REKLAMA

Zakopane to karykatura górskiego kurortu. O książce "Podhale. Wszystko na sprzedaż"

Poranek Radia TOK FM - Weekend
Data emisji:
2022-07-23 07:20
Prowadzący:
Czas trwania:
14:43 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
siódma 21 naszym gościem jest Aleksander Gurgul z gazety wyborczej autor książki Podhale wszystko na sprzedaż dzień dobre dzień dobry państwu bardzo miło książka miała premierę kilka dni temu czy Zakopane to karykatura ostało się karykaturą w ostatnich latach stał się karykaturą turystycznego Górskiego kurortu wszystko przez to, że każdy, kto tam przyjeżdżam mam na myśli inwestorów próbuje wycisnąć jak najwięcej pieniędzy z z tego miejsca na jej natłok turystyki Rozwiń » masowa turystyka i pieniądze spowodowały, że faktycznie stało się to karykaturą samowolki budowlane koszmarki architektoniczne to boli oczy, ale też to są rzeczy, które mogą być bywały śmiertelnie niebezpieczne są historie, których w, których przypominasz może powiedzmy o tym trochę więcej tak to znaczy 1 w ogóle takich zapalników do napisania tej książki było to, że ten żart o tym, że pr.bud. na Podhalu się nie przyjęło zaczął mnie w momencie nie tylko, że nowa ale, ale wręcz śmierdzieć tam giną ludzie po prostu jednym z takich do takich historii, która opisuje śmierć babci wnuczka w Bukowinie Tatrzańskiej 3 lata temu kilka miesięcy później zginęła matka i 2 córki, które zabił tak zerwany z wypożyczalni nart nad wszyscy puszczanie nad nią używaj dużego swoje obok tak naprawdę była to buta buda obita drewnem blachą, a oprócz tego też giną osoby, które są w kryzysie bezdomności zestaw podpalonych budynków, które są zabytkowe, więc z, więc tych ofiar tej samowoli budowlanej tej patowej park jest jest na Podhalu całkiem sporo, o co chodzi z tymi podpaleniami tutaj mamy do czynienia z celowym podpaleniem właśnie w jakim celu tak 2 lata temu doszło do 2 pożarów jednym z pożaru zginął 2 osoby przy ulicy Jagiellońskiej, a kilka tygodni później dosłownie to szło do podpalenia zabytkowego budynku w naszym budynku przy znajdują się w gminnej ewidencji budynków nie zabytku przepraszam i był plan jego wyburzenie, aby postawić tam dostawić tam apartamentowiec i doszło do takiej sytuacji, że sąsiedzi alarmowali zarówno starostwo jak i Urząd Gminy, że ten budynek zabytkowy zajęli za osoby w kryzysie bezdomności i po kilku dniach ten budynek zaczął w środku nocy płonąć strażacy ugasili co prawda pożar, ale okazało się, że w środku są 3 osoby które, które nie żyją szybko okazało się po śledztwie policyjnym, że doszło do podpalenia osobę zatrzymano prokuratura postawiła postawiła zarzuty i moich ostatnich informacji wynika, że ta osoba została uznana za niepoczytalną i obecnie przez przebywa w szpitalu psychiatrycznym natomiast to jest moment, w którym się zatrzymałem i nie wiem, gdzie ta sprawa dalej zajrzeć jeśli chodzi o całą po to, deweloperka o to, że się właśnie pr.bud. nie przyjęło to nie jest także się nie przyjmuje samą siebie tylko coś takiego wydarza to jest kultura to jest kwestia tego, że władza tego chcemy przejść jest coś takiego planu zagospodarowania przestrzennego ono pewnego rodzaju przyzwolenie po pierwsze, samowole budowlane ono sięga jeszcze czasów głębokiego PRL-u świetnie opisał w swojej książce prof. Jerzy Kochanowski wolnym mieście Zakopane nie i budynki powstają od tamtej tamtego czasu w zasadzie z dnia na dzień czasami przywozi ktoś po prostu budę spaść za 1 dnia obijają wykańcza następnego dnia sprzedaje z niej nie jakiś turystyczny artefakty albo albo jakąś małą astronomię, a jeżeli chodzi o większe konstrukcje to owszem, planu zagospodarowania są natomiast one powstawały w czasach, kiedy w Zakopanem czy w ogóle na Podhalu nie było jeszcze społeczeństwa obywatelskiego ludzie chodzili jakoś specjalnie chętnie na na konsultacje społeczne też nie mieli wiedzy nie operować pojęciami tym trudnym językiem, którym operują urbaniści czy inne osoby projektujące plan zagospodarowania i to bardzo zniechęcało Ney w związku z tym po cichu można powiedzieć też nowe nie należy się godzili tylko tylko te plany powstawały trochę za plecami no i kiedy wkraczali w ich sąsiedztwo deweloperzy zaczynali lać beton i stawiać te stalową szklaną konstrukcję apartamentowców to dopiero wtedy orientowali się co jest nie tak no właśnie teraz mamy taki dosyć przełomowy moment z historii Zakopanego, kiedy powstają takie małe społeczne lokalne inicjatywy które, które idą do sądu, które wynajmują prawników, które uszkadzają się z tych przepisów i starałem się z tym walczyć, ale są też te są właśnie dobre postaci fetę historii niejedyny, bo np. konserwatorzy zabytków próbowali coś z tym robić, ale no cóż różnie wychodziło konserwatorzy zabytków nie okazali się tak skutecznie jak chyba sobie możemy wyobrażać powinny być jakieś pojedyncze wpisy w ostatnich latach czy to pojedynczych budynków w samym Zakopanem trzynastka w nowym Targu, ale też w innych gminach na Podhalu miały miejsce na takim najważniejszym wpisem do rejestru zabytków były parcele urzędnicze najpierw starał się to zrobić Jan Janczykowski, czyli Eko Małopolski konserwator zabytków, który potem został szybko zwolniony z pracy to dosyć takich no dziwnych okolicznościach jednak zarzutu właśnie było to, że sobie radzi z z tym co się dzieje w Zakopanem na Podhalu, a jego miejsce zajęła na krótko pani Aneta Borowik, ale po 3 miesiącach zrezygnowała z pracy potem przyszła pani prof. Monika Bogdanowska, która no tak jak wspomniałem udało jeszcze kilka budynków wpisać ostatecznie udało się też wpisać te parcele urzędnicze, które pisze wciąż chce, ale ona też została od 2 latach zwolniona z pracy teraz mamy nową osobę na tym stanowisku pod tym względem jest jakoś szczególne regionu, bo dobrze wiemy jak wyglądają różne turystyczne miejsca i że tak powiem Polska jest krajem budek nie jest rzeczą zaskakującą, więc czemu akurat Podhale tak zwróciło twoją uwagę takim mocne mocne słowa pisze o tym regionie i ludziach, którzy to wszystko tam stawiają sami, że często nad Bałtyk w Polsce i obserwuje również konta kręgu ladę architektoniczną o przestrzenną w kurortach nadmorskich z ciągu odnoszę takie wrażenie, że jednak nad Bałtykiem to to rozchodzi się na dużo większą liczbę miejsc, a pot na Podhalu następuje to olbrzymia kumulacja, bo jednak tych gmin na Podhalu, których widać Tatry to Tatrzańską granicą ten jedyny Polski skrawek alpejskiego krajobrazu jest dosłownie kilka tych gmin nadmorskich kurortów czy nawet na Mazurach miejsca możemy pojechać na urlop jest kilkaset albo albo więcej i wydają się tak kumulacja spowoduje że, że właśnie z właśnie dochodzi tam jednak do brzmienia tych procesów, z którym mamy do czynienia w Polsce od od dawna zatem też Zakopanym na Podhalu ten proces trwa dużo dłużej i on też był ograniczony do 2 sezonu do letniego i do zimowego, a teraz tak naprawdę sezon turystyczny na Podhalu trwa cały rok nie zatrzymuje się na sprawach związanych z Pato deweloperom, ale pisze też o sprawach społecznych jak np. o przemocy domowej znów pytanie przemoc domowa to jest niestety codzienność w wszystkich regionach w kraju, a czy jeśli chodzi o Podhale to tutaj mamy do czynienia z jakąś specyfiką po pierwsze, Zakopane jest jedyną gminą, która nie przegłosowała do tej pory w Radzie Miasta uchwały antyprzemocowej co skutkuje tym, że w nie funkcjonuje tam zespół anty przemocowej to najważniejsza rzecz, która wyróżnia zakopany co ciekawe może co tragiczne bardziej do Zakopanego jeździli premier Beata Szydło niedawno arcybiskup Marek Jędraszewski i z Krakowa, żeby tego uporu w sprzeciwie wobec tej tej uchwały gratulować więc, więc jest to absolutnie fenomen na skale skalę Polski od 2, jeżeli chodzi o pozostałe gminy na Podhalu, które co prawda mają te zespoły anty przemocowe no to nie do końca one tam działają z rozmów, które też zresztą opisuje w książce z ofiarami przemocy to nowej wnioskuję, że przede wszystkim problemem jest to, że istnieje jakieś międzypokoleniowe przyzwolenie na na jej stosowanie, a kwotą rzeczą, która najbardziej przeraziła rozmowa z kobietami, które były i IT albo pokazane było to że, że nie za bardzo mają szukać ratunku, ponieważ istnieje taki model na Podhalu który, który powoduje, że jest bardzo hermetyczne środowisko od załatwiania spraw wewnątrz rodziny są ojciec prac w zdrowie, a nie nie powołane do tego organy, więc jest to taka hiper dulszczyzna i wydaje się, że jest to dosyć się z tym tematyczne 3 wywraca szczyt do tych spraw związanych z Paco deweloperom Pato turystyką czy to jest coś do uratowania do uporządkowania szybko ktokolwiek chciał zrobić wokół nie jestem optymistą i bardzo trudno sobie wyobrazić co musiałoby się wydarzyć, żeby no tak szybko jak ekspresowo wręcz starać się to po to, uporządkować mieszkańcy Zakopanego wspólnie wcześniej powołują do życia różnego rodzaju stowarzyszenia lokalne udaje się wygrywać w sądach przynajmniej 23 takie sprawy znam, gdzie idzie deweloperom albo cofnięto pozwolenie na budowę albo ta budowa musiał się natychmiast zatrzymać jakiś się proceduralnych powodów wtedy otwiera się okienko do tego, żeby zmienić punktowo plan zagospodarowania natomiast po pierwsze jest to czasochłonne, bo wymaga z powtórzenia pewnej procedury i znowu przegłosowania na Radzie Miasta itd. więc to jest kwestia przynajmniej roku prawdopodobnie bardziej 2 lat i rodzi też ryzyko tak 3 deweloper który, która ma zmienić plan zagospodarowania, na podstawie którego wcześniej zdobył pozwoli na budowę będzie sobie rościł pretensje o odszkodowanie, a to odszkodowania mogą iść w miliony no bo reguły za deweloperem idą też prawnicy NOP zazwyczaj nawet spotkania z dziennikarzami wybierają się z prawnikami więc, więc jest to bardzo bardzo trudny proces był już telefony z Podhala Zakopanego dziś oburzona tak nie wręcz przeciwnie dostawałem na razie same gratulacje od zwykłych mieszkańców Zakopanego, którzy nie mogli się doczekać w ogóle, kiedy książka życie wielu z nich wielu z nich mam wrażenie ta książka jest trochę nagrodą za to, że walczyli, że wynajmowali prawników się właśnie się dokształca Ali z zupełnie dziedziny dla nich bardzo obcej że, że nie wiem, że postawili się komuś, kto przyjechał tam jako inwestor z wielkimi pieniędzmi oni nie wyrazili zgody na to żeby, żeby taka osoba zdemolowała ten krajobraz, którą oni żyją musimy pamiętać, że sporo osób, których opis, który opisuje w większości to są po prostu ludzie, którzy tam żyją my przyjeżdżamy jako turyści oni przecież przecież muszą jakoś sobie tam radzi na co dzień jakoś żyć mają tam normalnie pracę chodzą dzieci chodzą do szkoły itd. więc więc raczej spotykają się do tej pory z pozytywnym odznaczenie raczej w zasadzie to 100% do tej pory z pozytywnym odzewem, ale jestem przygotowany na to, że jej czy przyjdzie krytyka i pretensje i być może nawet jakieś się jakieś groźby będzie spotkanie autorskie w Zakopanem na razie wydawnictwo zapanowało mi spotkanie autorskie w Krakowie, ale z tego co wiem jest plan również, żeby odbyło się tak jest w Zakopanem natomiast, że będzie jego działo Aleksander Gurgul autor książki Podhale wszystko u nas sprzedaż bardzo serdecznie gratuluję tego reportażu dziękuję za rozmowę dziękuję siódma 35 skrót informacji Radia TOK FM po nim porozmawiamy z Edwinem Bendykiem zbiórce na by reaktora organizowanej przez Sławomira Sierakowskiego ta zbiórka no można by powiedzieć, że finiszuje brakuje raptem 2 000 000 to co takiego podyskutujemy o tym po siódmy 40 Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: PORANEK RADIA TOK FM - WEEKEND - KAROLINA GŁOWACKA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium - Radio TOK FM bez reklam: czyli TOK + Muzyka, podcasty z audycji Radia TOK FM oraz podcastowe produkcje oryginalne TOK FM. Tylko teraz w cenie 15 zł za miesiąc. Na zawsze!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA