REKLAMA

NOBEL 2022: Najwyższy stopień literackiej konsekracji znaczy tyle, ile w naszym życiu znaczy literatura

Popołudnie Radia TOK FM
Data emisji:
2022-10-06 12:40
Prowadzący:
Czas trwania:
10:44 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
1244 Filipka kurz jest z nami jak słyszeli państwo w informacjach prof. Piotr Śliwiński kierownik zakładu poetyki krytyki literackiej Uniwersytetu imienia Adama Mickiewicza w Poznaniu dzień dobry panie profesorze dzień dobry panu dzień dobry państwu czwartek w tygodniu noblowskim na ten dzień, kiedy ogłasza się laureatkę albo laureata literackiej nagrody, o ile części laureata to zgłoszenie o godzinie trzynastej, a ja pana profesora nie będę pytał na razie nazwisko, które Rozwiń » może zostać wyczytane w Sztokholmie to sobie zostawimy na koniec, ale chciałbym zapytać, jakie kompetencje w 2022 roku ma 18 członków szwedzkiej Akademii decydować chyba najważniejszym, a na pewno wiążącym się z największym profitem dla pisarza wyróżnień literackich na świecie ktoś bardzo dobry bardzo trudne pytanie myślę, że te kompetencje są o takie same jak w latach poprzednich jak parędziesiąt lat temu przed stuleciem krótko mówiąc z 1 strony laureat tej nagrody wyłania się w rezultacie dosyć szerokich konsultacji z rozmaitymi środowiskami pisarskimi różnych krajach obejmujących różne języki sfery kulturowe to wiadomo, że pojawienie się tego nazwiska 1 nie jest przypadkowe, że wiąże się także pewną polityką Akademii szwedzkiej dążącą do tego, żeby wyróżniać różne postaci z różnych z różnych stron, a także reprezentujących różne gatunki, aczkolwiek uderzające jest to co usłyszeliśmy w wiadomościach, że zaledwie 16 kobiet otrzymało literacką nagrodę Nobla prawdę mówiąc nie uświadamiamy sobie za tak mało w ostatnich latach to się zmienia jest jest więcej laureatek, ale historia przemawia przemawia niestety głosem patriarcha patriarchalnego dominującego kryterium, które w takiego przekonania, że pańskie pisarstwo jest jest uniwersalny albo po prostu wyczerpuje znamiona wszystkiego co są istotne z drugiej strony mówiąc o tym że, że nie ma przypadku może powiedzieć to jest przypadek obok listy pisarzy, którzy tę nagrodę otrzymali istnieje lista znacznie dłuższa i wojskowym chyba ciekawsza Pisarek pisarzy, którzy tej nagrody nie otrzymali nie otrzymać nagrody Nobla mając istotny dorobek wielokrotnie będąc w kręgu zainteresowania Akademii lub nie będąc nawet to również jest coś co winniśmy pewne rozradowana cesarza to jest dalsze powinniśmy traktować z szacunkiem, dlatego że Nobel za chwilę poznamy pierwsze tak lub papieską, a papieża funkcji żeńskiej kogoś, kto da najbliższy okres kupnie przez najbliższy okres skupi naszą uwagę zwróciły się do księgarni żeby, żeby poszukać książek albo tłumaczy rzucą się do tłumaczenia książek dziś nie były dotąd przełożone na na Polski postaramy się od o tym porozmawiać nadrobić zaległości dać wyraz swojej frustracji lub status satysfakcji tak dalej tak dalej on pozostanie w encyklopediach to jest miara oczywiście nagrody Nobla nie ma takiej encyklopedii takiego słownika takiej biografii, które by ten zaszczyt mogła pominąć, ale z drugiej strony ta ten najwyższy stopień literackiej Konsek konsekwencji dostępności właśnie jest coś takiego nie powinien nam przesłaniać podstawowego faktu, że tyle jest ważna, a ta nagroda ile ważna jest w danej kulturze, ale także w naszym życiu literatura krótko mówiąc świetnie jeśli Nobel wzbudza kontrowersje mobilizuje do czytania sprowadza nas na powrót na dobrą ścieżkę pytania to jest doskonałe jeśli coś takiego się dzieje nie świetnie jest, kiedy nowel knebluje usta zamyka zamyka krytycyzm, kiedy zaczynamy odnosić się do do decyzji Akademii szwedzkiej z pewnego rodzaju nieomal religijny podziwem z religijną nieomal atencją atak czasami bywa to to to nie jest wcale takie rzadkie, kiedy oczywiście bardzo się z tego cieszę Olga Tokarczuk otrzymała nagrodę nagrodę dla części osób część Czytelników zaczęła traktować jak wyrocznia ona nie jest wyrocznią pisarstwo w ogóle nie jest od tego, żeby wyrokować pisarstwo jest od tego, żeby wzbudzić budzić nas to szaleństwo to pornograficzne państwo myślenia krytycznego myślenia tutaj robi aluzje do do wiersza Wisławy Szymborskiej innej innej noblistki Czesław Miłosz i tak jest istotne, żebyśmy zdawali sobie sprawę, że nowe to, a zdobyli tylko nadal Czesław Miłosz chwalił się za na Uniwersytecie Berkeley, gdzie przecież od lat pracował, gdzie był znaną postacią pośród oczywiście wielu innych znanych postaci, które pracowały na tej na tej uczelni, zanim otrzymał Nobla ponoć Blue został wyróżniony czerwonym dywanem jest świętem San Francisco i okolic tylko my stałych miejsc miejsce na na parkingu uniwersyteckich zdarzyły się kiedyś to nazwać te przechwałki ja nie jestem aż tak wielkim świata w tym zderzyły się kiedyś być na Uniwersytecie chicagowskim wówczas było ponad 200 lat temu jakiś naukowiec mówił z satysfakcją, ale małe rozbawienie, że otrzymali właśnie sześćdziesiątego trzeciego Nobla w historii tej uczelni dzisiaj mają ponad 100 krótko mówiąc te środowiska także te nacje, którym Nobel przytrafia się często traktują go zarazem z szacunkiem i pewną rezerwą w takich przestrzeniach jak nasza, gdzie noweli z pewnym sposobem zamykania do uwagi świata on nabiera nabiera niebywałego niebywałego oznaczania takiej rangi nie niesłychane, ale ma niesłychaną rangę powtarzam nie jest do wykreślenia nie można będą pisarza osiągnąć więcej, choć oczywiście można będąc pisarzem zaś napisać świetną książkę jest świetnie się zasługującą na coś więcej, a na pamięć nie tylko nagrody przez wielu wielu noblista nie pamiętamy nie czytamy chcą nam obojętnie jeśli przeczytamy czasami toi owo myślimy sobie cóż za matkę za co za co ta nagroda, więc my do nagrody podchodzę z podnieceniem i zarazem buduje sobie jakiś rodzaj dystansu, bez którego bez, którego przestajemy myśleć o literaturze zaczynamy myśleć o celebrze panie profesorze, ale nawet w tych pana wypowiedziach słychać jednak ekscytację i taka sytuacja wydaje mi się też jest trochę tworzone przez taką atmosferę, która towarzyszy temu na blogi i wydaje mi się, że ona może być trochę zabójcza dla werdyktu, jeżeli tak sobie myślę, bo patrzą sobie pewne rytuały zwyczaje sposób powoływania członków Akademii szwedzkiej członkowie zasiadają w Akademii dożywotnio numerowanych krzesłach w pięknych salach budynku giełdy dziewiętnastego wieku raz sporo raz do roku spotykają się z królem Szwecji czytają fragmenty swojej prozy czy ten blichtr i takie pewne zamknięcie dość hermetycznym gronie nie sprawia, że członkowie Akademii tracą kontakt z rzeczywistością być może nie są w stanie mimo tych konsultacji z różnymi środowiskami ocenić, kto tak naprawdę definiuje literatura, kto jest głosem, który wykracza dziś poza to co zapisane w książce ale w jaki sposób rezonuje ze światem ma rację oczywiście też podzielam tę tę bazę, która w, którą słyszę w pańskim głosie to 100% 100% słuszności tak się oczywiście mowy może wydarzyć to może być takie to może być tak mogą to być takie rządy starców, a ja sam nas mówię to sam nie, zaliczając już niestety domowych ani nawet ze średniego wieku w my zdaje sobie sprawę za nowe kryteria, a świeże spojrzenie prawdziwe zainteresowanie, gdy uwzględnienie tego, że w literaturę odbierać inaczej, ale też inaczej się oni dowiaduje różnych innych miejsc kiedyś uważaliśmy kiedyś po prostu nie było, a potem uważaliśmy za za wątpliwe to wszystko należy należy wziąć pod uwagę na to jest kwestia tradycji rzecz jasna te 120121 lat mogą być mogły być latami ciągłej modernizacji ciągłego uwspółcześniania, ale mogły też nastawić się na kontynuowanie pewnych form pewne pewne rytuały zwróćmy uwagę, że to oczekiwanie, żeby Nobel był Allen królewski nawet nadal przyznawane w Demokratycznej w kwestii jest bardzo silne, kiedy Daria FOT otrzymał nagrodę Nobla to było dość dawno to wzbudziło ta decyzja wzbudziła sensacji niesmak oto jak komin ktoś, kto uprawia gatunki niepoważne to jednak nie pochyla się troską nad światem, kto nie zadaje moralnych pytań miałby być laureatem został laureat laureatem byłem zachwycony Noblem dla Boba Dylana, ale wszyscy moi znajomi myślę z każdy ma takich znajomych podziela ten ten zachwyt mówiąc nie to jednak powinno być dla literatury, a set dla literatury przez przez duże el, więc jednak świat jest podzielony część oczekiwała tych numerowane krzesełko żywię do żywotności audiencję króla ani prowadzanie profesorze w takim razie mamy jeszcze minutę, więc trochę jak przedmeczem sportowym, jakie obstawia pan wynik albo kogo chciał pan usłyszeć za parę minut o jej nazwisko tak jakbym powiedział tak le nowel jest tylko 11 ogólna uwaga zaraz się wyspowiadać z tego z tego Nobel może być Noblem, który cieszy albo problem, który peszy, więc mnie ucieszyłaby nagroda dla Selma Salmana Rushdiego, a jej przestaliśmy się słyszy pan profesorem w tym kluczowym momencie nic będziemy musieli w takim razie kończyć odrobinę wcześniej niż zwykle bardzo państwu dziękuję za za ostatnią godzinę był z nami prof. Piotr Śliwiński kierownik zakładu poetyki krytyki literackiej Uniwersytetu imienia Adama Mickiewicza w Poznaniu program przygotowała Anna Piekutowska realizował Szymon waluta nazywam się Filip Kekusz za kilka chwil godzina trzynasta ogrom ogłoszenie laureata literackiej nagrody Nobla oczywiście informacje w radiu TOK FM po nich połączenie Jakub Janiszewski Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POPOŁUDNIE RADIA TOK FM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 40% zniżką!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA