REKLAMA

Przyszłość rodzi się w małych miastach (a nie metropoliach)

Światopodgląd
Data emisji:
2022-07-07 16:00
Audycja:
Prowadzący:
W studio:
Czas trwania:
23:38 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Ka świat podgląd Agnieszka Lichnerowicz w światopoglądzie wracamy do książki wychyla one w przyszłość jak zmienić świat na lepsze wracamy z książki to jednak niestety wciąż z niewielu takich powiedziałbym inspirujących pozycji nie tylko do, konstruując rzeczywistość albo prognozujących straszną przyszłość też są ważne, bo przyszłość może być straszna no ale są też powody by po pierwsze, nią zawalczyć by nie była taka straszna po drugie, no właśnie by Rozwiń » widzieć scenariusze bardziej powiedziałbym pozytywne tak bym to nazwała tu są rzeczywiście konkretne scenariusze i trendy autorką książki jest Joanna Erbel, która jest teraz państwa gościnią dzień dobrem dzień w socjolożka aktywistka miejska ekspertka do spraw mieszkaniowych jak zmienić świat na lepsze czasem takiego wątku, który pojawia się znacząco z ostatnim z ostatnich stronach powiedziałabym twojej książki, czyli opowieść o tym, że wbrew takiemu myśleniu ostatnich dekad metropoliach w duchu będziemy na bar bera o tym, że Warszawa Gdańsk Wrocław tychże, że przyszłość narodzi się w mniejszych miast także to one właśnie są inkubatorami oraz innowacji to tam rodzą się najlepszy pomysł, dlaczego tam to może zacznę od tego, że w sumie, gdybym teraz pisała tę książkę, a nie oddawała ją do druku styczniu to ten ostatni podrożał nazwałby się po prostu przyszłość rodzi się w małych małych miastach i tutaj tych przyczyn jest kilka czy 1 kwestia są takie kwestie można powiedzieć globalne zmienił się nasze odczuwanie przestrzenie zmieniły się nasza też potrzeba kontaktu z zielenią bardzo w cenie są jednak miasta piętnastominutowe, czyli miasta, gdzie odległości kwadransa mamy dostęp do wszystkich usług oraz terenów zieleni jest bardzo ważne co się zmieni w tej naszej wyobraźni jakiejś myśli, tym bardziej właśnie Wrocławiu Gdańsku teraz zostaliśmy zamknięci na prawie 2 lata swoich własnych mieszkaniach z i spacerowaliśmy po swojej najbliższej okolicy okazało się, że nie wszystkie miejsca w dużych miastach są równie dobrze można powiedzieć umiejscowione wyposażone w rzeczy, które wydawałyby się bazowe, które były standardem jest, że jeszcze za czasów socjalistycznych czy w ogóle czasu powstawania miast tego nie ma na nowych osiedlach brakuje szkół przedszkoli knajp, a zwłaszcza terenów zieleni co więcej okazało się, że pracując w tych mieszkaniach wcale nie jeździmy codziennie do pracy, więc to, że mieszkamy na betonowej pustyni w na osiedlach nazywanych często przez kolegów aktywistów pod deweloperską to zaś, że teraz także na policję albo do teatru co mają duży nie zna no, więc zwykle projektem była pracą no i okazuje się, że właśnie klasa średnia prawda, która ma kredyty we frankach pracuje we wszystkich korporacjach, że to mieszkania w tych drogich miastach tych źle zaprojektowanych osiedlach nie jest koniecznością oczywiście nie uważam, że teraz po prostu pokolenie frankowiczów frankowicze porzuci swoje swoje mieszkania, ale raczej uważam, że kolejne pokolenia, które będą wchodziły w dorosłość będą szukały pracy będą zupełnie inaczej patrzyły na potencję nie tylko potencjały, ale też takie koszty psychiczne społeczne życia życie metropolii, bo Filharmonia prawda, którą tutaj wspomniała czy wielkie koncerny to trzeba sobie zadać pytanie, kiedy ostatnio rozbiliśmy Filharmonii prawda czy to na pewno byłoby albo jakimś koncercie to czy to na pewno koncert w mieście dużym mieście, w którym mieszkam jeszcze taki 1 trend, który jest takim trendem można powiedzieć poza naszymi obiektywnymi tom wyborami to jest to, że mieszkania, które obecnie powstają dużych miastach z czego duża część zbudowana na wynajem i część z nich jest wynajem takie instytucjonalne, czyli fundusze, ale część z nich to są mieszkania w Opolu kupowane przez klasę średnią za oszczędności życia po to, żeby mieć pieniądze na emeryturę to 90% tych mieszkań są mieszkania dwupokojowe albo kawalerki ponad połowa dwupokojowy tam 40 parę procent są kawalerki co nie znaczy ni mniej ni więcej, że ludzie, którzy właśnie są na studiach studia kończą jak będą chcieli założyć rodzinę wychowywać dzieci w większym mieszkaniu niż w dwójce to bardzo im trudno będzie znaleźć mieszkanie w dużym mieście no i dokładając do tego te trendy pt. nasza potrzeba bycia blisko zieleni czy możliwość pracy zdalnej albo częściowo proces zdalnej oraz lęk przed tym, że znów będzie jakiś kryzys nie zapowiada się, żeby w nas rzeczywistość nam spokoju sprawia, że buduje się docentowi konserwatywne podróży może lepiej być blisko swoich bliskich do tego jeszcze możesz dołożyć te wszystkie takie tendencje związane z brakiem opieki nad osobami starszymi, więc zakładam, że duża szansa, że osoby, które wcześniej nie mogły wrócić do swoich miejski i mniejszych miast ze względu na to, że rynek pracy bardzo mocno przyciągał do metropolii teraz taki wybór zaczynają mieć powoli już migrację mówimy i to, iż te ostatnie zdanie, bo przesłucha ostatnio swoje rozmowy Roberta Maciaszka właśnie liderem 1 stycznia jest burmistrz miasta, które wymienia jako te przykładowe tak one właśnie przykładem takiego takie osoby, które jest mniej więcej moim równo laski, czyli rodził się w pierwszej połowie lat 80, gdzie mówi no i jak się było młodą osobą prawda trzeba było tutaj chodziło się na imprezy zupełnie inaczej myślał o mieście niż w momencie, kiedy jest na etapie stabilnego związku zakładania rodziny i chętniej czas spędza w zieleni w kontekście przy z przyrodą prawda niż w tym takim dynamicznym, jakkolwiek męczącym życiu wielkomiejskiej to są 22 pytania, których rozum to w mojej głowie co są za innowacje to za chwilę to znacząco w tych nowych mniejszych średnich miastach wypracowuje, ale podstawowe pytanie czy to nie jest nadmiernie optymistyczna prognoza w tym sensie, że te miasta przez w Polsce się czy się mówi o cały czas odrębnym procesie, czyli właśnie no tym, że umierają te małe średnie miasto z tego powodu, że tam po prostu nie ma pracy i przemysłu czy czynność bardzo na bazie prawda ile osób pracuje teraz w przemyśle tak już znowu ten siano stąd akurat Sianów jest przykładem, który neguje trwające 0 Sianów stawia na przemysł na przemyskim teraz wyszła na wyspy to jest jedno miasteczko Adama liście prof. Leszczyńskiego zdaje się 120 tych, które dobrze grą w uzasadnieniu wszystkie nie wszystkie przetrwają czy to jest to jest naturalne, ale to, o czym ja pokazuje to jest to, że te innowacje, które są takimi innowacjami, które wychylają przyszła również wychylają nas w dużych miastach, jeżeli gdzieś one się obserwuję to się obserwuje właśnie w mniejszych miastach i Tomasza przykład poza tym chrzanowym, do którego tam zaraz wrócę, bo np. bardzo fajną politykę mieszkaniową chyba najbardziej innowacyjne osiedle powstaje właśnie w Sianowie Tomasz inne miasta, które już budują swoją tożsamość Letnicy lecą na tradycji Janoszka tradycji w kontekście Zielonej bardzo ciekawe miasto, czyli Racibórz, który jest miastem, gdzie władze miasta konkretnie wiceprezydent Dawid Wacławczyk działa w bardzo takim bliskim dialogu z mieszkankami mieszkańcami okazuje się, że społeczność lokalna chce mieć nawet nie tyle zieleń w mieście to zamierzona wysokiej jakości krzaki rośliny wieloletnie ostatnio nie otworzyli szlak kazali Love albo mniejsze miasteczko Tarnowskie Góry, gdzie na 1 konferencji burmistrz opowiadał jak to lokalni społecznicy odnaleźli starodawną odmianę jabłoni, która nazwa piękna greps to są takie jak, które są bardziej można coś takie kwadratowe i owocują na przełomie listopada grudnia, więc jakiś takiej porze, kiedy tam owoce owoc jest rzadkością no oni niedawno rozdali trwał mają w maju była to rozmowa, kiedy ono opowiadał kilkaset sadzonek tej pięknej zrębki i budują na tym swoją lokalną tożsamość, wprowadzając jeden z najbardziej innowacyjnych trendów czyni żywność miejską, czyli coś co się nazywa angielska Eddy był Stwórca po polsku można by nazwać jadalnymi jadalnymi znać rodzica to trochę można potraktować jako pewną anegdotę, dlaczego to jest znaczące, dlaczego mówimy o trendzie, ale nasze życie składa się z samych anegdot sprawdzana też one dotyczą rzeczy można powiedzieć, że jest otwarcie takiego niewielkiego kawałka przestrzeni publicznej Warszawy, jakimi plac 5 rogów, które jest piękną przestrzenią taką przyszłości widzianej oczami 2010 roku, ale jak porównujemy sobie np. co robią małe miasta, czyli intensywnie od betonową ją Fest stawiają na bioróżnorodność znowu odgrodzono dwóję, bo w media społecznościowe można wrażenie, że ciągle jednak tonują bardzo zależy, które prawda czy są takie, które no, bo chodzi oto nasz problem w tym z rzeczywistością jest taki, że bardzo dużo tych wielkich projektów infrastrukturalnych zostało zaprojektowane w czasach, kiedy my w ogóle nie mieliśmy świadomości takiej o tym, żeby różną obie różnorodność jest dobra i w ogóle przestrzeń publiczna jest dobra w Warszawie ostatnio taką inwestycją drogową tego starego paradygmatu była ulica prosta wielopasmowych ulicach w centrum miasta zupełnie bez sensu po co taka szeroka lepiej, bo węziej tak jak wcześniej 6 lat 5 rogów wybetonowany od kilku dni w mediach społecznościowych no, toteż wielu zakryty to jest akurat dowód na moją tezę, że bardziej progresywna rzeczy dzieją się w tych mniejszych miast, chociaż tutaj, żeby obronić większych miast bardzo taką oko ciekawy bio różnorodne przestrzenie wprowadza Kraków, gdzie jest tam osoba oraz zajmuje się zielenią, która kocham zielenie i umie to umieć robić, więc są różnego rodzaju krytyki, ale w wygląda to inaczej inaczej niż u nas to wrócimy do rozmowy chciałbym poznać i Sejnach w tym kontekście wydaje się bardzo ważnym szczególnie teraz w kontekście rosyjskiego zagrożenia to taki koncepcja odporności szczególnie odporności legalne, ale chciałbym też zapytać czy Joanna Erbel oto co w zasadzie ma rozwijanie Spółdzielczości do walki z inflacją raczej ochrony przed inflacją tak zapowiedź, bo to myślę, że słuchaczy może szczególnie zainteresować Joanna Erbel nie książka wydzielone w przyszłość są państwa gośćmi informację teraz apka świat podgląd Agnieszka Lichnerowicz w studio państwa gościnią jest Joanna Erbel socjolożka aktywistka miejska autorka książki wymienię te ostatnio wydzielone w przyszłości jak zmienić świat na lepsze to jest taka właśnie opowieść o tym jak myśleć konstruktywnie w przyszłości, czyli jednak, jaką się budować, ale w takim modelu prototypie rozmawialiśmy o tej książce kilka tygodni temu to znajdziecie państwo rozmowy o systemie podcast nowym właśnie o tym prototyp liczne myślenie o przyszłości, czyli takim po prostu eksperymentowaniu i wprowadzaniu w życie to to tego co się sprawdza, ale dzisiaj rozmawiamy o wątku małych średnich miast, ponieważ Jan Urban przekonuje, że właśnie tam teraz rodzą się pomysły na przyszłość i innowacje są takie miasta, które aktywiści miejscy w wymieniają w Polsce wskazują jako te, których właśnie dzieło ciekawe rzeczy pewnie państwo kilka lat temu Słupsk często w tym kontekście słyszeliście w ostatnim czasie właśnie siano się pojawia Dąbrowa Górnicza Racibórz, a chciał w Sejnach, bo wnętrze w tym kontekście właśnie zagrożenia rosyjskiego co w Sejnach pisze w książce bardzo ciekawe, ponieważ tam pojawia się to taka koncepcja, których w ogóle się dużo mówi w ostatnich latach w stosunkach międzynarodowych dzięki odporności, czyli czymś więcej o bezpieczeństwie militarnym, ale w ogóle budowania odporności państwa społeczeństwa na różne zagrożenia również choćby rosyjskie, a jest koncepcja odporności lokalnej, o co chodzi Sejm akurat my mocno stawiają na energetykę i tam taką wizją burmistrza Arka Wolskiego jest, żeby stworzyć magazyn energii, który będzie 1 magazyny albo będzie magazynem rozproszonym, czyli łączone będą w różnych miejscach i zadbać o niezależność energetyczną Sejn no i tam chodzić miało być niezależna energetycznie no tam akurat dlatego, że jeżeli zdarzy się jakaś się niż szczęśliwa okoliczność, która nawet nie musimy działaniami wojskowymi Jaru aktorek często opowiada jak jakiś pijany rolnik wiedział o 1 słów tam na granicy z zagranicą litewską odchodzenie od prądu trochę kłopot i myślenie o takiej autonomii energetycznej i wymyślanie różnych ścieżek dojścia np. ostatnio jakiś tam dyskusji pojawił się wątek, żeby postawić autobusy elektryczne po to, żeby one były magazynami energii takimi wierzącymi, że skoro MON pełniącą taką funkcję publiczną przewozową, ale też gromadzą energię, żeby one były elementem tego ekosystemu Sejm też stawiają na wątek gospodarczy jest takim miejscowość zapewni nam się kojarzeniem może z odpoczynkiem w lecie w miejscu, gdzie nie jest za ciepło, bo jest tam biegun zimna w pięknym otoczeniu oni podpisują teraz umowy z inwestorem z dużą firmą MP farma, która ma prac produkować z składniki do leków to też forma niezależności czy zamierza kupować są leki wracamy do tych leków recepturowych, że możemy tam sobie, kto czasami się wciąż zdarza obce dostać receptę ze składem i odebrać wyniesiony na lekarstwo też bardzo ważne w kontekście wyrwanych przerwanych łańcuchów dostaw lub będą chcieli prowadzić fabryk kolei w tym oleju z Wiesiołka, który ma dać się też potencjał rozwojowy dla lokalnego rolnictwa czyni pomysł jest taki, żeby była był przemysł tak jak z wysoko wyspecjalizowany klin wyżowy dodatek za bony często to są kwestie w branży farmaceutycznej, ale też, jakie branże technologiczna tak jak w Chrzanowie, w którym rozmawiałyśmy przed przerwą i wokół tego budować po prostu rynek pracy i o ile tutaj można mówić, że takich siano leży między Krakowem Katowicami do każdego jest pół godziny, więc po prostu uprzywilejowane położenie miasta 36 000 taka może być tu sypialnia jako przeganiają, bo taka prawda nie wiem jak takie czy mieliśmy w nawet nie Przedmieścia, ale miasto, które na tyle blisko metropolii, że korzysta z obu, więc umie nawet fajnie jest mieszkać w Chrzanowie można korzystać z oferty Katowic i Krakowa pół godziny pociągiem pewnie dużo szybciej niż wystać w korkach dojeżdżając przedmieść dobry układ to takie Sejny pokazują, że można być w miejscu naprawdę oddalonym, bo tam nie da się dojechać koleją w sposób szybki i myśleć o tej o tej autonomii każdy z tych miast co jest ciekawe swoją własną ścieżkę rozwoju to jest wg mnie to co jest wyznacznikiem współczesny go świata w ogóle myślenia o innowacyjnym mieście czy tam w ogóle innowacyjnym rozwoju też regionalnym jest to, że rdzeniem jest lokalna tożsamość, czyli nie punktem odniesienia jest jakaś się z 1 wzór metropolitalny globalnie ustanawiany będzie punktem odniesienia jest nie wiem jakiś Londyn ewentualnie Bernie w najlepszym przypadku, gdzie zawsze będziemy gorsi tylko budujemy własny potencjał na własnej na własny tam możliwościach własnej tożsame tożsamości, dbając przede wszystkim o to, żebyśmy byli bezpieczni czy my nie musimy biurek, żeby fajnie wyglądać przed innymi tylko chodzi o to, żebyśmy mieli co jeszcze także nasze domy i dobre relacje prawdę traktor sąsiedzkiego tutaj chodzi ten wątek zapowiedział one ich walki inflację przez spółdzielczość czyni pomysł, żeby miasta zakładały zamiast spółek rozwojowych spółdzielnie rozwojowe, które byłyby w pierwszym roku teza zakładane przez podmioty prawne narzekaniem gminę lokalny inkubator przedsiębiorczości albo lokalne spółdzielnie albo jakąś spółkę i zajmowały się strategicznymi wyzwaniami, jakie będą wyzwania to trzeba sobie odpowiedzieć lokalnie np. jesteśmy jako kopce hab po rozmowach w Dąbrowie Górniczej, gdzie pojawia się kwestia zarządzania zielenią też wprowadzenia żywności w ramach tworzenia zieleni zieleni miejskiej jest nie ma być już nawet nie jest bioróżnorodność piękna zieleń do tego, żeby popatrzeć, żeby nie było ciepło, jaka jest współwłaścicielem tej spółki co to jest spółdzielni na początku właścicielem są podmioty publiczne albo jakieś stowarzyszenia docelowo w tym naszym modelu zakładamy, że mieszkanki mieszkańcy będą mogli wykupić udziały zostać członkami członkiniami i te udziały będzie może obejmować kapitałowo, czyli wolności, jaką sumę ewentualnie znaleźć jakiś system, żeby na podstawie pracy społecznej mógł objąć gminy minimalną liczbę udziałów i to co różni te spółdzielnie od spółek jest to, że spółdzielnia każe osoba ma 1 głos to znaczy, że tak jak miastami zarządzamy w sposób demokratyczny, wybierając naszych reprezentantów to taką spółdzielnię rozwojową będziemy również zarządzać w sposób demokratyczny raz do roku nawalnym dając absolutorium zarządowi, jaka jest rzeczy mieszkańcy mieliby zainwestować te spółdzielnie zarazem, że pracownicy byliby to tak też z władz mogli, ale ludzie bramy nie ma się mogą być, ale nie muszą one po to, że wiadomo, że trzymanie pieniędzy na koncie nie ma sensu moje młodsze pokolenia nie mają takiego kapitału większość, żeby kupować mieszkania zresztą rynek mieszkaniowy jest coraz droższy niż te pieniądze warto im warto warto włożyć na jakiś czas i wydaje mi się dużo sensownej racjonalne jest trzymanie pieniędzy w miejscu, gdzie one pracują na naszą korzyść, czyli jesteśmy średnim miastem, bo nawet jesteśmy dzielnicą Mokotów albo jakąś inną dymem ochotą nawet Białołęką i dogadujemy się z lokalnymi władzami dzielnicy, że jakiś miejski pustostan, bo miejski budynek przeznaczamy na koło z funkcją mieli mieszkalną jakąś knajpę na dole przedszkole i wspólnie decydujemy ile z tych naszych pieniędzy będzie pracowało dla zysku, a ile dla działalności społecznej przykładowo spółdzielcy spółdzielcze nie mają w takim korku na tańszy dostęp do biurek i wraz ze jest taka, że w Polsce długo jeszcze pewnie będziemy przekonywać do spółdzielni ze względu na doświadczenie to świeższe nie dostarcza, bo to w transzy tutaj szkoleniowe, bo to się już taką anegdotkę z Dąbrowy Górniczej powiedzieć myśmy Warsza zgłosiła się do mnie jedna z osób taki, że teraz można powiedzieć ekonomii społecznej koniecznością ze mną, o czym porozmawiać, jakie są krytyczne uwagi o takie odnoszę sensowności w ogóle spółdzielnie rozwojowej no wiedział, że porozmawiamy po warsztacie, bo tamten proces pracy dynamicznie na koniec podeszłam do niego pytam się z klas chodziło w niej już nic no dobra co się stało przez 2 godziny mówi wiesz, bo zaczęliśmy pracować w grupie, w której byli ludzie z młodzieżowej Rady Miasta ja się zapyta mówi do mnie ten sposób jeśli zapytałem dziewczyny jeszcze mniej się kojarzy spółdzielczość w Janowie w miejsca tak sobie zniczy, ale niczym złym to jest dla nas ciekawy projekt i my mamy takie też doświadczenie jako kopce Habeck pracujemy z różnymi ludźmi teraz jesteśmy świeżo po warsztatach w Koninie, gdzie pracowaliśmy wyłącznie z grupą taką młodzieżą łączy osoby urodzone już w tym wieku w dzień w większości i okazuje się, że oni chcą mieć możliwość wpływu tworzenia sobie jakiś rzeczywistości na tym społeczną ekonomiczną też kulturalnej sprawczy nie to jest rzecz, że po tym, jak zaczęliśmy po prostu rekonstruować ten moment tuż przed transformacją co jest moim kolegą w życiu należy przecież całe pokolenie Donalda Tuska to często też byli spółdzielcy tylko, że większość z nich była w spółdzielniach studenckich to na koniec, bo to co wydaje się też podkreślają ten jest wartością wielką książki energia Zielona przyszłość to jest pokazywanie przykładów jak te różne pomysły działają w różnych miastach, bo nieraz jednych działają różnie, ale że taka spółdzielnia działa fajnie no na razie nigdzie należy się za polską może być poza polską takim wzorcowym przykładem jest amerykańskie miasto Cleveland które, żeby zastopować populację i zapaść miasta postawiło taki ekosystem, który bazował z 1 strony na Uniwersytecie medycznym z drugiej strony na szpitalu wokół tego jest Spółdzielcza forma Hydro poniższą Spółdzielcza pralnia Gazeta cały ekosystem i oni stwierdzili, że stworzymy gospodarkę od zaraz czy to ćwiczenia ze Spółdzielczości to jest trochę takie ćwiczenia tak naprawdę wyobraźni, gdybyśmy się zastanowić, czego nam tak naprawdę potrzeba, żeby rzeczy tutaj je działały, czyli na świat ile rzeczy możemy zrobić własnymi rękoma ciężkie do żywności możemy wyhodować i co nam potrzebne takim kołem zamachowym dla Spółdzielczości mogą być np. usługi opiekuńcze Jose obraża wręcz w takim Koninie mogłaby poseł spółdzielnia, gdzie osoby, które są np. nie wiem klasę średnią, która wyjechała do dużych miast nie wróci do Konina bez związana z mieszkania tutaj zainwestuje w spółdzielni, która będzie docelowo troszczyła się o zdrowie ich rodziców i to jest taki pomysł który, który wydaje mi się całkowicie na czy może go społecznych, gdy wydaje się całkowicie racjonalne jeszcze mówiła, że do tego wychylanie się przyszłość czy ja, pisząc książkę miałam na tapecie 3 miasta były siano w sejmie Dąbrowa Górnicza teraz już w tej samej rozmowie nasi prosiliśmy kilka jak zaczniesz szukać to się zacznie odzywać ci zaczną się pokazywać chodzi o to, żeby wytworzyć nową narrację, której miasto mogło się odnaleźć i móc się pochwalić tym co robią dobrze wymieniać praktykami z innymi miastami jak kiedyś robił między sobą metropolie Joanna Erbel autorka książki wydzielone w przyszłości zmienić świat na lepsze była państwa gościnią bardzo dziękuję książkę wydało wydawnictwo wysoki zamek, a świat podgląd już dobiegł końca przygotowały go Katarzyna Murawska Aleksandra Włodarczyk realizował Adam Szura informacja o nich jeszcze więcej sportu bardzo w części dziękuję apka świat podgląd Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium - Radio TOK FM bez reklam: czyli TOK + Muzyka, podcasty z audycji Radia TOK FM oraz podcastowe produkcje oryginalne TOK FM. Tylko teraz w cenie 15 zł za miesiąc. Na zawsze!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA