REKLAMA

Wiktor Zborowski czyta tekst Piotra Głuchowskiego "Hitler był o grafit od bomby atomowej"

Gościnnie: Mistrzowie Słowa Gazety Wyborczej
Data emisji:
2022-10-01 02:30
Prowadzący:
Czas trwania:
42:50 min.
Udostępnij:

W mroźne wigilijne przedpołudnie zaproszona para wybrała się, by zażyć świeżego powietrza (ona pieszo, on na nartach biegowych) i omówić list, który właśnie przyszedł z Niemiec. Była to najbardziej brzemienna w skutki świąteczna przechadzka w historii ludzkości - w 82. wydaniu podcastu "Mistrzowie Słowa" Wiktor Zborowski czyta tekst Piotra Głuchowskiego "Hitler był o grafit od bomby atomowej". Rozwiń »
Co tydzień w sobotę publikujemy dla klubowiczów "Wyborczej" jeden tekst czytany przez wybitne aktorki i wybitnych aktorów. Dołącz do Klubu "Wyborczej", kupując najwyższy, klubowy pakiet prenumeraty cyfrowej na Wyborcza.pl/prenumerata. Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry witam państwa mistrza słowa nazywam się już napięciach jestem wydawczyni podcastów gazety wyborczej mistrzowie słowa podcast, w którym mistrzowie sceny czytają Mistrzów pióra co tydzień w sobotę przedstawiamy nasze teksty czytane przez wybitne aktorki i wybitny aktor dziś tekst o tym do czego doprowadza rozpadu uranu na 2 lżejsze pierwiastki, czyli o początkach bomby atomowej przed państwem Wiktor Zborowski Hitler był grafit od bomby atomowej i Piotr Głuchowski w Rozwiń » grudniu 1938 roku zamożni Szwedzie w średnim wieku były jezuita Niklas Berlioz oraz jego żona katolicka pisarka zarazem pierwsza w kraju docent fizyki Eva von bar Berlioz zaprosili na Boże Narodzenie do swego wiejskiego domów kundel w dwójkę niemieckojęzycznych fizyków i goście pochodzili z Wiednia, który 8 miesięcy wcześniej stał się miastem trzeciej rzeszy i w rozumieniu obowiązujących od 3 lat ustaw norymberskich oboje byli Żydami w mroźne wigilijne przedpołudnie zaproszona para wybrała się by zażyć świeżego powietrza ona pierwszą on na nartach biegowych i omówić list, który właśnie przyszedł z Niemiec była to najbardziej brzemienne skutki świąteczna przechadzka w historii ludzkości przecież uran nie może się tak rozpaść spacerujący szusując po zamarzniętej rzece jest ta oraz pobliskim lesie byli dla siebie nawzajem siostrzeńcem i ciotką ona Eliza Meissner miała 60 lat jeszcze w Wiedniu przeszła na protestantyzm i przyjęła chrzest 1906 roku doktoryzował się jako druga kobieta w historii tamtejszego Uniwersytetu w po obronie chciała pracować w Paryżu Marii Skłodowskiej Curie, lecz nie została przez noblistkę przyjęta wyjechała, więc do Berlina, gdzie najpierw słuchała wykładów ojca mechaniki kwantowej maksa plamka, a później pracowała początkowo jako wolontariuszka w przerobionym z warsztatu stolarskiego laboratorium młodszego od niej rok Ottona chana, który w 1944 roku dostanie Nobla za rozszczepienie jądra atomowego po dojściu Hitlera do władzy jako niepodlegająca niemieckiej jurysdykcji obywatelka Austrii i mogła jeszcze przez 5 lat zachować stanowisko kierownika wydziału fizyki Instytutu cesarza Wilhelma w podberlińskim Gallem i kontynuować wspólnie z chanem badania nad następstwami neutrony owego bombardowania atomów uranu po anschlussie Austrii uciekła do Sztokholmu i stamtąd przyjechała na święta do Belgii ZUS-u siostrzeniec odtąd Ryś miał 34 lata po Wiedniu pracował w Hamburgu u innego przyszłego noblisty badacza protonów, a przy tym Żyda ze Śląskiego wzorował dziś Żory Ottona 14 po spaleniu Reichstagu i wywiezieniu ojca Rysia aż zagra Elizy do Dachau i syn schronił się najpierw w Londynie by dalej wyjechać do Kopenhagi, gdzie przez 5 lat pracował z twórcą współczesnej Atomistyki Żydem po matce z Nilsem borem w dokument Earth przyjechał zdani pociągiem wyładowanym po drodze na prom matem, który ciotka siostrzeniec chcieli mówić na spacerze i był list od chana, który informował swą wieloletnią współpracowniczkę Elizę, że przeprowadził doświadczenie będące powtórką wcześniejszego jak podówczas sądzono nieudanego eksperymentu serbskiego fizyka Pavle Savicia i Jeana Joliot Curie zięcia Marii Skłodowskiej Sawicz Curie bombardowali powolnym neutronami jądra uranowe w efekcie otrzymali ujmując rzecz w uproszczeniu jądra pierwiastka zachowującego się jak land tam albo bar najtęższe głowy ówczesnej fizyki miały już świadomość, że pod wpływem atakujących neutronów niektóre pierwiastki mogą się zamieniać w swych sąsiadów z tablicy Mendelejewa uran ma jednak liczbę atomową 92, a bar land pan odpowiednio 5657 tego rodzaju translokacji ja przeskoczenie 35 lub 36 miejsc w układzie okresowym pod wpływem zaabsorbowany go neutronów wydawała się niemożliwa w chwili Sawicz zupełnie się zaplątać-li orzekł od Hanny we wrześniu 1938 roku, gdy przeczytał eksperymencie na łamach pisma francuskiej Akademii nauk o kąt ową di, po czym postanowił powtórzyć doświadczenie do pomocy wziął Fryca tras mana Chemika Skrzypka samouka, który wcześniej publicznie odmówił przystąpienia do NSDAP za co został ukarany zakazem pracy w niemieckim przemyśle chemicznym w czasie, gdy Europą wstrząsa kryzys czechosłowacki w podberlińskim Pałacu ozdobionym kopułą plikiem hańbą i Stras Manhattanem bombardowali neutronami uran, otrzymując m.in. 3 nieznane dotąd izotopy radu tak przynajmniej sądzili wyniki eksperymentu opublikowali w listopadowym natur wizę szaf ten niemieckim odpowiedniku walczą o 19grudnia Chan napisał do swej byłej współpracowniczki, a teraz emigrantki Elizy i krótki list coś dziwnego dzieje się z zatrzymanymi izotopami radu na razie wspominam o tym tylko tobie krystalizacja frakcyjne nie wychodzi z stopy zachowują się jak bar może znasz jakieś fantastyczne wyjaśnienie rozumiemy przecież, że uran nie może się rozpaść na bar spróbuj myśleć jakąś inną możliwość na koniec życia ci z nośnego Bożego Narodzenia, gdy listonosz dostarczył koperty do domu brak newsów kundel Liza Meissner zaproponowała siostrzeńcowi wspólne wyjście na spacer, aby półgłówków choć, aby ziarnko piasku podskoczyło w było jest miejscem wyjątkowym założona około roku 801 Lipińska osada leży nad rozlewiskiem rzeki i z którego wyłania się pagórkowate wyspa fortecą króla, bo hossa strzegąca świecką norweskiej granicy warownia była 14× oblegana i za każdym razem wieś szła z dymem, a na cmentarzu przybywało krzyży 24grudnia 1938 było tu jednak zupełnie spokojnie z kominów pomalowanych w pastelowe barwy drewnianych domków unosiły się pionowe smugi dymu mieszkańcy przygotowywali wigilijne potrawy na wieczór to niemożliwe powtarzał sunący na nartach Frisch, gdy ledwo za nim nadążają ciotka Eliza opowiedziała o powtórzonym przez chana już teraz mana eksperymencie Curie Sawicza nikomu nigdy nie udało się oderwać od jądra żadnych fragmentów większych niż protony najwyżej jądra Helu atakujący jądro uranowe neutrony nie może go rozbić na 2 części i MON nie ma takiej siły jest też wykluczone, aby jądro BenQ to nie jest krucha Bryłka BOR uczył, że najbardziej przypomina kroplę no właśnie ciotka Meissner wydobyła z torebki papier ołówek usiedli oboje na Kamieniu zaczęli rysować Frisch tak będzie opisywał ponad 30 lat później Liza narysowała 2 kółka, pytając czy to może być coś w tym rodzaju zawsze miała kłopoty z wyobraźnią przestrzenną ja natomiast mam całkiem niezłą najwidoczniej wpadłem na ten sam pomysł, bo narysowałem półką silnie zgniecione w 2 punktach naprzeciw siebie, otrzymując coś, jakby hantle w kroplach cieczy zachowuje kształt dzięki napięciu powierzchniowe Emu, a jądro dzięki silnym oddziaływaniu atomowym odpychanie elektryczne protonów działa jednak przeciwnie im cięższy pierwiastek tym mocniej nie wiem, skąd wzięliśmy podczas spaceru wszystkie nasze liczby, ale sądzę, że musiałem już wtedy mieć jakieś pojęcie o energiach wiązania wyszło mi że, gdy liczba atomowa wynosi w przybliżeniu 100 napięcie powierzchniowe znika, a zatem uran 92 musi być bliski niestabilności sporządzone na Kamieniu Świst z torebki obliczenie uświadomiło dziś że, gdy uranu wyklują się 2 mniejsze jądra np. baru i kryptonu to muszą się one oddalać od siebie ogromną energią nie, czując mrozu oboje porach owa-li, że energia ta wyniesie około 200 000 000 elektronowoltów co oznacza, że siła z rozpadu 1 atomu uranu wystarczy, aby ziarnko piasku widocznie podskoczył, skąd taka moc Meissner policzyła mi w, jeżeli duże jądra uranu rozpadnie się na krypton bar to oba mniejsze jądra ważą w sumie mniej i niż jedno macierzysty, o ile o prawie 15 masy pojedynczego protonu wstaw my tę masę do równania Einsteina energia znaczy masa razy prędkość światła do kwadratu i otrzymujemy energię równą 2 sztuk milionom elektronowe woltów ostatnie słowa Frisch niemal wykrzyczał mała bomba i to wszystko Ozzy po świętach majętne wróciła do Sztokholmu siostrzeniec do Kopenhagi by jak potem zapisał przedstawić nasze spekulacje Borowi ledwo zaczęły mówić, więc uderzył ręką w czoło i krzyknął to wspaniałe tak właśnie musi być 13stycznia 1939 roku zachęcony Frisch rozpoczął w Instytucie Bora doświadczenie mające potwierdzić rozpadu uranu na 2 lżejsze pierwiastki i trzynastka okazała się dlań szczęśliwa o siódmej rano listonosz przyniósł telegram z Niemiec ojca zwolniono z dachu rodzina wyjeżdża do Sztokholmu, gdzie zamieszkają razem z ciotką Elizą eksperyment także się udało w jego trakcie do laboratorium wszedł amerykański biolog William Arnold, którego Fryś zapytał jak mikrobiolodzy nazywają proces, w którym bakteria dzieli się na 2 usłyszał rozszczepienie Binary firm i tak już zostało na zawsze numer natury wizę szaf ten z opisem doświadczenia Hana już teraz mana dotarł do Paryża małżonkowie, jeżeli kiedyś wiedzieli już co wymyśli Fryś Meissner z rozgoryczeniem stwierdzili, że wymknęło im się z rąk epokowe odkrycie, gdy obliczenia środki siostrzeńca dotarły do Roberta Oppenheimera Żyda i późniejszego ojca bomby atomowej ten opisał w liście do przyjaciela spodziewane konsekwencje odkrycia sprawa uranu jest nieprawdopodobnie wspaniała na ile sposobów rozpada się uran, a przede wszystkim ile neutronów jest uwalnianych w procesie rozszczepiania, a jeżeli dużą to nastąpi reakcja łańcuchowa co mogłoby z pewnością spowodować piekielny wybuch, gdy wszystkim dowiedział się goszcząca akurat w USA en Rico Fermin fizyk atomowy nagrodzony rok wcześniej Noblem za wykrycie silnego działania po wolnych neutronów wyjrzał przez okno na zasypanych śniegiem man Adam rzekł do kolegi i Georga uległ Bk mała bomba wielkości piłki i to wszystko zniknie i który najszybciej opanuje Ulam założyli Henri był sfrustrowany, lecz nie zamierzał załamywać rąk wraz z 2 współpracownikami przeprowadził stworzonym przez polską teściową Instytucie rajdowym i serię eksperymentów zakończonych publikacją na łamach Nature pt. liczba neutronów wyzwalanych podczas rozszczepiania jądra uranu tytułowa ilość wynosiła 3,5 upraszczając zaatakowane neutrony jądra uranowego izotopu 235 później przyjęła się dla tej substancji nazwa uran wzbogacony emituje średnio 3,5 neutronów, a cząstki te natychmiast rozbijają kolejne jądra łańcuch rozszczepienia będzie trwał i przerwie się dopiero po osiągnięciu granic materiału rozszczepialnego napisali w kwietniu 1939 roku 3 eksperymentatorzy Joliot Curie Hans von hal ban austriacki Żyd Lewko Warski naturalizowany Francuz syn polskiego przedsiębiorcy i ukraińskiej piosenkarki ich publikację z uwagą przeczytano w Niemczech młody fizyk z Hamburga Paul Hartwig, który wcześniej pracował pod Pixel chałupą wdałem, a od 2 lat był doradcą rezerwatem amant, czyli hitlerowskie agencji uzbrojenia napisał do ministerstwa wojny pozwalam sobie zwrócić uwagę na najnowsze osiągnięcia fizyki jądrowej, które umożliwiają otrzymanie środka wybuchowego o wiele rzędów wielkości potężniejszego od konwencjonalnych kraj, którego pierwszy zastosuje osiągnie przygniatającą przewagę nad innymi list odebrał Hans k Gajgał ten od licznika promieniowania aktywny nazista znany w ostatnich latach tropienia Żydów podległych ministerstwu instytucjach natychmiast zalecił rozpoczęcie i finansowanie szeroko zakrojonych prac, gdy biurokracja wyraziła zgodę kierownikiem zespołu o enigmatyczne nazwie rada rzeszy do spraw badań został fizyki doradca ministerstwa wojny Kurt Libner, a jego nadzorcą gen. Karl Becker z chowu, a na 16września 1939 obaj wezwali do Berlina od tona siana Waltera, bo tę konstruktora pierwszego niemieckiego cyklotron, czyli przyspieszacza cząstek elementarnych oraz wspomnianego Geigera zebrani omówili najnowszą pracę Bora z fizykę Review artykułu pt. mechanizm rozszczepienia jądrowego i ponieść artykuł żyli kiedyś kolegów na koniec zaś przygotowali wstępny plan działania w celu zapoczątkowania doświadczeń nad wykorzystaniem rozszczepienia zarysowaną program badań zakazano eksportu uranu zakontraktowano największą możliwą jego ilość w czeskim, a teraz już niemieckiej kopalni w jaki Movie hitlerowski program budowy bomby atomowej ruszył w ostatnich dniach września równo z kapitulacją Warszawy chodzi o to by Niemcy nas nie wysadzili inny Żyd w tej historii to Leon Schiller pochodzący z Węgier konstruktor wynalazca, któremu należało się kilka nagród Nobla, lecz nie dostał żadnej możliwość wywołania atomowej reakcji łańcuchowej przewidział i opatentował w roku 1933 i kilkanaście miesięcy po odkryciu neutronu 4 lata wcześniej wymyślą mikroskop elektronowy Nobla za to odbierze dopiero w 1986 roku Ernst Tusk, a rok później wynalazł cyklotron za co świecką nagrodę wydziału w 1939 roku u Ernest Lorenz Richard Roberts autor najsłynniejszej książki o bombie atomowej pisze, że nikt na świecie nie zdawał sobie sprawy tak jasno jak Szylar, gdy do, czego prowadzi rozszczepienia jądra węgierskiego już znał się osobiście z Herbertem Georgem USM, który w książce sens większy świat uwolniony opisał wojnę z użyciem bomb atomowych wymyślił prawdopodobnie mając na najsłynniejszym równanie Einsteina po lekturze Shiller postanowił utajnić swój patent z 1933 roku w związku z emigracją do Wielkiej Brytanii przekazał sekret w ręce królewskiej Admiralicji, gdzie urzędnicy wojskowi schowali go na dnie szafy tymczasem Leo w obawie przed zajęciem wysp przez Hitlera przeprowadził się do USA i postawił sobie za cel za alarmowanie w kwestii bomby samego prezydenta sporządził krótki tekst informujący czym grozi wyprzedzenie w tej dziedzinie Anglii i Ameryki przez hitlerowskie Niemcy, po czym zdobył podium podpis 60 letniego Einsteina osobą, która miała wręczyć memorandum Franklin owi Rooseveltowi był Aleksandr ZAK z Żyd z Litwy tajny radca dyrektora biura usług strategicznych instytucji wywiadowczej, z której wykluje się CIA za wchodząc do gabinetu Owalnego 11października 1939 roku zaczął od anegdoty o młodym amerykańskim wynalazcy i Robercie full tonie, który zaproponował Napoleonowi budowę flotylli statków bez żagli i by napaść na Anglię cesarz wyśmiał pomysł pierwszy pasażerski parowiec powstał, więc USA, o czym Roosevelt wiedział kas ZAKS wyjął pismo filar daje Einsteina a gdy streścił po swojemu prezydent zapytał krótką chodzi o to by Niemcy nas nie wysadzili dokładnie tak odparł równie zwięźle tajny radca Roosevelt od razu wezwał swego attaché generała gmina Paulsona zwrócił się do niego słowami, które potem przeszły do legendy ta to wymaga działania, a amerykański program budowy bomby atomowej ruszył 2 tygodnie po niemieckim nowym roku 1940 odtąd, iż zamieszkał w Anglii u innego emigranta z Niemiec również pochodzenia żydowskiego wielce bogatego domu 33 letniego Rudolfa Power SA ten studiował m.in. pod kierunkiem Fermiego ostatnio zainteresował się wynikami naukowca z Instytutu Curie i Francji sapera, któremu udało się obliczyć masę krytyczną, a więc potrzebną do samoistnego wybuchu naturalnego uranu wyszło 44 tony papieru z Rysiem policzyli to samo dla izotopów u 235, w który Rudolf potrafił wyodrębnić z pomocą tzw. rury klauzul SA już uzyskali zupełnie inny wynik jak potem zapisał to ku mojemu zdumieniu funkcji lub 20 Coma 45 do 0,9 kg uraz jest bardzo ciężki, więc taką masę ma już Bryłka wielkości piłeczki do golfa k będzie siła wybuchu 2 młodzi Żydzi szybko obliczyli temperatura równie wysoko jak we wnętrzu słońca ciśnienie większy niż w jądrze ziemi obaj z Willisem byliśmy wstrząśnięci zanotował Pavels po patrzyliśmy na siebie zrozumieliśmy, że konstrukcja bomby atomowej jest możliwa, choć oboje zostali wcześniej wykluczeni z prac nad radarem dla wojska byli obywatelami kraju, z którym wielka Brytania prowadziła wojnę uznali, że wyników nie będą publikować w piśmie naukowym, ale przekażą rządowi jego królewskiej Mości, a tzw. memorandum Frisch papierosa postawiło na nogi nie tylko przechowując wciąż patent filar da Admiralicji powołano tajny komitet, który miał definitywnie rozstrzygnąć czy bomba atomowa będzie wykonalna, a jeżeli to kiedy ruszył brytyjski program atomowy na marginesie obliczenia Ottona Rudolfa były błędne, ale nie tak jak Pera masa krytyczna dla czystego u 235 i wynosi 52 kilo w czerwcu 1940 roku niemiecki koncern Our zakontraktował niezależnie od zamówienia z jakim mowa w 60 ton tlenku uranu w przedsiębiorstwie Union zmienił w okupowanej Belgii Belgowie mieli uran w swojej kolonii komików do spowalniania neutronów wolne najlepiej wnikają w jądra atomowe zespół Kurta Libner potrzebował jeszcze zgodnie z ówczesną wiedzą grafitu lub ciężkiej wody, bo zwykła też spowalnia, ale absorbuje zbyt wiele wystrzeliwanych w kierunku uranu cząsteczek ciężką, w której zamiast wodoru łączy się z tlenem jego cięższy izotop Deuter produkowano w 1 tylko miejscu w Europie norweskiej górskich hydroelektrowni w mord 180 km na zachód od Oslo co również nie było problemem bowiem Norwegowie poddali się rzeszy 10czerwca czekając na sprowadzenie cennej cieczy fizyk eksperymentator przyszły noblista z Heidelbergu walce, bo tę przeprowadził na wszelki wypadek doświadczenie z konkurencyjnym grafitem, po czym wyeliminował tę substancję na długu prawdopodobnie użyta przez ponad metrowej średnicy bryła zawierała jakieś zanieczyszczenia, czego nie był świadom i pomiar, bo tego i zakończył niemieckie doświadczenia grafitowe pisze Road w książce jak powstała bomba atomowa później historycy zastanawiali się czy zdegradowany w 1933 roku za anty nazistowskie poglądy eksperymentator celowo nie fałszował wyników kluczowego pomiaru zdaniem Bruce nic na to nie wskazuje naukowcom rzeszy pozostało czekać na przesyłkę z Norwegii pierwsza partia ciężkiej wody 150l dotarła do laboratorium Wernera Heisenberga w Lipsku we wrześniu 1940 roku nagrodzony w 1932 roku Noblem za stworzenie zasad mechaniki kwantowej i fizyk przystąpił w październiku do budowy reaktora stosu atomowego na norweską wodę podczas konferencji naukowej w Kopenhadze pod koniec miesiąca pokazał szkic konstrukcji miejscowi Borowi ten być może przez PIR SA ostrzegł Brytyjczyków, że Niemcy robią postępy co jeszcze przyspieszyło prace w ramach programu nazwanego później projektem Manhattan 27października Roosevelt otrzymał na biurko sprawozdanie zawierające m.in. takie zdania bomba rozszczepieniu owa o najwyższej sile rażenia powstanie przez szybkie połączenie wystarczającej masy pierwiastka u 235 i masa z pewnością będzie większy od 2 kg im mniejsza od 100kg w przybliżoną siła rażenia równowartość 1800 ton trotylu na kg uranu liczącą się ilość bomb rozszczepieniu owych można zbudować w ciągu 3 lub 4 lat i ostatnie zdanie wydaje się, że troska o obronę naszego kraju wymaga pilnego rozwoju tego programu, gdyż w przeciwnym wypadku mogą wyprzedzić nas inni ci inni popadli tymczasem w kłopoty w grudniu 1941 roku Sowieci zatrzymali ich pod Moskwą tam pani rosyjska zapowiadała się długotrwale niemiecka gospodarka musiała przejść w tryb oszczędności ministerstwo wojny ograniczyło, więc program pracy nad ranem i przekazało jego prowadzenie resortowi szkolnictwa tym ostatnim kierował zapalony nazista, a przy tym naukowy i organizacyjny analfabeta SS Ober grupę Führer Bernard Rus na skutek powyższych posunięć niemiecki programu nowy czasowo pod upadł pisze ryczałt proc rada rzeszy do spraw badań miała tego świadomość dinner Becker współpracownicy postanowili potrząsnąć najwyższymi władzami zorganizowali konferencję posiedzenie informacyjne z datą 26lutego 1942 roku zaprosili Hermana Göringa Heinricha Himmlera Martina Bormanna feldmarszałka Wilhelma Keitela oraz najważniejszego gościa dysponującego największym budżetem ministra uzbrojenia Alberta Szpera ci jednak nie dotarli, bo sekretariat Obry grupę Führera usta źle wysłał zaproszenia i w efekcie szmer dowiedział się w okręgu uczonych pracujących nad bronią zdolną niszczyć całe miasta dopiero w kwietniu 1942 roku 6maja jak potem zapisze w pamiętniku omówił zagadnienie z Hitlerem zaproponowałby na czele rady postawić Göringa, zwiększając tym samym jej wagę tak się też wkrótce stało po rocznym boksowania w miejscu znalazły się wreszcie poważne pieniądze 2 000 000 Marek Hitler rozmawiał ze mną niekiedy o możliwościach bomby atomowej w zapisie minister Speer ta myśl przekraczała jednak wyraźnie jego zdolności poznawcze nie potrafi pojąć rewolucyjnego charakteru fizyki jądrowej w dodatku moje informacje o rozmowach z fizykami zniechęciły go do tej sprawy faktycznie bowiem gdy zapytałem prof. Heisenberga czy reakcji rozszczepiania można kontrolować, a nie udzielił jednoznacznej odpowiedzi Hitler nie był, więc zachwycony ewentualnością, że ziemia pod jego panowaniem mogłaby się zamienić w rozżarzone gwiazdę troska Führera planetę prze kierowała aktywności niemieckich fizyków w stronę, cytując Szpera i budowy stosów atomowych na ciężką wodę, które mogłyby posłużyć jako źródło energii dla silników okrętów podwodnych takim zastosowaniem raną niemieccy fizycy się wkrótce zajęli NATO przeznaczyli miliony od szperania alianci jednak nie spali transportu Rudy Jach umowę z Konga zniszczyć już nie mogli nocna ciężką wodę produkowaną przez Norsk Hydro Famur k zasadzili się jesienią 1942 roku operacje grał ZUS i dane SA 18października w ramach operacji raus Brytyjczycy zrzucili nad wioską Wukan 7 km od faworki 450 km od Konga w czwórkę komandosów zadaniem przygotowania lądowiska dla grupy uderzeniowej 19listopada ze Szkocji wystartowały 2 bombowce ciągnęły za sobą szybowce saperami, którzy mieli wysadzić hydroelektrownie fatalna pogoda sprawiła, że zamiast wylądować na zamarzniętym jeziorze już VAT na zachód od Famur k rozbili się w otaczających Norsk Hydro dzikich górach Harry Langer Wit da katastrofę przeżyło 14 ludzi, lecz Niemcy wszystkich wyłapali i jako szpiegów sabotażystów pozabijali bez śledztwa 16lutego 1943 roku londyńskie dowództwo operacji połączonych wdrożyło kolejną akcję gan Said i tym razem posłano 6 norweskich cichociemnych wylądowali na lodzie w jednej z zatok już z VAT z nartami prowiantem krótkofalówkę 18 kostkami wybuchowego plastiku po 1 na każdy elektrolit WizzAir, czyli zestaw do produkcji ciężkiej wody, przedzierając się przez góry kierunków Mork zgarnęli pierwszą czwórkę komandosów z operacji raus ledwo żywi skoczkowie 18października przesiedzieli w jaskiniach śniegach prawie 4 miesiące obejrzeli w tym czasie zakład zbudowaną na skalnej półce naturalną fortecę w stylu neoromańskim i towarzyszący jej postawiony później sześciopiętrowy blok chroniło z 1 strony wysokie urwiska z drugiej głęboki kanion wszystkie drogi dojazdowe zostały zaminowane na wiszący moście nad wodospadem stała przez całą dobę drużyna wartowników Wehrmachtu traf jednak chciał, że szefem komórki wywiadu sabotażu w londyńskim emigracyjnym naczelnym dowództwie wojsk norweskich i był fizyk Chemik uchodźca Life tron stad przed wojną projektant chcemy org dzięki niemu cichociemni wiedzieli, iż na poziomie twierdzy znajduje się nieużywana bocznica kolejowa, którą w początkach stulecia transportowano materiały maszyny do przyszłej elektrowni tej drogi Niemcy nie zaminowali teraz odziani w białe kombinezony skrywający brytyjskie mundury komandosi wdrapali się na skałę i podeszli wzdłuż szyn do fortecy reflektory, a ogrodzeniem były wyłączone, a wycie silnego wiatru zagłuszały wydawane przez nas hałasy zapisze po wojnie jeden z atakujących Knut chałkę Libby zatrzymaliśmy się by zjeść trochę czekolady i poczekać na zmianę posterunków i wszyscy byliśmy dobrze uzbrojeni na 10 ludzi mieliśmy 5 karabinów maszynowych każdy po pistolecie, a do tego może granaty ręczne zaatakowali po odczekaniu godziny, gdy czujność nowej Warty osłabła chałkę Wit przejęliśmy cienki żelazny łańcuch zagradzając drogę do jednego z najważniejszych celów wojskowych w Europie grupa ubezpieczająca, do której należałem rozbiegły się na wyznaczone pozycję grupa sabotażu owa ruszyła ku elektrolit 02 ludzie wciągali się do środka opisanym przez Leifa tron stada kanałem kablowym chałkę lig dalej po pewnym czasie, który wydawał mi się nieskończenie długi i usłyszałem niewielki wybuch czy po to, żeby stało się coś takiego zrobiliśmy ponad 1000 mil Niemcom drobny hałas też nie wydał istotny jeden z żołnierzy sprawdził drzwi fabryki stwierdził, że są zamknięte i odszedł akcja gan Side wypaliła przy zerowych stratach własnych elektrolizerów zniszczono bezpowrotnie pół tony ciężkiej wody spłynęło do kanału ściekowego w efekcie niemiecki program rozszczepienia uranu spóźnił się o rok do lutego 1944 elektrownia wyprodukowała co prawda kolejne 16 ton drogocenne cieczy, ale pozostawiony w Norwegii Hauke elit z 1 tylko wspólnikiem ładunkiem plastiku budzikiem roli zegara do prowizorycznej bomby i zatopili prom, którym ładunek był transportowany po jeziorze definicja w stronę bałtyckich cieśnin i dalej do rzeszy przerwanie produkcji ciężkiej wody w Norwegii było główną przyczyną, która spowodowała, że nie udało nam się zbudować krytycznego stosu atomowego przed kapitulacją stwierdził po wojnie w wywiadzie dla prasy Kurt Libner, gdy 23kwietnia 1945 roku szukająca śladów niemieckiego programu atomowego aliancka spec jedno latka, ale SOS, którą dowodził holenderski fizyk żydowskiego pochodzenia Samuel Gold Smith odkryła jaskinie pod świeckim miasteczkiem, a Galoch ukryci w niej naukowcy Libera wciąż czekali na transport wody mieli przygotowany atomowy stos głęboką szeroką na 2,5m studnie, a w niej aluminiowe cylindry obłożone grafitem jednak w tym cylindrze drugi z magnezu dopiero magnezu owym walcu ukryło się serce reaktora 78 aluminiowych drutów, na które w odstępie 14cm na leczono 664 i uran nowe kostki o masie 2 pół kilograma każda lider i jego ludzie liczyli na to że, gdy napełnią wewnętrzny cylinder ciężką wodą i neutrony emitowane w opuszczonej specjalnym szybem ampułki radu i berylu spowolnią na tyle by wniknąć w jądra uranu i wreszcie się rozpocznie niemiecka reakcja łańcuchowa nie mieli jednak ciężkiej wody, a poza tym, o czym gdyby nie wiedział, a Gold Smith już tak ich stos był 1,5 raza za mały Amerykanie zbudowali odpowiednio wielki i działający już 2grudnia 1942 Chicago zespołem kierował ferm i pierwsza bomba atomowa naukowcy z projektu Manhattan nazywali między sobą gadżetem wybuchła 16lipca 1945 roku na nowo Meksykańskiej pustyni w miejscu nazwanym przez jego hiszpańskich Odkrywców Horna del Puerto droga zmarłego Wiktor Zborowski tak dla państwa przeczytał tekst pt. Hitler był ograbić od bomby atomowej Piotra Głuchowskiego, który ukazał się w bieżącym numerze magazynu, ale historia polecamy się z kolejnym odcinkiem Mistrzów słowa już za tydzień zapraszamy też do słuchania naszych innych podcastów ósmej 10 Warszawy nadaje oraz strofy rozmowy dziękujemy, że są państwo z nami w klubie wyborczej do usłyszenia trzepie czeka Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: GOŚCINNIE: MISTRZOWIE SŁOWA GAZETY WYBORCZEJ

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Aż 60% taniej! Największa obniżka cen TOK FM Premium. Teraz podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 60% zniżką!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA