REKLAMA

Elie Nadelman. Przeoczyliśmy twórczość wybitnego rzeźbiarza?

Kultura Osobista
Data emisji:
2022-05-31 11:40
Audycja:
Czas trwania:
13:27 min.
Udostępnij:

O wystawie „Elie Nadelman – polski prekursor Art Deco” - opowiadała dr Magdalena Furmanik-Kowalska.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dzień dobry przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska do 10września Wejman Gallery przy ulica Jaracza na warszawskim Powiślu do zobaczenia wystawa-li nadal mamy prekursor art déco to 2 rzeźby 9 cynku grafik i 1 rysunek Diego nadal mana artysty, który przeszedł do historii sztuki jako jeden z najwybitniejszych amerykańskich rzeźbiarzy pierwszej połowy dwudziestego wieku gościnią kultury osobistej dzisiaj dr Magdalena formalnie Kowalska menedżerka fundacji art and Modern i Rozwiń » menedżerka Wejman Gallery witam serdecznie dzień dobry państwu czemu tak mało Eliego nadal ma na w naszej przestrzeni w naszej świadomości temu przyłączyliśmy nawet tak powiedziała jego na temat może zaczniemy tego, że Eli nadal ma jest warszawiakiem urodził się w 1800 osiemdziesiątym drugim roku w stolicy naszego kraju, które wówczas była pod zaborem rosyjskim natomiast już jako dwudziestoletni mężczyzna w 1904 roku wyjechał do Paryża, gdzie spędził 10 bardzo intensywnych lat rozwoju, a już 1914, uciekając przed wojną udał się do Stanów zjednoczonych i tam kontynuował swoją karierę zawodową, a odpowiedź jest taka, mimo że nadal ma jest Polakiem w domu mówiło się w języku polskim w niego w stanach dzieci zostały wychowane w tej kulturze nawet jego syn został przez niego nazwany Jagiełło, ale z powodu trudności wymówienie tego imienia zmienione zostały na Jan i to jak wspominałem od 1914 roku, a nawet wcześniej bo zanim pojechał nadal mam już miał pierwszą wystawę w nowym Jorku jego kariera tam się nie rozwijała i w literaturze w podpisach wszędzie funkcjonuje właściwie jako amerykański artysta polskiego pochodzenia osiągnął tam tak ogromny sukces, że w tej chwili jego prace sprzedawane są za niebotyczne pieniądze w tej chwili np. w domu aukcyjnym niewielka brązowa figurka spoczywający Jeleń z lat dwudziestych została sprzedana za ponad 2 000 000zł w związku z tym dotychczas po prostu w Polsce żadne muzeum żadne prywatne kolekcjoner nie był w stanie wzrostu nie miał siły nabycia nadal ma naj dlatego nadal MON nie funkcjonuje u nas to jest chyba nadszedł moment, żeby znowu sprowadzić jesteśmy takim etapie rozwoju, że jak w ekonomicznego i jesteśmy w stanie przywrócić powrotem nadal mana do Polski funkcjonuje on historii sztuki, ale też tak na pograniczu nie wszyscy nawet jakby znają jego wybitną twórczość, a jest to wybitny artysta, który był prekursorem wielu kierunków i wielu ciekawych trendów w sztuce właśnie na czym polega od tego prekursor myślenia o sztuce to co mamy w tej chwili galerii 2 głowy i ryngraf wie to jest pokłosie jego twórczości z lat 190414 w Paryżu to jest okres ogromnego fermentu artystycznego, gdzie rodzą się najnowsze awangardowe kierunki pierwszy abstrakcyjne myślenie i z takich konkretnych przykładów możemy wspomnieć chociażby inspiracji Picassa twórczością nadal mana nie byłoby podobno Picasso pielenie elit nader może nie do końca tak Elle, ale nie wie o wykup stycznej rzeźby, bo jak kubizm w postaci grafiki malarstwa to w tym samym mniej więcej okresie się pojawił natomiast rzeczywiście pierwsza rzeźba Kubis stycznia, czyli głowa Fernando, którą stworzył Picasso jest inspirowana głową chłopca, którą widział w pracowni artysty, zanim stworzył własną rzeźbę zresztą nadal mam należą do środowiska związanego z Leo i Gertrudy Stein w w Paryżu, którym w tym czasie najsławniejszy najwięksi artyści tamtego okresu przebywali spotykali się rozmawiali dyskutowali o sztuce m.in. właśnie Eli nadal mam wpłynęło na wielu artystów, z którymi się przyjaźnił z tzw. Ecole de Paris, czyli szkoły paryskiej polskich artystów emigrantów, którzy przebywali w tym czasie w stolicy Francji m.in. pewne podobieństwa stylistyczne widzimy u Eugeniusza Żaka Wodecki jego nawet u Modiglianiego, w którego został wezwaliśmy w naszym pięknym katalogu reprodukować zestawienie właśnie jednego z rysunku wczesnego rysunku nadal mana z obrazem włoskiego artysty, ale tak naprawdę największy wpływ na sztukę nadal mamy miał w okresie już jej by ta to co wytworzył w okresie paryskim ta sztuka, która charakteryzuje harmonią taką dekoracyjną ością, ale taką bardzo uspokojona dekoracyjnością linarium, który buduje formę przestrzeń, a te wszystkie cechy jak też zwrócenie uwagi na znakomitą jakość materiału, którym pracuje później stały się wyznacznikami art déco i o ile sam artysta nie możemy mówić, że tworzył, jakby w tym stylu to w jego pracach, jakby widać to za 10 lat 1520 będzie dominowało w twórczości w stanach Zjednoczonych i to będzie jeden z pierwszych kierunków, które tak naprawdę widzi poza też sztukę tzw. wysoką, bo art déco to będzie też w wystrój wnętrz aranżacje przestrzeni architektura, ale też dekoracja architektoniczna, a więc tutaj nadal Marek wprowadza wyczuwa, jakby troszkę wyprzedza swoją epokę i u niego widać te pomysły, które za 20 lat wykiełkują po prostu w konkretnych kierunkach historyczka sztuki kuratorka Ewa Ziembińska napisał w katalogu towarzyszącemu wystawie, czerpiąc z Mistrzów starożytnych nader man ożywił tradycję klasyczną, nadając jej modernistyczny charakter tak można powinno już w sztuce też w tej, którą prezentujemy na wystawie jak najbardziej z 1 strony, kiedy widzimy te głowy marmurowe białe piękne marmurze Karliński wykute przez artystę ten to chodzi nam na węźle od razu starożytna Grecja posągi bóstw NATO jest tym nadal man pozbywa się tej mitologicznej uprawy mitologicznego symbolizmu jego głowy są po prostu głowami uniwersalnymi głowami idealnymi, które nie są obciążone tą historią szuka idealnej formy te głowy są też żywi na pewno uproszczone w stosunku do tamtych to nie chodzi o pokazanie jak najbardziej realistyczne twarze tylko znalezienie takiej konstrukcji taki bryły, która byłaby ponad naturalnie z ponad realizm, która była idealna symetryczna doskonała i po prostu wzbudzała nas uczucie pięknej wzniosłości czym jest technika cynku grafik, którą się parę nadal man czy tylko Graff ja jest to bardzo nowoczesna technika na tamte czasy to znaczy lata dwudzieste w stanach Zjednoczonych na temat sam nie wykonywałby to była pierwsza technologiczna maszynowa technologia bardzo wtedy Innowacyjna, która pozwalała w przeciwieństwie do klasycznych technik graficznych bardzo dokładnie przenieść rysunek, który wcześniej artysta wykonał dzięki temu nadal man mógł z reprodukować 32 swoje rysunki, które wykonał w tym okresie paryskim w latach 90491112 w taki sposób, że one wyglądają, jakbyśmy oglądali rysunek odręcznie wykonany do tego technika ta charakteryzuje się, że jest tzw. drukiem płaskim to znaczy w przeciwieństwie do winy rytów miedziorytów czy innych klasycznych drzeworytów nie pozostawia śladu odcisku dzięki temu, tym bardziej jeszcze przypomina odręczny rysunek w mecenas nadal ma nabyła potentat ska królowa kosmetyków Helena Rubinstein wiele jej zawdzięcza tak, gdyby prawdopodobnie Helena Rubinstein nie zostaje go mecenas com prawdopodobnie nadal ma nigdy nie wybrałby się do Stanów zjednoczonych był pierwszy kontakt z tym nowym kontynentem butelki naderwał stwierdził, że nienawidzi nowego, chyba że nowy wielki obrzydliwy NATO jest dzięki biletowej, który Helena kupiła artyście dzięki zamówieniu przede wszystkim, bo to sam bilet nie wystarczył to jest ona zapewniła mu AM zlecenia, ale wcześniej jeszcze zanim wyjechał do nowego Jorku 1911 roku odbyła się jego pierwsza indywidualna wystawa poza Paryżem w Londynie Pater son Gallery i wówczas Helena wykupiła wszystkie dzieła, które tam się znajdowały zarówno marmury gips prą ze właśnie rysunki artysty całą ekspozycja, dlaczego wykupiła wykupiła je zmyślą o tym, żeby stanowiły element wystroju i salonów, które ma otworzyć w nowym Jorku już wówczas myślała o tym, żeby przenieść swoje imperium kosmetyczne na nowy kontynent chętnych do swojej już raz znalazł tak już miała sukcesy w Australii w Europie w Paryżu Londynie i chciała podbić nowy Jork stany Zjednoczone w związku z tym wybrała nadal mana, bo nadal mam bliski był jej idei idei tego poszukiwania właśnie piękna idealnego piękna i danych twarzy i dodatkowo ten jego klasycyzujących charakter jego, że świetnie się nadawał, żeby stworzyć też odpowiedni elitarny nastrój jej salonów salonów, które chciała, żeby przeobraziły się współczesne świątynie, gdzie kobiety nie tylko poddają się zabiegom, ale relaksują się mają kontakt ze sztuką i to jest bogata na różnych poziomach w ryj nadal Mané popełnił samobójstwo w swojej pracowni Walter bruk 28grudnia 1946 roku temu świat go zawiódł rozczarował, skąd taki desperacki krok człowieka, który tyle zdobył tyle osiągną to jest trudne pytanie i też nie znamy na niej konkretnie odpowiedzi rodzina, którą jesteśmy też w kontakcie wnuczka historyczka sztuki funkcja nadal mam też nie, jakby jednoznacznie nie daje odpowiedzi NATO prawdopodobnie był to syndrom tzw. ocalonego po zagładzie w, która miała miejsce w Europie w Polsce w trakcie drugiej wojny światowej i nadal man może urodzony w Warszawie wychowany na ulicy Marszałkowskiej wywodził się z rodziny żydowskich korzeniach w związku z tym podczas drugiej wojny światowej właściwie cała jego rodzina została zamordowana pojawia się taka teoria, że wiele osób, które w przebywały wówczas w stanach Zjednoczonych albo dzień, gdzie było bezpieczne po prostu nie mogły sobie poradzić z tą świadom świadomość dział tego co się stało, ale też jedna z teorii tak naprawdę trudno powiedzieć co było tak naprawdę przyczyną, ale nadal nie był osobowością depresyjną, więc raczej nie wynikało to jakby z jego nastroju natomiast tak wracając osiągnął ogromny sukces w latach dwudziestych trzydziestych w stanach prostu zrobił oszałamiającą karierę jego działają najlepszych wybitnych muzeach amerykańskich m.in. we w moje i kilka jego właśnie prac kolekcji jeszcze wcześniej w Polsce można oglądać w 1000 czwartym roku, ale w okresie wakacji bez jakiegoś takiego większego rozgłosu, więc mamy nadzieję, że nasza wystawa to zmieni, że zapraszamy serdecznie chętnie opowiem więcej ona normalnie przedstawimy go zapraszamy też dzieci 1czerwca dzień dziecka mamy przygotowane specjalne materiały dla dzieciaków wystawa Elin nadal mamy prekursor art déco do 10września Wejman Gallery na warszawskim Powiślu wystawie towarzyszy piękny katalog z reprodukcjami i artykułami na temat sztuki wybitnego rzeźbiarza gościnią kultury osobistej była dr Magdalena formalnie Kowalska menadżerka fundację Arts and Modern i Wejman Gallery bardzo bardzo dziękuję dziękuję serdecznie państwu to zwalczenia dziękuję bardzo, Tomaszowi Rzepce za pomoc w przygotowaniu programu Szymonowi rzucie za realizację Marta Perchuć-Burzyńska do usłyszenia ciasna informacje o nich Mikołaj Lizut i program, a teraz poważnie Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KULTURA OSOBISTA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Posłuchaj o tym, co ważne w TOK FM Premium. Teraz podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam 40% taniej! Bądź na bieżąco.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA