REKLAMA

2022 rokiem Wandy Rutkiewicz - najsłynniejsza polska himalaistka zaginęła 30 lat temu

Weekend Radia TOK FM
Data emisji:
2022-07-02 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
51:13 min.
Udostępnij:

W 1992 roku Wanda Rutkiewicz zaginęła zdobywając Kanczedzongę. O wybitnej polskiej himalaistce rozmawiamy z autorką książki "Wanda Rutkiewicz: jeszcze tylko jeden szczyt" Elżbietą Sieradzińską.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór państwu Ewa Podolska proszę państwa i 4 lata temu ukazała się książka Wanda Rutkiewicz jeszcze tylko 1 szczyt napisała ją pani Elżbieta się radziecka i wtedy rozmawiałam z autorką wszystkich państwa odsyłam do tej rozmowy SA mającej przesłuchała można znaleźć się właśnie odbyła się jesienią późną jesienią 2018 roku, ale w tym roku wyszło nowe wydanie książki i pomyślałam, że ciekawym byłoby spotkać się znowu z autorkami stąd chciałam Rozwiń » powiedzieć w naszym studio nie jest naszym studia jesteśmy mnie w domu stąd przepraszam za ewentualne niedoskonałości techniczne dzień dobry mówię dzień dobry jeszcze dzień, gdy siedzimy przy stole i nagrywamy dzień dobry by ten państw jest ciekawa i bo jak powstaje drugie wydanie co ono z reguły stąd, że pierwsze zeszło no i trzeba wydrukować drugie, bo jest to jest popyt nie dotyczy tak wielu książek myślę w tej chwili wyda kolejne wydania ukazywały nawet drugie czasami co drugie wydanie jest potrzebny, bo ona jest potrzebne po to, żeby coś tam zmienić uzupełnić no ewidentnie już po wydaniu książki autor się czegoś dowiedział czasami się coś wydarzyło i uważa, że musi umieścić w tym nowym czy to była może taka sytuacja wszystkie te elementy, które pani wymieniła wszystkie za funkcjonowały zaistniały, dlatego że po pierwsze jako okazję do tego drugiego wydania jest była rocznica śmierci Wandy Rutkiewicz i rok Wandy Rutkiewicz ogłoszony przez Polski Sejm i jakby siłą rzeczy ten temat polskiego himalaizmu kobiecego kobiecej wspinaczki kobiecej bytności w górach wysokich to wszystko jakby było powodem tego, że ten temat wrócił oczywiście Bandurskiego również natomiast rzeczywiście książki nie było już w magazynach i wydawnictwo podjął decyzję o drugim o w wydaniu drugim na rocznicę śmierci, a ja przy okazji wykorzystam sytuację, żeby pewne rzeczy poprawić ten, który wrócić, dlatego że miałam różne uwagi po napisaniu i krytyczne mniej bardziej krytyczne, ale wszystkie były na tyle cenne, że uzna uznałam, że naprawdę warto je w nowym wydaniu umieść je dzisiaj sobie przesłuchałem tamtej naszej audycji pamiętam podkreśla kilka razy to co chciał teraz powiedzieć ja nie jestem z tego środowiska w zdalnie wspinam się w Himalajach nie nie jest to moje środowisko więc, tym bardziej jestem ciekawa jak środowisko zareagowało oczywiście wita mogę przeczytać na okładce prawdopodobnie albo gdzieś mogę znaleźć opinię bardzo pozytywne fani na opinii negatywnych był tutaj nikt nie wydrukował to jest oczywiste, ale ciekawi mnie byłem, gdy opinie pozytywne no to jakby tutaj dziś myślę, że taka książka wyszła ze świetnie się czyta, że naprawdę pokazuje obraz życie Wandy Rutkiewicz, ale nie tylko jej właśnie w tamtych lat tamtych czasów tego środowiska, a ciekawi mnie czy pojawiły się takie jakieś uwagi i może nie właśnie tak chwalące bardzo, ale jednak coś wnoszące dla pani cenny, bo przecież, gdy nas inni krytykują to często możemy sami z tego wiele wyniesienie odwracać się prawda natomiast nie mają racji ja od początku traktowałam te krytyczne uwagi, o których pani wspomniała z wielką pokorą, dlatego że po pierwsze, wykorzystamy osoby nie ze środowiska korzystam ze źródeł mnóstwo tych źródeł jest, bo nie wszyscy ludzie, których chcielibyśmy rozmawiać żyją i też były bardzo różnej one czasem są sprzeczne stąd z wielką pokorą tak jak powiedziałam przed chwilą podeszło do tych krytycznych uwag one były zarówno od osób piszących na forach i osób bardzo znanych jak pani Krystyna Pawłowska np. również pan tyka Józef Nyka, który wciąż cały czytał i również pisał do mnie rozdziałami mówił wieczorem w nocy czytam w tym rozdziale jest tak mi to niebyła to wyprawa to była jakaś inna ja to wszystko skrzętnie notowała oczywiście bolało, bo to zawsze, bo jeżeli nas krytykują, ale z drugiej strony zdawałam sprawy że, gdyby coś kiedyś się się okazało nie był drugie wydanie włoskie wydanie, bo była taka szansa, którą zniweczyła pandemia no to wtedy byłoby swojej strony nieporządku, gdy miał te uwagi na takich ludzi, których w ogóle nie znam i nie znała mi nie poznał, gdy mija jest jak zauważyła wszystkie uwagi pana Józefa Nyki pani Krystyny Palmowski, która wyjątkowo tak mocno uderzyła w tę książkę i wydawać wydaje się, że zostały poprawione stycznia do końca, bo nie była w stanie pewnych rzeczy zmienić, dlatego że te osoby mogą skonfrontować 2 relacji np. 2 majstrów, których nikt już nie został dlatego ja ja myślę, że w stanie sumienie mam na tyle czyste, że jako coś zrobiła ku temu, żeby topole przybić, ale mogłaby pani taki przykład rzeczy, które by od dobrze się tego dowiedziałam, bo teraz właśnie to poprawi, a że jest dosyć istotne nie jakaś taka drobniutka np. taką bardzo dla mnie, bo są rzeczą było jak mi jak ktoś wypomniał, że na sam karabin czeki zamiast karabinki i 4 i że bardzo gęsto w tej książce są karabin czeki inicjał po pierwszej się wściekł, bo zobaczyłam skalę Bińczyk rzeczywiście są to po prostu błąd redakcji takie błędy się zdarzają, ale była na tyle wredna, że policzyłam ile karabin leków jest na 500 stron, bo 4, więc no gęsto często 4× 500 stron nie do końca no ale niestety stało się np. już Niewiem dlaczego, a może powiem napisał w wersji Jelenia Góra to na sam Zielona Góra i to moja biedna redakcja tego nie poprawiła, bo nie poprawiła natomiast ja po prostu kiedyś no przyznam od razu zbicia jak kiedyś w szkole zmuszono mnie do do zaśpiewania w wpierw w konkursie piosenki w Zielonej Górze ja w tej Zielonej Górze śpiewałam potem Cesaria śpiewała i tak Zielona Góra z tych głowę co w czasie i napisała moja wina moja wielka ja np. żona go tego nikt nie poprawił natomiast np. wata słoma mówiła tam Apropos betlejemski że, żeby było to nie do końca tak jak psom no ale to są merytoryczne błędy, które łatwo poprawić natomiast to Zielona Góra to po prostu klasyka podświadomości, która zadziałała i takich błędów było na pewno więcej no pani Pawłowska oczywiście miała swój punkt widzenia tutaj wiele było uwag chodzi o wyprawę na K2, ale to jest oczywiste, że ktoś to uczestniczą w tych wyprawach zupełnie na to inaczej patrzy niż ci, którzy po jakimś czasie, bo tak jak będą sza na przyszłą autobiografię, ale jednak to robił ileś lat później, a ponieważ sza nie żyje no nie byłam w stanie zapytać go tutaj to może jednak pomylił, bo Pani Senator morska mówić, bo inaczej, a także to były tego typu błędów to przynajmniej ich już w tym drugim wydaniu nie ma już na pewno karabin cieków nie ma na jest właściwa Jelenia Góra albo np. cytat zamieściłam z bardzo porządnego zresztą wydawnictwa Górskiego, który na obszarze Rze, że Skałka właśnie po wypełnią gromią ponad 100m ja nie zamieściła przepis, że to jest błąd autora, że nie mają 100m no tak oczywiście nic nie wie, a przecież jakieś 100m, bo to ona jest nie z nas nie stąd no i tak to fakt był, ale na to tak jak przy przy przyjęłam to przyjmuje z pokorą i nie moje środowisko nie świadczy o no staram się jak mogą nie zawsze, choć może karabin czy coś co na końcu smyczy psa, a tam, gdzie jest po prostu himalaista co jest Grabiński tak zdecydowane są karabinki ani karabin czeki no, jeżeli ktoś sięga tylko do np. do Wikipedii, ale to zwykły błąd redakcyjny niepewne czeskim w obronie, ale takich błędów było więcej, na który akurat ja już by trzecia czytam książkę nie wyłapuje owego coś, ale nie chodzi o takie w gminie chodziło takie właśnie błędy, które środowisko byłaby zwykły człowiek tego nie wyłapie tu dużo mówić raczej myślałem o takich rzeczy, które tutaj pani wspomniała mówią, że czy to pani prezydent w Moskwie czy pani Beata mama, gdy ktoś mówi nie to było inaczej nie od nazwy prawda to było inaczej nawet nie chodzi też zamykać wyprawa pomylone czy coś, ale w ogóle opis czegoś czy opis sytuacji, która zaszła w dramatycznych sytuacji nie to było inaczej i tu pani mówi trudno skonfrontować i za dziecko 2 osoby nie żyją, ale także np. gdy żyje 1 droga niż prawda trudno skonfrontować tę żyjącą stał nieżyjącą rzeczywiście zwłaszcza, że ma ogromny szacunek dla obu relacji z tusz nie chodzi nawet tak to tę konkretną sytuację Krzysztof rolnik doskonały reporter wojenny napisał w swojej książce Kazachstanie we wstępie takie taką bardzo ciekawą rzecz, że nasze emocje co przeżywamy to co ludzie przeżywają w jakiej sytuacji potem dopisują to niekoniecznie jest dokładnie tak jak to przeżyli, ale to nie jest to nie znaczy, że oni kłamią to nie znaczy oni zmieniają rzeczywistość zmieniają to co przeżyli zobaczyli po prostu tak to tak to odczuwamy tak to odbierali, zwłaszcza na takiej wysokości poprzez mówimy o wysokich górach i to my to zdanie kilka zdań, które przeczytam, jakby też dało mi takie poczucie, że trzeba szanować obie te obie te relacje stąd ja uprzedziła np. panią Pawłowską czy osoby, które tam do mnie również pisały czy pana, że ja dodam w przepisach, ponieważ nie chcę i chyba nie powinno zmieniać całkowicie dekarz fragment rozdziału, dlatego że no w ten sposób będę zmieniała to kilkakrotnie jeżeli, jeżeli będzie taka okazja nadarzy wręcz, że jest chciałam uszanować jedno spojrzenie jedno relację z tej samej sytuacji i drugą nie wiem czy to dobry sposób, ale przynajmniej staram słowo proszę państwa w maju ukazał się drugie wydanie książki pani Elżbiety Radziszewskiej stron teraz rozmawiam Wanda Rutkiewicz jeszcze tylko 1 szczyt wydawnictwa marginesy wydało dzięki uprzejmości wydawnictwa mamy dla państwa kilka egzemplarzy proszę pana proszę państwa napisali na adres dla was małpa TOK kropkę FM i 13maja minęła trzydziesta rocznica śmierci Wandy Rutkiewicz tak uznano ten dzień, że wtedy zginęła pani powiedziała Sejm niemy Otóż słowa używa w każdym razie głosił ten rok rokiem Wandy Rutkiewicz daje jednak mam takie wrażenie, że mało się mówi i przedtem w tym roku teraz o Wandzie Rutkiewicz pani mi w w takiej rozmowie wcześniej mówił, że są szkoły, które chcą mieć imię Wandy Rutkiewicz, które chcą by była patronką ich do wszystko bardzo fajne, ale tak w takim odbiorze no trochę jednak śledzę te to te okazuje się w mediach we wszystkich mediach prawda tych elektronicznych tych pisanych jak widzę tylko roku Wandy Rutkiewicz niestety 6 z panią zgodzić, bo to, że 12 szkoła w Polsce przyjmują i Iwan Rotkiewicz owca, dlatego że rak Wandy Rutkiewicz tylko, dlatego że ktoś coś przeczytał był zafascynowany, że ktoś podsunął te dzieci też sobie poczytałem i jakoś tam ankietę zrobiły to Wanda Rutki wywoła to wcale nie dlatego podobno zresztą podobne zdanie Romanka Kamińska autorka drugiej książki i rozmawiało się na ten staż na ten temat rzeczywiście ta postać Wandy Rutkiewicz wcale nie wybrzmiewa i zostałem się na ile my jako mym ogół tak taka nie potrafimy wykorzystać pewnych postaci, które mamy przecież jak rocznica Maryi Marii Curie Skłodowskiej no przecież taka postać niesamowita sam świecie znana no nie ma nie będzie drugiej takiej kobiety jak ona też zostanie wykorzystany no dzieje się tam jakiś co widziałam na lotnisko to w ogóle nie to co powinno być, więc nie wiem czy to my nie potrafimy tego wykorzystać czy to jest znowu ta niechęć, bo ona odczuwalna to wciąż niechęć do ludzkiej, bo znowu Wanda, bo znowu Wanda i te kilka lat między pierwszym wydaniem drugim tym rokiem Wandy Rutkiewicz 3 pokazała mi, bo to jednak nabieramy dystansu do tego co robimy pokazałam, że oczywiście znajdują się ludzie, którzy znowu wspinali się z nią lub znali się oni fajne rzeczy opowiadają takie rzeczywiście miła sympatyczna też można oczywiście, ale z drugiej strony ten opór wciąż jest wciąż jest odczuwalny i to nawet mało tego Janusz Kalinowski na różnych spotkaniach Lec w kinie Luna mówił wprost Wanda nie była lubiana nie jest lubiana z takich albo tak, bo była tak, bo się wpychała bo, bo mamy no no bo przeszkadzała, bo nowo po prostu no bo i ja mam takie wrażenie mało tego Ewa Panek Pankiewicz też powiedziała też się niedawno w maju się widziałyśmy mówi no nie wiadomo czy to Wanda została ona nie chciała tam zostać w tych górach czy tak już został, a ona nie była lubiana, czyli et przedtem tego słowa nie była lubiana nie słyszałam, kiedy rozmawiałam teraz to słowo coraz częściej się powtarza i właśnie nie wiem podsumuje to co powiedziałam czy to jest to, żeby nie potrafimy pewnych postaci wykorzystać czy to jest wciąż ta taj jakaś niechęć no gdzież tam w tych my Voice włosy coś takiego ich było tam są tam były np. dokonania polskich himalaistów i nagle Ewa reżimowe reszta pierwszego testu nie ma albo albo 2 miesiące temu na jednym z portali internetowych i był taki kryzys dla Czytelników interesujących się sportem 70 zdjęć polskich sportowców od przedwojnia do dnia dzisiejszego no oczywiście jak to jest taras nie możemy sami wymyślać nazwisko musi mieć 3 podpowiedzi wybrać nie było wśród nich ani Jerzego Kukuczki a tym bardziej Wandy Rutki czy może w ogóle nie był może w ogóle nie było himalaisty budyniu znane to sport w tym sensie, w którym autor tego myślało no ale przecież medal olimpijski, ale dobrze pamiętam Jerzy Kukuczka dostał srebrny medal olimpijski mam na wrzesień mylę to jest sport nie tylko sposób życia sport też w teraz odejść do tej kwestii sportu, żeby nie było wtedy wodę to uwzględnione natomiast pani żona nie była lubiana jest taki pewien kontrast, bo to pani mówi w odniesieniu do i środowiska ludzi wspinających się, bo nie jest powiedziane w stosunku do tych zwykłych zjadaczy chleba, który widywali w telewizji, którzy czytali o jej zwycięstwa, chociaż wtedy ilość książek w górach, gdzie była nieporównywalnie mniejsza ale, ale przecież za za życia też można było Wandy Rutkiewicz przecież przeczytać wywiady z dniami tak dalej sama nieraz oglądam taki program 100 pytań do i tam właśnie Wanda Rutkiewicz jest, czyli środowisko, ale teraz to środowisko ma przełożenie na decydentów, bo przez Sejm to Sejm to nie jest Sejm machać jest prawda w tylko to jest Sejm naszego państwa ma przełożenie na decydentów, którzy mogliby podjąć decyzję o właśnie ty większym zdecydowaniu większym zdecydowanie po prostu pokazanie sylwetki i organizacji czy to imprezy czy Niewiem wystaw do tego, żeby się o tym mówiło, bo muzeum sportu nosiła rzeczy skoro był co roku jest ten przegląd filmów imienia Wandy Rutkiewicz znów się więcej miejsca poświęcił Wandzie Rutkiewicz tam jest wystawa to jest wystawa prawda no ale w tych innych miejscach nie ma zapisu później chyba nie himalaiści o tym decyduje ma może jest jakiś rodzaj przewożenie i chyba nie ja, gdyby może zrobić ankietę wśród naszych posłów, kto to był naród Gikiewicz dowożeni będą pewno wydań nie jestem pewna w każdym razie rzeczywiście to to nie jest nie ma chyba tutaj żadnego przełożenia, ponieważ słyszałam różne wersje tego, kto lobbował za tym, że to była wam, żeby to było właśnie Wanda Rutkiewicz złoże nie będę mówiła zawsze kogoś obraża, kto lobbował za tym, żeby ten rok był rok ta, żeby ten rok był rokiem Wandy Rutkiewicz tak tak tak to lobbował za tym rokiem Wandy, żeby w ogóle taka kandydatura upadła, bo już mamy mamy nie mamy Marię Konopnicką m.in. to są 4 kobiety trzeba kobiety były w ale ktoś musiał rzucić tej idei, ponieważ parę osób do tego przyznaje, więc tutaj nie będę rozstrzyga tego tematu natomiast ja tutaj zawsze bronie instytucji, które interesują się tym, bo od biblioteki domu kultury różne ośrodki kultury, bo to teraz są połączone z domami kultury one zawsze interesom tym, kto jest tym płaconym rok przebieg mojej bibliotece zawsze tak było i tak by nie nadal na pewno i to zainteresowanie, jakby nie tylko one krótkie, ale himalaizmu ono, jakby znowu wraca, bo to środki te, które zapraszają mnie Janka Kamińską w całej Polsce to studnie są festiwale górskie, bo przypomnijmy może nie wszyscy wiedzą co my wiemy co ja bym interesujące się, bo to jest pewien fenomen Wandzie Rutkiewicz powstały 2 książki wyszły bliskości swoje kilkunastu miesięcy albo mieć pani Anna Kamińska, którą ostatni raz rozmawiała mogą tańsze, bo napisała książkę o nim wcześniej napisał książkę Wanda, która wyszła wcześniej naprawdę rzadko tak bywa i obie są takie cegły o świat są związki, które przynajmniej ja przeczytam błyskawicznie no właśnie właśnie mnie pytano takim rzutem to nie wykonuje po co ma książka jak mogłam wodne jak Michała zapisać drugą książkę skoro wyszła przed przed moją wyszła książka Szarotki czy taka dobra ja tłumaczyłam cały czas cały czas powtarzam, że nie ma w Polsce bazy książek, które się właśnie piszą oczywiście wydawnictwa sygnalizują to coś to na czym prace autorzy, ale nie ma takiej bazy i rankę, a nie Kamińską przedstawionym w momencie, kiedy złożyła już swą książkę, a ja byłem w trakcie pisania, ale bardzo dobrze żony wyższego jako bibliotekarka powtarzam cały czas na półce bibliotekarskich jest miejsce dla i inne inna Czytelniczka półce dla różnych książek na ten sąd ma ono się jakimś osoba różne zresztą się w jaki sposób uzupełnia tak rozmawiałyśmy też od więcej w tamtej rozmowie odsyłam państwa i czy pani mówi tak interesują się skład biblioteki organizowane są spotkania, bo wchodząc w rada na media społecznościowe co widzę, że będzie spotkanie z panią czy Anką Kamińską natomiast tych mediach ogólnopolskich niema Wandy Rutkiewicz w ogóle nie ma Wandy Rutkiewicz mimo, że to rocznica się wciąż powtarzają to przecież nie tylko rocznica śmierci, ale potem jest był czerwiec, więc znowu K2 zdobycie no imieniny Wandy potem znowu będzie Everest w październiku no, jakby ten drugi rzut ta druga transza tego roku ludzkie, żeby wakacje w ośrodkach kultury i w ogóle są takie troszkę ogórkowe powiedział natomiast druga połowa co się powinno dziać, ale ja tutaj przyznaje pani rację nie ma Wandy Rutkiewicz w mediach, ale to raczej chyba pytanie do pani kolegów, a nie do autorów książek ja wracam często do tych obydwu książek, bo to są takie książki im, które bardzo lubimy, a polega też na tym, że bierze przeczytaliśmy nas OKE, a pozew w dowolnym momencie bez drogi otwieramy na dowolnej stronie sobie czytamy, żeby sobie sprawić przyjemność można powiedzieć lubimy piosenki, które z nami tamte słowa różne czytałam te fakty znam wielu książek itd. ale pani teraz właśnie miałam obydwie książki w ręku i znowu zbytek odczytywał łam i stwierdziłam, że teraz bardziej niż przedtem, gdy czytałam po raz pierwszy moją uwagę przyciągają te rozdziały i te strony, które mówią o takiej samotności Wandy Rutkiewicz o tym i o tym cenie, jaką zapłaciła za swoje sukcesy i dlaczego teraz nic bardziej zostaje w głowie niż przed morze, gdy czytam pierwszy raz no to co inne rzeczy też barda były ważne coś takiego się dzieje, że ten ten aspekt jej psychiki prawda właściwie ta wielość jem, bo młodzież wielu twarzy można powiedzieć przynajmniej w ustach po różnych osób czasami są osoby, które mówią potrafiła być taka i potrafiła być też taka łagodna uśmiechnięta, ale umiejąca postawić na swoim czasem nawet licytować potrafiła okienka i elegancka miała klasę to wszystko nie przeszkadza temu później padły słowa potrafią być Góra bezwzględna i i tak miała silne parcie na osiągnięcie celu, że ktoś uznał, że to już było przekroczenie jakiejś tam granicy w każdym razie te kwestie psychiczne i samotności pogłębiającej się w pogłębiającej się najbardziej mi zostały ostatnio w głowie i to po lekturze obu książek na nowo to jest bardzo ciekawe, dlatego że chciałem tam to chyba ktoś z pisarzy powiedział kiedyś, że jego bohaterowie prowadzą w tym momencie do pewnego momentu oczywiście w powieściach do pewnego momentu to oni kierują tą postacią pod post potem postać kieruje nimi no prawdziwa uważa, że osoby pisał, pisząc nie pisarkę ale, ale zauważyłam, że to, o czym pani mówi to odkryłam dopiero później dziś po napisaniu hak już kontakt już po napisaniu i pierwszą osobą, która mi na to zwrócił uwagę była Anka Czerwińska czy partnerka Rutkiewicz spotkały się w nas w w w Polsce kultury na targach książki, jakby to jazie to popełniła znowu myślałam, że będą jakieś tam wenecki Boga nadal Warszawa miał siedziałem tam podpisywała swoją książkę ona mówi co tak od razu gdzieś co ta książka jest dobra, ale tak dołująca tam tyle samotność i nie to po raz pierwszy wy uderzyło, bo oczyści książkę Anki też czytam też pod innym kątem, bo ciekawa byłam jak jako pewne rzeczy ujęła potem siłą rzeczy wracam do tej książki, bo trzeba było do własnej książki również zajrzeć, żeby iść na spotkania odpowiedź na pytania i dopiero to, o czym okazuje się, że napisała ta postać, jakby sama sama sama mną kierowała i pewne te aspekty tej samotną narastającej samotności i nie bójmy się tego słowa depresyjną ości, o czym dzisiaj Ewa Panek Pankiewicz mówił otwarcie to wszystko zostało i ja dopiero na końcu na końcu kolejnego czytania książki z widziano tak to jest to jest książka o samotności czy ja teraz inaczej nie nazwała nawet niektóre rozdziały być może, a może niektóre rozdziały już, jakby poza mną sugerują te zmiany stanu psychicznego, który w którego, którego kumulacja nastąpiła na kończąc kadrę czeka rządzących każdy tam wymawia na te ostatnie lata, które to są przedstawiony Wandy Rutkiewicz takie ostatnie 23 lata ostatnio nawet 2 lata są emocjonalnie co czytamy no pan najbardziej poruszające, bo to też wiąże się z tak, a z z tym co ona sobie wymyśliła ze zrealizuje, a co otoczenie mówił o mienie otoczenie w Polsce tak mówił prowadzę niemożliwe nie powiedział wprost, że jesteś za stara, ale gdzieś tak z tego wynika numer tyle lat już nie ma tej kondycji i tak i tak dali karawana do marzeń nazwano karawan prawda to przerabiano, a poza tym ten ten taki bardzo istotna kwestia w jej życiu prywatnym co znaczy śmierć człowieka, który poszedł w górę, bo ona poszła, mimo że nie był doświadczony himalaista zresztą później matka poniekąd, jakby czyniła ją winną za to jego śmierć, który ona wiązała naprawdę nadzieję i tam padły takie słowa przygotujemy sobie przygotowujemy sobie naszą starość, czyli widziała przyszłość szczęśliwą przyszłość prawda i coś się załamuje w momencie jego śmierci, a karawana ma iść lekarza one się zaczęła sponsorzy ci Stali to nie te czasy teraz wszyscy mówili oni mówili jest za stara to padało być może może nie w wywiadach może ono tym nie mówi Alto do zdanie padało w zresztą ja nawet w ten sposób zadam pytanie innym francuskiemu kierownikowi wyprawy nad kwestią, jaka stara co pani opowiada, ale to to określenie padało, więc to po pierwsze po drugie to, o czym pani powiedziała to był cios ogromny, bo to był pierwszy człowiek który, który nie przeszkadzało wręcz przeciwnie motywował ich jeszcze 1 rzecz ktoś kiedyś zapytał, którego rozdziału zaczynała pisanie ja się z zdąży z sprawi, że sam najpierw w ostatni rozdział, czyli tę, gdzie te kolejne gwoździe do trumny, bo tak to czarnego karawanu, bo tak to trzeba określić, czyli Annapurna historia na spornej posądzenia oto żona nie weszła na tę ona formę śmierć Kurta to, że taka działalność zaczęła, a jeszcze jedne rzeczy wspomnę dzisiaj 1lipca chciałam 0202. lipca mamy dzisiaj Karin norm norweska himalaistka, bo swój siódmy ośmiotysięcznik Nanga Parbat i ona ten projekt Wandy Rutkiewicz prawdopodobnie zrealizuje, bo na to co obcięły w tak krótkim czasie, że tutaj przemienia nawet tego słynnego Nepalczyk, czyli to jest do zrobienia w momencie, gdy ma odpowiednie warunki pieniądze na morze, bo jest młodsza nie sprawdzałam jak jakaś data urodzenia, więc to Wanda Rutki żona wiecie to jest możliwe, a wszystko się Michał, ale tutaj istotna rzecz jest taka, że nie przecież ci, którzy zdecydowali i którzy mogli w to zaangażować nie chcieli to znaczy ona już odeszła od udziału w tych takich wyprawach dużych prawda tzw. oblężniczych narodowych w mniejszości narodowych, ale takich dużych z kolei albo dołączała się do innych wypraw często jak z zagranicznych, a tutaj jeszcze była taka kwestia, że ona nawet nie mogła znaleźć taki w stylu alpejskim prawda partnera do NATO by wejść na kończyn drogę, o czym właśnie pani na pewno pamięta takie zdanie, które padło tu chyba Arek gościńca Józkowicz powiedział nikt nie chciał za Wandą za to znaczy w górach on się na to zgodził, bo wiedział, że ma pracować będzie w Himalajach no jego sytuacja była specyficzna młody człowiek nie był himalaista prawda miał osiągnięcia, ale w Tatrach chyba chyba w Alpach i tak dal i Panic i tutaj sytuacja była prosta prawda ja nie płacę, ale ja pracuje na rzecz Wandy chcę, żeby ona weszła natomiast z tych wielkich, którzy byli wspinali się tak dalej nie było dołączyła do wyprawy kilku Meksykanów małej małej komercyjnej Mono Carlos nie był debiutantem, ale jednak ja może się znowu komuś na razie ze środowiska przez 11 panu powiedział no mówiliśmy jej Wanda poczekamy to zorganizuje my ci pomoże my my odnośnie powiedzieli zaniesiemy był, bo jednak ta kwestia była, że w przypadku Jurka Jerzego Kukuczki, że przygotowane były obozy tylko zmieniałoby w bazy i przy tak było to nawet Kurtyka powiedział swoim słynnym kontrowersyjnym wsadzając kij widowisko artykule, ale ja to nie wierzę nigdy tak nie było nabyła była sama ona rzeczywiście wybiera przypadkowe no niestety przypadkowy wyprawy, które akurat organizowane były na tę górę, która jej pasowała, bo brakowało do karawany z niesamowitą też historia jest dziś opowiada o Wandzie Rutkiewicz czekanie matki prawda, które nigdy nie uwierzyła w śmierć córki, która tych, którzy no w sposób oczywisty na akcję to czy obchodzić wracali wspomnieniami uważała za wrogów nie można tego robić, ponieważ Wanda żyje zresztą pani relacja z matką i to zależy od podstaw w ogóle powstała ta książka no jest bardzo ciekawa opowiadamy o tym właśnie w tym wywiadzie sprzed kilku lat, ale proszę powiedzieć kilka zdań rzeczywiście to była niesamowita historia, ponieważ kilka lat po śmierci przez podejściu do pani Marii Błaszkiewicz w po niej zanik zaginięciu Wandy Rutkiewicz spotkałam panią Marię muzeum sportu turystyki zaprosiła kilka osób do domu do domu Wandy Rutkiewicz do mieszkania na Sobieskiego i tam wyraziła ochotę i ale czy taki żal że, że nie ma nie ma jak w PiS w swoim wspomnieniu one od wszystkich latach i Wandy nie ma VAT na moich marzeń wszystkim chciała mówić albo nie miała czasu na to jest ona ma wiele do powiedzenia i może ktoś dopisał ja się zgłosiłam czułam się w miarę przygotowana jako tłumaczka, więc uważam, że jakiś warsztat mam i rzeczywiście przez rok pracowało się z panią Marią nad wspomnieniami tylko w miarę upływu czasu w pani Maria mówiła lat może tutaj zmień wykreśla, a po upływie tego roku powiedziała krótko i wyraźnie tutaj charakter taki sam był Wandy Rutkiewicz kim mamy krótko zwięźle rady to wszystko zniszcz, bo jak będzie wróci Thora będzie niezadowolona z tego co co co napisała co ja powiedziałam napisała no ja i ja wiem to jest nieprofesjonalne pojechał do domu i w kuchni Węglowej moich rodziców zniszczyłam, bo to wtedy jeszcze wpisał się na maszynie przez kilka kolejek i zniszczą to, dlatego że nie było w stanie po popatrzeć pani Marii oczy za tydzień na Sobieskiego i powiedzieć, że to zniszczyłam terminie zrobiła czy wasze relacje trwały dale, a i tak przez jakiś trwały natomiast później, że nawet, bo w sądzie dwukrotnie chyba panią Marią w czasie rozpraw, które miały decydować o tym czy z ośrodkiem zostanie uznana za za zmarłą czy wciąż zaginioną i wtedy zobaczyłam, jaki charakter również po mamie Rotkiewicz miałem ten swój niesamowity upór w i potrafią wpływać na ludzi natomiast to trwało jakiś czas potem to rozluźniło zresztą syny czy Brad van krótki bardzo naciskał na powrót mamy do domu, bo właściwie do ona pilnowała tego mieszkania, bo zaznaczy tak na powrót do Wrocławia, bo ona była w mieszkaniu Wandy i tutaj już państwo jesteśmy naprawdę niedaleko poczuł się przez okno widzę ulicę Sobieskiego tylko rzetelne wieżowiec, gdzie pani chodziła jest trochę bliżej tego skrzyżowania zdolną niż ja jestem chodziło o to by ona wróciła wrosła do Wrocławia do rodzinnego domu no był również kwestie finansowe to, że brat wniósł sprawę o uznanie my siostry za za zmarłą był oczywisty to były pewne konta bankowe były wszelkie sprawy formalne administracyjne, które nie, których nie mogą załatwiać osoba tylko zaginiona, ale ciekawie na rzecz w tych relacjach waszych pojawia się w ogóle kwestia pani przekonania, bo skoro ona tych uznawała za wrogów osoby, które uważały, że Wanda zginęła w ciekawe czy to się pojawiły waszych relacjach, bo pani może pani trochę przednią grała gdzie, stawiając tego w tej sprawy, jakby tak wprost otwarcie co pani sądzi czy w ogóle pojawiło na pewno nie grałam byłam na tyle naiwna i oczy oczarowana to może złe słowo ja byłam tak zachwycona, że mogę znaleźć w świecie Wandy Rutkiewicz, że w ogóle, o czym myślałam natomiast moje ogromne szczęście miał więcej szczęścia niż rozumu ja nigdy słowa zginęła użyłem, ale to był absolutny przypadek ja nawet nie zdołałam system go sport ktoś powiedział w trakcie tej pracy tylko uważnej nie wiem czy to nie była taka fanka Wandy Rutkiewicz przyjrzeć, bo Teresa Leszkowi przejrzała Sopotu i zdała panią Wandę przede mną także w panią Marię parę Marię tak przede mną i to po prostu moje wielkie szczęście, a w momencie, kiedy zaczęliśmy rozmawiać ona oczami przekonywać do tego to już błąd tak pod wpływem pani Marii i poseł tego mieszkania i że w ogóle się w takiej sytuacji znalazłam zdanie chcę powiedzieć, że pani zaczęła podzielać ten pogląd, że może Wanda jej nie zginęła chciała no tak jak wielu osób z tego środowiska poza Górskiego chciałam jak bada jak mówiła pani Maria wiesz, kto jeszcze nie teraz to jeszcze nie teraz, ale te mamy się zbliża to ja bym tak taka taka podniecony taka zadowolona, że może coś czym jest myślę, że jak jest wpływowa jednak jestem bardziej jesteśmy jednak jestem bardziej humanistą zdecydowanie niż nie niższy niż taką konkretną osobą ja chciałam w to uwierzyć, ale też pokazuje osobowość matki prawda zechcą jej zainteresowania ezoteryką i nie tylko retorykę Kazia inne niż gdyby, których jej córka nie podzielała, ale lista się pojawia nie podzielam, ale razem będziemy żyły, więc muszę to zaakceptować z tą ci, którzy nie wiedzą to powiem, że pani Maria Błaszkiewicz ma matka Wandy Rutkiewicz dożyła 100 trzeciego roku życia tak rzeczywiście potem podobno ta świadomość zanikała nawet jak pokazywano albumy ze zdjęciami córki któż nie do końca rozpoznawała natomiast do końca póki zachowała świadomość to do końca uważała, że Wanda wróci to tam było niesamowite, ale to jest o czym pani mówiła o 2 różne światy były kosmologii ezoteryka Roerich obrazy licha i Wanda Rutkiewicz, która na pewno no nie podzielała by jej nadzieje nawet gdyby chodziło kogoś innego powiedziałyśmy o takim ważnym momencie w ostatnich latach naprawdę ostatni latach życia Wandy Rutkiewicz też na śmierć człowieka, z którym była związana czy wcześniej pani widzi takie takie kamienie milowe na drodze życia, które nawet to zmieniały TOK wydarzeń czy miało wpływ na jakiś jej decyzję w każdym na każdym etapie życia były takie tragiczne niestety wydarzenia po pierwsze to co uświadomił pobyt w Wilnie, bo tam mnie zaproszono do telewizji Trwam dzięki Anki Andrzej Kamiński i zresztą uwagę na ten na tę podróż miesięczną Wandy Rutkiewicz są rodziną Wandzie mały będzie Błaszkiewicz wówczas miesięczną po podróży z punk Jan do Łańcuta to musi wpływać na dziecko dziecko na ludzi w bydlęcym wagonie tak jak wiele wiele innych rodzin czekało wtedy z Litwy ze Wschodu, ale może ono nigdy nie mówiła, ale ilu rzeczach w ogóle Wanda Rutkiewicz jako prywatne rzeczy nie mówiła, ale to był taki takim może temat istotny śmierć brata, kiedy ona przyjmuje, jakby rolę przez przewodnika stada, bo ona opiekuje się pod rodzeństwem, bo mama nie bardzo radzi sobie rzeczywistością wprawdzie nie jest tak jak podało wielokrotnie w ciągu tego roku żona widziała żona zajmowała szczątki brata nie to tego nie było, ale słyszała huk wiedziała co się stało, a była dzieckiem bardzo świadomym błąd nad wyraz rozwiniętą dziewczynką to na pewno wpłyną to, że ona była teraz nr. 1 w rodzinie w rodzinie no nie było tego słowa lekko dysfunkcyjny chodzi o relacje między rodzicami to na pewno potem ten cały proces, kiedy jej ojciec został brutalnie zamordowany w Łańcucie mama znowu nie stanie nawet z zidentyfikować ciała swojego męża jedzie dwudziesto nie wiem tam paru letnia dziewczyna, która jest oskarżycielem posiłkowym, która identyfikuje patrzy na krew ojca na ścianie tego ojca, który wszedł wprawdzie ją zostawił rodzinę, ale wciąż funkcjonował niektórzy nawet mówi żona wciąż całe życie udowadniała ojcu, że jest dobra jest, że może być lepsza ona wciąż tej rodzinie przewodziła to ona podejmowała decyzję, żeby ten dom zadłużyć się ale, żeby ten dom wyremontować bratem własnymi siłami potem znowu mężczyźni, którzy powiedzieli nie baby chodzą w góry, więc w momencie ona musiała stwierdza stwierdziła, że jak to nie chodzą w góry jesteśmy też dobre, czyli no to może taki nie Kamilowi całe taka Gromada kamieni potem ten nieszczęśliwy wypadek rzeczywiście skurczem, kiedy ona powiedziała teraz mamy tylko proszę matkę góry, ale góry przede wszystkim kiedyś powiedziała wie pan tylko ja już w już nic nie mam teraz już min mnie nic nie zatrzyma myślę to były te to takie Kam kamienie milowe, nawet jeżeli nie milowy tektury na pewno zdecydowały o pewnych i chociaż nigdy do końca to właśnie może bardzo fascynujące Rotkiewicz, że nigdy do końca nikt chyba nie wiedział co co myślała co się działo w jej w jej wnętrzu jednak są bardzo zamkniętą i i takim introwertykiem zaskakującym jak taki jak na taki zawód, bo kształtu to cud to był zawód w sposób życie w smart ma osoba, z którą już niestety kolejny nie zdążyłam porozmawiać czy eksposeł PiS sposobi ten człowiek żyje czy myśli mam czas Atu nagle czytam, gdzie zmarła pani Hanna Wiktorowska, która nocą po blisko Wandy była bardzo blisko mnóstwo rzeczy widziała, ale powiedzmy kim była pani Hanna Wiktor, bo to wieloletnia legendarna sekretarz polskiego związku alpinizmu czyli, jeżeli ma dla mnie, jeżeli możemy porównać to była taką Elizabeth Hole polskiego himalaizmu ale gdzie wszystko, o czym się nie mówiła o prawie wszystkim mówiła tylko to co trzeba, kiedy trzeba dbać, bo to jej do docierały różne rzeczy, ale ona robiła selekcję to co przekazała komuś to wszystko do niej spływały co 12 jak reakcja itd. tak dali taki jest dodanie spływały do niej spływały również te wszystkie żale Wandy Rutkiewicz różne żale i te pytania no no powiedz Michała anioła jak moi koledzy zareagowali zresztą ona mówi aktor filmów w nie jak zaległa co mówili czy dobrze czy źle to ona również mówiła no tak no rzeczywiście nowe dzieci może powinna mieć chcieć czy może ta rodzina, ale to ona zbierała informacje to w naszej rozmowie powiedziano niech pani tego nie powie albo niech pani tego nie pisze i były takie tak były takie tematy były to było takie właśnie bardzo ciepłe, bo mimo tej całej swojej wiedzy była niesłychanie lojalna wobec nie tylko Wandy Rutkiewicz, ale wszystkich naszych panów pani nabyła takim absolutnie autorytetem i ja nawet nie zdążyłam się dowiedzieć co myślała o tej książce jakoś potem się nie pojawiały się co roku na przeglądach i na przeglądach filmów imienia Wandy Rutkiewicz w Warszawie potem wyszła pandemia to się wszystko pozmieniało i no nie wiem nie wiem co co powiedziała pani Hania na temat tej książki, ale wraca do Wandy Rutki, bo to jest najważniejsze to była osoba, która ją bardzo wspierała rzeczywiście i była to jedno z tych niewielu osób której, której Wanda mówiła wiele rzeczy, których nie mówiła nawet tacy co za osoby, których możemy powiedzieć przyjaciel przyjaciółka Wandy Rutkiewicz czy też w różnych okresach czasu prawda ktoś taki się pojawi okiem tak możemy powiedzieć ale gdy pani po rozmowach poza wszystkim co pani wie mogłaby pani kogoś tak nazwać trudne pytanie na pewno w panikę Pankiewicz z tą rozmawiała po powrocie z tej nieszczęsnej wyprawy na brod Peek i śmierci Kurta to na pewno wiele osób życzliwych jej wśród himalaistów, ale to jest właśnie ciekawe, bo ona np. powiedziała o i Jerzy Kuś z moim zdjęcie przyp mój przyjaciel Jerzy Kukuczka natomiast tego się natychmiast wycofała, ponieważ bała się, że to zostanie od bramy przez rodzinę koguciki, że może zasiąść jakiś podejrzenia i to zdjęcie podpisane w książce, że chyba ani Rusowicz w wywiad narzeka wywiad rzekę już z tego wycofała, więc ja nie wiem do końca co ona rozumiała przez słowo przyjaźń czym była dla niej przyjaźń czy może mówią, że górskie przyjaźnie himalajskie przyjaźnie to na dole nie było, jakby ona nie kontynuowała czy czyn nie mieli wspólnych tematów czy brak czasu nie wiem co dla nich tak naprawdę do końca znaczyło słowo przyjaźń przyjaźniła się by podobno Ewa Matuszewska tak zawsze mówiła i w takim tonie były te nasze rozmowy natomiast wiele osób temu zaprzecza ja nie chcę absolutnie tutaj, bo nie moja rola Boga nie mogę wchodzić takie relacje nie wiem, dlaczego to, jakby podważane, bo spotykały rozmawiały przedostatnią wyprawą Ewa napisała przy świetnej książki, ale rzeczywiście nikt nigdzie nigdzie nie przeczytałam w wywiadach czy nawet nie nie wysłuchał w wywiadach plotki czy filmach słowa przyjaciel przyjaciółka nie wiem to jest trudne pytanie myślę, że nigdy nie zadała pani Maria no bo pisałam nie mają książkę to niebyła moja książka wówczas ważną rolę też, jakby pod koniec życia jednak trzeba powiedzieć odegrała kobieta, która była nią zafascynowana jej menedżerka prawda tak rzeczywiście Marion Faith była taką osobą, której Wanda Rutkiewicz bardzo zaufała i ich oczywiście bardzo bliska nie zostały oba wydane wszystkie listy napisała ostatnio nie tylko wyprawy do Marion, ale wynika z tego rzeczywiście był to z listy tuszkę dzisiaj nawet zmieniające postrzeganie środki z Kate osobą taką taką sprawozdawczość inżynierską taką bardzo odtąd dotąd natomiast listy rzeczywiście były pewne emocji i pełne uwag, które które pewnie by zachwyciły mamy, gdyby wszystkie czytała to była zupełnie inna Wanda Rutkiewicz przyznawali ludzi którzy, którzy ją znali rzeczywiście Marion była taką osobą podobno w rękach Marion jest dużo więcej materiałów także myśleć to jest jeszcze temat na kolejną książkę natomiast ta może zostać np. listy mogą zostać wydana to jest to są listy właśnie mali to są listy Marian do Rutkiewicz i środki będą Marią rzeczywiście natomiast, bo kilka z nich jest w książce chyba Matuszewskiej wyżej tylko nie, bo chyba, ale listy Marian Rutkiewicz są w rękach tutaj rodziny przecież nie osoby, która z listy pisał są różne teorie co się stało z całą dokumentacją i archiwum część została przewieziona do Wrocławia część, ale tę część, która jest w muzeum sportu turystyki to nie są materiały to są raczej to jest sprzęt to to są to są jakieś plecy plecaki to nie są rzeczy, na których można zbudować się kolejno relacjonować to nie jest to natomiast co się zdań znajduje nad Stein we Wrocławiu tego ja nie umiem powiedzieć, bo to zresztą Anka Kamińska również nie bardzo mogę tam się do pokazać do 100, a zwłaszcza żebracy Wandy Rutkiewicz 3 szybko zmarł on przed matką chyba tak tak na raka nowotwór także tej osoby która bardzo by pilnowała tej schedy takiej, a w tej emocjonalnej poród kie WICZ no to osoby już potem z braku mamy tak naprawdę jeszcze tylko 3 minuty, a chciałam pani zadać pytanie jak zmieniała się pani relacja z Wandą Rutkiewicz raczej pani uczucia względem Wandy Rutkiewicz pani pisała książkę także może teraz perspektywy, chociaż troszkę państw powiedział na pewno fascynacja nimi nie minęła to na pewno nie zresztą to dzięki Wandzie Rutkiewicz 3 poznałam tylu wspaniałych ludzi dzięki będzie odkryłam w Himalajach Alpach itd. natomiast zadamy ostatnie pytanie czy chciałaby się z nią zaprzyjaźnić i teraz po tych kilku latach tych wszystkich rozmowach po powtórnym czytaniu tej książki wiem jedno to ja chciała nie miał żadnego znaczenia na pewno mi się nie udało nie udałoby się pani czy uważa pani, że znając siebie wszystkim pani takim człowiekiem, który go, którego Wanda Rutkiewicz by sobie nie wybrała do przyjaźni to pani myśli nawet nie do końca tak ona sama kiedyś powiedziała, że zdaje sobie sprawę, że ludzie dają jej znaczy, że otrzymuje odbyć dar serca natomiast nie ma możliwości czasu na ten dar właściwie odpowiedzieć i myślę, że my wiedzą co nie tyle rzeczy wciąż chcą chcący zbić doni pewnie byłabym rozczarowana tym żona tego daru serca, jakby oddać nie może to jest zawsze bolesna to każdego zezwoli ona miała prawo do pewnej niezależności do absolutnej niezależności, bo inaczej nie osiągnęłaby tego co się ona nie fascynowały nas tak bardzo tego można powiedzieć w ten sposób w pakiecie praw można komisji zarzucać pewne cechy właśnie negatywny, ale jeżeli tak wyciągniemy obserwujemy ale gdyby tego nie było, gdyby ten człowiek nie był taki on z pewnością miałby taki sukces jeśli pani pozwoli będę panią cytować to w pakiecie to jest bardzo bardzo dobrze ujęte w 2 Wanda Rutkiewicz miał pewne cechy, które z 1 są fascynują, a z drugiej, jakby oddzielają nie to było w pakiecie taka była Wanda proszę państwa Wanda Rutkiewicz jeszcze tylko 1 szczyt Elżbieta Raczyńska drugie wydanie książki, którą się nie czyta tylko połyka 1 tchem wydawnictwo marginesy mamy dla państwa kilka egzemplarzy proszę do nas napisać na adres dla was małpa TOK kropkę FM, a ja bardzo bardzo serdecznie dziękuję autorce to bardzo dziękuję państwu pań dziękuję przypominam, że ten program wydawała Martyna Osiecka, a realizuje Jacek Kozłowski Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKEND RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium - Radio TOK FM bez reklam: czyli TOK + Muzyka, podcasty z audycji Radia TOK FM oraz podcastowe produkcje oryginalne TOK FM. Tylko teraz w cenie 15 zł za miesiąc. Na zawsze!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA