REKLAMA

80 lat temu Niemcy rozpoczęli akcję wysiedleńczą w warszawskim getcie

A teraz na poważnie
Data emisji:
2022-07-22 12:00
Prowadzący:
Czas trwania:
10:23 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
7 minut po godzinie dwunastej koniec państwa Mikołaj Lizut, a ze mną studio prof. Katarzyna Person żydowskiego Instytutu historycznego dzień dobry dzień dobry dziś mija osiemdziesiąta rocznica rozpoczęcia Gross Aktion przez nazistowskie Niemcy, a tym samym na takiej najmniejszej karty historii dwudziestego wieku gigantyczne eksterminacji ludności żydowskiej w Polsce to także jedna z tradycji tragiczniejszy kart historii naszego miasta Warszawy dziś o godzinie osiemnastej spod Rozwiń » Umschlagplatz rusza w stronę nalewek marsz życia tak chyba trzeba nazwać tak to jest marsz, który co roku właśnie w Warszawie ma na celu upamiętnienie 300 000 ludzi, którzy zostali zamordowani wielkiej akcji wiek akcja trwała od 22lipca 2 tego 1września czterdziestego drugiego roku, czyli 80 lat temu marsz rozpoczyna się osiemnastej pod pomnikiem Umschlagplatz, czyli w tym miejscu, pod którego ci ludzie byli brani do Treblinki byli mordowani i potem przez stawki Andersa na stare nalewki, gdzie kończy się w tym roku koncertem, a sławy Przybylskiej w no właśnie Saief byłoby, gdybyśmy wszyscy licznie uczestniczyli w tym wydarzeniu ona jest niezbyt niezwykle ważne także dla naszej zbiorowej pamięci tegorocznym obchodom towarzyszy także wystawa spośród tysięcy to jest wystawa fotografii tak w tym roku marsz poświęcony szczególnie pamięci uchodźców przesiedleńców, którzy jeszcze w trakcie warszawskim co roku ten temat jest inny w tym roku jest 120 do 100150 000 ludzi spoza Warszawy, którzy zostali przesiedleni do getta Warszawskiego to są ludzie z małych miejscowości w okolicach Warszawy, ale również z terenów dalszych nie jest też czy Żydzi, którzy znaleźli się w getcie często bez niczego, a którzy byli w tej grupie najszybciej umierała na szczycie ludzie, którzy byli na samym dole tej ja drabiny społecznej drabiny przeżycia getta Warszawskiego to też ludzie, o których zazwyczaj bardzo mało pozostało to znaczy mam bardzo mała relacji informacji na ich temat często ich nazwiska dzisiaj zachowały imiona, więc ten ma dlatego bardzo ważne i wystawa, która będzie towarzyszył marszowi będzie na starych nalewkach, czyli przy ogrodzie Krasińskich i będzie to 14 mikro historii właśnie przesiedleńców z getta Warszawskiego mówiąc ci ludzie, którzy trafiali do getta Warszawskiego jako przesiedleńcy szczególnie ci ci Żydzi z zachodniej Europy najpierw także przeżywali dla tak niezwykłe szok kulturowy, ponieważ bardzo często oni byli zawsze bardziej zasymilowani niż żyć w Polsce na pewno tak było wszyscy którzy, którzy docierają do Warszawy przeżywali szok, bo największe skupisko żydowskie, a w okupowanej Europie getto warszawskie, bo na miejscu nie wiemy straszliwym, w którym 100 000 ludzi zmarło jeszcze przed rozpoczęciem wielkiej akcji, czyli miejsce, gdzie panował głód tyfus i potworne warunki życia ci przesiedleńcy zostali wrzuceni w sam środek tej historii, niemniej znajomości nie mniej miejsc, gdzie mogę mieszkać mieszkali w punktach dla uchodźców czy w takich miejscach musi umierania ach, gdzie dziadek chorowali niż często bardzo umierali i uchodźcy przesiedleńcy, którzy Stali w Niemiec na wiosnę, które z tego drugiego roku na pewno przeżyli szok oni często byli już ludźmi, którzy przeszli przez obozy koncentracyjne czy przez obozy pracy, ale mimo to to co to działo się w Warszawie było dla nich szokiem i oni byli też tej grupy, która pierwsza trafiła na uszach plac właśnie uchodźcy przesiedleńcy szli w tych pierwszych pierwszych transportach do Treblinki jak i jaki był tak powiem cały ten background akcji Reinhardt, a tym samym gros akcją to znaczy, a to wszystko zaczęło wielka akcja w Warszawie zaczyna się właśnie system 2lipca jest częścią akcji Reinhardt, czyli akcji, która ma na celu wymordowanie Żydów wschodnioeuropejskich w Warszawie rozpoczyna się dość niespodziewanie, chociaż są pierwsze 5 pierwsze informacje, które się już do Warszawy Warszawy szczególnie tej do podziemnego fundator Warszawskiego takie elity informacyjnej Gatta, czyli tych ludzi, którzy wiedzą najwięcej docierają już informacje o funkcjonowaniu ośrodka zakłady w Chełmnie o stopniowym mordowaniu Żydów poza Warszawą o całe miejscowości chciał społecznościach przepraszam, które znikają i więc Warszawa w stopniu przygotowana do samego końca ma nadzieję, że Warszawa też nie może stać w Warszawie w getcie warszawskim działa 1 rad kierowany przez Adama Czerniakowa, który nie chce podpisać tej akcji wysiedleńczej popełnia samobójstwo no właśnie to jest wielkie pytanie, które zadają mieszkańcy getta to znaczy w jakim stopniu samobójstwo bohaterstwem taśmy trustu widzimy a w jakim sensie też ucieczka przed tym co się dzieje to znaczy to jest czy bohaterstwa jest to co robi Janusz Korczak i niektórzy idą na Umschlagplatz idą ze swoimi ludźmi swoimi dziećmi osobami, którym się zajmują do Treblinki czy tak jak Adam Czerniaków poniosą obu stron jest takie pytanie niezwykle ważnych tras ma do dzisiaj powraca ta akcja wielka akcja rozpoczyna się w rano 22lipca czterdziestego drugiego roku od obwieszczeń rozwijanych na murach kamienic wewnątrz getta, że wszyscy mieszkańcy dzielnicy zamkniętej zostaną wysiedleni do pracy na wschód nie bez względu na wiek płeć można ze sobą zabrać jedzenie na 3 dni i 15 kg bagaż i pewnie wiele osób wierzy na pewno znaczna część getta Warszawskiego początkowo chcę wierzyć w to, że rzeczywiście nie są mordowani będą, że jadą do pracy wiem, że wierzą w to nawet ci, którzy najpierw informowanie i Adam Lewin Abraham Lewin, który pisze dziennik getta Warszawskiego, który człowiek, który przyjmuje pierwszy raz od uciekinierów z Treblinki, kiedy jego żona idzie przez Umschlagplatz i jest wysłany rynki wieś do samego końca, że jest wysłana wschód będzie pracować w ale plotki jednak szerzą także jeśli nawet plotki co pewne relacje które, które za mur getta docierają m.in. właśnie z Chełmna, ale także Treblinka do tak dogadać docierają uciekinierzy z fabryki przede wszystkim to są informacje, które są informacjami z pierwszej ręki ręki ludzi, którym udaje się uciec i którzy właśnie podział Marią getta Warszawskiego archiwum Ringelbluma składają pierwsze relacje, a z Treblinki w trybie sobie pod ziemie polskie żydowskie więcej informacji są tylko problem jest przede wszystkim z przekazaniem im ich szerszym grupom społecznym w szerszym grupa mieszkańców getta na chyba z tym, żeby ktoś uwierzył to znaczy, że ta nadzieja, której wszyscy trzymają się do samego końca jest niezwykle silna Treblinka jest zlokalizowana mniej więcej 100 km od Warszawy na północny wschód dociera tam pociąg i co najpierw przeżyć drogę do Treblinki to jest pierwszy problem to znaczy droga jest upiorna i w bardzo wielu mieszkańców tak wiemy ginie jeszcze w pociągu w tej przedłużającej się w upale sierpniowym końca lipca początku września drodze ci, którzy przeżywają co natychmiast mordowani to znaczy to jest proces, który trwa tam ciągle drobny mały przerwami ale, ale trwa nieustannie i na bocznicy kolejowej jest ustawione właściwie wstawiona taka makieta dworca z nawet z zegarem i rozkładem jazdy ten zegar jest namalowany, więc wiecznie wskazuje wpół do szóstej w każdym razie to ma uspokoić mordowanych ludzi, że jest to jakaś stacja przesiadkowa, że tutaj nic takiego się jedzie no to jestem też płaca polityka niemiecka właśnie takiej też symboliczne w dużej mierze prawda taki makieta stacji makieta żydowskiej samorządności i o tym często mówi o tym mówi o tym świecie jak gdyby które tworzy niemiecka, a niemiecka administracja takiego przygotowania cały czas udawania staranie się uspokoić ludzi przez takie właśnie fasadowe drobne działania częścią tego w czasie wielkiej akcji Yassine jest też zapewnianie są jest np. przekazywanie chleba i tym którzy, którzy decydują się na na wyjazd przecież wszyscy wierzą, że to, że ten chleb nie nie byłby za darmo znaczy źle nigdy nie dawał, gdyby mieli jechać do pracy częścią tego jest też są też plotki są listy mają docierać właśnie zrobić to do getta Warszawskiego informacją jest to przy rozpowszechniane od ludzi, którzy tam są normalnie pracują bardzo dziękuję za tę rozmowę prof. Katarzyna Person żydowskiego Instytutu historycznego jest była gościem państwa i moim wszystkich państwa gorąco zachęcamy do uczestnictwa w dzisiejszym marszu w osiemdziesiątą rocznicę rozpoczęcia gros akcją bardzo dziękuję dziękuję bardzo Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: A TERAZ NA POWAŻNIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Aż 60% taniej! Największa obniżka cen TOK FM Premium. Teraz podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 60% zniżką!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA