REKLAMA

Odra: "To, że instytucje tak zareagowały mnie nie zaskakuje" - ekspert o latach zaniedbań

Światopodgląd
Data emisji:
2022-08-16 16:20
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
13:00 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
tak świat podgląd Agnieszka Lichnerowicz światopoglądzie łączymy się teraz z dr. Zbigniewem Kaczkowski z katedry UNESCO Eko hydrologii ekologii stosowanej ekologii stosowanej na Uniwersytecie łódzkim dzień dobry panie doktorze nie dobry państwu bardzo dziękuję za przyjęcie zaproszenia panie doktorze chciałbym zacząć od pytania ja wiem, że pan nie zna odpowiedzi ale, chociaż jedno jakoś tych próbował pomóc nam zrozumieć słuchaczom słuchaczką co wydaje się dziś Rozwiń » najbardziej prawdopodobne albo co dziś przede wszystkim powinniśmy zrozumieć co do przyczyny katastrofy w Odrze co zabija Odrę były w ostatnich dniach pojawiały się różne teorie dotyczące na jakiś trucizny albo po prostu kryzysu klimatycznego, czyli podgrzania wody też tego, że jest mniej albo jakiś zrzutów z kopalni pestycydy no jak długo jak co pan w bardziej prawdopodobne na czy patrząc na to z perspektywy naukowej to każda hipoteza która, gdyby jest sformułowana zgodnie z pewną metodologię nauki jest równie prawdopodobna tak długo, dopóki nie kwalifikuje, czyli odpowiednimi badaniami albo nie potwierdzi, bo nie wyklucza wszystkim wykluczenia terenem to stuprocentową pewność nie jest no tak jak tu pan myśleć, iż przekaz medialny to widać, że jest parę takich pojawiających się hipotez oczywiście ta, która jest najgłośniejsza to jest kwestia, jakby skażenia i jakość ilością substancji chemicznej jakiejś trucizny i pytanie co do natury jak gdyby budowy tej substancji chemicznej tutaj no przyjęliśmy, że była zresztą sugestia, że może rtęć w którymś momencie potem to było wykluczane i druga możliwość, która się wiąże po części się z tą pierwszą to jest taka, że takie skażenie może nastąpić w wyniku tego, że mieliśmy np. jakieś nielegalne wysypisko, gdzie były przez lata gromadzone jakieś chemikalia doszło do rozszczelnienia no i to wszystko się powiedzmy też przy niskich Stanach dostało dowody to powoduje taki unijny tak tak im kolejny powiedzmy jakieś taki pomysł to to wiązało się np. w tym zasolenie wysokim przecież tutaj musimy pamiętać, że Odra w ogóle jest przeciążona salami, bo jest to rzeka, która odwadnia rzewnie, które jest bardzo duża aktywność Górnicza tak mamy obszar w Czechach mamy potem Górny Śląsk mamy i odpływ przecież KGHM-u z tego Zagłębia miedziowego w zawsze przy wydobyciu tasują się pojawia Odra ma rzeczywiście bardzo zasolone wody sam lata temu badałem mądre zaraz tuż poniżej granicy z Czechami i tam zasolenie to było jedno 6‰ tak to jest to jest zasolenie powiedzmy w Bałtyku się waha między 488 w tej wschodniej części, bo tylko za wyjątkiem jest najbardziej wychłodzony fragmentów tych akwenów wschodnich także to też jest wróżbita pojawiła się ostatnio też taka koncepcja, że mamy niskie przepływy być może doszło do aktywacji osadów, które tam przez lata były przez gromadzone, które posiadały, które zawierały różne ciekawe rzeczy właśnie z tego ciężkiego przemysłu, które chociażby w Górnym Śląsku czy w tych zajął w tych ośrodkach przemysłowych czeskich funkcjonowały tak możemy też Wrocław też silnym gospodarkom, chociaż tutaj oczywiście pierwsze cięcia były powyżej Wrocławia, ale na pewno osady większości polskich, że nie są czyste zawierają dużo różnych czy ze sławy ciekawych substancji, a prawda jest taka, że miejsca, gdzie powiedzmy osad jest zdeponowany przy 1 stanie wód czy przy innym stanie trudno się przy niskim stanie wód może być miejscem, skąd te osady będą wypłukiwane czy rzeczywiście taka możliwość jest kolejna rzecz mamy bardzo duże mamy falę upałów tak utrzymującą się też może wpłynąć na zachowanie się niektórych substancji, dlatego że im wyższa temperatura tym mniej tlenu w wodzie tym większa konsumpcja tego tlenu, czyli w warstwach przydennych może dochodzić do np. niedotlenienia temu zazwyczaj towarzyszy spadek pH np. jest dobry warunek do tego, żeby wszelkie związki ładunku dodatnie były znacznie na czym zyskują stają się mobilne on po prostu się wypłukują znacznie większą skutecznością w mniejszym stopniu ale gdyby związany przez jakieś inne związki ładunku ujemnym, które się państw w tym osadzie znajdują także tutaj moglibyśmy dalej mnożyć mnożyć, ale to jest ciągle tylko dosypywanie jak gdyby tych wszelkich koniecznych podejrzeń do do rynku, który od podejrzeń niespełna, a więc ja bym to chciał w końcu, że być może mniej troszkę w tej chwili dyskutowali o tym, aby mogło być pozwolisz stosownym służbom pracować i nie, a skupili się bardziej na tym co dalej i co dalej to znaczy czy bez odpowiedzi na pierwsze pytanie jest dalej i co dalej w pana perspektywy kluczowe to znaczy dalej zawsze na pewno będzie, bo boja myślę, że nawet jak nas na planecie ziemia zabraknie planeta ziemia będzie dalej sobie funkcjonować tak jak żyły dinozaury też myślały, że są nieśmiertelne jeszcze rzeczywiście były w stanie tak skomplikowanych przemyślenia się okazało, że jest inaczej co dawno na pewno mamy 2 kwestie 1 kwestia to jest w jakim stopniu Odra będzie się w stanie odbudować i co można zrobić, żeby ten proces wspomóc druga kwestia czy będziemy mądrzejsi wyciągniemy jakąś lekcję sprawimy, że instytucje, które powinny w takiej sytuacji działać w trybie natychmiastowym trybie ciągłym także 24 godziny 7 dni w tygodniu i rzeczywiście będą mogły robić tak naprawdę nie mamy w tej chwili takich służb, które tego typu, jeżeli ktoś zgłasza, że coś złego się stało to rzeczywiście w trybie takim nagłym są w stanie podjąć interwencję to jest bardzo duży problem poprzez przez to przeczy bandyci, bo tak, jeżeli to było celowe to tak taką osobę należy nazwać, którzy powiedzmy w i nie no wskazał środowiska w związku z tym uszkodzoną wszystkim czuje się bezkarny tak, gdyby jednak były służby, które w trybie nagłym podejmują, gdyby była nie procedury co do tego jak reagować mają te służby na zgłoszenia tutaj dobrze widać niestety bardzo często jest taka tendencja do bagatelizowania zgłoszeni warto powiedzieć, bo to jest duża w tej chwili jak gdyby nośność też polityczna tego tematu, że to nie jest sprawa teraz nowa to jest coś było też za poprzednich ekip rządzących niestety jest oszczędne, ale było jest źle no może w końcu moglibyśmy dojść do tego żeby, chociaż tutaj w tym zakresie było lepiej w nie to jest, gdyby jednak, że to jest coś na co my mamy oczywiście to jest zrobić relatywnie najłatwiej najszybciej tak, bo to tak naprawdę odpowiednio zrestrukturyzować te służby odpowiednio jedno uposażeń tu przede wszystkim nie chodzi o to, żeby robić trzęsienie ziemi państwo tworzyć służby na nowo tylko doposażyć służby, które istnieją odpowiednie struktury odpowiednie zasoby sprzętowe odpowiednie zasoby ludzkie środki do działania, żeby one w takiej sytuacja rzeczywiście te działania mogły sprawniej natychmiastowo podejmować 1 drugi problem to jest to jak ta Odra będzie mogła się odbudowywać tak tutaj rzeczywiście ta odpowiedź co jest przyczyną jest bardzo istotne, dlaczego dlatego, że jeżeli my mamy do czynienia z jakimś środkiem, jakim jakąś substancją, która jest rzeczywiście trwała i ma zdolność akumulacji łańcuchach troficznych to niestety z tym problemem możemy się jeszcze borykać przez wiele wiele lat taka prosty przykład i którym dla państw wielu państwom, że wielu słuchaczy może wydawać dziwne chętnie to pewnie tak, proszę bardzo, lubią żerować w rejonie koryt rzecznych, jeżeli teraz załóżmy to stężenie tej substancji przestanie być toksyczny także letalne ta toksyczność może być ona będzie powodował efektu rzetelnego koryta Odry zostanie Nowy Sącz będzie kolonizowana przez bezkręgowce wiele owadów wodnych wodę zasiedla tylko w okresie larwa jako dorosłe owady wylatują wtedy mogą być zjadane przez nietoperze tak nie powtarza, że małe organizmy bardzo wysokim tempem metabolizmu bardzo żarłoczne czynione bardzo szybkim tempie mogą ulec skażeniu taką substancją tak tak nie to 62 zdechł tego nietoperza na przykładzie kotek domowy mamy już to świństwo bezpośrednio w naszym obejście domu tak to oczywiście jest trochę takie spekulacje, ale nie jest niemożliwe oczywiście im bliżej wody tym oddziaływania będą silniejsi to jest jeszcze 1 rzecz, której chyba nikt na to w tej chwili nie zwraca uwagi rzeczywiście mówiło się, że zwierzęta, które piją wodę, że zwierzęta, które się gdzieś tam paszą nad Odrą natomiast zwróćmy uwagę mówimy o niskich Stanach wody niskie stany wody w dolnych odcinkach rzek z 1 strony wynikają z tego, że rzeka rzeka jest za słabo zasilana jest od góry, ale z drugiej strony, jeżeli mamy długotrwałą suszę to bardzo mocno opadają wody gruntowej wtedy rzeka zazwyczaj zasila jestem źródłem zasilania wód gruntowych czyli, jeżeli to jest coś jest cały czas obecne młodsze to może w tej chwili być obecny nie tylko, ale może być obecny w wodach gruntowych najpierw się pytanie czy wszelkie uprawy, które są w obszarze zasilania tymi wodami też nie są w tej chwili oraz specjalnie niebezpieczny akt także to jest temat rzeka no tu niestety powinie powinny pracować przy tym odpowiednio duże sztaby specjalistów tak też nie oszukujmy się instytucje tak jak np. wojewódzki Inspektorat ochrony środowiska pan nigdy w moim przekonaniu nie będą w stanie sobie radzić z takimi nietypowymi pewnymi zdarzeniami z prostego powodu one funkcjonują przede wszystkim głównym zadaniem jest stały monitoring przy okazji mają, gdyby zlecone też państwo uczestniczyć przy tego typu sytuacjach jak zatrucia natomiast tego typu sytuacjach zatrucia często wymagają wdrażania pewnych nietypowych odbiegające od takiego zwykłego monitoringu, aby programu pada tak naprawdę mających wiedzę bardzo wielu dyscyplin i teraz nie jest realistyczne w obrębie i wojewódzkiego Inspektoratu ochrony środowiska i zatrudnić odpowiednio dużego zespołu specjalistów bardzo wielu dyscyplin prostego powodu do kosztów funkcjonowania takiej instytucji byłoby bardzo wysokiej nie mówiąc o tym, że na rynku nie ma wręcz dostępności też się takiej dużej liczby specjalistów tych różnych dziedzin, ale pani doktor oni by zarabiali na siebie relatywnie rzadko, tak więc tu jest raczej kwestia stworzenia jakiejś takiej procedury szybkiego powoływania zespołów różnych ekspertów, które wspierali by te instytucje istniejące w takich właśnie sytuacja szczególna, ale pani, którzy na krótko później nago, ale zapytam, ale mimo wszystko czyni zaskoczy czy zaskoczyło czy nie zaskoczyło pana jak tym razem służby instytucje no beznadziejnie zareagowały moim zdaniem ten fakt sam miałem nieprzyjemność przeszłości próbować zgłaszać różne rzeczy to, że instytucje zareagowały tak inny sposób nie zaskakuje to one pod od początku nie za bardzo były w stanie sobie być może sytuację poradzi też nie zaskakuje też za bardzo bym nie obciąża tę instytucję tak jak mówię moim zdaniem nie do końca są przygotowane to nie jest wina w związku z tym tych instytucji tworzenie programu badań jest każdy, kto pracuje w nauce pisze projekty pozyskać pieniądze sam dobrze wie jak dużo uwag recenzenci mają do planu badań przez szereg wcale nie jest prostym zadaniem skonstruowanie odpowiedniego planu badań szczególnie, jeżeli problem jest skomplikowane problem jest niezwykle skomplikowane, bo my nie wiemy co to jest Adamy olbrzymi wachlarz możliwości postawy 3 kropki, ale pewnie do usłyszenia mam nadzieję, że pan doktor przy mieście zaproszenia dziś bardzo dziękuję dr Zbigniew Kaczkowski z katedry UNESCO Eko hydrologii ekologii stosowanej na Uniwersytecie łódzkim był państwa gościem dziś już ostatni w programy, które przygotowaliśmy dla państwa z Katarzyną Murawko realizował Adam Szura informacja o nich jeszcze więcej sportu Ka świat podgląd Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ŚWIATOPODGLĄD

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Posłuchaj o tym, co ważne w TOK FM Premium. Teraz podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam 40% taniej! Bądź na bieżąco.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA