REKLAMA

Szczepan Twardoch wyrusza na Spitsbergen

Gościnnie: Wyborcza, 8:10
Data emisji:
2022-08-04 10:10
Prowadzący:
Czas trwania:
23:43 min.
Udostępnij:

Pisarz i felietonista, m.in. "Dużego Formatu", Szczepan Twardoch bierze udział w Svalbard Arctic Oasis Expedition 2022. To jego kolejna wizyta na Spitsbergenie. Dlaczego tam wraca? Jaki ma plan na tę wyprawę? Co na Dalekiej Północy robią ukraińscy górnicy z Donbasu? Co to jest tłustosz alpejski i jak bronić się przed niespodziewanym spotkaniem z niedźwiedziem? O swojej wyprawie Szczepan Twardoch opowiada Jędrzejowi Słodkowskiemu z "Gazety Wyborczej". Relację z wyprawy można na bieżąco obserwować na Wyborcza.pl/twardoch. Rozwiń »
Więcej podcastów na https://wyborcza.pl/podcast. Piszcie do nas w każdej sprawie na listy@wyborcza.pl. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
rozmawiamy o Svalbard Arktyki o Izis Expedition 2022, czyli w wyprawie na Spitsbergen ósma 10 podcast gazety wyborczej w dzień dobry z tej strony Jędrzej Słodkowski z gazety wyborczej moim gościem jest dzisiaj Szczepan Twardoch pisarz felietonista także felietonista wyborczej dużego formatu, a także podróżnik i w tej roli się spotykamy dzień dobry to jest duże słowo podróżnik eksplorator właściwie no właśnie, ale ręczy wybiera się na Spitsbergen na najbardziej wysunięty Rozwiń » na północ i zam. ląd właściwie na świecie to zależy odliczyć nie, ale można tak można tak powiedz na pewno gejem jest najdalej na północ wysuniętą stałą ludzką osobą taką, w której się dzieje powiedzmy sobie normalne życie nie tylko tam bazą naukową czy radziecką tajną bazą wojskową rosyjską to wszyscy zdaje się nieco ponad 1000 km ledwie bieguna, więc to naprawdę bardzo blisko no 78 równoleżnik Lockerbie to jest stolica śpi Bergen od lat z państwa, którzy dawno byli na lekcjach geografii przypomnijmy, że Spitsbergen to największa wyspa archipelagu Svalbard, który należy do Norwegii to nie jest takie proste należy Norwegii to jest terytorium traktatowe pod zarządem norweskim, które Norwegia rzeczywiście traktuje jak swoje suwerenne terytorium innych państw sygnatariuszy tego traktatu mają do tego trochę inne podejście ale, ponieważ nie wynika z tego żadna różnica tutaj to jest ten jest natomiast czystki państwa, które są sygnatariuszami traktatu lizbońskiego podpisanego jako środkach dwudziesty jeśli dobrze 1500 dwudziestym tak do mają prawo do prowadzenia na Spitsbergenie jak mówią Norwegowie fal bardziej to jest też zakaz ten z Albertem taka sztuczna nazwa, którą Norwegowie wygrzebali jakiś sad saga średniowiecznych nikt nie ma pewności czy ona w ogóle odnosiła się do pism organu czy też innego miejsca znaczy znaczy przeciwny brzeg po norwesku zaczęli używać, żeby podkreślić jest odwieczną norweską dość tych ziem jak to zwykle bywa z takimi narodowymi relacjami prawda każdy może każde państwo, które jest sygnatariuszem ma prawo prowadzić na Spitsbergenie działalność naukową gospodarczą nieograniczoną jest to terytorium zasadniczo zdemilitaryzowanej tak naukowa działalność to myślę, że wielu państwa wierzę, że Polacy mają kilka stacji badawczych prowadzą działalność naukową od dziś natomiast, że chodzi o gospodarczą to poza Norwegami aktywni są tam Rosjanie nawet niedawno doszło do no bardzo ciekawych konsekwencji wojny Ukrainie mianowicie Norwegowie zablokowali dostęp ładunków do bardzo Burgas sady Górniczej takiego skansenu właściwie Radzieckiego stoi tam pomnik Lenina jest napis jako brzmi żal, że nasz cel komunizm prawda Norwegia zablokował transport ładunków do rosyjskiej osady Górniczej Barbórki, bo Rosja prowadzi tam działalność górniczą nastąpiło spięcia Rosjanie pogrozili rewizją granic na morzu Barentsa udało się ten konflikt jakoś rozwiązać, ale co ciekawe dochodzi też do 5 w samym miasteczku, bo część mieszkańców bardzo bogatych górników to Ukraińcy i tytuł bardzo wielu jest z Donbasu no właśnie tak tak tak to wszystko prawda z tą działalnością górniczą na nasz PiS w organie też jest także ona zwolnienie ma sensu gospodarczego to jest najdroższy najgorszy węgiel wydobywany w ogóle gdziekolwiek na świecie, jednakże zarówno Norwegowie jak i Rosjanie cały czas ten węgiel jakoś tam pobiec przejmie symboliczny kopią, żeby utrzymać stałość koncesji itd. bo obecna Rosja na Spitsbergenie ma w zasadzie wyłącznie znaczenie strategiczne prawda oni byli bliscy wygaszenia tej swojej obecności tam zaraz na początku lat dziewięćdziesiątych, kiedy opuścili drugą większą Baran z Burgas osadę, która migiem, która znajduje się kawałek północ od liczby tam jest teraz hotel sprawdzałem że, że można wynająć pokój za 1000zł tak byłem byłem w tym hotelu można w stanie wynająć i Rosjanie ponieśli w ciągu paru ostatnich lat widzę bardzo dużo różnic od kiedy zaczyna się w genezie wiersza będą tysiące szóstym roku w miasto już czasu minęło no i wtedy Rosjanie w ogóle bardzo gruby dość niechętnie patrzyli na turystów stoczni kwitnąć śmieszyły nasze kijki trekkingowe, które się bardzo przydają jednak przychodzenie potem, że w dzisiejszym sobie kijki wcale się w tym, gdzie ich, gdzie nasze narty natomiast od tego czasu oni zaczęli mocno stawiać na turystykę powstały ten cały trud artykuł gór, czyli arktyczny Węgier po rosyjsku zaczął czy trochę tam właśnie będzie montować na turystykę zaczęli przyjmować bardzo dużo turystów z Rosji, ale też innych krajów też Norwegia sam jeździłem na skuterach śnieżnych z rosyjskimi przewodnikami parę lat temu natomiast no teraz wszystko skończyło i teraz nie ma kto będzie dalej dalej wyglądać nie wiem zrobią moi znajomi rosyjscy czy mieszkając zbliżenie sporo jestem umówiony na piwo, kiedy tylko się tam pojawią liczby 1 zobaczymy w no to będziemy czytać, bo pretekst do naszej rozmowy jest wyprawa Svalbard artykuł o Izis Expedition w tryby dziś udział będzie się relacjonował już dzisiaj na wyborcza PL powiedz co za wyprawa, bo tym razem, o ile dobrze rozumiem to nie będziecie chodzić z kijkami treningowymi tylko płynąć drogą morską tak czy już chyba, bo wszystkie możliwe sposoby przemieszczania się wpis w organie zaliczyłem byłem też na pokładzie OC ani rusz wchodzą w sądzie w Polskiej bazie naukowej bodajże 2015 roku czy dobrze pamiętam ich wtedy też pływaliśmy trybem, po którą mieliśmy do dyspozycji z Maćkiem grup jakiem, który z operatorami łącząc, która jest malarką byliśmy wtedy artystami jest afiliowany przy takim polską norweskim projekcie badawczym chce też pływaliśmy po sądzie trybem silnikiem na nie da się ukryć, że przemieszczanie się wodą jest sensowniejsze sposobem transportu na nas bardziej dochodzenie poczuł, że to jest niezwykle męcząca i teraz oczywiście będziemy na pokładzie jachtu do nas płynąć z Węgier, bo jak na północ mamy parę alternatywnych celów 1 jest osiągnięcie to taki cel Polski bardziej sportowe granicy parku Ludowego park ludowy to jest zamarznięte morze mówiąc twórczości prawda, więc skrócić, aczkolwiek osiągnięcie granicy parku Ludowego to nie wygląda także dopływa jest taka krawędź lodu i można nie bronią wyższości i dalej piechotą, bo nagle są kraje, które zamieszczają w parlamencie wpływanie dalej jest zbyt niebezpieczne, bo kontakt jachtu Skrą, a w zasadzie nie różni się wiele od kontaktu zyskało, więc raczej się tego unika ze względu na integralność kadłuba całkiem nieźle chyba granice paku lodowego może, bo niedawno zobaczyć w takim serialu na dalekiej północy z właśnie myśliwi dopływają do tej granicy by polować na foki i oczywiście tam te elementy uciekania przed pękającą krą dodawał takiego Drive WI dramaturg takiego zamiaru Serie, a 0202. celem troszkę bardziej naukowym niż sportowym jest eksploracja vide fiordu najdłuższego fiordu, który strzegł rzadko odwiedzane, bo on sięga on sięga daleko na południe od sięga prawie Dixon moment, czyli do ziemi Dixona, która się tam rozpościera na północny przepraszam pani patrzy na mapy teraz to, więc pamięć odtwarza na północny zachód od Ramin natomiast wpłynąć do niego tylko północy opłynąć całą wyspę Spitsbergen wędzone stosunkowo rzadko eksponowanych gum rzadko odwiedzane też powiedzmy, że tuż za ocean arktyczny to nie jest dostęp tylko o do tej wąskiego gardła łka od północy, które się bardzo głęboko żona właśnie wyspa dla mnie i tam właśnie znajdują się tzw. arktyczne oazy, czyli stosunkowo żyzne i bogaty w roślinność zdrową zwykle to są koszty wcześniej ujścia dolin do morza fundacyjny polodowcowe zawsze, więc takie w przekroju jak kształt i tam chcemy lądować na co mamy oczywiście wszystkie konieczne pozwolenia od Salmana, czyli gubernatora Spitsbergenu, bo to wymaga właśnie takich pozwoleń prawa tych kształtu wielkości tam chcę lądować w tych dolinach Inn i Mateusz w razie edu nie jeden z członków naszej całą WIG będzie tam szukał najbardziej północnych lokacji, w których występuje pewna mięsożerne rośliny, której nazwy ja przepraszam nie jestem w stanie zapamiętać tysięcznym aleja ja mogę ją powiedzieć te nazwy jest pusto alpejski z może zabawne, że ustawa tajski raz nie na ekstremalnie północnych terenach to nie jest to nie jest nietypowe, bo np. w nielicznych jeziorach słodkowodnych na Spitsbergenie żyje ryba nazywana po polsku Palium alpejską jest taki głos waty pstrąg można powiedzieć jest to dość popularny wśród berlińskich wędkarzy Cell ich łowów, a więc chyba mamy, więc wspólnych alpejskich cech w tle między faunę i flory tak tu też Pejski to jest taki piękny kwiatek biały dojadę sobie to, czego nie daje fotosyntezę dojada sobie, łapiąc owady w liście, które się kleją właśnie tak są takie ustawę i trawi złapałem w pułapkę wady jak z tymi owadami na Spitsbergenie czy to jest miejsce bardzo tak wyobrażamy tundry, że komary latają i Muchy i jest tego pełną czy namaszczenie właśnie to jest jedno z bardziej przyjemnych cech wpis do organów w porównaniu do do innych polarnych lokacji, czyli jak do północnej Syberii czy do Grenlandii, gdzie latem komary meszki pakt zjadają człowieka Żywca w niektórych miejscach po prostu nie da przebywać bez takiej siatki pszczelarskie na głowę natomiast wpis w organie z powodów dla mnie niejasne błędy jestem antropologiem ani biologiem znawcą, kto się wymądrzać z naszych drgania z powodu niejasnych tych komarów jest bardzo niewiele to można spotkać para nie są bardziej dokuczliwe niż latem w Polsce, więc nigdy nie spotkałem z tym żeby, żeby to było w jakikolwiek i irytującej i ilości na szkodę nie byłem wszędzie na tej wyspie, więc nie wiem czy np. do północy nie będzie więcej, ale z tego co czytałem chyba nie, więc tu taki jest plus mam taką dobrą wiadomość dla naszych słuchaczy że, żeby zobaczyć usta alpejskiego wcale nie trzeba jechać na północ Spitsbergenu, gdyż ta roślina właśnie kwitnie teraz w Tatrach, gdzie w Polsce występuje, ale chcę przeczytać, jaki kawałek swej książki tej powieści zimne Wybrzeża ona tak zaczyna tundra nadrzędnej równiny ściele się miękkim dywanem zachęca do naszego spaceru przywodzący namyśl miąższość grubych poduch ciemnozielonego ruchów litewskich puszczach jednak to złudne wrażenie nie tylko, dlatego że zbyt chłodno by spacerować na bosaka podczas krótkiego arktycznego lata od marca tylko wierzchnia warstwa ziemi woda spływająca obficie zataczających równiny lodowców nie wchodzi w głąb, lecz zatrzymywana przez wieczną zmarzlinę nasyca ubogą glebę, zamieniając tundry w grzęzawisko i chciałem się by zapytać w nie jest to oczywisty cel wycieczek wakacyjnych po co tam jeździsz no ja spróbuję odpowiedzieć na to pytanie od tych dobrych 16 lat już ich i ciągle ciągle chyba nie znalazłem tej odpowiedzi, ale nie pamiętam, dlaczego pojechałem pierwszy raz na Spitsbergen 2006 roku ktoś powiedział, że to jest możliwe, a wcześniej, bo to nie widział ktoś tam był powiedział tak można pojechać z lotniska premier Brian wysiada się von der Leyen bierze się plecak na plecy i wprawo 6 do miasta 3km, a w lewo jak się pójdzie z lotniska to się dochodzi do wylotu Doliny Bjorn, ale nie można wejść Bjorn dalej wspiąć się na polską fundację lat i potem przez siebie przez ktoś dobrze wybiera kierunki to przez 2 tygodnie spotkać żywej duszy i czy inne takie miejsce na świecie gdzie, który jest jednocześnie tak łatwo osiągalnym, bo to parę godzin można 22 lotami Warszawy przez Oslo parę godzin można się znaleźć biuro Jan, a które jednocześnie jest tak blisko dziczy tak zupełnie pustej bardzo niewiele ludzkich śladów noszącej na sobie dzikiej przyrody bardzo surowe na Spitsbergenie nie ma drzew OC ani 1 drzewa nie masz organy znaczy dobrze są tworzące się brzozy i wierzby popularne, ale one nie odrastają od ziemi na więcej niż 5cm tylko kosztów łącznie tworzą się tworzą się po ziemi tam ta surowość chyba jest coś takiego surowości tego krajobrazu, która kiedyś pojechałem po raz pierwszy jako już zapadła mi głęboko ku w jak w tym sercu jeśli tak mogę powiedzieć i od tego czasu po prostu już tą pracą czy to są zazwyczaj wyprawy z ekipą czy samotne czy taki takie Itaki takie na początku jeździłem z przyjaciółmi, ale ostatni raz byłem pojechałem sam, bo idzie, że potrzebuje właśnie samotnego trekkingu, kto na co pewnie trekkingu ujawnią trzeci szczególnej potrzeby, żeby gdzieś tam Bosch czy coś osiągnąć po prostu wziąłem ze sobą plecak karabin no i poleciałem do gier jak byłem statek dopiero w Indian i jest piramidą poszedł sobie z Interią Dixon Mont siedziałem tam tydzień trudno żyć nie pamięta 10 dni może sam ze sobą w namiocie zresztą schodziłem siadłem do miejsca, do którego chciałem dość okazało się, że dość się nie da w by Note sprawę z mapami PiS regionu, że nie wszystkie kaniony na nich widać i w końcu człowiek dochodzi do wyrośniętego w skale przez lobby kanionu tak głębokiego, że już wiadomo, że jego niepokonanej trzeba zwrócić prawdę i mogły mistrz przez taką Czaplę Ludowym jest też coś innego niż lodowiec, bo to norweskich Zafona nie Bremen i zaczyna się rusza jest stosunkowo bezpieczniejsza, więc można przez nią przejść, bo nie ma w niej tylu szczelin inni, który tak latem jest w miarę bezpieczny nawet na lodowcu takim pokrytym szczelinami były po prostu widać po śnieg stopniał zwykle nosimy nie miałem ze sobą Raków i stwierdził, że nie będę się pakował narodowiec moment czym tam kręciła w miejscu kodeksu od szukania różnych jakiś miejskim to byłby bez celu po prostu, żeby sam ze sobą jakoś to ma dla mnie niezwykle niski wymiar terapeutyczny też nam taka samotność jest zmuszony, żeby ze sobą porozmawiać prawda, bo nie rośnie to nie jest także medytuje bursy jestem no i co jest redukowane takich najprostszych potrzeb fizjologicznych, które trzeba zadbać też, że każdy strachu, bo się jednak zapewne strach przed niedźwiedziem za często jak już obecne w szczególnych śpi samemu no, więc i nie ma psa za sobą, więc trzeba polegać no tzw. spotykacie znacznik wokół namiotu rozstawia się tyczki to ucieszy tych kilku czy coś w i na tych tyczkę rozciąga się specjalny żyłki przypięte do nabojów hukowych czy nowiutkie urządzenia, które odpala nabój hukowy i teoretycznie ma po pierwsze, poinformować śpiącego w namiocie człowieka, że właśnie niedźwiedź zaciekawiony zbliża do tego namiotu oraz być może sposób nie twierdzę natomiast w zdania o skuteczności tego urządzenia są podzielone, a tak najczęściej się od pola sama jak wychodzi zaspany z namiotu nigdzie się wysikać np. co też zrobiłem zresztą sam też chwaliła to czy ten nabój hukowy co przyprawiło mnie prawie zawał serca pana wydarzy przez dochodzi nawet 1 nagle słyszy huk wystrzału i już sam nie wie tysięczny wtedy przez parę sekund, czyli razem ze spotkania z niedźwiedziem jeszcze nie nie zaliczyła na wzniesienie no mam nadzieję, że niezaliczenie, gdy prawdę z bliska obu ostatnie przecieki bym sobie życzy być zmuszonym strzelić do niedzieli są wspaniałe piękne zwierzęta i śmierć każdego z tragedii od momentu, w którym na szczęście są chronione od dawna i liczba wzrasta nikt już na mnie na Spitsbergenie poluję, ale co roku się zdarza, że tam parę tych niedźwiedzi ludzie są zmuszeni są w gronie zastrzelić i to zawsze towarzyszy potem śledztwo prowadzone przez Salmana, który sprawdza czy no widzi jak taki sposób sprowokowali tego tragicznego jakoś tam przykrego przynajmniej wydarzenia, a więc no nie to ostateczność, do której mam nadzieję nigdy nie będę zmuszony, ale też znam ludzi, którzy mieszkają logiem kilkadziesiąt lat i widywali niedźwiedzie setki razy i nigdy nie musieli niedźwiedzia nawet strzelić, więc to wierzę, że tak się na, a powiedz mi taką rzecz, bo wyjedziecie teraz latem natomiast jest słyszałem od takiej specjalistki, która zarówno prowadzi wyprawę na Spitsbergen, jaki w Himalaje Karakorum, który powiedział, że zimowa wyprawa na Spitsbergen jest trudniejsza niż wejście na Broad piknik z powodu na skrajnych warunków straszliwego wiatru i takiego pustkowia któraś mąci w głowie czy byłeś też zimą na Spitsbergenie no czy zależy, jaką zimą i zależy jak też wyprawa jeśli ktoś rzeczywiście zamierza iść Marta spółkami to zapewne tak wielki to takie sankcje na sanki, które ciągnie ze sobą tak w naszej kandyduje w tych no to miast no to się zwykle robi tamtejszą zimą ale, choć już wiosną, kiedy robi jasno prawda nikt tak, bo zimą jest ciemno musimy jest regularny, ale nikt wtedy raczej jakiś szczególnych sportowych aktywności tam mnie nie podejmuje, więc rzecz robi na Spitsbergenie w kwietniu powiedzmy z najlepszym moment świetnie na początku maja, zanim śnieg stopnieje wtedy jeszcze zimno jest czasem inna sprawa na Spitsbergenie gracze starają się takie temperatury, jakie kojarzą nam się może z Arktyką powiedzmy syberyjską bardzo rzadko jest na -30 stopni by już PiS organy z o ogrzewanych przez prądy morskie dlatego tylko w ogóle mimo tak bardzo północnej lokacji dlatego nie jest cały przykryty czapą lodową, więc te aktywności podejmuje się właśnie w kwietniu, kiedy jeszcze większy fiordów jest zamazane co bardzo ułatwia transport na skuterach śnieżnych i byłem tam rzeczywiście w kwietniu tejże parę lat temu, ale taka aktywność podejmowane były skutery śnieżne jeździliśmy na skuterach ponieważ, jakby przemieszczanie się na nartach ciągnięcie za sobą uległ, kto nie jest moja sportowa ambicja i jeśli nigdy nie było natomiast na skuterze to nie przedstawia żadnej trudności prawda przemieszczanie się w tym jest etyczne też była dla mnie wielka przygoda liczyłem wtedy właśnie na jakieś z bezpiecznego dystansu spotkanie z niedźwiedziem bardzo chciałem tego niedźwiedzia zobaczyć uzbrojony we wszelkie tele obiektywy i lornetki itd. i mieliśmy krótką owego pecha, bo znaleźliśmy wszystkie ślady niedźwiedzi obecności to znaczy mam nadzieję, że nie gorszy to słuchaczy, ale jeszcze ciepło odchody, a jeszcze świeże resztki pożarty foki, ale samego śladów bardzo dużą samego samego nie da się nawet przez matkę dojrzeć nie udało nigdzie, ale to raczej to on wie czy byliśmy blisko czynie, bo to są bardzo bardzo inteligentne zwierzęta i marcu 3 to się ukrywać to, czego się jeszcze na koniec zapytam spodziewać po waszej sprawie czy też, czego ty oczekujesz nie tylko w sensie zaobserwowania kustosza wiejskiego, ale że, czego osobiście tak oczekujesz po tej wyprawie czemu w ogóle jakiekolwiek oczekiwania zwykle staram się tam jechać na północ z otwartą głową nie jak gotowy na wszystko teraz cieszy się też, że to będzie wyprawa żeglarska Tuya kocha może po prostu kocham żeglować zwykle staram się będąc na morzu lub być Skipper jachtu, na którym pływamy natomiast cieszę się, że nie muszą tego robić na północy, bo też nie czuję, abym miał, aby moje żeglarskie doświadczenie pozwalało miski operować takiej wyprawy cieszę się, że to jest parę będzie Dominik Gac niezwykle doświadczony żeglarz, który ma mną wielkie osiągnięcia sportowe żeglarskie dla rad kolosa zresztą też stała za przyczyną dot maseczek jeśli dobrze pamiętam prawda tak tak tak przejście północno-zachodnie i no tutaj też mam pewne nadzieje tego, żeby tego trochę doświadczenia, że moje własne doświadczenie żeglarskie rozbudować uczyć się po prostu tego pięknego rzemiosło od najlepszych czytam od najlepszego w tym wypadku Dominika własny no dobrze do tego ci życzymy Czytelników zapraszamy na wyborcza PL łamane przez Twardoch na relacje z wyprawy zdjęcia wideo i co tam jeszcze uda się przesłać dalekiej północy nie wiem, czego życzyć po nie połamania może masztów ani kijków wychwytuje może nie wtedy muzea mają fasady procent rzeczy, bo to takie awarie takielunku to co bardzo bardzo niebezpieczny za co ich, kiedy szczyt taka ilość aluminium lin stalowych wali człowiekowi na głowę to nigdy nie jest dobrze krążka z NATO życzymy wam powodzenia czekamy na relacje i szerokich wód i mało kry czy tak dziękuję bardzo Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: GOŚCINNIE: WYBORCZA, 8:10

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Posłuchaj o tym, co ważne w TOK FM Premium. Teraz podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam 40% taniej! Bądź na bieżąco.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA