniu pociąg się z motywowana, żeby wybrać się, dodając odnaleźć miejsce, w którym mieszkał Gombrowicz było w samym centrum miasteczka wyjątkowe i noszący wiele śladów obecności autora niestety cmentarz, na które został pochowany Gombrowicz był już zamknięta, ale wrócę tam lada dzień nie za klamrę posłuży fakt, że sama Poniatowska mieszkała w dzieciństwie w tych okolicach w ja nie zna francuskiego już mógł ją może jak to powiedzieć, że ona go nabyć grę w smugę dziękuję bardzo, za tę audycję pozdrawiam też pozdrawiamy panią Justyną no to wspaniale, że pani męża może tak zaszaleć, że kilka tygodni zamykać na południu Francji z lekką nutką zazdrości to mówię my też na południe 7 przenosimy tylko na południe Ukrainy tak oczywiście mamy nadzieję, że odwiedziła pani cmentarz i z widziała grób Gombrowicza obiecujemy, że zrobimy kiedyś podcastu Polakach w Argentynie w tym Gombrowicz, ale w przyszłości, bo teraz w zasadzie w cyklu, który rozpoczął się z atakiem Rosji Ukrainy my staramy się jak najwięcej powiedzieć o związkach polsko ukraińskich Ukrainy ze światem z innymi nacjami kulturami to sami no dzisiaj wyjątkowe wydanie, bo jak rozumiem ta podróż w czasie przestrzeni zawiedzie nas do miejsc, gdzie tą multikulti jest naprawdę niesamowite taka niestety, gdzie teraz są najbardziej zacięte walki mówimy o terenach bardzo typowych związane z wielkim stepie, do którego nawiązywał pan Jarek, więc wiadomo, że spotkamy tam od groma różnych ludów stepowych przez dzieje całe i tak naprawdę do lat 60 dziewiętnastego wieku moi drodzy, a tam w okolicach właśnie tam, gdzie mamy 2 oba obwody doniecki chińskiej do morze azowskie to tam można było spotkać do lat 6jedna z tego wieku po prostu Nogajów lud turki ski, który w jury tata mieszkał i po prostu byli koczownikami, czyli mniej więcej tak jak wielka prerii niektóre regiony, które zostały dopiero zasiedlone przez Amerykanów w tym czasie oczywiście, że równolegle dochodziło do po powstanie rdzennych Amerykanów zamykania w rezerwatach to stamtąd też ich przepędzono, ale te ślady są bardzo wyraźne właśnie związków tych tego regionu z wielkimi stepami koczownikami Madame po pierwsze, sama nazwa Donieck Donbas tonie czy zna tak ona pochodzi od rzeki Don i rzeka Don to jest Enerdze irański pamiętacie wiele razy opowiadaliśmy o naszych wspaniałych przodkach Sarmata, a Sarmatów rodzili Scytowie Amazonkami im to wszystko byli Polacy teraz oczywiście wszyscy tak tutaj Paweł widzi, że Puszcza oczko w i te ludy irańskie zostawiły ślady owcy to po nimi, czyli w nazwach rzek miejsc itd. więc mamy Don dnie nie jest Dunaj to wszystko są nazwy i irańskiej właśnie tych ludów irańskich, ale i głucha Mińsk i rzeka właśnie ucha słowo tatarskiej najprawdopodobniej pochodzi od słowa legend krymską tatarskiego, które oznaczą Lechem było przeczytany to oznaczało tak jakby kształt w jak CBR tak w taka niecka Bahamów, gdzie są walki najprawdopodobniej od Mahmud duże po pułku Azow ski, więc pamiętać, że słowo Azow i jest miasto może tak dalej pochodzi odkrył kota perskiego języka skrypty kreska tatarskiej języka AZA, czyli mały tak nieznaczny, a każdy, kto wie zna trochę turecki to wierze jest to słowo znaczy mały, ale jest druga wersja, że kim Czapskiego czy innego języka tureckiego, czyli niski la ziemia, a ZAK no, więc paradoks taki, że pułkowe, którym tyle jest za dużo oczywiście za gadania skrajna prawica nie skrajna prawica to niektórzy one o nazistach dla mnie bzdura dzisiaj tak, ale generalnie nazwa pochodzi z języka krymskotatarskiego albo KIP czeskiego w języku nomadów turki ski, czyli zaprzeczenie wizji prawda in do Europy czeka Germanii na z hałasem gdzieś jest jeszcze jest opór pół walczy z malarią trwały punkt taki jak no generalnie może nie jest wielkie tak to nazwijmy spokojnie byłoby też dziś wielkich jezior nad nim jesteś miasto Beria Mińsk, która jest już w obwodzie zaporoskim jak weźmiecie morze azowskie to jest też prawda będziemy nad tym we wszystkich obwodach będziemy iść wzdłuż morza azowskiego potem nad Krymem itd. więc mamy też o obwód zaporoski, w którym dzisiaj będziemy no imamy rzeczkę prawda Verde no i znowu z języka tatarskiego Sochańskiego Berii, czyli dane od Boga bogaty tak w ten sposób mamy Beria czy widzi dużo naprawdę nas, jakbyśmy próbowali sobie uporządkować Tutak jest wielki Step Sącz Romanowi co potem no mamy na północ Donbasu to jest Ukraina Słobodzianka czy ci Kozacy półka z pewną autonomią w ramach Rosji carskiej wschód to będą Kozacy dońscy rzeka do słynna tak która, czyli Kozacy rosyjscy, ale też z tylko z silnym śladem ukraińskim no i większość tej chińszczyzny tobyśmy powiedzieli to sąd ziemię, gdzie no byli też by obecni ci Kozacy siczy Zaporoskiej ukraińskiej czy mamy taki teren stepowy pogranicznych, gdzie no wyznaczenie granic to trochę wykaże spełnienie dotąd to jest moja nie to jest moja przepraszam to tutaj się pokrywamy itd. natomiast zasiedlenie tych terenów było tyle bardzo ciekawe, że jak zaraz wam zobaczymy pokażemy przepraszanie zobaczycie no to mamy np. coś takiego jak Słowianom Serbie zły i Serbów od połowy osiemnastego wieku, którzy się tam osiedlają na północy tam właśnie ten m.in. ten samochód to była stolica tej w Słowian w Serbii zaistniała w trochę więcej 10 lat, ale oni tam zostali zasymilowani się i np. mamy miast miejscowość właśnie Słowianom Searching od serca, skąd tak, że Serbowie wzięli się z pogranicza wojskowego z Austrii i na zasadzie my mamy naszych odpowiednik Serbów kozaków przesiedlili ich Rosjanie wtedy zasiedlane te wszystkie tereny zaproponował mi, proszę bardzo, możecie tu służyć wojsku w tym Słowianom serbską w 2003 roku okazy 200 pięćdziesięciolecia tej migracji serbskiej postawiono prawda w 3 językach ukraińskim serbskim i rosyjskim dzisiaj najdelikatniej mówiąc bardzo nie aktualny taki monument, gdzie inskrypcja pomnik, że nie ma nic w nie ma bardziej świętych więzi niż w więzi braterstwa, więc dzisiaj to braterstwo z tego trójkąt zostało w relacji z serbską rosyjskiej Ukraińców tam nie ma tak, a w tej w tej relacji i to Słowianom serbska tutaj też moglibyśmy bardzo długo opowiadać Słowian Serbia w tym sensie, że to wiąże się z tą ideą, a Szczerski na rok od tych, że są mało Rosjanie wielką Rus Sowie tak dalej, że to przychodzą te idee co cały czas taka wymiana z Bałkanami ze Słowianami Bałkanów byli wtedy też Serbowie się często osiemnastym wieku tak nazywali Słowianom Serba język powstał taka mieszanka kompletna właśnie Słowianom serbski tak sztuczny, który był tylko do zapisywania to są te czasy, kiedy paradoksalnie często idee zachodnie przychodzą do Serbów wojewody nie boli często obchodzić swoje rodziny albo z pogranicza wojskowego chorwackiego z Rosji, ale dokładniej z Kijowa Serbowie na świat jest do Kijowa studia na Pohulance tak i a i potem wracają przywożą też przyjeżdżają Ukraińcy, którzy wtedy no wielu z nich czuje się też związany niż imperium rosyjskim, tak więc to jest bardzo ciekawe zjawisko ten osiemnasty wiek i mamy tych Serbów i ktoś będzie dobra rada panie Adamie, ale co to ma do nas Polaków w no, więc Słuchajcie 1 ze właśnie w rosyjskich takich wybitnych generałów to był Jovan Sielewicz albo Iwan, który urodził się już właśnie w Słowian Serbii w Donbasie i były ESC właśnie z synem i tego generała, który na wojskowych, którzy założyli Słowianom właśnie Serbie i m.in. walczył wykazał się, walcząc z nami zrobił karierę, walcząc powstanie przy tłumią powstanie Kościuszkowskie potem walczył z Napoleonem mi jak wiadomo w szeregach napoleońskich była od groma naszych żołnierzy i na końcu poległ pod Lipskiem tam, gdzie nasz Poniatowski wspomniał wspomniałem szalenie Józef Poniatowski on też tam zginął tak i tak samo inny w, a prawda gol dziś bawić też generał kawalerzysta tata też wykazał tłumiąc powstanie Kościuszkowskie za co dostawał ordery, więc jak widzicie oni służą tam w wojsku, ale tak samo jak macie zjawisko krawat od słowa Chorwat, bo Chorwaci biorą ich Austriacy i Serbów tak samo z pogranicza wojskowego biuro w głąb Niemiec, żeby walczyli np. czego podkreślali to my zabiliśmy Gustawa Adolfa odrzucenie króla Szwecji taki duch Irak Koza wszystkich tłukł, proszę bardzo, czasu do czasu póki się z nami nie spotkał no właśnie tutaj podobna sytuacja, że ci panowie robią karierę no tłumiąc powstania Kor powstaniu Kościuszkowskim potem, walcząc z Napoleonem następnie Donieck i Słuchajcie rozwój Doniecka to tutaj macie wątek walizki, bo Donieck tylko kiedyś nazywał się już Zośka, dlaczego Józefowska, bo to była rosyjska wymowa sił z John Fields proszę państwa pochodzący z wali, a który wybudował i zakłady metalurgiczne hut stalowni prawda Zbrojownia stocznie kopalnie węgla itd. to wszystko no Walia tak jak Anglia przeżyła wtedy notam niewinną chał jak budować Huty jak wydobywać węgiel, więc Donbas pamiętajcie stał się bardzo ważnym Zagłębiem przemysłowym taką en można powiedzieć, a takim napędem całej modernizacji prawda kołem zamachowym tej modernizacji Rosji potem carski, a potem też sowieckiej ta idea stachanowiec chanów to itd. to wszystko związane, czyli prawda jak pamiętacie człowieka z marmuru czeka ten pierwszy z marmuru dobrze pamiętam tak, a potem z żelaza tak tak jest nie wiem no mi się żąda akurat po prostu z węgla, ale dobrze bardzo dobrze, ale generalnie to, że 400% normy nie przebiją 500% normy tak właśnie to jest za co strach strach dokładnie znam to stamtąd tak czy macie po prostu do to był symbol niezwykłej nowoczesności, ale ta nowoczesność przyszła z Zachodu tak Walijczyk właśnie np. John Julius i następnie wraz z Jazowska józefka sąd ius byśmy wiedzieli już istnieją już włoska stąd słuchacze węglowy Landek osoba z Londynu razowy brawo i to wszystko ze sobą że, ale to co ważne słuchacze osada zbudowana na wzór właśnie takich osiedli przemysłowych zwali szpital szkoła Łaźnia straż pożarna kościół anglikański, bo to wali czy anglikanie herbaciarnie i tak wygląda Zośka na początku po prostu mała Walia w Doniecku tak Auchan Słuchajcie tutaj bardzo ważną rolę znowu pierwsza Huta Stalina Huta żelaza przepraszam na południu i imperium rosyjskiego i kto to robić czas DasCoin, który mieszkał przez wieś Szkot, a który mieszkał przez wiele lat w Rosji mechanik architekt itd. a więc, które mamy kolejny motyw, że jak widzicie wkład Szkota potem będzie oczywiście Niemcy, ale Niemcy to nic nie no zaskakującego bowiem w życie jeszcze nieraz pojawią no i mamy też, a np. Belgów, którzy otworzyli fabrykę wyrobów Emaliowanych, bo Rosja wtedy pamiętajcie carska Rosja 19 szczególnie konieczna z tego wieku wtedy bardzo otwierającą firmy no to jest to w krajach Chiny, który będzie wtedy bardzo szybko rozwija trzecią największą gospodarką na świecie siecią populacją nic i dochodem na głowę, chociaż kraj na dorobku biedne, ale znacznie bogatszy od Portugali przed pierwszą wojną, a zobaczmy, gdzie teraz to jest pytanie do Rosjan co zrobili syn swoim w cudzysłowie imperium w kogo z jakich ciekawych ludzi tam spotkamy w tym naszym ucha Ińsku związanych z i Doniecku związanych z jakąś polską i Rzeczpospolitą to Słuchajcie migrują tam najważniejsi ludzie będą migrują też Polacy emigrują też oczywiście Żydzi z terenów pierwszej Rzeczpospolitej m.in. jest ta słynna piaskiem po piosenka prawda podmoskiewskie wieczory Paweł mógłby zaśpiewać ja jestem najlepszym piosenkarzem no, która jest niezwykle popularna jest symbolem związku Radzieckiego jest w księdze rekordów Guinessa nie przypadkiem te te potworki typu chińska Republika ludowa para państwo separatystyczne uznane tylko przez Rosję no to i Akademia kultury i sztuki jest nazwana prawda i inne na pierwszym znaczku pocztowym na cześć kogo Michaił ma tu Ossowski poeta pieśniarz, który właśnie urodził się w Wuhanie ku, który z autorem tej piosenki z rodziny żydowskiej jego przodkowie pochodzili z takich terenów byśmy powiedzieli południe, a południe dawnej Rzeczpospolitej już na pograniczu po tej Ukrainy prawobrzeżnej na pograniczu z dzikimi polami to jest pamiętajcie to jest bardzo ważny element historii Ukrainy tych ziem południowo-wschodnich południowych, że mamy na wielką skalę napływ prawda najbardziej oczywiście Ukraińców, a następnie Rosjan, ale też też tych wszystkich nosów czy to się wiąże z tym, że zachodnie części Ukrainy, ale były po prostu głównie rolnicze jak rozumiem zaskoczył Galicja też głównie rolnicze wyskoczymy tak zaczął przemysł powoli się rozwijać po prostu potrzebowali rąk do pracy na legalizację pamiętaj to były Austro-Węgry, więc w ogóle inna bajka sam wiem dla jednostek, ale zachodnia Ukraina mi się kojarzy jednak bardziej rozumie takimi rura innymi to tu mamy teraz już za tereny stepowe zamieszkane przez nomadów nie było także tam nikogo nie było to typowa taka kolonialna narracja nie to były puste Rzemień tam byli właśnie koczownicy nomadowie, którzy przemieszczali i po podboju zaczęły powstawać miasta zaczęto kopać odkrywać różne surowce, a następnie zaczęto budować prawda Huty tak dalej tak szczególnie w tamtej części, bo wiadomo, że jak pokażemy wam kolejnych podcast tak jak ruszymy na zachód ja wzdłuż morza czarnego to będą terenu o wiele bardziej rolnicze, ale będą też porty tak jak Odessa prawda, które będą, gdy odgrywać wielką rolę, bo przez port będzie np. właśnie ten eksport surowców rolnych pewny kogo tam jeszcze w tym ukraińskim spotkamy to spotkamy dzisiaj jest cała dyskusja się zachowuje pan Serhij Bubka wielki wybitny sportowiec takt, której jednocześnie politycznie związał się z partią regionów pana Wiktora Janukowycza tak no jak jesteśmy przy samym Janukowycz to pamiętajcie, że to wam zaraz pokażemy on też swych regionów i też wątkiem polskim natomiast co mnie zaciekawiło, że radny jeśli chodzi o samego budkę, że on się urodził prawda władze już koło Uchański natomiast jak popatrzymy na jego przodków to wśród jego przodków spotkacie metropolity Hilariona, który pewnie byłby przerażony metropolity Hilariona ca przypadków budki byłby przerażony, że jego potomek jest sympatykiem Wiktora Janukowicza, bo metropolita Hilarion, który wam opowiadaliśmy, bo pochodził z Żytomierza czy Centralna Ukraina zmarł w to jest dwudziesty przełom dziewiętnastego i umarł w 1500 siedemdziesiątym drugim roku w Kanadzie opowiadaliśmy w dużo o nim odegrał bardzo ważną rolę np. tłumaczenia Biblii oryginału mieszkał w Polsce był teologiem wybitnym prawosławnym i też w okresie drugiej wojny światowej starał się rozwijać kościół niezależny ukraiński prawosławną od rosyjskiego był m.in. w ramach generalnego Gubernatorstwa biskupem hełmu i możecie o nim sobie posłuchać wcześniejszych pot kasach to jest przodek Dutki za wjazd sportem interesuje tyle ile w sobie czasami sam biega czy on o tyczce skoki prawdę tak tak wybitnych tak znakomity jeden z najwybitniejszych pod no niestety był też innymi był przez kilka lat też w trakcie Majdanu po drugiej stronie barykady, bo był doradcą przypomnijmy no właśnie Janukowycza w kogo jeszcze Uchański spotkamy takich niesamowitych postaci znalazłem takiego pana Słuchajcie ska, który się nazywa zdalne nazwisko Włodzimierz dal, który jest bardzo ważny jeśli chodzi o rosyjski rozwój jest z języka rosyjskiego, bo przez ponad pół wieku 50 kilka lat pracował naprawdę nad gigantycznym słownikiem prawda żywego języka wielką ruskiego, czyli rosyjskiego i teraz Słuchajcie, bo to jest niesamowita historia mówimy to jest po urodził się na początku dziewiętnastego wieku Władimir no i tak ojciec nazywał się Johan dal Johan ja Jan Chrystian Andersen to mamy Jan Chrystian dal po nie żartuje sobie, bo po po prostu był Duńczykiem w i przyjął rosyjskie obywatelstwo albo poddaństwo byśmy wtedy powiedzieli tak ożenił się z panią o nazwisku fraz i tak typowo rosyjskie red nazwisko a, jakbyśmy po szukali od strony mamusi to okazałoby się, że tam są hugenoci francuscy, którzy ulegli potem germanizacji, jakbyśmy tak szukali jak chcemy ludziom naprawdę, żeby grzebać, że w życiorysach, ale to jest dla nas najważniejszy, czyli Rosjanin pochodzenia duńskiego rodzi się 2 chińskich jest z nami związany, bo zabiliśmy brata, ale musi należało po tłumi powstanie listopadowe i poległ natomiast Włodek też z nami walczył m.in. było także tam koło na Wiśle zaprojektował most był właśnie w inżynierem itd. czy też tłumił powstanie listopadowe natomiast oprócz tego jest postacią bardzo ciekawą z, bo miał kontakty z nami następujące jest związany z historią, która w dziewiętnastym wieku była tragiczną opowieścią, która wzruszała Polaków do łez w i on dal ją wypromował zainteresował się nią opisał ją i w efekcie co można powiedzieć, a współczuł jak zobaczycie 2 było zasadnie trzeba współczuć, ale nie solidaryzował się, bo jednak wiadomo opozycji rosyjskiej imperialnej trudno współczuć, a Wincentemu Górskiemu kim był pan Wincenty walczył w powstaniu listopadowym udało mu się uciec po stłumieniu powstania wrócił parę 2 lata temu 2 lata później do Polski i podjął działalność konspiracyjną rea aresztowanym przymusowa służba wojskowa i ożenił się z Polką i teraz tak to co jest ważne dzieci umarły, a nie chcieli tych dzieci pochować na cmentarzu prawosławnym, bo katolicy tak dalej tego typu historie próbował uciec po raz z pozoru owa swoje samobójstwo złapali ich jak próbowali uciec wywieźć go w trumnie to niesamowita historia znowu go skazali ona umarła, ale wkrótce potem prawda czy stracił dzieci żonę, więc no i 14 lat służby wojsko tragedia po prostu tragedia no i on to wszystko dal władza nigdy nie wrócił do kraju do pozwu wrócił do po zakończeniu służby do Wilna tam w Wilnie umarł czy ich natomiast historia straszna, którą właśnie znany dzięki Realowi, który ją upowszechnił, ale to nie jest jedyny motyw, bo z drugiej strony miał przebłyski takiego ludzkiego zachowania, bo zaopiekował się w Orenburgu dal rosyjski Duńczyk albo duński Rosjanin z śladem długa noc z kim zaopiekował się to naszym zadaniem, którego znamy z tego powodu, żeby przyjaciela Adama Mickiewicza też bez został zesłany tam właśnie w Orenburgu panowie sobie razem pracowali w biurze i dal został jego przyjacielem, więc nierzadko mu pomagał gdy, bo jego oczywiście za coś zupełnie inny był wolnym człowiekiem, a nie w skazanym na katorgę na zesłanie tak jest mamy 1 motyw, ale jak jesteśmy przy martyrologii to niestety muszę wam jeszcze dodać staro Bielsk pamiętajcie, że Katyń to nie tylko Katyń koło Smoleńska, ale w ramach tej zbrodni mamy coś takiego, że w Starobielsku, który jest właśnie w obwodzie Uchański był obóz jeniecki, gdzie byli Polacy, których potem przewieziono do Charkowa tam ich w NKWD prawda rozstrzeliwał istot mamy właśnie na cmentarz jest cmentarz ofiar totalitaryzmu były informacje, że był bombardowany w Charkowie wpłat w Piatichatkach i tam właśnie oni są kochane pochowani, ale starą obie to jest tam to miejsce, które z tym w tym symbolem podobnie Katyń Suns to robić Słuchajcie jest nad rzeką, a dar i znowu mamy ta jest też badanie taki znowu mamy nazwę pochodzenia tureckiego albo od Haye Darłowa albo brak prawda druga opcja krymskie tatarskie, a miesiąc i dar woda rzeczka, tak więc jak widzicie kolejny ślad tatarski jak potrafimy po powierzchni albo Turczyński ruszamy na Donieck czy zna i co kogo spotkamy na koniec Czyż nie do spotkamy Wiktora Janukowycza to, żebyście pamiętali, że oprócz wszy, że to też jest nasz wkład historie czy Dzierżyński, czyli Wyszyński, który będziemy opowiadać jeszcze dajcie mi człowieka jest znajdę paragraf tak prokurator generalny sowiecki to Wiktor Janukowycz, którego jak spojrzymy na biografie no to tatuś pochodził z Białorusi, a to jest Witebsk czy zna i tam i generalnie rodzina katolicka białorusko Polska jak luki wioska stąd nazwisko i stamtąd trafił na Donbas jak jak pozbierali trochę ukraińscy dziennikarze to okazało się, że w trakcie drugiej wojny światowej w współpracował z Niemcami i został zesłany w ramach no można powiedzieć kolaboracji takt matka umarła jak miał 2 lata ojciec ożenił się ponownie no i generalnie można powiedzieć ten mały Wiktor no miał dzieciństwo trudne, bo został oddany do bać, ale no to jest pamiętajcie o był świadomy jak chciał prawda się nam przypodobać mówi ja to przecież po prostu jestem Polak do niej mężczyzna oryginalnie z Witebska tak druga taka postać jak jesteśmy już przy komunizmie no to oczywiście pamiętać, żeby z w czasach stalinowskich w Polsce mieliśmy architekturę socrealistyczną literaturę w tym powieść jedną z takich bardzo popularnych powieści to była powieść miasto nowych ludzi art autorstwa Janiny Czarnowski o urodzonej właśnie w Makiejewce w Zagłębiu donieckim osiemnastym roku wróciła do Polski związała się z partią komunistyczną w Polsce ta powieść cie po została napisana pięćdziesiątym czwartym roku najprawdopodobniej akcja się dzieje w Elblągu są klucze, na podstawie których można stwierdzić i jak zobaczycie czy taki podobne doświadczenia zagospodarowała zagospodarowywanie nowych ziem tutaj tylko tzw. odzyskanych, ale zobaczycie te powiązania z Elblągiem są więcej niż pojedyncza jest to ważne co mówisz, bo teraz popularna, więc taki serial o Szczecinie mi się wydaje, że tutaj socrealistyczna książka w Elblągu było to byłby hit, że tam jeszcze resztki tego wyrwali biegają po lasach po wojnie przez Acta no właśnie tutaj przyjeżdża grodzą bywać w Polsce, że Elbląg czy nas, że to naprawdę świetna seria prawdy Netflixa słyszy w ogóle no nie wiem może zaraz okaże, że jest źle odbiera z miasta nowych ludzi to jest ten przekop 0 Pawle ruszamy nad morze azowskie i tak jak zamówiliśmy odwody Doniec Zaporoża Chersonia my będziemy na członków Doniecku i potem Zaporoże, a przyszły podcast Her son pewnie przez Zaporoże, więc oczywiście jest Mariupol w miasto prawda, które no ma obecnie straszne straszne naprawdę losy przeżywa ze względu na Air to co robią Rosjanie, niszcząc miasto eksterminacją ludność cywilną niszczący zabudowę miasto liczące 400 kilkadziesiąt tysięcy mieszkańców, a sama nazwa miasta chodzi tutaj ma nawiązanie do Szczecina od Marii i Marii, która była Niemką i była żoną cara Pawła ten Car Paweł to był syn Katarzyny tej, która nas pokryła kawałki słynnej carycy Katarzyny tutaj burz mamy oczko do ministra suskiego i synami jej byli Aleksander pierwszy i Mikołaj pierwszy królowie Polski, które do tego pierwszego szczególnie akceptowali my, bo jest kongresów Ka po 1800 piętnastym roku i widzicie, że co łączy Katarzynę i Marię ze Szczecinem obie się tam rodziły Szczecin 2 carycę Rosji, ale to jest przypadek z tego powodu żony nie były ze Szczecina tylko po prostu takim się w życiu ułożyło, że były tam także akurat przejazdem urodziłam się w Szczecinie no nie może być od dziada pradziada nasza Katarzyna szczecinianka nie nie, ale aż ten motyw szczeciński, nawiązując tak Słuchajcie co ciekawe to jest jedno jedyne chyba większe polskie miasto nie, licząc takiego przejazdu przez Śląsk, który nigdy nie były, szczególnie że kiedyś odwiedzić natomiast tutaj po coming out nastąpił końcówka Mariupol Paul polis polityka miasto Grecy tak pamiętajcie dlatego Grecja najdłużej był konsul w Mariupolu naprawdę miasto, bo bardzo zniszczone to zdecydował się wyjechać dlatego Grecy są przerażeni wściekli krytycznie wobec Rosji tak oczywiście cały czas jakaś frakcja rosyjska, ale na pewno nastąpiła wyraźna zmiana nastroju, bo mamy Greków co to za Grecy to są Grecy pochodzący z Krymu, którzy po opanowaniu Krymu przez Rosję byli przesiedleni przez carycę Katarzynę właśnie do jest z nimi do Mariupola i ten Pol oczywiście spotkacie w wielu miejscach Tarnopol Terespol tak Istambuł ten po turecku ból to, czyli to jest turecka wersja Paul OLiS, czyli miasto ci Grecy to Grecy room, czyli Rzymianie i grę tak ta zmiana pamiętajcie do dzisiaj w języku tureckim mamy słowo run run Lar na Greków z Turcji i Greków z Cypru kiedyś tak mówiono na wszystkich Greków w ogóle często na poddanych patriarchatu wie, że to sama Grecja jest jest lekko jest robią i to robią to są właśnie nianie ziemianie, bo Bizancjum to jest my to wymyśliliśmy w sensie zachodnia łatwiej nic w Raszkowie atak oni nazywali Rzymianami, a my ich nazywaliśmy Grekami mówimy mówili nie obrażaj nas jesteśmy Helena ziemianami, a wy jesteście frankami nie jesteście żadnymi zmianami natomiast co jest ważne jak mówili językiem dzisiaj starzy ludzie mówią mówili językiem URM, który z językiem podobny bardzo dobrym Scotta carskiego jak i dziś wobec niemieckiego czy językiem turki kim tak na Krymie spotkacie właśnie w jego historii te wszystkie je ludzi różnych wyznań mówiących różnymi językami turki ski z określonymi w krymskim tatarskim Ormian Karaimów Żydów Krym ptaków tak w ogóle tak wymieniać i drugi motyw to po tej samej, jaki to język język zbliżony do greckiego, ale lingwiści ją językoznawcy dla, żeby było, że my tutaj Polacy mamy swoje synonimy no to jest to język odrębny od greckiego to jest tak jak gruzińskim, że macie ten karteli języki Karpińskiej tak kartelu nazwa Gruzji, ale jest np. język właśnie las jest mecz na greckiej to tutaj tak samo oprócz właściwego greckiego macie poetycki Pont od morza czarnego można było spotkać się wokół całego morza czarnego w tym na Krymie i jeżeli dla ich tam tylko ulegli stopniowo naczelnicy kadr z kimś w 2014 roku wicepremier Grecji Ewangelos Wenizelos oficjalną wizytę w Kijowie poprzedził spotkaniem z diasporą Mariupola tak dlatego do tego stopnia dla greckiej opinii publicznej to co się teraz o Mariupol było ważne, że gdzieś tam tkwi to Mariusz to przekonanie, że małe pole wokół samego Mariupola spotkamy w samym Mariusz polu czyli, który ma jak rozumiecie, bo mogliśmy spotkać autorytety, ale nie ma nic wspólnego z tym z tą polityką imperium osmańskiego osadzania tak jak Andrija np. w Rumunii czy to nie jest w ogóle ta opowieść o g, czyli działanie złego jak w jedno Greg odpowiedzi w ten sposób i wszystkim narodom mieszkającym w Ukrainie no jeśli i Wierzbno oczywiście możesz powiedzieć jestem Polakiem potomkiem Sarmatów no to odpowiednio dobrana ostrzegł natomiast z faktem dobrze dawnej takie jak w tej reklamie, że prawda, a Świstak zawija sreberka odpowie no przepraszam bardzo ciągłość obecności greckiej i tak samo trochę później żydowskiej w Ukrainie z czasów starożytnych po te miasta powstały w starożytności także Harry Mariupola akurat tak, ale na Wybrzeżu jak wam pokażemy morza czarnego a, a oczywiście oni potem tak jak wspomniałem się o Stambule itd. to wiadomo, że był handel z nami był handel z Rosją i z Krymu można było stąd przybywali osiedlali się na Krymie i Grecji Ormianie, żeby zajmować się handlem jak jesteśmy nad morzem Azowskim to pamiętajcie jest granica między Rosją Ukrainą część wschodnia może gorzki i azowskiego jest w Rosji ale, jakbyśmy spojrzeli na historię tych ziem i np. na strukturę etniczną historyczną to jak zrobiono jedyny z PiS w Rosji carskiej w 1800 dziewięćdziesiątym siódmym to wszystkie te tereny dzisiejsza Rosja przy granicy z Ukrainą właśnie tam, gdzie morze azowskie 70 parę procent ludzi odpowiedziało jestem mówię po mało rosyjską czy tej po ukraińsku i tam jest takie miasto Słuchajcie otoczone właśnie przez wsie ukraińskie kiedyś, bo oni ulegli w dużym stopniu rusyfikacji albo umarli w wyniku wielkiego głodu tak ludobójstwa dokonanego przez reżim sowiecki pod tekstem etnicznym nie bezdyskusyjnie tak rok i słowo tak gan jest oczywiście pochodzenia tureckiego on jest niespełna 60 km od granicy, ale Słuchajcie historycznie było związane z przesyłem jak to gubernie dzisiaj jest miasto Dniepr stolica kiedyś się prawda jak te jak, jaka wtedy na ślad tak jak Caterina sław, który prawda tak Guberni obejmowała też tereny morza azowskiego i była przede wszystkim na Ukrainie dzisiejsza Ukraina, ale też kawałek Rosji tam, gdzie był tak rok tak było do lat osiemdziesiątych dziewiętnastego wieku, ale jak i Ukrainy radziecką wyznaczano granice to przez pierwsze kilka lat po przejęciu władzy przez bolszewików ona była tak rok w granicach Ukrainy, dlaczego sowieckiej dlaczego, bo właśnie ludność była w zdecydowanej większości tego regionu Ukraińcami plus nawet samym mieście Rosjan, bo trochę więcej połowa populacji reszta to byli Ukraińcy i między nimi Żydzi też takie narody typu właśnie Grecy itd. i dlaczego o tym mówię, bo jest Słuchajcie miasto, które jest związane bardzo z i znowu z nami, bo mamy Edmunda Dzierżyńskiego, który już po pojawiał Tate Feliksa Dzierżyńskiego, który uczy przez kilka lat w Chersoniu, o którym jeszcze mam sporo opowiemy w następnym podcaście, ale potem trafił do Taganrogu i tam przez te 8 lat był nauczycielem w gimnazjach żeńskim a, a potem w gdańskim gimnazjum i wśród jego uczniów spotkacie Antona Czechowa po to, Wierzyński uczył Antona Czechowa i Słuchajcie ten, dlaczego do tego nawiązuje, bo sam Czechow urodził się w Taganrogu żył tylko 40 kilka lat i oczywiście jest symbolem tego węzła gordyjskiego, który jest między Ukraińcami Rosjanami tak jak jest między Polakami Ukraińcami Ukraińcami krymskim Tatarami tak dalej, bo jak spojrzymy na jego korzenie to Ukraińcy mogą powiedzieć no ojciec był de bezdyskusyjnie z rodziny kozacki ukraińskiej z Ukrainy słowacki urodził się w wiosce, która jest dzisiaj tuż przy granicy rosyjsko ukraińskiej po stronie rosyjskiej, ale która była wioską przez dekady przez pokolenia ukraińską i trafi do tego tak rogu i są poważni historycy literatury, którzy studiując twórczość Czechowa znajdują tam motywy folkloru ukraińskiego włącznie z motywem wiśniowego sadu to wszystko co jest związane z tym prawda, ale ta symbolem, więc po słuchacze tutaj mamy coś takiego, żebyście pamiętali, że ta granica na nam przy morzu Azowskim to to jest taka granica, że po drugiej stronie po stronie rosyjskiej kiedyś bardzo dużą część ludności stanowili Ukraińcy i oczywiście, gdyby byli takimi imperializm sam jak Rosjanie powiedzieli dawaj to moje tak okej i ile mamy jeszcze czasu drogi Pawle no jeśli chcemy jeszcze powiedzieć 1 mieście to, ale że zdążymy tak dobra no to jeszcze słuchacze odwiedzimy Zaporoże w jak wam mówiliśmy, że za poroże ma dostęp do morza azowskiego i a za na początku odwiedzimy samą stolicę Zaporoża, która nazywa Zaporoże to łatwe jak Brazylia Brazylia oczywiście od porostów zawodowcami, czyli sąd Kozacy zaporoscy i oczywiście motyw jest taki, że macie szorty c wyspy, gdzie była Shi z zaporą na własny w samym mieście Zaporoże, gdzie oczywiście dziś z muzeum itd. te tereny są pod kontrolą ukraińską uraz ani tam atakowali nie udało im się i a znowu pytacie oprócz kozaków dzisiejszy Zaporoskiej, jaki jest moi drodzy związek tego miasta z polską to jest piąty miasto największe dzisiaj wy Ukrainie jeśli wyłączymy te tereny okupowane szczególnie mówimy o Doniecku tak piąte największe i jaki jakie są motywy polskiej pre wybitnym burmistrzem w w latach 19001911 potem jeszcze w trakcie pierwszej wojny światowej był Feliks ma Chrzanowski Polak i to jest tak jak my mamy w Warszawie prawda plac Starynkiewicza rata tak, który w ogóle urodził się w Taganrogu o naprawdę tak ale, toteż znowu na zasadzie trochę jak Kaśka reali hali za frajda z rodziną mieszkali Maria urodził się tak i błądzić bym się na placu Starynkiewicza nawet sekundę pomyślałem, że my będziemy rozmawiali tak drogo miejscu ja nie wiedziałem, że coś na plac Starynkiewicza wezwały rząd tak, gdyby był na placu Starynkiewicza to tak no, więc słuchacze to się nazywa po prostu telepatia no, więc Felix ma Chrzanowski jest dla Zaporoża jak Starynkiewicza dla Warszawy urodził się na Suwalszczyźnie tuż przy granicy z Litwą kiedyś uważano, że Charków, ale SUV-a mieszkańcy Suwalszczyzny przeprowadzili dobre studia analizę udowodnili Feliks nasz Słuchajcie więc, żeby wam się dzierżyńskim tylko imię Feliks nie kojarzyło i a Felix no jest można powiedzieć, że miał wielki wkład w rozwój miasta co zrobił, a pierwsza w ogóle w całej Rosji szkoła dla niesłyszących dzieci sierot akt przez niego założona wokół szkoły naprawdę supernowoczesne takie osiedle elektrownia wodociąg system ogrzewania szpital apteka internat stacja biologiczna typografia stacja kolejowa cerkiew prawosławna poprzez gesty się tak dla dzieci, więc naprawdę takie miasto dla niesłyszących sierot oprócz tego wodociągi zbudował w całym mieście rozbudował ulice, a takie moje budownictwo publiczne Unii tzw. mównicy pijalnia byśmy powiedzieli tak to wszystko jego zasługa ma w Zaporożu ulice jest tablica pamiątkowa na szkole i jesteś na skwerze Puszkina otwarto w zeszłym roku jego pomnik, bo ludzie sobie przypomnieli też o tym, bo oczywiście wyciszane to na zasadzie cara carska Rosja tak w czasach sowieckich bo, a orszak nie ze względnego polskie pochodzenie ludzie też, o co dobrze co się dzieje ludzie zdają sprawę, że był Polakiem, ale drugi motyw mówimy tutaj wracamy do Elbląga drogi Pawle, bo u nas w jakimś czasie wszystko się ze sobą połącz Elbląg prawda patrzymy na mapę i Elbląg okolice Pomorze gdańskie Żuławy gdańskie spotkamy kogo po menonitach ów menonici to protestanci, którzy pochodzili z Holandii byśmy ich nazywali Peryt z perspektywy kościoła rzymskokatolickiego ultra heretyka w sposób i którzy byli tak no z frakcją protestancką Traba prześladowana to macie to osadnictwo olęderskie tak prześladowana u siebie przez innych protestantów uciekali i wtedy znajdowali schronienie też rzeczy pospolitych i w roku 1700 osiemdziesiątym dziewiątym Katarzyna wielka sama pochodzenia niemieckiego, bo oni Stali się z Holandią zamienili się Niemców pamiętajcie, że takich motywów jest dużo włącznie z Arturem Chopin HRM, którą urodził się w gdańskiej obywatel Polski, ale w rodzinie pochodzenia holenderskiego mamy od groma motywów holenderskiej historii Pomorza tak samo jeśli chodzi o Gdańsk to się wszystko znowu ja mam to do siebie, że wszystko się po prostu łączy to jest też pamiętajcie Mariupol jest miastem bohaterem, ale i też miastem pan, który przed wojną współpracował naprawdę blisko Gdański o i menu nici z Gdańska okolic Gdańska Katarzyna mówi zapraszam zasiedlają te nowe ziemie stepowe przyjeżdżają do Zaporoża i mówiłem na tej hurtownicy tam osiedla, gdzie na tej liście tych na tej wyspie tylko żaków macie zrobić tam cywilizację, bo oni mają całe know how to samo co robili szesnastym 17 wieku Rzeczpospolitej robią osiemnastym na początku dziewiętnastego wieku na tamtych terenach równe stepowych to jest bardzo podobne, żeby było jasne pamiętajcie jak Austria odbija różne tereny w Chorwacji wojewody na itd. to mieli Szcze ludzi całego świata akt mieszankę i w efekcie do 1914 roku oni mieszkają na wyspie, a oczywiście doświadczenia mieli bardzo różny byli prześladowani przesiedlania migrowali stamtąd do Stanów zjednoczonych Ameryki północnej też ale, czyli pamiętajcie niektórzy z nich z punktu widzenia obywatelstwa są Polakami, kiedy migrują, bo Gdańsk co często się zapomina podchwytliwe pytanie na maturze, kiedy Gdańsk został zajęty, podczas którego zaborów nie podczas rozbioru nie podczas pierwszego tylko pomoże zostało zajęte, a Gdańsk jako enklawa pozostał fortem w ramach Rzeczpospolitej do 17001003. roku czy pierwsi menonici niektórzy z nich przybywają z Gdańska okolic są politycznie Polska i wśród nich jest np. Johan Cordis, który Słuchajcie urodził się w dzisiaj się to nazywa niedźwiedzica bao Waldek kiedyś w Stegnie gmina Stegna koło Gdańska, a jego tatuś pochodził z Młynar ery Mucha syn Młynary koło Elbląga o tym gdzie powiedzieć no i trafiali np. takiego miasteczka MOL łączna i tam Słuchajcie on po prostu tworzy kolonii, która jedno wzorcowa otwiera, odwiedzając po prostu carowie podziwiają itd. dostaje nadania ziemskie tworzy Stowarzyszenie, które w Odessie powstaje, żeby tych wszystkich Niemców zarządzać nimi, żeby rozwijać właśnie rolę nic twa poprzez nowe techniki poprzez właśnie nowe różne te też różne rośliny, które zostają wprowadzone nawozy różne, które są produkowane i żeby wykorzystać ten czarno, czyli widzicie Donbas przemysł, a my wie teraz wchodzimy w strefę rolniczą i Słuchajcie to o stworzył po prostu może być na tych mówią to miało 100km² jak umierał i miał tam od groma krów 8000 owiec i 4 taką Paweł no my nie mamy ja mam małego psa no tak ci odpowiem, więc po prostu widzicie jak pan Cordis melonik ta buduje rolnictwa pochodzący spod Gdańska buduje rolniczą potęgę Ukrainy i to co jest niesamowite w jak będziecie kiedyś w mieście Zaporożu to po nich pozostały budynki po menonitach i najważniejszy jest najpiękniejszym zabytkiem bardzo docenione jest szkoła dla dziewcząt i mecz czule i to mecz ten czule moi drodzy jak spożycie to po prostu na nie to powiecie kurcze pieczone, gdzie jestem w Gdańsku czy Zaporożu czy raczej działaczy te po prostu holenderski renesans późny barok jest pod o renesansowym maniery styczny barokowy po prostu jest bardzo podobny jak w Gdańsku, kiedy powstawał tysiące czwartym, kto był burmistrzem drogi, ale nagle łagodny Polak Feliks Kaczanowski twarz no właśnie, więc jak widzicie Gdańsk Zaporoże Elbląg Szczecin tak dzisiaj naprawdę byliśmy bardzo wiele różnych między morzami można powiedzieć, że trwał tylko teraz wąskiej czarny ale gdy jeszcze ktoś ma jakieś pytania sugestie komentarzy to jak zwykle zapraszamy do korespondowania Babel małpa TOK kropkę FM Babel małpa TOK kropkę FM taki na adres nasz podcast nazywa się Babel, czyli Rzeczpospolita multikulti każdy piątek w godzinach popołudniowych świeżutki odcinek jest sucha do słuchania, ale jeśli państwo o stwierdzą, że warto to proszę tam kliknąć obserwuj to dla nas bardzo istotne dzięki temu będą państwowe kontakt z najnowszymi odcinkami, a do usłyszenia za tydzień mówią Adam Balcer Paweł Sulik Babel Rzeczpospolita multikulti podcast historyczny Adama Balcera i Pawła Sulika premiera każdy piątek na tokfm Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: BABEL. RZECZPOSPOLITA MULTI-KULTI

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA