REKLAMA

O mitach i zwykłych kłamstwach utrwalonych w podręcznikach historii i zbiorowej pamięci

Homo Science
Data emisji:
2022-08-13 13:40
Audycja:
Czas trwania:
25:51 min.
Udostępnij:

Wielkie bitwy, których w ogóle nie było albo były mało znaczącymi potyczkami; Rozwiń »
Cuda, które nie były cudami, tylko triumfem kryptologii i strategii;
Fake newsy tworzone ku pokrzepieniu serc…
To wszystko (i znacznie więcej) opisuje w swojej książce „Historia, której nie było" Agnieszka Jankowiak-Maik, znana w sieci jako @Babka od histy. Agnieszka jest nauczycielką historii i wos, aktywistką edukacyjną, publicystką, no i wspaniałą rozmówczynią.

Wspólnie postaramy się odpowiedzieć na pytania o to, kto tworzy historyczne mity, po co i czy mają szansę kiedykolwiek zostać sprostowane? Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dzień dobry państwu witamy w audycji Homo science przy mikrofonie Aleksandra Stanisławska Piotr Stanisławski Crazy nauka PL i jest z nami Agnieszka Jankowiak-Maik znana w internecie jako babka od histerii autorka książki historia, której nie było Agnieszka jest nauczycielką historii i WOS aktywistką edukacyjną publicystką część Agnieszka czas dzięki zaproszenia bardzo miła, zwłaszcza że temat jest nam bliski, bo porozmawiamy dziś, a jakże o mitach wie ci, którzy nas Rozwiń » słuchają regularnie to wiedzą, że my lubimy rozprawiać z mitami naukowymi, ale tym razem wy pytam my Agnieszkę o o mity historyczne, których jak się okazuje i właśnie okazuje się po lekturze książki historia, której nie było w właśnie w Polsce jest sporo i one są naprawdę mocno ukorzenione ugruntowanej powszechnie znane i postaramy się odpowiedzieć wspólnie na pytania, kto tymi tworzy po co i czy mają szansę kiedykolwiek zostać sprostowane, a jeśli tak to jakich warunkach pretekstem do naszej rozmowy jest no właśnie zbliżająca się z tą druga rocznica cudu nad Wisłą, czyli wielkiej bitwy warszawskiej 1920 roku podczas wojny polsko-bolszewickiej pytanie brzmi czy to był cud z no właśnie nadal pokutuje takie przeświadczenie, ale tak myślę, że bez głębszej refleksji i nie jakimiś AM jakąś negatywną motywacją, ale że jednak ten cud no bo w podręcznikach do historii pojawiają się np. pojawi się obraz Kossaka czasami tak nazywają w ogóle tytuły pod rozdziałów natomiast student nie miało dużo wspólnego i słowo cud mam wrażenie bardzo odbiera ludziom, którzy wywalczyli wówczas, a nie tylko polską niepodległość to był taki bardzo ważny krok ku utrzymaniu tej niepodległości suwerenności, ale ludziom, którzy uchronili Europę zachodnią przed zalewem bolszewizmu tak by się skończyła ta historia, gdyby Polacy nie zwyciężali nad bolszewikami w czasie tej właśnie stanowisko warszawskiej dlatego ja 1 rozdział książki poświęciłem temu tematowi no i od razu w tytule na informację żadnego cudu nie było, a cud to jest takie zjawisko, w którym mamy do czynienia z jakimi siłami nadprzyrodzonymi, a taka definicja tak cudu, a natomiast oczywiście wicie warszawskiej siły nadprzyrodzone żadnego swojego udziału nie miały on miał bardzo takich czynników, które uważam, że o wiele bardziej warto pokazywać i podkreślać jak np. triumf nauki taka propos tego czym się zajmuje ja jestem fanką wielbicielką nauki i uważam, że nauka naprawdę zmienia świat wiele, a bardziej skutecznie i fajniej niż np. wojnę i im akurat w bitwie warszawskiej ogromną rolę odegrał np. polskie radio wywiad mi się wydaje, że taki jeden z kluczowych elementów a kiedy naukowcy w Polsce na czele z Janem Kowalewskim porucznikiem, który zabrał wspaniały zespół po prostu zaczęli rozszyfrowywać korespondencję pomiędzy dowódcami frontu pomiędzy Rosjanami, a Jan Kowalewski był świetnym matematykiem był bardzo inteligentny bardzo też kupuję różne fakty no to właśnie to jest taki punkt który, który decyduje m.in. o tym, że to zwycięstwo mamy natomiast sód pojawił się dosyć szybko jeszcze w trakcie trwania oczywiście wojny polsko-bolszewickiej dlatego, żeby odjąć mniejszy też rolę wodza naczelnego ówczesnego, czyli Józefa Piłsudskiego i przerzucić odpowiedzialność za zwycięstwo no właśnie na interwencję sił nadprzyrodzonych na interwencję matki Boskiej IMI to początkowo było bardzo cynicznie wprowadzone w ogóle pojęcia tego sformułowania użył po raz pierwszy poseł Stanisław Stroński on był związany z ruchem Narodowym jeśli państwo na trochę kojarzycie jeszcze, a historie ze szkoły NATO rycerze PS Fundacja nie za bardzo były to partie, które się lubiły Piłsudski był związany z PSM prawda równie dokładnie tak i teraz czym użycie takiego sformułowania, że to cud wymodlili one, że interwencja matki Boskiej czas zawsze nad Polakami polską czuwała miało po prostu odebrać te zasługi jest zawsze zastanawiam, gdybym bitwa została przegrana tylko, żebyśmy obwiniali czy też matkę boską czy jednak Józefa Piłsudskiego jako wodza naczelnego, ale oczywiście to nie tylko jest zwycięstwo Józefa Piłsudskiego, a dla mnie też jako nauczycielki ważne, żeby pokazywać, że zawsze w takich wydarzeniach wysiłek wielu ludzi często anonimowych ich poświęcania ich odwaga tak no i świetny plan strategiczny przygotowany nie tylko przez Piłsudskiego, ale przez gen. Tadeusza Rozwadowskiego jeszcze przy francuskim wsparciu generał wygląda także wiele osób przyczyniło się do tego ogromnego zwycięstwa bitwa słusznie jest uznana za jedną z przełomowych w dziejach świata, ale cudem wspólnego duża nie miała została uznana za jedną z przełomowych w dziejach świata tymczasem prawdę mówiąc ja sobie kompletnie tego nie przypominam lekcji historii u siebie w szkole, owszem, było mówione, że został zatrzymany bolszewizm ale jakby cała moc tego wydarzenia została przy przerzucono na ingerencję matki Boskiej, jakby umniejszając to, że ta bitwa była rzeczywiście ważną bitwą w historii nie tylko Europy świata prawda no oczywiście, że taki to mnie też bardzo cieszę, że taka też wybitna postać jak lorda brną, który właśnie ist Alles dodał tą naszą bitwa do przełomowych dziejach świata uznał, że to faktycznie zmieniło bieg historii uważa, że nie tylko właśnie Polska została zwabiona możemy tak powiedzieć przed przy tym zalewem komunizmu przed w ogóle utratą czy ocalono przed utratą niepodległości to nam też groziło oczywiście, gdybyśmy na wojnę polsko-bolszewicką przegrali, ale rewolucja bolszewicka rozszerzała się naprawdę bardzo agresywnie w kierunku zachodnim pytanie czy w ogóle ocean np. te rewolucje zatrzymały takimi głosami spotkałam, że ten, że nie podtrzymanie wówczas ruchu bolszewickiego, a sprawiłoby, że po prostu bardzo duża część świata już wówczas mogła stać starczą komunistyczna, a wiemy jak wyglądał komunizm, a w Rosji bolszewickiej później związku Radzieckim z jakimi ofiarami w ludziach Tax na śmierć sami to się wiązało z resztą, a widzimy też różnica na pewno w tym na taką demokracją Polska jest dzisiaj a jakimi problemami borykają się państwa takie właśnie Ukraina, a które nie sposób nie wspominać nie rozmawiamy o wojnie czy czy miało już takie, jakie trudno tam było przecież demokrację budować te państwa po prostu potem but tam, a komunistycznym były zdecydowanie dłużej niż Polska no tak mogłaby wyglądać Europa wówczas nowe również w Berlinie taka rewolucja socjalistyczna, a gdzieś tam się tliła więc, gdyby te rewolucje się połączyły no to świat byłby zupełnie innym miejscem i myślę, że to warto podkreślać to znaczy że, bo my oczywiście jako naród mamy taką tendencję jak bardzo wiele narodów do mitologii Jovanić takiej martyrologii takiego poczucia absolutnej wyjątkowości, ale to naprawdę mamy być, czego dumnymi i odbieranie właśnie ludziom tego sukcesu moim zdaniem bardzo mniejsza dlatego ja nie lubię bardzo sformułowania cud nad Wisłę, zwłaszcza że tak jak powiedziałam wiemy po co zostało użyte czyli, że to była cynicznie użyte po prostu w polityce po to, żeby komuś zabrać tym przypadku Piłsudskiemu Piłsudski zresztą strasznie się denerwował, bo wiedział o tym, a krążyły takie powiedzenie cud nie wódz po to, żeby znów podkreślić czy tutaj rolę była większa jego bardzo irytowało zachowały się wspomnienia jego wspaniałej małżonki, a drugi żona, czyli ram Aleksandry Piłsudski wcześniej Szczerbiński, która opisała to jaki jaki zna skórzane oraz Piłsudski chodził pod mój i psioczy że, że tyle, a czasu przygotowań taka strategia tutaj nagle cud ja akurat w tym przypadku zgadzam Niejestem jakoś bez bezkrytyczne wielbicielką fanatyczną Piłsudskiego absolutnie nie, ale tutaj trochę rozumiem natomiast warto zawsze podkreślam, że to jest naprawdę wysiłek wielu ludzi jest też taka nauka, którą dzisiaj możemy wyciągać jako społeczeństwo, że Solidarność społeczna działania zespołowe grupowe wspólne, że coś co co tworzy naród to jest coś co przynosi też sukcesy, a więc bardzo uniwersalne nauka może wpłynąć SM ze zgłębiania przebiegu bitwy warszawskiej, ale ciekawe, bo w którymś momencie to sformułowanie przestało być w ogóle odbierane jako element walki politycznej tak czy nadal pozostaje ta mocno wątpliwa kwestia tego o cudu tak to sformułowanie ten cud nad Wisłą przestało być odbierane tak politycznie, kiedy się zmieniło, kiedy się stało z takim określeniem nadal mocno religijnie podbitym, ale już dość neutralnym no przede wszystkim zasługa jest to naszego jednego z takich narodowych i pewnie takich lub nawet najbardziej dumni, a malarzy, czyli Jerzego Kossaka, które namalował właśnie obraz upamiętniający wydarzenia, a na początku lat trzydziestych i już użył tego tego sformułowania cud nad Wisłą w po to, żeby podkreślić też wyjątkowość jest też myślę związane bardzo mocno z tym, że w Polskiej historii dosyć mocno ta religijność przeplata się czasami wpycha się bardzo brutalnie i do polityki i faktycznie Kossaka myślę, że nie dziękuję życzę państwu ten obraz matka Boska i unosi się na Senat polem bitwy i roztacza taką opiekę nad nad nad żołnierzami i AM no i w 1 sztuka bardzo często przyczynia się do rozpowszechniania takich mam takich mitów ma ogromne znaczenie też nawet w ogóle myślę, żeby zrobić taki rozdział książki, gdzie bym pokazała tylko jak sztuka wpływa ona w zakresie to nie wyszło jedno z kilku innych rozdziałach no i potem już bezrefleksyjnie powtarzamy powielamy to sformułowanie też często niemający nic złego na myśli, ale jednak moim zdaniem warto dbać język tworzy rzeczywistości ja wychodzę z takiego założenia i im mniej w naszej historii wydarzeń tzw. cudownych tym większą sprawczość ludzi, a to chodzi o historii, żeby rozumieć że, że ta sprawczość była że, a tworzyli historię ludzie tacy jak my, którzy podejmowali różne decyzje którzy, a czasami ojczyzna niestety umierali, a czasami właśnie poświęcali się nauce po to, żeby świadczyli lepszą, więc nie lubię takiego mitologii wzywania solidne fragmenty swojej książki poświęcone są bitwą, których uwaga nie było albo były, ale miały zupełnie inny wydźwięk mówię tutaj o bitwach pod Cedynią i na psim polu, o których ja doskonale pamiętam uczyłam się i w szkole podstawowej liceum wtem okazuje się, że to w ogóle było nie tak no to prawda w ogóle bitwa pod Cedynią z takim klasycznym przykładem, a które zaczną przychodzić do głowy jak się zastanawiamy nad tym jak przebiegały początki polskiej historii pewne taka, że Cedynia miała generalnie biorąc marginalne znaczenie w ówczesnej historii, tyle że po prostu tak mało mamy źródeł pochodzących z dziesiątego wieku czasów, kiedy kształtuje się państw Polska państwowość, a akurat ta bitwa została wspomniana no, więc urosła nam do rangi po prostu od zwycięstwa takiego totalnego nasi Super wpisuje takimi w ogóle wojen polsko niemieckiej przez wieki konfliktów nienawiści tak my więc, więc jest dosyć wdzięczna wykorzystania przez politykę historyczną en bitwa była raczej potyczkę, a my nie nie odbyła na pewno na ziemiach dzisiejszej Cedyni to jest w ogóle bardzo ciekawe dwukrotnie prowadzono odkrycia archeologiczne badania geologiczne i one w ogóle nie potwierdziły, że bitwa w tym miejscu miała się odbyła ten nadal no jest takie centrum ważne pamięci historycznej ja czasami spotykam się takim zarzutem, że historycy od dawna wiedzą, że bitwa pod Cedynią właśnie miała takie marginalne znaczenia IMI w związku z tym po co ja o tym pisze ale całkiem niedawno premier Morawiecki chociażby odwoływał się do być pod Cedynią, podkreślając własne i ogromną rangę i wpływ na polską historię itd. więc nadal te mity funkcjonują zresztą połączył z chrztem Polski, który też PiS rzeczywiście tylko, że dużym uproszczeniem mówienie o chrzcie Polski natomiast bitwa na psim polu bitwa z początku dwunastego wieku pomiędzy własnymi ustami Henrykiem piątym opisana po prostu malowniczo przez Wincentego Kadłubka i po prostu nie odbyła, a Wincenty Kadłubek chciał stworzyć taką też polską mitologię no to się udało, a opis bitwy, po której, a psy zjadały trupy niemieckich, a rycerze NW tak przemawiające do wyobraźni się dobrze zakażeniu potem bardzo PRL-u, a ta bitwa była też wykorzystywana znów, żeby podkreślać te złe stosunki Polsko-Niemieckie, tym bardziej przychylić się do współpracy przyjaźni, a naszym wschodnim sąsiadem dopiero niedawno ustalono faktycznie ta bitwa nie miała miejsca Kadłubek puścił wodze fantazji ale kiedy nagram filmiku tej bitwy na TikToka okazało się, że młody młodzi ludzie uczniowie uczennice pisali mi, że jednak na dalsze czasami o tym szkole uczelni, którzy to dla mnie szczególnie ciekawe jest to właśnie jak te mity najpierw powstają albo na zamówienie jakieś konkretne albo z ogólnego takiego poczucia potem jako funkcjonuje właśnie po tym, jak się rozpadają, bo też jest parę takich mitów, które no udało się zupełnie dokładnie wyśledzić ich powstanie co czasami nie jest łatwe o Wincentym kadłub też chciałbym, żebyśmy pogadali w drugiej części audycji, bo to też niezły artysta jeśli chodzi o manipulację rzeczywistością, a dzisiaj naszym gościem jest Agnieszka Jankowiak-Maik znana w internecie jako babka od listy i będąca autorką książki historia, której nie było nauczycielka historii WOS aktywistka edukacyjna publicystka i na drugą część audycji zapraszamy po informacjach Radia TOK FM witam państwa ponownie druga część audycji Homo science i ponownie Aleksandra Stanisławska Piotr Stanisławski Crazy nauka PL i nadal gościmy Agnieszka Jankowiak-Maik znana w internecie jako babka od histerii, która jest autorką nowo wydanej książki historia, której nie było Agnieszka jest również nauczycielką historii i WOS-u aktywistką edukacyjną i publicystką Witaj ponownie część ręki i rozmawiamy w kontekście właśnie książki historia, której nie było, a historycznych mitach i przeznaczeniach o tym kto tworzy fikcję historyczną na czyje potrzeby i w jaki sposób to potem się ciągnie przez kolejne dzieje czy mają szansę termity być kiedykolwiek sprostowane w poprzedniej części audycji dokładnie omówiliśmy sobie zagadnienie bitwy warszawskiej 1920 roku, która w żadnym cudem nie była tylko, która była triumfem polskich specjalistów od krypty analizy oraz wodzów, którzy strategicznie dobrze poprowadzić tę bitwę i rów rozmawialiśmy również innych bitwa bardzo znanych z polskiej historii mianowicie z bitwy pod Cedynią, która okazuje się być potyczką zaledwie oraz o bitwie o wsi na psim polu, której w ogóle nie było mamy szereg zaskoczeń dla tych, którzy rzeczywiście tej historii podręczników się uczyli no i ostatnie słowa poprzedniego wejścia antenowego poświęciliśmy m.in. Wincentemu kadłub covid kronikarza polskiemu, który upowszechnił mit m.in. drzwi Litwin na psim polu po co Kadłubek takie rzeczy robi właściwie, dlaczego czemu to miało służyć no mi się wydaje, że przede wszystkim warto podkreślić warto pamiętać, że dziś, a konika Kadłubka jest oczywiście bardzo ważnym działem, ale w takim bardziej no właśnie literackim niż byśmy powiedzieli historyczne tak czy musimy do tego działa bardzo krytycznie podchodzić Wincenty Kadłubek chciał stworzyć monumentalna opowieść o kraju a, pokazując jego, a mam wspaniałych rządzących zazwyczaj tak złoży broni każe tworzy tworzące na dworach trasie podlizywać jeśli swoim pracodawcą de facto chciał pisać właśnie różne mity opowieści też legendę to trochę zamieszał tak, a w tej kronice oczywiście pierwsza tego pierwsze tego typu dzieło, ale w ogóle pisze dużego dystansu czasowego, a na to można mieć problem, zwłaszcza w czasach, które pisze pisze Kadłubek został pan jakiś innych źródeł no i ważniejszy to jest cel celem jest wychwalanie Polski i podkreślanie roli też na arenie międzynarodowej na stworzenie takiej dzisiejszej mitologii narodowej oczywiście słowo narody funkcjonujące dziewiętnastego, ale myślę że, że nieźle pasuje pan do tego co Kadłubek robił to nie umniejszam oczywiście jako jako twórcy, bo tak Monika jest bardzo ważnym źródłem tylko właśnie musimy mieć świadomość do niego podchodzić czasami lubię takie fragmenty robić na lekcjach z moją młodzieżą potem się zastanawiamy jak to się do czasów współczesnych jak dzisiaj funkcjonuje na funkcjonują różne tzw. efekt niósł tak fałszywą informację przed którymi musimy się bronić też myślę, że w ogóle wyposażenie młodego człowieka dzisiaj taką umiejętność krytycznego myślenia rozpoznawania wniosków manipulacji, a nie tylko w internecie generalnie w mediach jest kluczowe akurat MO w tym przypadku Wincenty Kadłubek też długo też potrafi podejrzeć świetnie do tego celu się nadają no polityka historyczna po prostu dzisiaj też tego doświadczamy, więc historia znów gdzieś tam zatacza koło i to nie tylko w Polsce tak po prostu historia jest bardzo wdzięczny chcemy tworzyć jakiś mit, a w danym momencie dziejowym kogoś zagrzewać do walki np. pokazywać wzorce osobowe jest w pewnym momencie no to z pomocą przychodzi historia, której świat jeśli wybieramy tylko fragmencik posiane stworzyć jakąś tam opowieść pod swoją tezę są również inne mity, które są tworzone wręcz w naszych czasach i one również świetnie się mają np. historia, którą opisuje w swojej książce, która związana z ruchem emancypacji kobiet dwudziestolecie międzywojenne tak w ogóle ciekawe jeszcze chciałem też tutaj dołączyć tego czy rzeczywiście zawsze należy jednoznacznie negatywnie oceniać, bo to jest w ogóle większy problem, dlatego że na skład mamy no, śledząc wojnę Ukrainie, gdzie Rosjanie generują mnóstwo fałszywych informacji, ale Ukraińcy też generują tak to się nazywa oczywiście propaganda wojenna serwisy fakcie Kingowi tak jak demagog, z którym się lubimy współpracujemy i postanowiły również te rzeczy punktować tak oni po prostu stwierdzić, że wszystkie fałszywki będą ujawniali nie ma dobrych złych efektów, więc właśnie to efekt wniosku o jeszcze tylko, że tak szybciutko odniosę rzeczkę ja w ogóle nie nie chcę obalać mitów tylko dla samego obalenia to może warto, żeby zabrzmiało, bo z po prostu to jest ciekawie i mądrze wiedzieć jak mechanizm powstają po prostu samej wiedzy, tak więc jak niektóre symbole lubię i parasolki jako symbol współczesnych feministek bardzo lubię, mimo że wiem, że ta historia nie miała nigdy miejsca, że jest takim właśnie Sejm zniósł albo taką miejską legendą też czasami mówimy o no przez długi czas powtarzano taką historię, że w ten sposób Polki wywalczyły prawa wyborcza, kiedy Piłsudski internowania w Magdeburgu wrócił do Warszawy to delegacja polskich mający pan tak wybrała się od razu do niego stukać miałam stabilne tam w parapet, bo nie chciał wpuścić no w końcu wpuścił zirytowany no i a dla Świętego spokoju bardzo upraszczam te prawa wyborcze kobietom zostały nadane nie ma żadnych źródeł, które potwierdziłyby, że taka delegacja miała miejsca taka dokładnie znaczy także ona tak przebiega taki malowniczy opis tej kobiety stały w ogóle na mrozie śniegu po kolana itd. bardzo różnie opisywana prawdopodobnie kilka różnych delegacji włączono w 1 opowieść, a my to pasowało do tego los mnie, czego jesteśmy świadkami dzisiaj, czyli Annę strajku kobiet bardzo szybko parasolka to też bym w październiku, kiedy się strajki kobiet zaczynały były potrzebne parasolki tak pada też połączone z tymi emancypantki kami ktoś puścił takie taką informację o takim wywiadzie i potem to już ten efekt kuli śniegowej poszło, ale prawda ciekawsza dlatego ja bardzo chciałam napisać owych parasolkę, mimo że taki podział uwielbiam ten symbol, a nie o to, żeby obalić, bo w ogóle kobiety mamy bardzo mało symboli swoich zauważcie, że bardzo często mitologii zwane taka historia wcale nie zaraz po z historią kobiet, bo ona jest marginalizowane mocna i kiedy zaczęto obalać w ogóle mi pan dyrektor wiele takich Dymna współczesnych działaczy mówiło zostawcie nam tak mało mamy tak zostawcie nam między czasem uważam, że to może ten zostawiać fajne fajne symbole, ale po prostu mieć świadomość, czego wynikają, a uznałam, że prawda jest ciekawsza to znaczy to też nie jest także z dnia na dzień ktoś nie wie w prezencie te prawa kobietom daje tylko test efekt kim bardzo długiej walki polskich kobiet emocje pan tak od połowy dziewiętnastego wieku drugi po dziewiętnastego wieku, które walczyły o dostęp do edukacji np. dla dziewcząt to były czasy nauczycielki, więc są bardzo bliskie kobietę, które mówiły o tym, że kobiety powinny być równe prawa w życiu prywatnym tak w życiu też politycznym i te długi proces ten przerywane wielokrotnie wydarzeniami ważniejsze, które stawiały właśnie między banki polskiej odkładały na bok, a te swoje tezy no bo trzeba się skupić np. na wychowaniu tak praca organiczna w Wielkopolsce chociażby my takie mamy matki powstania Wielkopolskiego czy matki niepodległości to bardzo ważna rola wojna tak to wszystko sprawia, że postulaty emancypacyjne, a są przerywane, a kobiety zadawały swoją pracę SN z siały się wspierały prowadziły tajne nauczanie jednocześnie właśnie walczyło prawa w tym z tych praw i kiedy zostały one włączone do programu właśnie przez tych delegacji było wiele, że one bardzo odbywały mówiąc językiem współczesnym no to prawa się pojawiły, a ne wykracza Piłsudskiego potem konstytucyjną i naj są tak to nie jest tak, że ktoś to prezydencie, że to naturalne jest tam program socjalistów, więc tak płynnie bez walka wyczerpywanie dosłownie tych praw i znów wielka rola Aleksandry Piłsudskiej, która o, której mąż wcale niekoniecznie w wielkim zwolennikiem praw kobiet, ale Szczerbińska już, owszem, no właśnie to, ponieważ czas nam ucieka gwałtownie to ja chcę tylko tak na koniec odesłać wszystkich do książki totalnie odesłać jest naprawdę świetna i wynajmie na 1 raz, a dla w tym układzie czas czasu przestrzennym nie jest łatwe historia, której nie było twoja książka, które jest bardzo dużo o kobietach i w bardzo ciekawie chociażby polecam odczarowanie królowej bony, która jest naszą po prostu głównym czarnym charakterem naszej historii kobiecym, która tak naprawdę po prostu była bardzo ambitna i prowadziła politykę niezgodną z poglądem na siedzenie w kuchni który, a i wtedy obowiązywały teraz w sumie też dużym stopniu wciąż niestety, a gościliśmy dzisiaj autorkę tej wspaniałej książki Agnieszkę Jankowiak-Maik znana w internecie jako babka od listy nauczycielka historii WOS-u aktywistka edukacyjna publicystka bardzo dziękujemy Agnieszka za rozmowę bardzo dziękuję panu bardzo bardzo miło, a u was być dzięki zapraszamy państwa do czytania książki do czytania naszej strony kraina KPN i co tydzień na naszą audycję aż zaprosimy na pot do słuchania naszego podcastu, który ostatnio zaczęliśmy robić Crazy nauka też będzie go można znaleźć koniec tego zapraszania teraz dziękujemy czas na informacje Radia TOK FM Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: HOMO SCIENCE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Posłuchaj o tym, co ważne w TOK FM Premium. Teraz podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam 40% taniej! Bądź na bieżąco.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA