REKLAMA

Czy płeć ma wpływ na stan zdrowia psychicznego?

Interluda
Data emisji:
2022-09-30 22:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
53:34 min.
Udostępnij:

Gościnią jest Karolina Koziara - Katedra Epidemiologii i Badań Populacyjnych, Instytut Zdrowia Publicznego na Wydziale Nauk o Zdrowiu, Collegium Medicum, Uniwersytet Jagielloński

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Inter luda zaprasza Cezary łasiczka dobry wieczór Cezary łasiczka witam państwa bardzo serdecznie w programie Inter luda gościem dzisiejszego programu jest pani Karolina Koziara z katedry epidemiologii i badań populacyjnych Instytutu zdrowia publicznego na wydziale nauk o zdrowiu collegium medicum Uniwersytet Jagielloński dobry wieczór to wieczór witam państwa witam również pana płeć jeszcze nie tak dawno wydawało się być sprawą prostą, a przede wszystkim chyba w naszym Rozwiń » kręgu kulturowym, bo nie na całym świecie mieliśmy do czynienia z 2 płciami potem pojawił się taki konstrukt płci kulturowej, czyli ta płeć fizyczna seks i płeć kulturowa po angielsku urzędy itp ten świat dzielił się na 2 płcie męską kobiecą i przy narodzinach dziecka lekarz na podstawie swojej wiedzy określał o gratulacje urodziła pani chłopca gratulacje urodziła pani dziewczynkę dzięki temu mogliśmy korzystać z koloru niebieskiego różowego, aby oznaczyć te 2 płcie no i jeżeli to był chłopiec to też miało płeć kulturową męską, czyli może powiedzieć, że był przeznaczony do zadań, jakie świat przygotował dla chłopców, jeżeli to była dziewczynka no to także płeć kulturowa żeńska i znowu przeznaczenie do zadań dla dziewczynki, ale później Szanowni Państwo okazało się, że sprawy wcale nie są takie proste i no właśnie co się wydarzyło w co się wydarzyło i wydarzył się właściwie przewrót kopernikański, bo jak sobie jeszcze wrócimy na moment do tej sytuacji właśnie diagnozy lekarskiej czy też czy też tzw. płci przypisanej, bo tak naprawdę się poruszamy cały czas w zakresie płci przypisanej, czyli dokumentach mamy albo ME albo oka albo ewentualnie MF, jeżeli jesteśmy za granicą to jest rzeczywiście dosyć prosty podział natomiast okazuje się, że on jest prosty tylko z pozoru, dlatego że pamiętajmy, że biologia też nie do końca jest taka binarna binarną, czyli nie dzieje się na 01 dzieje się na czarno biały element w, ponieważ jak sobie chociażby wrócimy kilka lat wstecz to pamiętamy sytuację zapewne zbiegać Kołos z Republiki Południowej Afryki Caster Semenya, której nad, którą debatowano przez wiele wiele lat i właściwie chyba do końca nie ustalono jak ocenia, że płeć ona oczywiście dodano wiele sposobów sprawdzano, jakie ma chromosomy jak na poziom testosteronu oczywiście oglądano ją z każdej strony i tak naprawdę była debata dopuścić do do damskich i do grupy damskiej czy jednak do grupy męskiej później okazało, że jeżeli do grupy damskiej to trzeba jakoś tam spacyfikować wysoki poziom testosteronu, ale ostatecznie ta debata poza tym, że no trochę kosztem oczywiście jej jej startów i pewnie też kosztem jej samopoczucia doprowadziła nas do tego, że tak naprawdę również biologicznego punktu widzenia to płeć nie jest takim prostym konstruktem jak by się mogło wydawać, jeżeli chodzi natomiast sam ten społeczny kulturowy wymiar to oczywiście ja cały czas mu je z perspektywy powiedzmy naszego świata Zachodniego w innych kulturach to pewnie można by długie godziny debatować o tym czym jest płeć natomiast w naszej naszej perspektywy zachodniej, a płeć okazała się w pewnym momencie dość problematyczne, ponieważ okazało się, że istnieją osoby, które właściwie albo można powiedzieć, używając nomenklatury naszej obecnej są trans płciowe, czyli mimo tego, że przypisano im płeć męską one nie do końca czują się mężczyznami raczej będzie bliżej im do określania siebie jako kobiety i odwrotnie osoby, które miały przypisaną płeć żeńską zaczęły określać jako mężczyźni czy bliżej było im do tych ról płciowych męskich stereotypowo męski, ale po tej po tym, przewrocie nastąpił tak naprawdę jeszcze 1 przewrót i tusz kompletnie powstało zamieszanie, ponieważ okazało się, że istnieją również osoby, o których mówimy, że są nie wina Arne, czyli on, ale nie wpisują się w rolę męską ani nie wpisze się w rolę żeńską są osobami, które albo ślub tu ją gdzieś pomiędzy tym wymiarem męskości kobiecości albo wręcz odrzucają konkretni identyfikację z jakąkolwiek pół uczą określają się np. jako, a płciowy czy też genderowe delegując zupełnie i przywiązanie do płci albo też mówią o sobie jako właśnie czy gender fluid czy urzędy KUL, podkreślając to, że one mogą właściwie dowolnie gdzieś pływać od lewej do prawej czy gdzieś od męskości do kobiecości niekoniecznie, określając wyraźnie ramy swojej identyfikacji czy też są ekspresy dobrze sprawa pewnie nie byłaby tak skomplikowana, gdyby nie to, że ten świat w naszej części świata myślę zachodniej czy świata Zachodniego został skonstruowany tak, że wymagał od użytkowników tego świata bardzo Jasnej deklaracji definicji czy jesteś ME czy jesteś kar lub MF po angielsku tak, bo jeżeli jesteś Ka no to będziesz startowała w zawodach dla AK, a jeżeli jesteś ME no to np. będziesz korzystał z toalety dla MII itd. itd. w tak i właściwie też to jest dosyć wygodne dla nas ex pomyślimy właśnie o rodzeniu dzieci no to pierwszą rzeczą, która tak naprawdę przychodzi nam na myśl pytanie czy chłopak czy dziewczynka no bo właściwie całe nasze zachowanie względem tej osoby zdeterminowane przez te informacje też płeć pierwszą rzeczą, która tak naprawdę rzucałam się w oczy widzimy mamy do czynienia z mężczyzną czy kobiet to coś, a problem czy też może nie problem ale, ale to właśnie nasza wygoda sprawia, że nasze postrzeganie to właśnie binarny proste zero-jedynkowe niestety, konfrontując się z osobami niebanalnymi czy też, konfrontując się z perspektywą zupełnie inną w no sprawie niemałe problemy znaczy sprawia problemy tak duży nie do końca jesteśmy w stanie pogodzić 2 perspektywy i też to zarówno z naszej strony czy ze strony osób idealnych, bo mnie bardzo wiemy jak się zachować wobec osób niebinarnych jak wpasować ich zna świat, ale również perspektywy osób niebinarnych, bo one też trochę są przez nas czy też przez przez większościowych społeczeństwo przymuszany właśnie do tego, żeby jakoś się określić jakoś dopasować swoje zachowanie swój wygląd swojej ekspresji do tego jak dotychczas społeczeństwo funkcjonował no i przerzucił teraz nasz albo skierował teraz naszą rozmowę inną stronę, bo coś co wydawałoby się jest z tematem niezwiązane raczej pewnie słuchaczki słuchaczy mogły mogliby czy mogły pomyśleć, że to jest coś związane z ustrojem z polityką czy politologię, czyli ustrój demokracja tak, a wraz z demokracją mamy np. prawa człowieka no i ktoś mógł powiedzieć no ale prawa człowieka właściwie co mają prawo człowieka do naszej seksualności czy do naszej różnorodności płciowej, a tymczasem chyba to jest bardzo, czyli to są tematy, które ze sobą się wiążą, bo okazuje się, że prawa człowieka tak, ale pewnie nie wszyscy chcieliby takich samych praw człowieka dla osób niebinarnych w zapewne tak by, chociaż prawdę mówiąc jest zawsze mam problem z tymi prawami człowieka, bo prawa człowieka jest taki dosyć ogólny zbiór i opinii czy też może opinii nie najlepszy słowa, ale generalnie praw do bycia człowiekiem i ekspresji i wolności tak dalej dla mnie czy też myślę, że dla większości psychologów i specjalistów zdrowia psychicznego jest jasne, że każdy człowiek powinien mieć wolność wyrażania siebie, zwłaszcza jeżeli jest to o wolność, która nie krzywdzi nikogo innego też nie utrudnia nikomu funkcjonowania natomiast fakt nie tylko z perspektywy politycznej też perspektywy społecznej niektóre osoby rzeczywiście nie do końca zgadzają się z tym, że osoby transpłciowe czy niebinarne powinny mieć dostęp do takich samych praw i tutaj chociażby możemy zahaczyć właśnie od toalety no tutaj była niezwykła batalia w stanach i Wielkiej Brytanii i też po części w Polsce o to czy rzeczywiście zrobić uniwersalne płciowo toalety czy można czy niemożna czy to będzie wszystkim odpowiadało czy tak powinno być jednak powinniśmy zachować te męskie damskie toalety, a kolejna rzecz czy szatnie dla osób transpłciowych niebinarnych powinny być bić zerowy, czyli czy powinny być tak jak dotychczas czy powinniśmy jednak zmienić jakąś organizację czy wreszcie dodać trzecią opcję, czyli zostawić męską damską i nie określono żeby, żeby ktoś, kto ma akurat takie życzenie mógł tam pójść, bo jest cały szereg zagadnień, które rzeczywiście wychodząc trochę z tej z tej tematyki trans płciowości niebinarną ości budują nam obraz takiego społeczeństwa, które nie do końca jest na tę różnorodność przygotowany przynajmniej z perspektywy właśnie ustawodawczej politycznej i organizacyjnej chyba jesteśmy przygotowani, bo właśnie nie bardzo wiemy co z tym wszystkim robić ten świat prosty podzielony na 2 płcie i że tak powiem na 2 przeznaczenia kobiet 2 przeznaczenia mężczyzn, ale także na na znowu to wymyślone jako rzekomo standardowe ten wymyślony jako standardowy podział rzekomo oczywiście, że mężczyzna pożąda kobiety kobieta pożąda mężczyzna już tak tymczasem okazało się, że to wcale nie jest proste i ta różnorodność powinna cieszyć, bo to nas wzbogaca, ale oczywiście niektórych może martwić, ale skoncentrujmy się może na stanie zdrowia psychicznego, bo to chyba też nie jest tak, że bycie osobą niebinarną albo niebinarną pozostaje bez związku z naszym zdrowiem psychicznym dziś oczywiście może nawet nie tyle powiedziałabym, że bycie binarnym czy niebinarną osobą domy i wiemy skądinąd, że sama identyfikacja nie ma wiele wspólnego ze zdrowiem czy też brak zdrowia psychicznego natomiast, że wiosna trochę pośrednio oczywiście jest to z tym związane, ponieważ jak sobie wyobrazimy osoby czy też transpłciowe niebinarne, które muszą ciągle funkcjonować w społeczeństwie powiedzmy w cudzysłowie nieprzyjaznym oczywiście będą takie środowiska, w których te osoby będą witany z szeroko otwartymi ramionami będzie w pełni zaakceptowana różnorodność, ale jednak zdecydowanej większości będą musiały w jaki sposób dopasować się do rządu przyjętych norm społecznych w teraz sexy pomyślimy o tym, że osoby ciągle muszą się dopasować do norm narzuconych przez społeczeństwo ciągle muszą w jaki sposób ograniczać swą ekspresję no to trudno nam sobie wyobrazić, że to jest dosyć spore obciążenie psychiczne dla tej grupy i też bardzo wyraźnie widać to w badaniach nie tylko polskich, ale również prowadzonych za granicą i wschodnią zachodnią, że te osoby są zdecydowanie bardziej obciążone takich no bardzo niepokojących i zakresach, czyli np. dużo częściej doświadczają depresji dużo częściej doświadczają lęków dużo częściej doświadczają też myśli oraz prób samobójczych exol przywołamy np. ostatni raport kampanii przeciw Homofobii to jest konkretny raport za lata 20192020 tam około 70% osób transpłciowych niebinarnych doświadcza myśli samobójczych to są powiedziałbym dla nas dla dla ludzi zajmujących się zdrowiem psychicznym to są katastrofalne wskaźniki, a mówimy o ludziach bardzo młodych tam średnia wieku była około 24 lat, więc to jest coś co nas naprawdę bardzo bardzo niepokoi przypomniał się odcinek takiego amerykańskiego serialu, a sam talent akcie właśnie młody człowiek usiłuje popełnić samobójstwo, skacząc z dachu wieżowca i najbliższy patrol policji został wysłany, żeby opanować sytuację, ponieważ negocjator pan nie był na podorędziu to jeden z tych policjantów postanowił wziąć sprawy swoje ręce i podejść do tego młodego człowieka i rozpoczęli rozmowę okazało się, że powodem takiego zwrotu akcji było to właśnie Szyka szykany były szykany krótko mówiąc ze strony rówieśników szykany związane z jego w orientacja seksualna no i w, żeby krótko sprawę przedstawić ten policja w końcu powiedział słuchaj powiem to tak to Międzynami znam sprawę z autopsji i Uwierz mi, że będzie lepiej później będzie lepiej, więc naprawdę nie rób tego, bo im będzie starszy tym tym będzie lepiej także jak tylko przejdziesz przez przez młodość to później już wysokiej faktycznie jest także z wiekiem jest lepiej myślę tutaj o wyniki badań w wygląda na to, że rzeczywiście tak po części, dlatego że oczywiście my z wiekiem uczymy się radzić sobie z trudnymi sytuacjami ta tzw. prężność zdolność do akceptacji zdolność do poradzenia sobie z no właśnie z dyskryminacją z tym co słyszymy na co dzień, bo przecież każdy, kto śledzi wiadomości co jakiś czas słyszy przewijający się debatę na temat prawa właściwie braku prawa osób LGBT, więc rzeczywiście z wiekiem umiemy sobie coraz lepiej z tym radzić z też nie po części, dlatego że jesteśmy w stanie trochę bardziej wpływać na nasze otoczenie no ile nie bardzo jesteśmy w stanie wybrać sobie znajomych, z którymi chodzimy do klasy czy czy jesteśmy w grupie na studiach o tyle pewnie już w pracy czy czy Kukiz to pracy jesteśmy w stanie bardziej jakoś dobrać znajomych, którzy nas akceptują, więc rzeczywiście tak badania wskazują zresztą bardzo świeże dosłownie kilka dni temu ukazały się nasze badania na grupie polskiej i wygląda na to, że rzeczywiście z wiekiem we wszystkich grupach nie tylko osób transpłciowych, ale również u ucisk płciowy, czyli ci płciowych mam na myśli osoby, których występuje zgodność między płcią przypisaną identyfikacją uczą również tych osób identyfikujących się jako gej lesbijki też wzrasta wyraźnie samoocena wzrasta wyraźnie prężność i obniża poziom depresji, ale też obniża się poziom stygmatyzacji, czyli właśnie tych wszystkich negatywnych doświadczeń, z którymi spotykają się na co dzień osoby różnorodne płciowo seksualnie dużo jak duża była grupa zastanawiam się bardzo chciał zabrać by te badania jak duża była to grupa i czy w ogóle łatwo jest dotrzeć do osób i robić tego typu badania to są wciąż jakiś ułamki tego co należałoby mieć, żeby lepiej zrozumieć sprawę w sieć to niestety są ułamki nawet powiedziałbym, że to jest promil osób, do których my powinniśmy dotrzeć, dlatego że żeby mieć sensowne wyniki badań tak naprawdę wypadałoby ogólnopolskim badaniu zapytać o identyfikację płciową identyfikację seksualną już tego się nadal nie robi dlatego musimy korzystać na z dostępu do próby tzw. wolontariat, czyli tak naprawdę do osób, do których po prostu uda nam się metodą chałupniczą dotrzeć, a my postanowiliśmy skorzystać z pomocy kampanii przeciw Homofobii i federacji znak równości wszystkich tych o umorzenie wszystkich, ale przynajmniej części tych stowarzyszeń organizacji, które działają na rzecz osób LGBT, żeby dotrzeć do jak największej liczby takich osób natomiast oczywiście no musimy też bólem serca przyznaje, że nie są to nie jest próba reprezentatywna, czyli nie każda osoba LGBT ku miała szansę trafić do naszego badań, ponieważ na pewno nie trafiły osoby starsze mamy na myśli osoby powyżej sześćdziesiątego siedemdziesiątego roku życia, który pewnie zdecydowanie rzadziej korzystają z pomocy takich organizacji też pewnie rzadziej korzystają w ogóle z internetu nie trafiły też osoby z małych miejscowości wsi też w związku z tym żony po prostu mają mniejszy kontakt ze środowiskiem takim wielkomiejskim osób LGBT nie jesteś siłą rzeczy mają zdecydowanie niższą szansę być w badaniu dlatego ciągle to jest tzw. Kluba trudno osiągalna, czyli taka, do której rzeczywiście trzeba się napracować żeby, jakkolwiek dotrzeć właśnie pod przeprowadzi badania, bo ktoś np. ja mogłem powiedzieć skoro ktoś mieszka w kraju nie tolerancyjnym homofobicznym, a no to ja wiemy trochę, jakie czy, jakie rezultaty osiągniemy w badaniach w trochę wiemy, ale trochę też nie wiemy, a ja bym po pierwsze, powiedział, że te badania są nam przydatny bardzo pragmatycznej perspektywy mianowicie z perspektywy ekonomicznej, jeżeli my wiemy jak poradzić sobie z dyskryminacją i wiemy też, jakie koszty są dyskryminacji to mamy w ręku narzędzie, żeby pokazać, że jednak trzeba coś z tym zrobić, ponieważ pamiętajmy, że obciążenie stygmatyzacją to oczywiście to pierwsze jest obciążenie na ten moment, czyli ktoś teraz w tej chwili dzisiaj wczoraj jutro doświadcza stygmatyzacji, ale chroniczny stres i ciągłe doświadczanie stygmatyzacji będzie wiązało się z wystąpieniem po prostu chorób związanych ze stresem, a choroby związane ze stresem jak wiemy będą nas mam na myśli społeczeństwo kosztować oczywiście leczenie takiej osoby, więc pierwsza rzecz to jest ekonomia druga rzecz to jest oczywiście zwiększanie dobrostanu tych osób, jeżeli my wiemy, że są jakieś konsekwencje jak bardzo konkretne konsekwencje to znaczy wyższa wyższy poziom depresji wyższy poziom lęku gorsze również samopoczucie fizyczne jak zobaczymy na ostatnie raporty tam w tej młodej grupie dwudziesto cztero dwudziesto pięciolatków tam prawie 20% ocenia swoje zdrowie fizyczne jako bardzo złe albo złe no i to jest zdecydowanie wyższy odsetek już tzw. populacji ogólnej z, więc te badania robił po to, że pierwszy pokazać, że jest nie najlepiej delikatnie mówiąc, a po drugie, żeby sprawdzić, które czynniki mogą wpływać na poprawę takie czynniki jak właśnie mam na myśli prężność mam na myśli samą ocenę czy, jeżeli my wiemy, że te czynniki powodują obniżanie się represji obniżanie się negatywnych efektów stygmatyzacji my wiemy też na co zwrócić uwagę w terapii w pracy z osobami by różnorodnymi płciowo, żeby trochę i nie całkiem oczywiście, bo całkowicie nie jest to możliwe ale, żeby trochę polepszyć ich funkcjonowanie zmniejszyć efekt stygmatyzacji dyskryminacji wykluczenia, jakie to są elementy co można na co można zwrócić uwagę co można wykorzystać w jaki sposób można polepszyć najsilniejszym czynnikiem, który działa na i na polepszenie dobrostanu jest rzeczywiście prężność, czyli to w jaki sposób my poznawczą jesteśmy w stanie poradzić sobie z dyskryminacją i tutaj bardzo prosty mechanizm występuje to znaczy, jeżeli my jesteśmy w stanie tę dyskryminację tak jakby odbić od siebie mówiąc oczywiście językiem potocznym, jeżeli my nie bierzemy do siebie tego co słyszymy no to automatycznie jesteśmy w stanie lepiej sobie z tym poradzić i tutaj praca terapeutyczna z osobami i różnorodnymi płciowo i różnorodnymi seksualnie będzie polegała na tym, żeby właśnie przenieść to internalizacji ani tych negatywnych wydarzeń, czyli branie do siebie tego wszystkiego co co nas dotyka w, żeby poradzić sobie z tym i trochę przenieść ciężarna jednak te czynniki zewnętrzne ani na wewnętrznych w i to jest prosta praca terapeutyczna czy Scott długa skomplikowana w po jest długa skomplikowana i czasem też musimy przyznać nieskuteczną pracę, lecz dlatego, że jeżeli osoba doświadczyła stygmatyzacji właściwie od początku to znaczy to nie jest także osoba, ujawniając się dopiero oświadcza stygmatyzacji osoba, która dojrzewa do swojej tożsamości, która od dziecka czy też od czasów nastoletnich odkrywa swoją mniejszościową tożsamość ona tak naprawdę dużo wcześniej narażona na różne negatywne opinie dotyczące swojego statusu mniejszościowego tutaj oczywiści nie chce na antenie cytować różnych rzeczy, które można usłyszeć natomiast możemy sobie wyobrazić, a właściwie od dziecka już osoby LGBT słyszą na swój temat różne opinie i one nie pozostają neutralne od niej jak w takiej zaś mamy ziarenko cały czas kiełkują kiełkują dziękują i osobach LGBT one po prostu zostają to jest tzw. internalizacji ana homofobia, czyli czy też internalizacja ona trans fobia w przypadku osób różnorodnych płciowo, czyli to jest taki element, który ciągle gdzieś tam w tych osobach siedzi i mimo tego żony mogą być dumne ze swojej tożsamości mogą funkcjonować bardzo dobrzy cały czas ten element gdzieś jest obecny i teraz praca terapeutyczna możemy sobie wyobrazić jak trudno jest, żeby cały ten bagaż doświadczeń, które osoby zbierały przez całe swoje życie, żeby zmienić kompletnie ich perspektywę powiedzieć, że nie to nie jest tak jesteś wartościowym człowiekiem jest zdrowym człowiekiem jesteś normalnym człowiekiem, a to co słyszałeś czy słyszałeś do tej pory to jest właśnie perspektywa społeczna to jest efekt schematów stereotypów itd. itd. więc to jest żmudna trudna długa praca i niestety no my widzimy, że im więcej osoby korzystają z mediów społecznościowych im częściej przejawia się w debacie publicznej to kwestia LGBT to tym bardziej nasilają się objawy negatywne związane ze stygmatyzacją, czyli tym samym to praca terapeutyczna, której osoby uczestniczą no musi siłą rzeczy zrobić kilka kroków wstecz, czyli czasem jest tak, że już wypracowane dobre schemat dobre nawyki są po prostu niwelowane przez co co osoba doświadczyła i praca terapeutyczna musi się cofnąć przed 13 odnowa, ale ważne jest wsparcie społeczne czy też wsparcie powiedzmy od takich najmniejszych kręgów czy najmniejszych komórek, czyli wsparcie rodziny przyjaciół no właśnie wspólnoty LGBT czy też wsparcie ze strony polityków organizacji społecznych wyrażone publicznie czy też wyrażone prywatnie jak duży ma potencjał czy jak bardzo może zrównoważyć całe tę poziom ogólną nietolerancję, która potem przekłada się na represyjność np. to jest bardzo ważny i my widzimy, że najważniejsze tak naprawdę wsparcie czy też taki, który ma najistotniejsze znaczenie w równoważeniu tej ogólnej nietolerancji ogólny dyskryminacji to wsparcie płynące od osób ważnych i tutaj niekoniecznie mam na myśli najbliższą rodzinę też rodzinę biologiczną, bo tutaj różnie bywa natomiast uzyskanie wsparcia od najbliższych przyjaciół czy też u braci kuzynów dziadków itd. itd. widać, że rzeczywiście pełni rolę takiego bufora między tą dyskryminacją i ogólny pojętą stygmatyzacją, a tym jak osoba sobie radzi też pamiętam pracowałam w fundacji transfuzja odczuwałem właśnie z osobami różnorodnymi płciowo i rodzinami bardzo wyraźnie było widać jak dobrze radzą sobie osoby, które mają wsparcie w rodzinie niekoniecznie rodzicach, ale w rodzeństwie jakiejś dalszej rodzinie i zdecydowanie lepiej radziły sobie i zespół trans życie, czyli całym przejściem całego procesu korekty płci jak również właśnie z doświadczeniami czasem bardzo negatywnymi, które miały niestety nieprzyjemność doświadczyć ja również obserwowałam jak w ogóle rodziny funkcjonują w tej, jaką jako mniejsze komórki ich w całym systemie medycznym społecznym i na początku przychodziły widać było duże zagubienie taką i właściwie nie wiedzieli co tam są rodzice często nie widzieli PS czy mają do czynienia odchodzi transpłciowości, o co chodzi różnorodnością płciową opóźnienie w miarę otrzymywania wsparcia w miarę otrzymywania przede wszystkim informacji taki Psycho edukacji obserwowaliśmy w zespole jak jak fantastycznie funkcjonują jak jak są w stanie wspierać swoje dzieci też jak jak są w stanie wspierać siebie nawzajem, bo też przecież Stowarzyszenie my rodzice tak naprawdę powstało po to, żeby rodzice osób LGBT wspierali siebie nawzajem, bo to też nie jest łatwy dla dla najbliższych tych osób, ponieważ trochę z rodziny są zaangażowane w cały proces w waszym ujawnienie dziecka jako transpłciowe ego trochę wiąże się również ujawnieniem rodziców jako rodziców osób transpłciowych, więc tutaj wsparcie tak naprawdę wymaga cały system rodzinny, czyli rozumiem, że ta depresyjne dość też nietolerancja skoro skierowała wobec osób często przekuł przekłada się czy rozszerza się właśnie tak na krąg najbliższych rodziny przyjaciół oczywiście, że tak i tutaj przede wszystkim właśnie to to czym mamy do czynienia w przypadku rodziców czy to bardzo wyraźnie widać u rodziców, którzy na początku wydawali się jak powiedzielibyśmy nietolerancyjni, bo przychodzili mówi, że jakiś jak dziecko się zepsuło tutaj coś coś trzeba z tym zrobić jak się później okazywało to nie problem był w samej transpłciowości dziecka czy też niewinności dziecko problem w tym, że oni w bardzo wiedzieli jak wesprzeć dziecko eksploracji swojej tożsamości i też nie bardzo wiedzieli jak ochronić przed tymi wszystkimi negatywnymi doświadczeniami, które prawdopodobnie ich czekają, a także zdecydowanie tutaj i kwestia ujawnienia kwestia samych negatywnych doświadczeń to jest coś co przekłada się zdecydowanie ma zdecyduj na wiele więcej osób niż same osoby i różnorodne płciowo myślę, że to jest w ogóle bardzo skomplikowana sprawa, dlatego że rodzice często no nie tylko rodzice, ale generalnie dorożki mają problem z seksualnością dzieci czy to, że w ogóle dziecko może mieć jakąś seksualność wszystko jedno w jaki jest kategoria w ogóle dziecko seksualność dla wielu rodziców wydaje się dość rewolucyjną ideę w tak trochę vice versa, choć tutaj dzieci też nie są często z świadomy czy też nie dopuszczają się myśli, że rodzice również mają jakąś seksualność wraca, zwłaszcza jeżeli mówimy o rodzicach starszych w te natomiast, jeżeli bierzemy pod uwagę rzeczywiście to, że rodzice z perspektywy rodziców, którzy nagle muszą skonfrontować z tym, że dzieci mają seksualność z to tak często jest problem, zwłaszcza że rzeczywiście to transpłciowość często dziś tak naprawdę jest związana czasem niesłusznie, ale rzeczywiście ona wiąże się z seksualnością sami w perspektywie czy tezie w myśli rodziców, bo my często rzeczywiście mówimy jesteśmy przyzwyczajeni do takiego określenia trans seksualność to oczywiście dosyć wyraźnie na tym seksualność nam tutaj kładzie nacisk natomiast w ogóle konfrontację z tym, że dziecko może mieć jakieś jakiś myśli na temat swojej płci czy eksplorować jakoś swoje granice rzeczywiście dla części rodziców była trudnym doświadczeniem, zwłaszcza jeżeli rolnicy sami nie mieli wsparcia społecznego swoim zasięgu, czyli wydaje się, że ta działalność powinna być wielopoziomowa nowo przede wszystkim skoncentrowana na osobach, które potrzebują pomocy, ale także na ich najbliższych, którzy potrzebują pomocy potrzebują wsparcia potrzebują edukacji no i w końcu, a edukacja skierowana do czy na kierunku społeczeństwa zdecydowanie tak nawet jak powiedział więcej tutaj nie tyle wsparcia wymagali by rodzice czy też nie tyle wsparcie dla rodziców i rodzin jest istotne co bardzo istotna jest współpraca i terapeuty lekarza z rodzicami, ponieważ trochę oczywiście pracując z z osobami z różnorodnymi płciowo i ich rodzinami my byliśmy w stanie zaobserwować jak fantastycznie przez pracy z rodziną też można pośrednio pracować z osobą w samo, doświadczając chcą trudności czy kryzysów, ponieważ no tak naprawdę terapeuta czy czy psychiatra czy czy pedagog to są osoby, które mają do czynienia z pacjentem czy klientem tylko przez chwilę przez godzinę i może 50 minut natomiast rodzice rodzeństwo to są osoby, które obserwują tego pacjenta klienta przez cały czas także tu zdecydowanie większy potencjał jest Psycho edukacji i na uczeniu rodziców jak sobie radzić z trudnościami, których doświadcza osoba tu jest zdecydowanie większe pole do popisu niż samej terapii, a jeżeli chodzi o Psycho edukację czy też w ogóle edukacji na temat różnorodności płciowej no to tu i my obserwujemy, że jest to 1 wielka czarna plama tak naprawdę, bo ile osoby różnorodne płciowo są w stanie rzeczywiście poszukać informacji na ten temat o tyle w społeczeństwie wiedzą na temat transpłciowości niebinarną ości nie jest jakoś bardzo spektakularna oczywiście zmieniło w ostatnim czasie też za sprawą powiedzmy w słowie coming outów czy to rodziców czy osób różnorodnych płciową natomiast nadal to jest taka wiedza powiedziałabym pobieżne to znaczy wiemy, że istnieje coś takiego pewnie większość osób słyszała o Annie Grodzkiej pewnie część osób słyszała ujawnienie Piotra co ja jako rodzica osoby transpłciowej natomiast dogłębnej wiedzy rzeczywiście nie ma i tak naprawdę też trudno jest znaleźć sensowne rzetelne informacje oczywiście można pogrzebać w sieci natomiast no wszyscy wiemy jak to jest siecią tam można znaleźć prawdziwe i niekoniecznie prawdziwe rzetelne informacje no taki oczywiście można się zostawiać nad dostępem czy poziomem dostępu można się zastanawiać nad edukacją lub brakiem ale gdyby spojrzeć na historie rozwoju myśli medycznej to się w wyrazie i toteż przecież jest kwestia zupełnie nowa taka zmiana pojmowania transpłciowości chociażby także jest od powiedzmy jakieś formy patologicznej do różnorodności naturalnej w tak to jest w ogóle ciekawe zagadnienie tego, że my cały czas mówimy o transpłciowości i różnorodności płciowej jako zjawisku absolutnie normalne to znaczy jako jednym z wariantów rozwoju człowieka natomiast ciągle ta różnorodność znajduje się w klasyfikacjach zaburzeń psychicznych czy też klasyfikacji chorób i jest bardzo ciekawe, dlatego że rzeczywiście były próby wyeliminowania tego zagadnienia bo jak by się nad tym zastanowić to pociągnąć tam znajduje skoro nie traktujemy tego jako zaburzeniu im jest jakiś jakiś trochę brak logiki natomiast rzeczywiście, żeby zachować taki konsensus pragmatykę, żeby nie odbierać osobom możliwości uzyskania chociażby Furmanów bowiem że, żeby uzyskać np. u nas dostęp do leczenia hormonalnego trzeba mieć diagnozę transpłciowości czy też już w tej chwili różnorodności płciowej i ale rzeczywiście ten dyskurs medyczne się dosyć dynamicznie zmienia pamiętamy, że te są już zaledwie lata osiemdziesiąte początek początek lat osiemdziesiątych teraz mamy 2022, więc zaledwie 40 lat i na przestrzeni tych 40 lat czy rzeczywiście przeszliśmy od takiego bardzo radykalnego ujęcia transpłciowości czy też transseksualizmu ktoś wcześniej mówiło jako kwestii absolutnie patologicznej do rzeczywiście akceptacji różnorodności i warto jest również powiedzieć, że wcześni wszystkich klasyfikacja mówiliśmy o innej czy też przeciwnej płci i mieliśmy kobietę biologiczną kobiety i tak mówiąc potocznie, czyli osoby, która miała przypisane przypisaną płeć kobiecą ona musiała czuć się jako płeć przeciwna spełnia wszelkie kryteria żeby, żeby rzeczywiście zostać uznane za osobę transseksualną już natomiast w tej chwili radykalnie zmienił się zmieniła się narracja mówimy już o płci innej, czyli dopuszczamy, że niekoniecznie musi być to płeć przeciwna, ale dopuszczamy jako psychiatrzy jako specjaliści zdrowia psychicznego, że może być coś innego niż te 2 płcie, czyli widać wyraźnie jak bardzo zmieniło się nasze postrzeganie płci jak bardzo zmieniło się też nasze nastawienie do samego funkcjonowania, a jak wygląda kwestia dostępu do specjalistów chociażby, bo myślę sobie, że w czasach, kiedy nawet dostęp do lekarza rodzinnego jest utrudnione, a specjalisty od z dotąd w ogóle są kwestie, na które trzeba czekać czasami latami w jaki jak wygląda dostęp do specjalistów od zdrowia psychicznego w te wygląda zbyt zbyt niewielu kropla w morzu potrzeb jest zdecydowanie zbyt niewielu i to jeszcze w jest dosyć często pojawiająca się kwestia podnoszona przez osoby różnorodne płciowo nawet dostęp do specjalisty niestety nie gwarantuje tego, że ten specjalista będzie zorientowany w zakresie trans płciowości czy też różnorodności płciowej także jeżeli popatrzymy na to jak rzeczywiście wygląda droga i osób różnorodnych płciowo leczenia to tak naprawdę istnieje taka lista, która gdzieś tam pocztą pantoflową uchodzi specjalistów powiedzmy takich, którzy się znają i do tych specjalistów można się bezpiecznie udać bezpiecznie w takim sensie, że nie trzeba będzie z perspektywy pacjenta edukować lekarzy czy terapeuty, o co chodzi w ogóle transpłciowości tylko można spokojnie się do niego udać na jedno 235 spotkań w zależności od potrzeb i i przejść czy też rozpocząć proces tranzycji, jeżeli oczywiście osoba sobie tego życzy natomiast oczywiście nie jest to sprawa łatwo nie jest to czasem sprawa tania, bo musimy też zdać sobie sprawę z tego że, że do tych specjalistów też trzeba dojechać, ponieważ najczęściej są osoby z dużych miast, czyli Kraków Warszawa Poznań, więc osoby z mniejszych miejscowości też muszą wygospodarować oczywiście środki na na dojazd no i oczywiście na wizytę, bo najczęściej mówimy o osobach, które po prostu przyjmują prywatnie, czyli kolejna sprawa, która zachodzi w czasie naszej rozmowy, czyli nie tylko rodzice bliscy nie tylko społeczeństwo, ale także specjaliści, którzy potrzebują tak i edukacji, a tak, żeby byli tak dobrze powiedzieć tak, żeby mogli pomagać może pacjentom, a jak najszerszej, a jak najszerszym spektrum pacjentów, a tak my teraz przymierzamy się do takiego projektu, który będziemy prowadzić właśnie udziałem specjalistów to znaczy chcemy zbadać na ile oni czują się kompetentni no ile oni czują się gotowi do do pracy z osobami trans płciowymi niebinarnych, bo oczywiście wiemy, że jest potrzeba takich szkoleń, że specjaliści często korzystają ze szkoleń na temat transpłciowości natomiast my chcemy sprawdzić dokładnie jak jak dobrze oni sobie jak dobrze oni się czują w tym temacie, jakie ewentualnie jeszcze zagadnienia byłyby potrzebne, żeby czuć się jeszcze lepiej, bo oczywiście 1 rzecz to jest duży, że specjalista będzie akceptujący będzie otwarty natomiast drugą rzeczą to jest to czy specjalista rzeczywiście ma sensowne narzędzia, których jest w stanie użyć do pracy taką osobą, więc tak to jest zdecydowanie kolejna działka, którą trzeba zagospodarować też jakoś zadbać o te osoby, które mają wszystkie potrzebne narzędzia, ale tego to ta 1 wisienka na torcie może być niewystarczająca, czyli np. właśnie brak informacji o tym chociażby jak pracować z osobą niebinarną płciowo no i potem po wszystkim, o czym pani mówi jest jeszcze batalia sądowa tak, bo potem, jeżeli ktoś chciałby zmienić płeć się w swoich dokumentach czyli, czyli poprzez sąd musi pozwać rodziców w pozwie ustalenie płci metrykalnych w akt to jest to jest chyba najcięższy kawałek chleba tak naprawdę, bo możemy sobie wyobrazić to też tak naprawdę z naszych badań wynika, że to jest taki element, na którym najrzadziej decydują się osoby, które przechodzą tranzycji je w znaczy ile leczenie hormonalne rzeczywiście tak dosyć często podejmują leczenie chirurgiczne też dosyć często podejmują o tyle ta batalia sądowa jest dosyć nieprzyjemna, bo możemy sobie wyobrazić jak czuje się osoba, której nawet rodzice są bardzo wspierający jak nasze czuje, kiedy musi na sali sądowej stanąć jako ta przeciwna strona oskarżająca swoich rodziców jeszcze oczywiście no ci rodzice też muszą muszą uczestniczyć w tej dosyć nieprzyjemnej sprawie, gdzie no to dziecko musi wyspowiadać z tego jak się czuło, jaki miał doświadczenia dorastając itd. tak dalej rzeczywiście jest to chyba najmniej przyjemne element i też pewnie z tego względu najrzadziej podejmowany przez osoby transpłciowe to jest wszystko niezwykle ciekawe, bo myślę, że warto też na chwilę wrócić do tego, o czym pani mówiła w na początku naszej rozmowy czyli, czyli ktoś zada pytanie właściwie poco to wszystko no może to spojrzeć z punktu widzenia ekonomicznego, a po to, że to nasz jako podatników kosztuje, bo jeżeli musimy wspierać każdą osobę, która potrzebuje pomocy no to wspieramy to z publicznych pieniędzy, czyli z naszych podatków no, więc jeżeli dziwić gdyby, że rozszerza trochę Spektor, jeżeli nie działamy jako społeczeństwo w celu ograniczenia chociażby wsiadania za kierownicę w stanie wskazującym na to będziemy musieli później opłacać konsekwencje takiego działania, jeżeli jesteśmy nietolerancyjni i z tego powodu różne osoby potrzebują wsparcia specjalistów np. zdrowia psychicznego no, toteż my jako społeczeństwo za to płacimy itd. tak dalej, więc ma to także wymiar ekonomiczny, ale też wymiar po prostu w ludzki, kto jest to, że mamy prawo do dobrostanu mamy wszyscy prawo do tego, aby czucie szczęśliwi, aby czuć się nie prześladowania by czuć się tacy sami, a jednocześnie różni no bo w tym w tej różnorodności jest jest bogactwo, a jest wartość tak jak najbardziej co jak spojrzymy na różne wskaźniki szczęśliwości narodu widzimy, że szczęśliwe narody są też te narody, które celebruje różnorodność akceptuje różnorodności korzystają z wszelkiego dobra kolektor król ta różnorodność daje tym społeczeństwo już i myślę, że też to jak traktujemy mniejszości, bo cały czas mówimy jak na to nie patrzeć w mniejszości też dużo mówi o tym, jakim jesteśmy społeczeństwem my też pamiętajmy, że akceptacja 1 grupy wiąże się z wzajemną akceptacją innej grupy, więc rzeczywiście tak to jest system naczyń połączonych myślę, że niemożna mówić o akceptacji różnorodności płciowej bez ujęcia tego w szerszym kontekście funkcjonowania całego społeczeństwa, jakie ona największe wyzwania, jeżeli chodzi chociażby o działalność specjalistów od zdrowia psychicznego, którzy mają kompetencje do tego, aby pomagać osobom z różnych lotniczy różnorodne płciowo to jest brak ekspertów czy też brak wykształcenia czy to jest brak finansowania środków Łoś ośrodków literatury, jeżeli chodzi o dostęp do literatury i edukacji to sprawa nie wygląda aż tak źle, dlatego że oczywiście być może z perspektywy osób polskojęzycznych to rzeczywiście to ten dostęp jest nieco ograniczony, ponieważ mamy zaledwie kilka kilkanaście takich sensownych podręczników natomiast już po angielsku można powiedzieć, że jest dostęp do bardzo szeroki literatury natomiast na pewno i potężnym ograniczeniem, którym obserwujemy to jest pierwsza bariera finansowa, ponieważ pamiętajmy, że wszystkie kroki tranzycji jednak osoba i pacjent klient musi sobie sfinansować sam to znaczy przyjmowany hormony najczęściej również korekty chirurgiczne następnie oczywiście te batalie sądowe to wszystko jest finansowane ze środków prywatnych pacjentów, a druga rzecz to jest myślę, że to jest też im rzecz, która nasuwa się często wszystkim specjalistom to rzeczywiście brak sensownych ośrodków to znaczy osoba, która przychodzi do psychiatry musi oczywiście ich przeczekać swoje jeżeli, gdzie to na do wizyty taką finansowaną z publicznych pieniędzy, jeżeli idzie na prywatną to też musi odczekać, ale może trochę krócej natomiast później następuje wycieczka od specjalisty do specjalisty, czyli od psychiatry psychologa od psychologa do endokrynologa itd. itd. więc tutaj też ten czas jest niesamowicie działający na niekorzyść, ponieważ no, jeżeli ktoś pracuje z osobą i różnorodnym uciął tu chciałbym w miarę możliwości regularnie się z nią spotykać, żeby sprawdzać jak wyglądają postępy to osoba sobie radzić w tym procesie tymczasem to osoba odbywa wycieczkę często trwającą kilka czy też kilkanaście miesięcy po różnych specjalistach także myślę, że największym marzeniem wszystkich osób, które wracają z trans płciowości czy też niewinnością płciową rzeczywiście 1 sensowny ośrodek tak jak chociażby klinika płci w Londynie, gdzie wszyscy specjaliści są w 1 miejscu i pacjent klient ma dostęp do nich w 1 lokalizacji to mam nadzieję, że może coś takiego się wydarzy chociaż, obserwując co się w naszym pięknym kraju dzieje to morze prawdopodobieństwo nie jest aż tak wysokie byśmy chcieli bardzo bardzo pani dziękuję za dzisiejszą rozmowę pani Karolina Koziara z katedry epidemiologii i badań populacyjnych Instytutu zdrowia publicznego na wydziale nauk o zdrowiu collegium medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego o opowiadała o różnorodności płciowej, ale też o potrzebie wspierania i też powodach, dla których osoby niż w Grodnie nasz przyszły osoby różnorodne płciowo czasami popadają w depresję także myślę Szanowni Państwo, że warto sięgnąć po, a tam literaturę czy też po do wzbogacić swoją wiedzę, albowiem nadszedł już najwyższy czas nad bardzo dziękuję i informację dziękuję mam nadzieję, że zachęciło państwo do sięgnięcia po literaturę z tak zdecydowanie bardzo dziękuję informacja Radia TOK FM już za kilka minut o godzinie dwudziestej trzeciej w dzisiejszym programie wspierała mnie Małgorzata Połczyńska nad jakością połączenia czuwał Maciej Gorczyński Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: INTERLUDA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Aż 60% taniej! Największa obniżka cen TOK FM Premium. Teraz podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 60% zniżką!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA