REKLAMA

Obcość kulturowa prezesa i Wielka Brytania w żałobie [podsumowanie mijającego tygodnia]

Maciej Zakrocki przedstawia
Data emisji:
2022-09-09 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
53:34 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór w piątek 9września wiem, o której piją państwo ostatnią kawę pewnie już nie blisko północy, ale może namówię państwa na kawę i dobre ciastko i choćby w marzeniach wyobraźmy sobie, że jesteśmy w Wiedniu w Cafe Zahir przy Filharmonii też trasy 4 w sercu najstarszej części stolicy Austrii kawa pachnie zabójczo, a pięknego porcelanowego talerzyka zerka na nas kawałek pysznego tortu za hera i czeka na pierwszy kęs ładnie ubrani ludzie ci rozmawiają przez Rozwiń » ich głosy przewijają się niż miało 22 dzwony z katedry Świętego Szczepana w tym dzwon Marii Panny, który jest trzecim co do wielkości dzwonem Europie mamy sporo czasu, bo do spektaklu Carmen Bizeta w pobliskiej Operze wiedeńskiej zostały prawie 2 godziny co jest nie tak z tym Wiedniem pytamy przyjaciół, z którymi zorganizowaliśmy wypad na weekend do stolicy Austrii nikt nie bardzo rozumie to pytanie, ale ono dzisiaj jeszcze raz padnie w audycji rozmowy z panią prof. Ewa Marciniak z uniwersytetu Warszawskiego wbrew pozorom jest ważne po głośnej wypowiedzi pana prezesa Jarosława Kaczyńskiego, w której mówił o poczuciu obcości kulturowej państw Zachodu, jaką poczuł w Wiedniu 33 lata temu zaczęliśmy się zastanawiać czy to nie jest powód, dla którego rządzący tak źle ów zachód postrzegają nawet przekonują, że stamtąd nadchodzi większe zagrożenie dla nas niż ze Wschodu widać to także w retoryce innego prezesa Narodowego Banku Polskiego, czyli prof. Adama Glapińskiego po raz kolejny na swojej niezwykle ekspresyjnej konferencji prasowej w czwartek też mówił o zagrożeniu Zachodu szczególnie w działaniach tych, którzy wpychają nas do strefy euro nikt nie wpycha zresztą mamy taki stan finansów państwa taką stabilność kursu złotego, że nikt wzrasta nie przyjął, ale to nieistotne dla pana prezesa szczegół, a propos euro właśnie ukazał się nowy Eurobarometr, a więc szczegółowe badanie opinii Europejczyków na wiele spraw w tym na wspólną walutę i co wynika zbadania Otóż poparcie dla euro rośnie i osiągnęło najwyższy poziom w historii 8 na 10 respondentów w strefie euro i 72% w całej Unii opowiada się za europejską Unią gospodarczą i walutową z 1 walutą euro szaleńcy prawda przynajmniej w oczach szefa NBP w ogóle to badanie musi irytować rządzących 47% ankietowanych pozytywnie postrzega Unię europejską co stanowi najwyższy poziom od jesieni 2009 roku natomiast 36% ma neutralne poglądy na temat Unii, a jedynie 16% negatywne, a u nas z tą Unią ekipa rządząca tylko walczy, bo ta Unia, w której jesteśmy z nami walczy, czyli herbacie sami ze sobą, ale to już zostawię podsumowaniu tygodnia nie zabraknie oczywiście wątków brytyjskich tak się złożyło, że wielka Brytania ma nowego premiera panią Lis czas, w którą we wtorek przyjęła w zamku Balmoral królowa Elżbieta druga wczoraj wieczorem 90 sześcioletnia królowa zmarła i poza naturalnym odruchem żalu pojawiło się mnóstwo pytań o przyszłość monarchii Zjednoczonego Królestwa wspólnoty narodów część z nich padnie też mojej rozmowie z panem dr. Przemysławem biskupem analitykiem programu Unia europejska Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych, a zatem czas na podsumowanie mijającego tygodnia Maciej Zakrocki przedstawia to jest już z nami pani prof. Ewa Marciniak wydziału nauk politycznych studiów międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego dobry wieczór dobry wieczór i zaczniemy od ich wiedeńskiej historii, bo tak w skrócie nazwę po tym, jak pan prof. Krasnodębski mówił o tym zagrożeniu z Zachodu, które może jest nawet nieco poważniejsze niż ze Wschodu pan profesor wyjaśnia co miał na myśli czy dawało się, że trochę ten temat przygasa no tymczasem podczas takiego panelu forum ekonomicznym w Karpaczu pan pan prezes Kaczyński mówił o obcości kulturowej państw Europy zachodniej, którą poczuł, kiedy był 33 lata temu w Wiedniu i choć nie rozwijał tego wątku to oczywiście politycy opozycji i komentatorzy zaczęli zwracać uwagę na tę wypowiedź wręcz właściwie tłumaczą pewną postawę obozu rządzącego wobec świata Zachodniego wobec Unii Europejskiej właśnie tym poczuciem obcości jak profesor politolog tłumacz no właśnie to jest rzeczywiście bardzo skomplikowana sytuacja chyba taka wewnętrznie sprzeczna jest, dlaczego widzę tę wewnętrzną sprzeczność, dlatego że mówiąc w pewnym uproszczeniu całe lata dziesięciolecia, a Polacy mieli aspiracje, żeby dorównać Zachodowi jej żyć tak jak na Zachodzie prowadzić styl życia mieć styl życia podobny do tego, jaki mają mieszkańcy Zachodu ogólniej ogólnie rzecz ujmując innymi słowy wokół naszych aspiracji do równania Zachodowi, bo wciąż już tak tak to było, więc w, jakim sensie toczyła się nasza historia nasza aktywność społeczna indywidualna również, więc myślę, że co do ZUS, gdyby przyjąć pewne generalne założenia to pragnienie takiej powiedzmy z większej wyższego poziomu życia mówi o życiu materialnym poziomie materialnym, ale też o w tym aspekcie symbolicznym i kulturowym to była nasza o niemal cecha narodowa i wyrazem tych dążeń było nasze przystąpienie do Unii Europejskiej to przystąpienie do Unii Europejskiej skutkowało tym, że sporo zmieniło się również w naszej mentalności ja do dziś pamiętam takie badania zgodnie, z którymi zaczęliśmy bardziej doceniać siebie jako pracowników jako osoby, które mają wysokie kompetencje zawodowe niezależnie od tego czy czy były to prace fizyczne gdzieś tam na Zachodzie czy też prace administracyjne, bo też sporo ludzi stopniowo zaczęła pracować w lokalnych administracji samorządach itd. i teraz wydaje mi się, że to wciąż trwa tylko jest pytanie w jaki części naszego społeczeństwa to te aspiracje, żeby noc temu już użyję tego sformułowania dorównywać Zachodowi one wciąż tkwią w nas natomiast, o ile wcześniej być może ten zachód utożsamiany był wyłącznie z pozytywnymi aspektami tak teraz wraz z poznawaniem niż sposobu życia kultury tej tzw. zachodniej kultury zaczęły się pojawiać wątpliwości część społeczeństwa myślę, że tutaj święta i ten wywiad z panem profesorem klas Adamskim i jakby sens tego tego wywiadu to Bóg odzwierciedla te nastroje części naszego społeczeństwa, ponieważ i jakimś stopniu, a i ta obcość to coś co nam, jakoby zagraża rzekomo zagraża właśnie pochodzi z tego Zachodu, do którego wcześniej taka Spirówaliliśmy stąd widzę właśnie tę sprzeczność między naszymi pragnieniami i przez całe dziesięciolecia, a tym doświadczeniem aktualnym tu i teraz, które ze względu na to, że i no być może mamy bardzo silne identyfikacje partyjne to co mówi lider partii jest jakoś może nie tyle wiążąca, ale potencjalnie ważne dla dla części społeczeństwa i być może jest także nie tylko 1 Jarosław Kaczyński czuje taką kulturową obcość z Wiedniem Paryżem czy czy Londynem czy czy Berlina itd. być może są również inne osoby czy jakiejś części z nas naszego społeczeństwa, które takie poczucie mają im na ogół jest taka UE taka no reguła wręcz, że obawy rodzi coś co jest nieznane i myślę, że z, jakby kolejny poziom sprzeczności to jest taki, że wciąż mamy bardzo pozytywny stosunek do Unii Europejskiej to oczywiście zachód Unia europejska to udowodnić trzeba rozróżniać te 2, jakby stan rzeczy te byty ontologiczne, ale mamy wciąż pozytywny stosunek do do Unii Europejskiej i niezależnie od tego czy jesteśmy zwolennikami 12 partii to ten stosunek wciąż właśnie taki taki się utrzymuje, a latem na tej płaszczyźnie kulturowej no pojawiają się pojawiają się obawy, ponieważ do pojawiły się też pewne otrzymywane zresztą mity, że dziś pewne idee są zagrożeniem naszej do naszej tożsamości kulturowej nawet dla naszej tożsamości religijnej jak wiemy to są wrażliwe i drażliwe kwestie w związku z tym ja myślę, że ten to wypowiedź może wypowiedź prezesa Kaczyńskiego może być też, jakby podzielana przez jakąś część społeczeństwa to jest oczywiście badania socjologiczne trochę pokazują jakich grupach stacja demograficznych rodzą się te obawy, jakie grupy wyróżnionej ze względu na na pewne cechy socjal demografii liczne w tym tez te obawy mogą te obawy mogą dotyczyć, ale mam, ale czy to rzeczywiście tak znacząca część społeczeństwa przepraszam, że wejdę słowo no, żeby właśnie już w takiej bardzo realnej perspektywie wyborów no właśnie grać na emocjach, które sama pani, że nazywa w właśnie w sprzeczności ami mamy aspiracje i mieliśmy być właśnie częścią Zachodu pan aspiracje być państwem silnej Unii Europejskiej to na trochę przed wyborami prezes straszy Zachodem w jakim sensie straszy tak ale, ale oczywiście Unią też bo kiedy wrócił do swojego objazdu po kraju odwiedził ktoś mówi bastiony, a więc Małopolskę Podkarpacie no i tam tam dalej mówi o tym, że no grozi nam właśnie podporządkowanie naszego kraju Unii Europejskiej, która jest narzędziem Niemiec no, więc właśnie de facto grozi nam podporządkowanie Niemcom no i na dodatek oczywiście to opozycja z Donaldem Tuskiem na czele ma właśnie do tego podporządkowania doprowadzić no i jak to jest jak to pani tłumaczy jak z punktu widzenia pewnej skuteczności chęć wygrania wyborów no właśnie skoro to jest sprzeczność z tym co Polacy myślą o Zachodzie i Unii Europejskiej ja od razu i szybko powiem, że uważam, że nie jest skuteczna taktyka komunikacyjna, dlatego że byłoby dużym uproszczeniem ogromnym ryzykiem sądzić, że te obawy przed tym mitycznym tym razem złym Zachodem one są głównie w elektoracie takim tradycyjnym stereotypowym Prawa i Sprawiedliwości a dlaczego tak nie jest, dlatego że ja oczywiście w tej chwili w głowie nie mam tych danych, ale nie chcemy wypowiedzieć po pewnym zjawisku czy jeśli weźmiemy Podkarpacie czy tereny wschodnie Lubelszczyzna czy Podlasie to proszę zwrócić uwagę no z żoną niemal prawie nie ma rodziny, który w, której ktoś ich nie pracowałby no np. w Niemczech, a deal jako miejsce pracy to nie jest zagrażające jako miejsce pod podnoszenia swojego statusu materialnego to nie jest zagrażające ten bliski kontakt z z ZES społecznościami poza naszą granicą pokazuje, że oni te społeczności te zachodnie też nie są zagrażająca dlatego też ja myślę, że jest to ryzykowna taktyka wzbudzania takiej niechęci tych obaw w wobec Zachodu jako takiego dlatego też to się trochę konkretyzuje konkretyzuje się w postaci 1 państwa czy 1 narodu tu pan redaktor wspomniał o Niemczech i Niemcach, ale też konkretyzuje się w postaci np. pewnych zjawisk, które w Polsce są kontrowersyjne lub ich nieakceptowane szeroko mam tutaj na myśli np. małżeństwa czy czy związki partnerskie małżeństwa jednopłciowe czy kwestię stosunku do do aborcji tak dalej, więc ja myślę, że nieskuteczne jest taktyka straszenia Zachodem i to obcość kulturową natomiast nawet no takim elektoracie, który w, który tradycyjnie uważane za elektorat prawa sprawiedliwości natomiast może być skuteczna już ta, jakby egzemplifikacja czyn ten zachód może nas tutaj niszczyć no to właśnie, że obce kulturowo są są małżeństwa jednopłciowe czy czy osoby transpłciowe itd. czy np. prawo do do aborcji do dwunastego tygodnia ciąży itd. czyli jeśli taka taki egzemplarz wakacje będą tutaj obecne to można zebrać na tym czy albo zmobilizować elektorat, a jeśli ta retoryka będzie taka, jakby ta uogólniona niechęć do Zachodu to moim zdaniem jest nieskuteczne i trudno ją w Polskim społeczeństwie proeuropejskim wciąż z tymi aspiracjami zresztą ja myślę, że w naszej tożsamości kulturowej też jest więcej tej kultury śródziemnomorskiej no i umownie nazwijmy zachodniej niźli też umownie nazwijmy wschodniej podobnie jak podczas poprzednich konferencji prasowych po posiedzeniu rady polityki pieniężnej taki teraz prezes z kolei Narodowego Banku Polskiego no można mieć nie zaskoczył, choć niektórych ciągle zaskakuje stylem w jakim przekazuje różnego rodzaju informacja przede wszystkim taką powiedziałbym ogromną wiarą w sukces gospodarczy naszego kraju no i to ci, którzy oglądają słuchają zderzają z takimi realiami dnia codziennego zadają pytanie czy ten prezes rzeczywiście żyje w jakiś kompletnie wyalienowany bańce czy przestrzeni od tego właśnie co każdy z nas codziennie widzisz szczególnie, robiąc zakupy tam się też pojawiają te same elementy, o których do tej pory mówiliśmy, więc jakiś zły zachód, który nas chce wepchnąć do strefy euro co oczywiście byłoby wielkim nieszczęściem dla dla naszego kraju no i to wszystko jest można powiedzieć ciekawy szczególnie zderzymy z najnowszym badaniem CBOS-u, który z, którego wynika, że jak PiS czytamy w komunikacie zdecydowanie umocniły się negatywne oceny polityki gospodarczej rządu no i przeciwników obecnego gabinetu w sierpniu przybyło i to 7 punktów procentowych do 46 zwolenników ubyło 3 punkty jeśli chodzi o ocenę samego premiera no to on również stracił wsparcie 6% badanych 31% jest zadowolonych z rządem kieruje Mateusz Morawiecki no to niby nie są te same sprawy tak badanie CBOS-u konferencja prasowa prezesa, ale mnie się one jakoś połączyły właśnie no bo rozumiem, że negatywne oceny polityki gospodarczej rządu jako takiego w zestawieniu z dobrym samopoczuciem prezesa Narodowego Banku Polskiego jednak jakoś właśnie w no pokazują, że znowu ktoś chyba opowiada o świecie, którego nie ma on nie z kolei to ta konferencja prasowa połączyła się również z badaniami CBOS-u tyle tylko, że dotyczą dotyczącymi nastroju i oceny sytuacji politycznej gospodarczej, a także prognoz no tutaj są podobne wyniki, czyli i generalnie ten pesymizm co do rozwoju sytuacji ogólnej sytuacji w Polsce jest widoczny, bo w porównaniu z lipcem, a nastąpił wzrost tych nastrojów pesymistycznych tym tym razem 5 punktów procentowych i teraz, a 63% ogółu respondentów uważa, że sytuacja idzie rozwija się w złym kierunku natomiast jeśli chodzi o kwestie gospodarcze, których do, których dotyka przecież prezes NBP tu, a to okazuje się, że też ludzie uważają że, że to zła sytuacja gospodarcza przeważa czy negatywna ocena sytuacji gospodarczej przeważa zdecydowanie nad pozytywną, bo źle ocenia 48% przy pozytywnej dwudziesto procentowej oczywiście jest tutaj tak jak w przypadku tych badań, które pan redaktor cytował, że istnieje i dar bardzo duża różnica w ocenie poszczególnych elektoratów mamy zdecydowanie pozytywną ocenę elektoratu Prawa i Sprawiedliwości zdecydowanie negatywną ocenę elekt wszystkich elektoratów elektoratów opozycyjnych, więc ja myślę, że nic pan prof. Glapiński z pewnością ma inny ogląd sytuacji niż przeciętny Polak i respondent różnych ośrodków demo kopie innych bo jakby jego perspektywa z ku gabinetu szefa banku centralnego jest zupełnie zupełnie inną perspektywą zresztą on chyba użył też sformułowania, że nie ma kryzysu, a nam przecież każdy z nas doświadcza tego, że nie wiadomo jak będzie za źródłami za źródłami energii prąd węgiel itd. bo wciąż jest wiele niejasności i obaw i chcę powiedzieć, że zgodnie z kolei z innymi badaniami które, które też już są w łódzkiej przestrzeni publicznej funkcjonują nasz poziom społeczny poziom lęku i społeczny poziom o oba jest nie więcej na taki sam jak był w pierwszej fazie covidu, czyli też nie wiedzieliśmy co będzie mieliśmy na to poczucie bezradności tak dalej nie wiedzieliśmy co to za wirus jak się przed nim chronić no nie rozumieliśmy tej polityki do zamykania parków potem oraz chodzenia w maseczkach oraz niechodzenia itd. ktoś nie chce nie chce, jakby wracać do tego, ale chodzi o ten ogólny poziom obaw, więc jeżeli jest to wysoki poziom obaw takiej, jakby nie braku stabilizacji, bo nie wiemy, jaka dziś można np. i tutaj też chodzi o temperaturę oczywiście, czyli takie przyziemne sprawy nas przytłaczają no to w świetle tego te nastroje społeczne i wzrost pesymizmu, a zatem i pogarszające się oceny różnych ośrodków władzy są czymś naturalnym natomiast jest pytanie panie redaktorze czynny mamy jako obywatele jakieś światełko w postaci Niewiem autorytetu ekonomicznego już nie mówię o politykach, ale w postaci np. z autorytetu ekonomicznego instytucjonalnego czy jakiejś osoby, która byłaby w stanie na podstawie tego co jest analizy tego co jest zbudować jakąś prognozę, bo ja mam takie poczucie, że my dzisiaj potrzebujemy wiedzy rzetelnej lub co najmniej rzetelnej informacji, która mogłaby się jakąś wiedzę i ułożyć co do faktycznego stanu gospodarki faktycznego zabezpieczenia np. gazu itd. i ku myślę, że różna różne badania też to pokazują, że ludzie oczekują właśnie no i informacji co najmniej co najmniej informacji, ale oczywiście też wiedzy to, żeby jakoś planować życie i teraz odnosi się to do do do zwykłych obywateli, że tak powiem, ale z bardzo dużym stopniu do przedsiębiorców to co prawda było wydarzeniem poniedziałku, ale podsumowujemy cały tydzień, więc jeszcze chciałem panią przejście krótki komentarz do zmiany na stanowisku szefa TVP Jacek Kurski przestał być prezesem już wiemy też, kto go zastąpił no i na nawet tacy poziom znaczący politycy obozu władzy jak wicemarszałek Ryszard Telecki 2 dni temu chyba mówił, że pan Kurski tak jest wybitnym znawcą mediów no i politykiem jest doskonałym na pewno nie będzie bezrobotny najczęściej się spekuluje, że może zostanie szefem kampanii właśnie wyborczej, bo ma tutaj spore doświadczenie, a nawet sukcesy z dziadkiem Wehrmachtu na czele czy to jest rzeczywiście ważne wydarzenie właśnie musimy poczekać do momentu, kiedy dowiemy dokładnie, jaką dalej rolę będzie pełnił pan Jacek Kurski ja myślę, że tak jak zaskoczeniem dla opinii publicznej była ta dymisja tak prawdopodobnie zaskoczeniem będzie kolejna rola pana Jacka Kurskiego lub brak tej roli przestrzeni publicznej i ja myślę, że derby z 2 perspektyw NATO NATO trzeba popatrzeć pierwsza, która jest interesująca dla umów ośrodka władzy dla lat dla Prawa i Sprawiedliwości to jest pokazanie sprawczości decyzyjności i chęć na to, żeby mobilizować elektorat po to, żeby elektorat wciąż myślał o tej partii jako partii, która jest zdolna do podejmowania trudnych zaskakujących decyzji to taka decyzja, która przecież nie ma przełożenia na no np. na sferę życia codziennego no, chyba że ktoś elementem życia codziennego czyni oglądanie wiadomości w TVP to wówczas być może to by będzie miał jakieś przełożenie jeszcze tego nie wiemy czy się jakaś, jakkolwiek zmieniły te wiadomości w każdym razie o pokazanie takiej sprawczości tej decyzyjności to jest duży atut dla partii jej zwolenników to jest oczywiście nie odnosi się do bardzo ważnej sfery do tej, która dotyczy szerokich rzesz społeczeństwa jako przykład i funkcjonuje społecznie, że partia ma taką decyzję i proszę bardzo, i zresztą trochę o tym sam napisał Jacek Kurski na Twitterze, że w porozumieniu z własnym środowiskiem politycznym itd. więc to jest po pierwsze po drugie rzeczywiście być może być może biorąc pod uwagę doświadczenie dotychczasowe polityczne Jacka Kurskiego będzie za niego szykowana jakaś ważna rola polityczna, czyli z szef kampanii wyborczej póki co, a potem być może po wyborach również jakaś rola rola polityczna ja myślę, że jest tutaj jeszcze i trzeci element to jest element czymś wciąż istniejącego napięcia pomiędzy pomiędzy PiS-em solidarną polską i te wydaje się zresztą i te decyzje, które zostały teraz podjęte przez kolejnego kolejnego do prezesa telewizji polskiej pokazują, że nawet muszą strajkować tak, że być może jest trop zasadny, że osoba, a żadna rzecz już Jacek Kurski no trochę wspierał środowisko solidarnej Polski i to trochę to jest to jest bardzo oczywiście ogólne pojęcie bardzo potoczne pojęcie, ale na różne na różne sposoby to czynił i być może jest właśnie ta trzecia płaszczyzna, czyli z 1 strony nie tylko sprawczość z drugiej strony właśnie wykorzystanie potencjalne Jacka Kurskiego w kampanii wyborczej, ale ta trzecia strona, czyli jeśli byłoby to w jaki sposób pokazane, że wspierał środowisko solidarnej Polski to jest pytanie dla kogo Jacek Kurski będzie jako ten przez tamta ami pracował no bo oczywiście odpowiedź byłaby jasna, jeżeli byłaby 1 lista znowu zjednoczonej prawicy prawdopodobnie tak będzie ja tutaj od solidarnej Polsce mówi w kontekście zwolnienia na szefa z TVP 3 w tej chwili nie pamiętam nie pamiętam nazwisk znaczna, ale była to na pewno osoba związana z solidarną polską, więc takie pewne ruchy kadrowe, które teraz są w telewizji polskiej mogą sugerować, że jest jeszcze tutaj trzecia płaszczyzna tych napięć między między prawem sprawiedliwością solidarną polską innymi słowy jest to no taka sytuacja przynajmniej z takiego oglądu z dystansu dość skomplikowana, ale też może być tak panie redaktorze, że chęć on z ze względu na to, że na każda partia w tym również prawo sprawiedliwość wyborach poszukuje znaczy mobilizuje swój twardy elektorat, ale poszukuje też nowych wyborców oni są zazwyczaj politycznym centrum, czyli takich trochę niedookreślonych ideowo rejonach w związku z tym, żeby pozyskiwać centrum trzeba trochę łagodzić ja dzisiaj ktoś używa tego określenia trochę Chin, więc powiem, że trzeba łagodzić przekaz polityczny propagandowy, który z mediach rządowych jest obecny, bo i no, jeżeli uznać, że telewizja ma duży wpływ IT ma jest ważnym źródłem pozyskiwania informacji o polityce jest no to rodzaj tego przekazu treść tego przekazu przed kampanią wyborczą w trakcie kampanii byłaby bardzo ważna, więc być może będzie kurs na łagodzenie tej retoryki ten dyrektor TVP trzeba sprawdzić w międzyczasie, które stać pracę to pan Paweł Gajewski, ale to tylko tak uzupełniająco bardzo dziękuję za dzisiejszy komentarz ważnych wydarzeń politycznych w polityce krajowej pani prezes Ewa Marcinek wydział nauk politycznych studiów międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego była naszym pierwszym gościem bardzo dziękuję za rozmowę dziękuję bardzo, dobranoc państwu Maciej Zakrocki przedstawia, a komentarz do spraw międzynarodowych wygłosi dla nas pan dr Przemysław biskup analityk programu Unia europejska Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych dobry wieczór dobry wieczór to bardzo oczywiście wczorajsze wydarzenie zdominowało debatę nawet można by powiedzieć czy rozmowy na całym świecie oczywiście chodzi o śmierć królowej Elżbiety drugiej my też naszej antenie poświęciliśmy i poświęcamy temu sporo czasu, ale pan jednak też poproszę o nie okrutnie może komentarz, ale właśnie z punktu widzenia znaczenia tego co się wydarzyło dla przyszłości wielki Brytanii, bo nawet, jeżeli przyjmiemy, że królowa nie była właśnie politykiem po to jednak miała politycznie bardzo duże znaczenie przede wszystkim dla spójności wspólnoty brytyjskiej dla spójności Zjednoczonego Królestwa czy spodziewa się pan, że wraz z jej odejściem mogą się pojawić właśnie tutaj jakieś siły odśrodkowe symbolem może być Barbados, który już rok temu prawda z zrezygnował zbycia Kamal się niektórzy mówią, że może może Australia zacznie wracać do swoich republikańskich myśli, a pani jak czy tak myślę, że te tendencje mogą się odnieść, chociaż warto sprostować Barbados zmienia ustrój z Marcina Republika natomiast niezmiennie pozostaje niezmiennie pozostaje częścią komentowali swój myślę, że w przypadku Australii byłoby tak samo to wydaje mi się, że to jest naturalna tendencja prom można opóźniać, ale chyba nie da się do końca zahamować z prostej przyczyny te ostatnie monarchie tzw. common Wolfram tak, czyli marsze takie pokolenie, ale no one jednak w jaki sposób chcą zaznaczyć na swój ruch w stronę pełnej niepodległości i chociaż można powiedzieć, że w kategoriach takich praktyczną politycznych te ta Unia personalna wielką Brytanią już żaden sposób tych krajów nie ogranicza no to jednak ma stanowić jakimś może stanowić dla przeminie niektórych obywateli tych państw jakiś istotny atrybut prawa, że podkreślające jednak to kolonialną przeszłość stąd wydaje się, że to tendencja się będzie rozwijać natomiast w samej Wielkiej Brytanii to też musimy pamiętać o tym, że są ruchy odśrodkowe separatystyczna, zwłaszcza w Szkocji czy Irlandii północnej i gdyby te kraje koronne środy łączył od Wielkiej Brytanii no to oczywiście model przyszłość marki też stanęłaby w jaki sposób pod znakiem zapytania, a w tym kontekście warto zaznaczyć że, o ile po mnie w połowie dwudziestego wieku mieliśmy mnóstwo instytucji różnych gospodarczych społecznych państwowych administracyjnych, które spajał com pytanie pewną całość to one też równolegle uległy Rosji oczka służba zdrowia jest mocno zregionalizowana podobnie jest BBC czy, a wiele przed gałęzi przemysłu, które miały poprzez przed choćby związki zawodowe były z panią całkowicie całkiem całkiem po pytaniu on upadły znam no ta rola monarchy jest z 1 strony bardzo bardzo ważna jako symbol jedności, ale rzeczywistą jest taka mocno osamotniona eksponowana no i niewykluczone właśnie, że charyzmatyczna również ze względu na czas panowania w sensie długość panowania Elżbieta druga rzeczywiście też mogła być jak to się teraz często mówi taką taką Kotwicą solidną skałą prawda dla dla jedności i tej wspólnotowości natomiast czy czy taką osobowością będzie Karol czwarty tutaj pojawia się sporo znaków zapytania i tu 3 szybko bym już przechodził do kolejnego wątku, ale bardzo ciągle zbliżonego, bo to też było podkreślane z punktu widzenia pewnego zaskoczenia, jakim była ta śmierć królowej, że we wtorek jeszcze w właśnie w Szkocji w tym swoim banku przyjmowała nową premier w wielkiej Brytanii panią Lee Stras można by powiedzieć, że wielka Brytania w tej chwili ma no trudny moment tak nowy król nowa premier i właśnie bardzo dużo różnych problemów nowa premier, która co prawda dosyć łatwo wygrała rywalizację o tę funkcję w partii konserwatywnej no też już jest przedstawiana przez takich chce sceptyków powiedzmy jako osoba w do, który też będzie trudno znaleźć zaufanie też stać się jakąś charyzmatyczną postacią ludzi jej pamiętają, że była no była najpierw Bosch jest zwolenniczką ruch Libera partii liberalnej potem została właśnie no bo na pewno prawicową konserwatystą była Republika com, a teraz mówi, że jest monarchistą no jeśli za tym, że była zwolennikiem zostania Wielkiej Brytanii w unii europejskiej, a mówi się, że teraz jest zagorzałym zwolennikiem brexitu jak pan widzi szansę dla Lee Stras właśnie w tym trudnym czasie, kiedy też nowy król Nora cenią sobie z różnymi poważnymi wyzwaniami dla Wielkiej Brytanii codziennymi jak jak kwestie gospodarcze społeczne służba zdrowia, której pan powiedział, ale i tymi bardziej perspektywicznym to może ja zacznę od tego, że uważam, że ogólnie sytuacja rządu brytyjskiego zresztą każdego rządów w Europie na metę nie rosyjskiej jest bardzo i w sumie tak naprawdę patrząc z punktu widzenia czynników strukturalnych to są to dokładnie te same przyczyny, czyli z 1 strony szalejąca cena nie z powodu wojny na Ukrainie dziś, a z drugiej strony odroczone inflacyjne skutki programu pandemicznych i oczywiście z tych samych powodów bardzo wysokie poziomy zadłużenia publicznego i to z punktu punkt wyjścia i moim zdaniem niezależnie od tego kto rządził wielką Brytanią czy, żeby być konsekwentnym praktycznie niemal dowolnym państwa przynajmniej Unii Europejskiej koło miałby dokładnie ten sam typ problemów strefy musiałby się borykać uwzględniwszy to i w kontekście brytyjskim to można wręcz powiedzieć, że w związku z tym, iż czas ma najtrudniejszy debiut jako premier od przynajmniej na 70 od niemal 50 lat powiedział, że paradoksalnie śmierć królowej jeszcze w tym momencie, w którym nastąpiła już po oficjalnym przekazaniu Lee Stras misji stworzenia nowego rządu czy mocowaniu jako premiera paradoksalnie może być pewnego rodzaju ułatwieniem to oczywiście brzmi trochę cynicznie i tak jakoś może niezręcznie chciałam wytłumaczyć, że tu chodzi przede wszystkim o to, że będzie mi ponad 1,5 tygodnia żałoby narodowej, w trakcie której będzie bardzo obniżonej temperatura sporu politycznego jednocześnie pani tras Westa przepraszam w czwartek rano zdołała jeszcze przedstawić główne założenia swojego programu rozwiązania kryzysu energetycznego i to czynniki powodują, że razem z takim naturalnym okresem refleksji pewnego pogłębienia dobrej woli tak zalanego żałobą ten rząd ma szansę lepiej przygotować się do swego startu w trudną misję rządzenia akt tych tych okolicznością, chociaż jak pan powiedział skala wyzwań dotyczących usług publicznych, a więc zdrowie opieka społeczna wymiar sprawiedliwości policja edukacja jest tam bardzo wiele pro problemów no nawet te kilka tygodni, ale my żałoby i takiego powiedziałbym przeżywania potem tego tego stanu przejściowego no oczywiście nie nie wystarczy być sobie z tymi problemami nie wybrać też prawdą co z pewnością mnie panie redaktorze ja nie miałem tylko na myśli miałem raczej na myśli może w przeciwnym razie Lee Stras już dzisiaj i w przyszłym tygodniu, aby nieustannie bombardowana zarzutami, że program jest zbyt oba zbyt śmiałe albo za mało śmiały, że zbyt kosztowne swoją drogą warto wskazać, że założono wydanie na stabilizację cen energii sumę co najmniej 100 000 000 000 funtów to jest już w punkcie wyjścia mniej więcej 150% tych środków, które wydano na covidowe programy pomocowe swe w ogóle przeogromna przy ogromna suma ta oczywiście na pewno na pewno to nastąpi też kwestionowanie atak na inne założenia tego programu stabilizacji energetycznej, zwłaszcza te, które no w ten sposób podważają założenia programu transformacji klimatycznej, które pamiętajmy został wpisany w ramy międzynarodowe w kontekście szczytu klimatycznego klęską raptem w listopadzie zeszłego roku pani trasy w szczególności warto podkreślić po pierwsze, zapowiedziała uruchomienie bardzo wielu nowych złóż brytyjskich ropy gazu w tym zniesienie moratorium na szczelinowanie na wydobywanie tych surowców z łupkowego was tak tak i po drugie, zapowiedziała zawieszenie tzw. zielonego podatku od energii, który jest po prostu odpowiednikiem brytyjskiego wynikiem systemu ETS Noto jeszcze na koniec tylko króciutko, bo to dla nas jest oczywiście istotne pan wspomniał w tej wcześniejszej wypowiedzi mówiącą spójności Zjednoczonego Królestwa w kontekście tego co się wydarzyło przywoła pani Irlandię Irlandię północną oczywiście jak wiemy bardzo długo już toczy się spór w sprawie tzw. protokołu irlandzkiego z Unią europejską nie udawało się jego zamknąć no właśnie jak wspomniałem pani tras, która przecież pełniła funkcję ministra spraw zagranicznych Borisa Johnsona jakoś stała się taką taką bardzo silną zwolenniczką brexitu jej retoryka również jest mocna czy czy to znaczy, że dalej będziemy mieli kłopot przynajmniej szli chodzi o tym Irlandię północną my jako Unia europejska w rozmowie brytyjski rząd kłopot jest strukturalny ją ma po sam siebie zniknie to nie jest tylko kłopot Unii Europejskiej jest też kłopot Wielkiej Brytanii i jego źródłem też warto podkreślić jest co najmniej w dużej części nie tyle polityka brytyjska kota, ale też polityka lokalna północnoirlandzki pamiętajmy, że to jest po prostu bardzo podzielona politycznie prowincja prawda z historią wojny domowej musisz i tam są też pewne procesy, których się nie kontroluje rząd brytyjska nie kontroluje Unia europejska zwane po prostu mają charakter lokalny bardzo zapewniony historycznych natomiast wracając do polityki pani tras w tej sprawie no to trzeba powiedzieć, że ona w rządzie Johnsona była tzw. Jastrzębiem jako minister spraw zagranicznych zaproszę Kowal w parlamencie ustawę, która w przypadku braku rozwiązania kompromisowego wynegocjowanego z Unią europejską pozwoli rządowi brytyjskiemu na jednostronne zmienianie postanowień tego protokołu i ta ustawa w tej już przeszła ścieżkę legislacyjną przy izbie gmin i ma rozpocząć ścieżkę w izbie lotów, a więc, jakby jej pozycja wyjściowa w tych względem tego problemu jest raczej może być bardziej asertywna już mniej i bardziej Jastrzębia niż gołębia natomiast nie poznaliśmy jeszcze jej stanowiska już nie jako minister spraw zagranicznych jako premier i też do końca nie znamy najnowsze pozycje Unii Europejskiej gen niektóre terminy kradną pływają 15września i one nakładają presję na rząd brytyjski może być presja idąc z Unii Europejskiej, ale z kolei presja idąca na Unię europejską ze strony brytyjskiej tak naprawdę ze strony systemu politycznego Irlandii północnej polega na tym, że Unia niszczy północni Irlandczycy odmawiają sformowania rządu w tej prowincji do czasu rozwiązania tych problemów jeśli nie uda się rozpoznać rozwiązanie od 28października będzie trzeba tam rozpisać kolejne wybory krajowa i w tych wyborach na pewną wiarą z kluczowych kwestii Obama pod kampanię wyborczą, która będzie bardzo bardzo polaryzacji inna będzie właśnie kwestia nie tylko protokołu północnoirlandzkiego być może nawet przyszłości autonomii politycznej prowincji wspomniał pan, że dla rządu brytyjskiego jednym z kluczowych tematów będzie oczywiście energia elektryczna taki jest i dodał pan, że właściwe przecież wszystkie rządy się borykają z tym problemem komisja europejska ma pomysł oszczędni za projekt zaproponowała, żeby każdy kraj członkowski zmniejszą zapotrzebowanie na energię elektryczną 10% w szczytowych okresach dodatkowo jeszcze 5 nie bardzo się podoba polskiemu rządowi podobnie zresztą było z tym poprzednim planem związanym z oszczędzaniem gazu też na poziomie 15% no jeszcze dodatkowym elementem jest to, że znowu rządzący mówią, że to jest kolejny przykład właśnie działań komisji europejskiej tak poza traktatowym, bo boi się czemu chce coś na poziomie unijnym załatwia co powinno być tylko wyłącznie w kompetencji państw członkowskich-li jak pan sądzi czy tutaj jest możliwość takiego rzeczywiście solidarnego wspólnotowego działania czynić z tego nie będzie myślę, że jest możliwość, ale też ja osobiście jestem optymistą co do tempa tego działania uważam, że to będzie bardzo długo trwało i ostatecznie dopiero uda się coś wykrzesać pod wpływem naprawdę zaginionego kryzysu, kiedy być może będzie tak naprawdę za późno, żebyśmy zdołali się dzięki temu rzekłem, że nasza sytuacja jak sytuacja Unii mogła być tym uratowana w obecnym zbliżającym się to, że w sezonie grzewczym, ale zobaczymy wreszcie i a co tu ukrywać wolę wolałbym się w tej z tej kwestii pomylić no właśnie tylko jak pan jako ekspert patrzy na na te zarzuty, że to jest właśnie kolejne takie rozpycha się komisji europejskiej do co w ogóle zarzucane prawda od dłuższego czasu i przypisywanie sobie roli no, do której nikt jej, że tak po mnie upoważnia do myślę, że to jest to trafna ocena natomiast oczywiście to jest też pytanie czy w związku z tym kompetencję instytucji europejskich mają pozostać zawsze takie same pan jak wiemy jest jest w ogóle proces integracji europejskiej pogłębiał się to oznaczało również transfer kompetencji na poziom europejski w wyniku różnych kryzysów być może ten mechanizm ponownie będzie miał zastosowanie leżał to, że no właśnie, jakby taką Łódź nie negatywną stroną tego medalu jest to duża że, że ten kryzys musi się na tyle by pogłębić już nie będzie podejścia dla musi mieć świadomość, że te transfery na ogół mają odbywają się w oparciu o mechanizm zapadki czy mi kompetencji oraz przekazanych i właściwie się nie odzyskuje, więc też wydaje mi się to z punktu widzenia systemowego zabójcze zrozumiałem, że państwo głos się do tego nie palą i przykład tej samej logiki działania doskonale było widać też podczas uchwalania planu o Unii Europejskiej nowej generacji prawa, którego częścią są krajowe i panom owe, gdzie np. politycy niemieccy bardzo bardzo dużo wysiłku włożyli w to, że podkreślić, że to jest rozwiązanie mające charakter jednorazowej, że ono samo siebie nie stanowi żadnego precedensu prawa takiego w sensie prawną konstytucyjną traktatowy no tak, chociaż już wiemy, że jak w unii coś powie, że to tylko raz nigdy więcej to za chwilę się okaże, że tak fajnie działa, że będą chętni, aby coś powtórzyć, ale to ton inną rozmowę natomiast na koniec jeszcze krótki komentarz myślę, że Góra dwuminutowy poproszę są kłopoty z tzw. odnowieniem sankcji Unia europejska, nakładając sankcje na Rosję musi odnawiać co 6 miesięcy mówię tutaj o sankcjach wobec obywateli Węgrzy blokują, chcąc listy usunąć 3 rosyjskich biznesmenów mówi się, że niektórzy są związani w bardzo wyraźnie z Putinem dojdzie to jest dalszy tak powiem ciąg z 1 strony demonstracji pewnej sympatii wobec Putina ze strony Orbána z drugiej strony takiego dokucza Ania Unii Europejskiej przypomnę tylko na koniec, że termin przedłużenia właśnie tych sankcji mija 15września tak zgadza się panie redaktorze no cóż mogę powiedzieć na ogół tak jest ustroju Unii Europejskiej Węgrzy mogą starać się blokować decyzje, korzystając z tego prawa to oczywiście z perspektywy interesów Polski jest bardzo niekorzystne zjawisko, ale to państwo się aplikacja też do tego szerszego znacznie bardziej fundamentalnego programu związanego z tym czy, zwłaszcza mniejsze państwa członkowskie słabsze państwa członkowskie potrzebują i chcą mieć prawo weta w różnych sprawach jako taką ostateczną gwarancję poszanowania swoich opinii interesów postulatów akurat w tym przypadku oczywiście ja uważam, że postulaty węgierski jako takie są w są wyjątkową, że tak źle ukierunkowane natomiast ten problem szerszy pozostaje w 2 i oczywiście perspektywę Węgier elementem tej tej kalkulacji jest też fakt że, że wobec Węgier również zablokowano jak krajowy plan odbudowy no tak, czyli trochę będą sobie teraz grali no właśnie na zasadzie będziemy trochę dokuczać, żebyście może nam przez Sachę dokuczać tak bardzo zobaczymy bardzo dziękuję za dzisiejsze spotkanie pan dr Przemysław biskup analityk programu europejska Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych był naszym gościem was jeszcze bardzo dziękuję dobrego weekendu dziękuję zaproszenie podziękowania też do Małgorzaty Wólczyńskiej, którą audycję wydawała Maciej Zakrocki też życzę państwu dobrego weekendu słyszymy się w poniedziałek w magazynie europejskim po 1440 Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: MACIEJ ZAKROCKI PRZEDSTAWIA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 40% zniżką! Dobrego słuchania w 2023!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA