REKLAMA

Małgorzata Niezabitowska o swojej powieści "Światłość i mrok"

Kultura Osobista
Data emisji:
2022-05-30 11:40
Audycja:
Czas trwania:
12:51 min.
Udostępnij:

Gościem była Małgorzata Niezabitowska - dziennikarka, autorka książek, scenariuszy i sztuki teatralnej, reporterka „Tygodnika Solidarność”, rzeczniczka prasowa rządu Tadeusza Mazowieckiego

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dzień dobry przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska Małgorzata Niezabitowska dzisiaj gościnią kultury osobistej witam serdecznie również witam serdecznie bardzo miło Małgorzata Niezabitowska dziennikarka pisarka autorka takich książek jak prawdę jak chleba czy na początku było marzenie książek z gatunku literatury faktu, ale w końcu przyszedł moment na powieść na literaturę non-fiction stąd światłość i mrok książka wydana przez wydawnictwo znak i nasze dzisiejsze Rozwiń » spotkanie pani Małgorzato co za moment, że w końcu zapadła decyzja zaczynam kończy oczywiście również powieść jest ich moment by muszę powiedzieć od dawna wyczekiwany, ponieważ jeszcze innych wczesnej młodości, bo nawet po jej dzieciństwie wszyscy przepowiadali, że będę pisarką, bo nawet piątej klasie jakieś opowiadanie już płaciłam na szczęście wszystko przepadło razem z jakimi pierwszymi powieściach nie natomiast tak się złożyło, że później no jak to się czasami w życiu dzieje zamiast pisania powieści to zostałam dziennikarką później pisałem książki, które właśnie były non fiction różnego typu no ale cały czas w głowie mi było, żeby kiedyś wreszcie tę powieść napisać no i parę lat temu zdecydowałem się wszystkim Lisie, bo to jest książka, która wymaga ode mnie są tak zawsze robię, a w tym wypadku także ogromnego wisielców, ponieważ chciał się dzieje na Wołyniu w między majem, a wybuchem wojny w 3009. roku i chciałam z 1 strony przedstawić oczywiście środowisko chasydzkie z drugiej strony w ogóle pokazać ten Wołyń tej krainy właściwie tuż przed takim unicestwieniem w system ten Wołyń ten świat oczywiście nie tylko wały, ale całe kresy i ze swoją różnorodnością oczywiście stety, ale także Polacy w ogóle cała ta tkanka społeczna to wszystko no zniknęły jak Atlantyda po prostu zniknęło przypadło, tyle że niestety wiemy w jaki sposób bardzo tragicznych w dość chciał panią od dokumentację Ryster tak jak pani powiedziała zapytać, bo ten tygiel kulturowy Wołynia musiał być wyzwaniem ogromnym jeśli właśnie chodzi o to szczególnie jeśli chodzi o kulturę żydowską tutaj pani książkę można chwilami traktować jak przewodnik niemalże naukowy mnóstwo terminu pani wprowadza, ale jest tłumaczy efekt ich bardzo dużo dowiedziałam się właśnie chodzi o kulturę chasydzkiej i zwyczaje jak i sprawami żydowskimi polskich Żydów zajmuje się od bardzo dawna jestem jeszcze część pokolenia marca 68, kiedy wyjechali moi najbliżsi przyjaciele brałem zresztą udział zarówno wiedzy 8marca jak w strajku muszę powiedzieć, że ta emigracja najbliższych przyjaciół kampania antysemicka to z 1 strony był dramat osobisty z drugiej strony ogromny moralny wstrząs miałam 19 lat, więc oczywiście nic nie mogłem zrobić, ale właśnie wtedy jakoś sobie obiecałam, że kiedyś musi się tym zająć dociec, zwłaszcza że moja babcia tutaj była bardzo wyjątkowej sytuacji, bo przecież Witkowska, opowiadając mimo dawnych czasach rodzinnych przedwojennych to było 2 ziemia nie, ale Żydzi tam występowali jako przyjaciele jako ludzie małego miasteczka dla mnie Żydzi byli w pejzażu Polski, a później zniknęli, a później zniknęli przyjaciele, więc wszystko spowodowało to publikować bardzo bliski i na początku lat osiemdziesiątych przez parę lat pracowałem z mężem Tomaszem Tomaszewskim fotografem nad książką opolskich Żydach zatytułowane ostatni, bo tak się sami przedstawiali i ile do tego dosyć długo, ale muszę powiedzieć czy to były naprawdę wtedy tym zupełnie wyjątkowym, ponieważ co trudno dzisiaj uwierzyć opolskich Żydach nic nie było wiadomo było to temat tabu był to temat absolutnie ciężarowe nie można było słabe, że umieścić w normalnym obiegu, a także wszystko co sprawiło, że wtedy zajęłam się tym wyszła książka najpierw w Ameryce, bo w Polsce nie mogła pieczęcią chóralnych i później właściwie od samego początku zaangażowałem się idee tworzenia muzeum historii polskich Żydów jeszcze od początku się od połowy lat dziewięćdziesiątych później została nominowana do rady muzeum zatwierdza wszystkie galerie, więc temat mi niezwykle bliski nam się zajmowałam nie był mi obcy natomiast chasydzi akurat no byli mi obce w tym sensie, że w Polsce już nie było żadnych śladów, kiedy pisałam książkę również jedno w Polin chasydzi są ważni, ale nie wiodący no tutaj rzeczywiście ogromny szelf, żeby wejść w ten świat są fascynujący niezwykły, ale pełen przemocy PN przemocy z 1 strony oczywiście, dlatego że niezwykle twarde reguły, zwłaszcza wobec kobiet ale, ale w ogóle prawda rodzinie, bo przecież jeden z synów zostaje wyklęty za to, że odchodzi religia jeszcze idzie w stronę komunizmu i zostaje zmarłym gra dokładnie dokładnie, bo to młodzież to wyklęci to było zupełnie wyrzucenie narodu, a nawet na tamtym świecie to było naprawdę przerażający i odprawiano siwe, czyli żałoby siedmiodniową tak jakby rzeczywiście umarł jego imienia nie można jego jej imienia nie można było wymawiać to też grozi mojej głównej bohaterce, ponieważ muszę powiedzieć lekarka dojechanie, której kasetkę to jest historia wielkiej miłości, która nie powinna się zdarzyć między tymi ludźmi wybuchła z ogromną siłą, bo jest chasydzka z 1 strony dziewczyna właśnie małego miasteczka, które istniało rzeczywiście kołki nad Styrem nieopodal Łucka, a z drugiej strony między synem ziemian w okolicznych właśnie padłem synem pana dziedzica i studenta Politechniki Lwowskiej wszystko ich dzieli religia pochodzenie obyczaje wielka miłość no i to się oczywiście tam w sposób skomplikowany pełen różnego typu przygód dzieje no przez całą książkę indeks trzeba podkreślić, że rzeczywiście jest książka o miłości miłości wielokulturowym świecie tak jak pani powiedziała ETA wielu kultur wielokulturowość w powieści przybiera różne bardzo różne konteksty nie zawsze pozytywne fach będą miały takie poczucie, że często z różnic nie potrafiliśmy wyciągnąć z tego co dobre, żyjąc na tej 1 mili zamiast pięknie się różnić różniliśmy się i pewnie nadal tak jest okrutnie czasami tak, ale przede wszystkim co było dla mnie uderzające zresztą już, kiedy pracowałem nad ostatnimi i mimo że jak mówię nie byli to chasydzi wtedy, ale PiS wtedy rozmawiała miałam szczęście rozmawiałem z ludźmi, którzy w okresie międzywojennym byli dorośli, więc mogli o tym świecie naprawdę powiedzieć, bo jeszcze wtedy żyli mieli po 70 parę 80 parę lat i również ci ludzie głodni słuchany że, opowiadając przed wojną część właściwie to było zupełnie osobne, jakby ich świat był osobny od od pozostałego świat jakikolwiek on był sądu pełni Polski na kresach również prawda czy białoruski trzecie ukraiński i w i tutaj w książce próbowałem pokazać mam nadzieję, że się jakoś udało jak te 2 światy przez to, że właśnie Jan Hana się zakochują w związku z tym różne osoby ich rodzin muszą spróbować się dogadać poznać, a czasami się nie dogadują prawdę jak wiemy, ale nie będę polować własnej książki nie w każdym razie jest tutaj próba pokazania zrozumienia czegoś co przecież istniało oni żyli koło siebie i ci młodzi ci starsi przez wiele lat dopiero ta miłość związany z nim konflikt po, jakby zmusza prawda do próby przynajmniej i Poznania się nawzajem i oczywiście bywa to też okrutny bywa to też brutalne, ale bywa Łotyszy piękne wzruszające na którymś z bohaterów bohaterek pani szczególnie współ odczuwały Hana Aleksandra Anna Jan Hajn każde z postaci wzbudza wiadomo różnorakie emocje od współczucia sympatii, chociaż także złości i niezgodę czasami tak jest, ale wybory chciałaby jeszcze powiedzieć, że ta książka składa się z 1 oczywiście zazębiające się i plotą wspólnie prawda opowieść głosu subiektywnych się wciela w szóstkę bohaterów muszę powiedzieć to było niesamowite wyzwanie decyzja, że wina najtrudniej było mi się wcielić oczywiście młodego komunistę i rzeczywiście tutaj musiałem się zadawać sporo bólu, żeby się w niego przeistoczyć w pełną idei przekonaniu głosić toczą ogłosił najbliższa była chyba matka Jana, czyli Anna, która pochodziła ze Lwowa osoba niezwykle wydaje się mądra głęboka czuła i starająca się właśnie zrozumieć te różne światy, chociaż rzeczywiście mająca swoje jakieś przesądy prawda i uprzedzenia, a też głęboko patriotyczna taki piękny sposób to to było dla mnie najłatwiejsza potem język był najbliższy, bo starałam się przy każdym bohaterze oczywiście mówić jakoś w jego w jej stylu są też nie były łatwe tak się zastanawiałam czy w powieści są jakieś tropy może odwołujące się do pani rodzinnej historii dużo chociażby powieść jest opisów konnych eskapad pani prapradziadek Władysław Nesterowicz był hodowcą goni pełnej krwi angielskiej jednym z pionierów zresztą wyścigów konnych na ziemiach polskich te opisy właśnie konnych przejażdżek trochę nawiązanie do tej do tej brat pradziadkowie historii może nie nawiązanie bezpośrednio oczywiście jakąś miłość do koni w ogóle do zwierząt naprawdę mam we krwi zresztą wspieram bardzo dobrze i różne fundacje przejmuje się bardzo losem zwierząt walką o ich prawa natomiast oczywiście konie tak mojej rodzinie żony w rodzinach ziemiańskich to bardzo ważna część i gospodarstwa, ale też przyjaźnie życia tutaj te konie każdy z bohaterów tych ziemiańskich ma swojego konia, z którym tam jakąś prawdę nawiązuje specjalne kontakty dla mnie bardzo bardzo rzeczywiście ważne piękne natomiast nic nie bezpośrednia moja mama urodziła się w Łucku, dlatego że mój dziadek kluczowej kolejowej był geodetą inżynierem geodetą tam pracował na Wołyniu i mieszkali zresztą takie opowieści mojej babci Lili jak w różnych małych miasteczkach, bo trochę Vucko, ale też jeździła z mężem, który właśnie wymierza różne różne miejsca ich i taki właśnie opowieści o ludziach, którzy tam byli, ale bezpośrednio nie to wszystko jest raczej bardzo dużych realiach zarówno miejsca i czasu całkowicie wymyślone fikcyjna historia fikcyjni bohaterowie natomiast na trzecim planie występują i osoby, które rzeczywiście w tych korkach były jak dr Wyszkowski czy wice wicewójt Sieczkowski i Ukrainiec, gdy z różnych tam narodów, bo właśnie jest Ukrainiec jest jest Polak jest jest Żyd, który tam się pojawia, którzy są autentycznie, aczkolwiek występują tylko w epizodach no bo inaczej trudno ich wpleść w tak myślę, że wszyscy, słuchając teraz pani z pewnością myślą również o tym jak ważna była pani postacią jako rzecznika rządu Tadeusza mazowieckiego w czasie opisanym przez panią światłości roku, czyli miesiącach tuż przed wojną UE, która wybuchła w roku 3009. premierem rządu polskiego był Felicjan Sławoj Składkowski wyobraża sobie pani reprezentowania rządu premiera w tamtym czasie tak strasznie trudnym no wszystko można wyobrazić, ale na pewno było to ogromnie trudne no i skończyło się z niesłychanym dramatem i i też czym się co mam bardzo za złe polskim politykom wtedy, czyli opuszczeniem kraju uważam, że absolutnie nie powinni byli tego zrobić, gdyby miała być rzecznikiem to myślę, że w tym momencie bym zrezygnowała z tej funkcji w pani Małgorzaty nie wie, jakie pani ma plany, ale życzyłabym sobie kontynuacji światłości roku, bo trochę zostawiona pani w tej historii z takim drobnym zawieszeń trakcja zawieszenie jest zresztą musiało być, bo chciałem ją właśnie skończył w momencie jak mówię, kiedy ten świat jeszcze pulsowały istniał, żeby później móc niestety pokazać jego i jego zniszczenie tak planuje dalszą część już nawet zaczęłam pisać muszę powiedzieć, że to będzie trudniejsze dla pisarki ja mówię będzie już ten rok dla tak jak tutaj jest napięć światu oczywiście z pewnymi orzeczeniami te nie natomiast tam będzie rok z pewnymi obniżkami światła, bo nawet najgorszych czasach jak wiemy zdarzały się wspaniałe szlachetne czyny, tym bardziej należy ocenić proszę państwa światłości mrok powieść autorstwa Małgorzaty Niezabitowskiej o tej książce, którą bardzo państwu polecam wydanej przez znak dzisiaj w kulturze osobistej rozmawiałyśmy bardzo dziękuję ja bardzo dziękuję dziękuję Tomaszowi obce za pomoc w przygotowaniu programu Marta Perchuć-Burzyńska do usłyszenia za chwilę Mikołaj Lizut i program, a teraz poważnie wcześniej informacji Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KULTURA OSOBISTA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Aż 60% taniej! Największa obniżka cen TOK FM Premium. Teraz podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 60% zniżką!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA