REKLAMA

W imieniu tych, których nie słychać. O czym mówią artystki z Białorusi i Ukrainy

Gościnnie: Wyborcza, 8:10
Data emisji:
2022-05-02 10:10
Prowadzący:
Czas trwania:
16:55 min.
Udostępnij:

Żyjemy w czasie, który wydaje się trudny dla sztuki, jednak zaangażowane artystki nieustannie zwracają uwagę na tematy wojny, wykluczenia społecznego, kondycji migrantów i migrantek. Czym jest migracja? Jak artystki z Białorusi i Ukrainy patrzą na sytuację na granicach polsko-ukraińskiej i polsko-białoruskiej? Co to znaczy być artystką-uchodźczynią? Odpowiadają: Lesia Pczołka, białoruska artystka, która poprzez sztukę bada życie codzienne, pamięć i problemy społeczne. Po protestach na Białorusi w 2020 roku została oskarżona z powodów politycznych i osadzona w więzieniu, a następnie zmuszona do ucieczki z Białorusi. I Marta Romankiv, urodzona we Lwowie artystka interdyscyplinarna, twórczyni instalacji, prac wideo oraz sytuacji społecznych. Swoją działalność skupia głównie wokół tematu wykluczenia społecznego, a zwłaszcza tematyki narodowości, obywatelstwa oraz związanych z tym nierówności społecznych. Na podcast zaprasza Urszula Pieczek. Więcej podcastów na https://wyborcza.pl/podcast. Piszcie do nas w każdej sprawie na listy@wyborcza.pl.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
jest ósma 10 podcast gazety wyborczej o tym, że migracja może znaczyć nowe narodziny i o tym jak artystki z Białorusi Ukrainy pracują z tematami imigracji polityki ósma 10 podcast gazety wyborczej dzień dobry państwo w ósmej 10 z tej strony już pieczeń z gazety wyborczej, a państwa moim gości dniami są dzisiaj USA Ciołka białoruska artystka, która poprzez sztukę bada życie rodzinne pamięć i problemy społeczne ukończyła psychologię na mińskim Uniwersytecie innowacji Rozwiń » pracowała jako fotografka założyła pierwszy na Białorusi sklep charytatywny Kali Laska w stworzyła także niezależną inicjatywę artystyczną Wiecha z misją zachowania wizualnych historii Białorusi po protestach w 2020 roku została oskarżona z powodów politycznych i osadzona w więzieniu, a następnie zmuszona do ucieczki z Białorusi dzień dobry 6 inaczej drugą gościnią jest dziś Marta Romanka w urodzona we Lwowie artystka interdyscyplinarna twórczyni instalacji prac wideo oraz sytuacji społecznych ukończyła kierunek ceramiki artystycznej we lwowskim państwowym Instytucie sztuki dekoracyjnej stosowanej kontynuowała studia w Polsce na wydziale sztuki Uniwersytetu pedagogicznego w Krakowie, a tytuł magistra uzyskała na Akademii sztuki w Szczecinie obecnie jest doktorantką Akademii sztuk pięknych w Gdańsku swoją działalność skupia głównie wokół tematu wykluczenia społecznego, a zwłaszcza tematyki narodowości obywatelstwa oraz związanych z tym nierówności społecznych dzień dobry warto częściej dobry chciałbym z wami porozmawiać dzisiaj o czymś co wydaje się też w kontekście tego co dzieje się na świecie bardzo ważne mianowicie to co dzieje się w społeczeństwie teraz wykorzystywać w sztuce jako to jest materiał dla sztuki wasze praktyki artystyczne kręcą się wokół tematów obywatelstwa mniejszości tożsamości pamięci czy wykluczenia społecznego czy możecie powiedzieć jak myślicie o roli artystki dzisiaj w odniesieniu do tych tematów może Martą zaczniesz mi się wydaje, że rolą artystki artysty być może teraz jesteś po prostu odpowiadanie na potrzeby tego co się dzieje nawet takie bieżące potrzeby, które gdzieś tam swą, które widzimy wsparcie też jakiś mniejszości ludzie po prostu, którzy tego potrzebują rzeczywiście obecnie to co się dzieje czy wojną Ukrainie jest bardzo szeroko poruszana w pracach różnych artystek artystów w bardzo różny sposób niektórzy mówią o tym bardzo wprost niektórzy podchodzą do tego z pani innych jakiż przestrzeni mówią o bardzo szeroki kontekst tego co się dzieje natomiast w mojej praktyce głównie zajmuje się tym, żeby pomagać tym, którzy są tutaj w Polsce, gdzie mieszkam, ale także zajmuje się np. tematem praw pracowniczych i także wdaje się to jest teraz bardzo ważny temat kontekst no właśnie wojny Ukrainie proszę teraz to temat np. przynależności do Europy europejskiej wspólnoty jak wygląda właśnie z perspektywy np. ukraińskiej, kiedy europejskości Europa była bardzo wielu z nas, jakim marzeniem tego, żeby jakoś stanie w końcu trafić i właśnie hasło, które w 2014 roku było bardzo szeroko wykorzystywane na protestach Ukrainy Europę i dzisiaj również ludzie walczą oto hasło temat wojny, która jest taras jest bardzo szerokim tematem warto poruszać z bardzo różnych stron, ale przed wszystkim można właśnie to co się dzieje, żeby zasilać nacisk społeczny na polityków tych osób jak myślisz o sobie w tym momencie jako artystka, która też zajmuje się problemami tożsamościowym mniejszościami myślę, że artyści artystki są także były celami jak gminy przyjmą świat tym samym sprawę milicyjne płatnika i widzę z rolą woła o zgłoszeniu problemów zadawanie ten właśnie teraz przebywa na stypendium międzynarodowej sieci miast schronienia ICORN i te stypendia są przeznaczone dla artystów pisarzy uchodźców i mam do siebie 2 pytania po pierwsze, czy ty myślisz o sobie jako uchodźczyni, a po drugie, co się stało Białorusi, że musiałem stamtąd uciekać, a tak snu nie mam wyboru i więc tak mogą określić jako uchodźczyni i nie mogę wrócić do Borussię i zobaczyć się z niskimi i ja to mogły, w których pomocnika, ale nie udało się jednak jak i nie prosiłem o status uchodźcy nie prosiłem o włos i staram się po prostu żyć pracować również zanotował w ogólne narty się zbroi się nie ma są nie przyzwyczajony tak to utrzymanie w sporcie i je tak pan okresem, że trzeba polegać tylko o sobie chodzi o to jak to się stały nuta było aktywne w dzienniczku protestów nie telewizji za co siedział w widzeniu i to była o nią lokowane potem jeszcze miesiąc przebywała w Rusi, ale kiedyś przyszedł w domach rodziców oraz wizję stało się jasne, że jest bardzo niebezpiecznie stało się to miasto tak mogą więc, że teraz po prostu Wyborski widzenie jest ponad 1000 reżim polityczny i jest połączenie z 1 oni wiele zmienia i ale tutaj w Polsce mogą mówić odbiorcy mogą mówić w imieniu tych ludzi, których słychać zostaje zmuszona do wyjazdu po protestach w 2020 roku od 30 też ruchu jak podczas tych protestów zajmowała się czym papież Szydło na ulicę to jest on ważniejszy, bo wszystkie widoczne, żeby protest to mało, żeby jakiś sposób to wyśle do maszyny też one ważniejsze Marta chciałam, żeby zapytać jeszcze w kontekście praw pracowniczych, o których mówiła wcześniej była się pomysłodawczynią inicjatorką takiego projektu możesz na mnie liczyć, które realizować w Warszawie to był projekt, który pomagał Ukrainką, które przyjechały tutaj jeszcze w momencie emigracji zarobkowej do tego, żeby szukały bezpiecznego i miejsca też zawodowego już wystarał się walczyć o swoje prawa możesz powiedzieć więcej na czym polega ten projekt czy widzi, że dziś rozwój tego projektu czy będzie nadal potrzebny czy zapotrzebowanie tak się wyrażę jest ciągła czy jeszcze będziesz chciała się to jakoś angażować tak dziękuję bardzo, to pytanie rzeczywiście rok temu powstała inicjatywa może na mnie liczyć w ramach, której MO wzornictwie wała miejsce do spotkań dla opiekunek osób starszych, które pochodzą z Ukrainy, bo takich osób akurat jest najwięcej w sferze opieki w Polsce pomysł pojawił, ponieważ zaczęłam czytać dowiadywać się o tym jak taka praca wygląda byłam przerażona tym, że te osoby są strasznie samotny, że przyjeżdżając do pracy jako opiekunka osób starszych czy w ogóle pracowniczka domowe często zamieszkują w domach pracodawcy i pracują dosłownie 24 godziny na dobę 7 dni w tygodniu nie mają możliwości za bardzo wyjść z domu, nawet jeżeli mają to oni mają gdzieś spotkać z kim, bo takich miejsc nie było i wciąż jest bardzo mało, więc tak rzeczywiście ten projekt prowadziłam przez pół roku on przychodził z takiego projektu re no artystycznie społecznego w dosyć realne działania, które już teraz może nie ma tych walorów projekt artystycznego, ale jest bardzo materialny, czyli powstanie związku zawodowego komisji środowiskowej w ramach inicjatywy pracowniczej pracownicy pracowników domowych i otwierają swoje pytanie widzę jakąś przyszłość jest wciąż potrzebny to wydaje mi ogromnie, bo to co zrobiłyśmy w zeszłym roku to był jakiś taki my bardzo mały kroczek, czyli stworzenie ma grupy jej sformowanie zapoznanie się ze sobą też jakiś taki pewien sposób na takiej edukacji poprzez rozmowy poprzez interakcję w ogóle ze sobą w wyniku czego właśnie wytworzyła się ta energia chęć zmiany czegoś o zmiany własnych warunków życia pracy w bardzo długotrwałym czasie ten proces nie jest taki szybki i oczywiście, żeby realnie zmienić to jeszcze przed nami są bardzo duże zmiany, ale no i komisja działa, więc oczywiście wspieram Teresy z komisji, która działa w Warszawie, ale tez liczymy na to, że w innych miastach powstaną podobne komisje i że pracownicy domowe również w innych miastach nie tylko w Warszawie zaczną się zrzeszać bardzo cieszymy, że teraz udało nam się w ogóle to sprawy nagłośnić, ponieważ sem nie było o tym zbyt wiele mówiło się pracy domowej w mediach Teresy cieszymy się bardzo, że pojawiła się informacja ten problem jak został przynajmniej przez media zauważony, ale z pewnością bardzo dużo pracy przed nami, więc też jakiś taki w projekt działanie inicjatywa, która mam nadzieję, że się nie skończy chciałem jeszcze dopytać o projekt, którego inicjatorką właściwie się, czyli o te fotografie, które zbierała aż w ramach projektu Wiecha chciałem zapytać na czym ten projekt polega czy mogłabyś powiedzieć coś więcej w siłę w tym roku żywą ten otwarte archiwum do morskich stracił życia przeciętnego i nie no i nadal one w nim pracują tak my tam organizują wystawy to większości, ale najważniejsze jest, że włączam społeczności konie nasze dzieci kulturalnego i wiele polskich artystów artysta tak pracują w ten sposób pracuje jako instytucję i tworzą jakiś podstawową rzecz swój duży, a ponieważ stoczenia chodziłem, więc taką nie wiem co teraz powiedzieć o tym, że to jest sprawa tak aktualna dzisiaj no ale mam taki Grant to nie jest może działanie aktualne i bieżące natomiast jest też takim działaniem, które mam wrażenie, że jak próbuje odzyskać i opowiedzieć historię Białorusi trochę inny sposób niż możemy sobie w ogóle wyobrażać, bo zbierać fotografie szczególna tak tak im takie tematyczne fotografie z różnych, a 8 radzimy i ważniejsze to z TP udział w Gruzji uchwała w tej sprawie to jest rzeź, a taka, żeby razu chronić swoją przyszłość przeszłość współpracować z i Ken stworzyć jakiś instytucje, które jest niezależnym NATO to naprawdę dziś to jest już odeszło też sprawą ja, bo u zapłaciliśmy, więc wprowadzić w tym roku się jesteśmy razem co jeszcze zapytać was o emigracji, które się teraz odbywają i myślę sobie o tym w ten sposób, że z 1 strony widzimy wojna i to co się dzieje widzimy teraz coraz więcej osób z Ukrainy w Polsce wcześniej widzieliśmy też bardzo wiele osób, które figurowało z różnych względów z Białorusi Ukrainy głównie to były względy po prostu ekonomiczna, a chciałam zapytać was jeszcze o odbiór tego co dzieje się na granicach, bo jestem żywo zainteresowana tym jak wy patrzycie na to co się dzieje na granicy polsko ukraińskiej i polsko białoruskiej w kontekście migracji w kontekście tego się dzieje tam od co najmniej 7 miesięcy Marto to pyta jest dosyć tragiczną sytuacją tej schizofrenii, w której żyjemy, że Polski rząd, czyli przyjmowanie jednych uchodźców, którzy są z Ukraina jednocześnie push-backi, które dzieją się właśnie wspomniałeś przynajmniej od 7 miesięcy wciąż są i ludzie wciąż giną na granicy polsko-białoruskiej, więc no odbieram to w jednoznacznie jako po prostu pewien przejął no właśnie schizofrenii niezgodności tej polityki migracyjnej Polski, do której tak nawet poza tą sprawą już dawno było wciąż jest bardzo wiele zarzutów natomiast no właśnie ta sytuacja jest jakaś zupełnie nienaturalne, a ty się ja myślę, że migracja, że jest neutralny to zawsze było tak jednak Grace trywialność formie i to co teraz dzieje się imigracja w celu ratowania życia no i trzeba zrozumieć nie jest łatwe i musi trwać tworzycie dosłowne 0 i język inne prawa innych, gdzie do takiej drugiej rodziny i to co dzisiaj teraz na granicy to tragedia nie powiem tak być jeszcze bardzo szybko chciałbym dodać, że rzeczywiście tutaj chciałabym sadzić zwłaszcza, że to jest właśnie tu też migrację w celu ratowania życia, więc bardziej takie pytanie chciałbym jeszcze dodać, dlaczego tak naprawdę tych uchodźców osób, którzy czekają od wojny od bardzo dramatycznych przeżyć, dlaczego ich Polska polityka różni i dlaczego jedni są uchodźcami dla nich, a inni są przestępcami tak naprawdę wszyscy zadajemy sobie to pytanie już od jakiegoś czasu i widać widoków na logiczną Jasną odpowiedź na ten temat, a jeszcze na koniec chciałabym zapytać o to nad czym teraz pracujecie głosu coraz tak niedawno otworzyłam wystawą galerii Güntera Grassa w Gdańsku to zostało na temat wyborów się polityki i jaki 6 dni niewidocznych i tak no pracowała to około roku UE nad tym tematom i imię to zostało tak samo aktualne jak była rok tę dla roku temu, ale mamy mamy już różnych problemów teraz Marto, a ty ze wsparciem komisji pracownicy pracowników domowych, które staram się jakoś nie mogę wspierać pomagać to teraz obecnie także pracuje nad West tematem Europy europejskości poczucia lekarz 11czerwca będzie otworzony moja wystawa pt. śniła mi się Europa, który właśnie poruszam te wątki takie to będzie wystawa w ramach moich indywidualnych dzięki takim biograficznych wręcz szerzej Ciach i racje, które tworzyły, kiedy byłam dzieckiem to jak Europy widziałam wydaje mi się właśnie w kontekście tak co się dzieje dzisiaj poruszenie tego tematu czym jest Europa jest europejską, czego chcemy do nich przynależeć jako świat wschodni do tego sam mecz ze świata Zachodniego, dlaczego Ukraina będzie zdobyć Europo, chociaż tak naprawdę geograficznie w niej od zawsze była we właśnie to co teraz jakoś spadek poprzez sztukę to, o czym teraz zajmuję noc w danym momencie dziękuję bardzo, za rozmowę państwa moim gości dniami były Lesiak Ciołka i Marka Romanka FOT dziękuję dziękujemy Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: GOŚCINNIE: WYBORCZA, 8:10

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA