REKLAMA

Jak rozmawiać z nastolatkami o ich przyszłości?

Jak z dzieckiem
Data emisji:
2022-10-23 12:40
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
16:24 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
jak z dzieckiem niedzielnym magazynie Radia TOK FM Przemysław Iwańczyk kłaniam się państwo z nami jest prof. Tomasz Grzyb Uniwersytet SWPS we Wrocławiu dzień dobry panie profesorze dzień dobry panu dzień dobry państwu w już na początku naszej rozmowy muszą wyrazić ubolewanie, że niestety nasza rozmowa potrwa około kwadransa, bo temat, który chcemy podjąć można rozciągnąć spokojnie na kilka godzin dyskusja, zbierając ekspertów z rozmaitych dziedzin właściwie urządzić Rozwiń » wielką debatę na temat tego, jaka przyszłość jest przed obecnymi nastolatkami w czasach tak bardzo niepewnych najlepiej Scheme zdaniem te czynniki zewnętrzne determinują ten okres nastoletni młodych ludzi teraz także tak będzie wyglądała przyszłość myślę, że łatwo sobie wyobrazić, przypominając sobie nasz własny szesnastoletni przecież każdy z nas pewnie pan pewnie nasi słuchacze także pamiętać, że ten okres powiedzmy od trzynastego do osiemnastego, a nawet później roku życia to był czas dużej niepewności to był czas pytań, które sobie człowiek stawiał i bardzo często absolutnego braku odpowiedzi takiej pustki w głowie, która na nam towarzyszyła bardzo pewnie wiedzieliśmy co robić, jaką drogę wybrać kim w życiu być czym się zajmować, jeżeli to wszystko dołożono jeszcze warunki zewnętrzne warunki zewnętrzne po raz pierwszy najprawdopodobniej w ciągu ostatnich na pewno dziesiątek lat być może nawet więcej wskazują na to, że dzisiejsi młodzi ludzie ci, którzy dzisiaj decydują o tym co będą robili w wieku dorosłym najprawdopodobniej będą mieli stopę życiową niższą od swoich rodziców, dlatego że wszelkie wskaźniki gospodarcze wszelkie makroekonomiczna czynniki właśnie na to wskazują na to możemy sobie wyobrazić, że ten stres to napięcie związane z właściwym wyborem no może być naprawdę bardzo bardzo poważna, kiedy popatrzymy na dzisiejszych młodych ludzi to naprawdę po nich widać czy chce pan przyjąć założenie albo inaczej powiedzieć nam, że powinniśmy przyjąć założenie, że lepiej już było trzeba szykować się na gorszy czas w jakim stopniu determinuje też wybory młodych ludzi to jak te wybory są oferowane przez dorosłych najczęściej rodziców każdy z nas jako rodziców sam jestem ojcem trójki dzieci, więc mam wrażenie, że wiem, o czym mówię chcę dla swoich dzieci jak najlepiej i kiedy myślimy o tym co może zapewnić sukces co możemy zapewnić spokój co może im zapewnić nie waham się użyć dużego słowa szczęście w życiu no to często myślimy także tych kwestiach materialnych tych kwestiach, które dadzą im poczucie bezpieczeństwa duże badanie międzynarodowe pokazują, że same pieniądze szczęścia nie dają, ale kolokwialnie rzecz ujmując trudno jest być szczęśliwym bez pewnej ich sumy, a zatem myślimy o tym co możemy podpowiedzieć naszym dzieciom co możemy co możemy zasugerować oczywiście czasami przesadzamy pamiętam taką wizytę w przedszkolu, kiedy moje dzieci jeszcze było przedszkolnej zaproszono mnie na coś w rodzaju spotkanie z ciekawym rodzicem muszą zresztą państwo się przyznać do tego, że była to jedna z moich największych porażek pedagogicznych i scenicznych, jakbym powiedział przedszkolaki są absolutnie okropne i niesłychanie wymagającą publicznością w każdym razie w trakcie tej wizyty w trakcie tego spotkania zapytałem te małe dzieci przyszłość zapytałem o to co chcą w życiu robić kim są obecne spodziewałem się że, że dzieci w przedszkolu odpowiedzą mi czy chcą być kosmonautą albo, że chcą być transferem Lwów albo podróżniczką albo możemy sobie tutaj wyobrazić są masa różnego rodzaju takich fantastycznych ról społecznych i zawodów, które można wykonywać, o których marzy jak człowiek kilka lat natomiast dzieci bardzo często mówiły chce znaleźć dobry zawód, żeby się szybko wzbogacić chcę mieć w życiu dużo pieniędzy chce być zamożnym człowiekiem chcę szybko pójść do pracy w nie bardzo do łosi odkryć w tych ich sformułowaniach właśnie takich marzeń marzeń o tym, żeby po prostu robić coś co człowiekowi przynosi satysfakcję, kiedy teraz myślimy, skąd się to może w tych małych dzieciakach brać to wyobrażam sobie, że no to my powinniśmy być bić się w piersi to my, czyli rodzice opiekunowie tych dzieci chyba zbyt często ładujemy do ich głów takie przekonanie, że to co przede wszystkim powinieneś powinnaś brać pod uwagę wtedy, kiedy decydujesz o swojej drodze życiowej to jest materialny wymiar to jest jej zdolność do przenoszenia ci odpowiednich odpowiednich wieniec podczas gdy w istocie no to co jest przede wszystkim źródłem satysfakcji szczęścia poczucia zadowolenia w życiu dorosłym to oczywiście jest to pewnego stopnia zabezpieczenie metodę bytu materialnego, ale w ogromnej większości to jednak poczucie satysfakcji z tego co się robi poczucie zadowolenia własnego dobrze stworzonego miejsca w życiu, w którym człowiek robi rzeczy, które mają po prostu sens, a niestety obawiam się znacząca część tych rad, które udzielamy naszym dzieciom raczej nie kieruje ich właśnie tę stronę czy nie należy sięgnąć dalej pan mówił o tym, że dzieci mają coraz mniej marzeń dotyczących tego co chcą robić w przyszłości, ale też wyobraźnię działa tak jak próba ta nasza, bo odwołam się tutaj do do pokolenia mojego Pańskiego pewnie też, ponieważ wszystko podane jest dosłownie nie ma literatury, po którą dzieci sięgałyby gdzieś próbują sobie wyobrazić pewne pewne rzeczy wszystko w środkach przekazu, zwłaszcza tych szybkich w kanałach stremowany to jest podane czarno białym pieniądz rządzi światem są też reguły, które gdzieś nie pozwalają przenieść się w świat, który jest krótko mówiąc trudny do opisania zgoda po części mogę zgodzić z taką argumentacją, ale z drugiej strony pewnie pan także zgodzi się, że coraz więcej różnego rodzaju użyję takiego nieszczęścia tego określenia masowych publika torach pojawia się historii ludzi, którzy jakoś z tego pędu wycofali tak tzw. cyfrowych nomadów albo ludzi, którzy wybrali w życiu coś innego oni też są jakąś formą w pokazanie pewnej perspektywy, czyli ludzi, którzy stwierdzają nie chcę brać udziału w tym wyścigu chce pracować mniej chce być szczęśliwą osobą, która realizuje to co w moim odczuciu przynosi mi zadowolenie poczucie sensu itd. tak dalej, więc zgadzam się z panem, że jest cała masa różnego rodzaju sygnałów wskazujących na taki by określić, żeby nie wejść w banał tak taki świat szybkiej nagrody świat, w którym właściwie wyciągnięcie ręki czy właściwie kciuka, który klika w jakiś ekran możesz mieć właściwie wszystko co co co może przynieść poczucie zadowolenia, ale jednocześnie mamy coraz więcej wzorców osób, które jednak się z tą jednak chcą się z tego prostego błędu i jakoś jakoś wyzwolić muszę powiedzieć, że dosłownie w tym tygodniu miał niezwykle interesującą rozmowę z pewną moją współpracownicą, która zajmuje się literaturą bron libero amerykańską rozmawialiśmy troszeczkę o o współczesnych trendach w literaturze ja muszę państwu przyznać do pewnej rzeczy, którą stosowałem wtedy, kiedy byłem jeszcze licealistą Otóż noszenie pod pachą gry w klasy Julio Cortazara było bardzo dobrym sposobem na podrywaniu takich inteligentnych dziewczyn, czyli trzymanie pod pachą już tomiku właśnie opowiadań właśnie tej tejże gry w klasy Cortazara było takim sposobem na budowanie swojego wizerunku jako takiego właśnie interesującego chłopaka jej, kiedy o tym powiedziałem to atak ze smutkiem pokiwała głową powiedział wiesz co teraz czytanie już nie jest sekcji muszę powiedzieć, że to jest jedno z najsmutniejszych rzeczy, która ostatnio spotkała, choć może ona nie jest na pierwszy rzut oka bardzo blisko związana z tematów które, które rozmawiamy to jednak się z nim wiąże, bo przecież czytanie to jest wyobrażenie sobie świata stwarzanie tego świata w oparciu o jakieś didaskalia, które potrzeby podsuwa nam autor książki może ta wyobraźnia wyobraźnia dotycząca własnej kariery własnej przyszłości własnej ścieżki rozwoju to jest to samo wyobraźnię, więc może jeśli nie czytamy to trudniej nam ścieżkę rozwoju zaplanować wrócę do tematu, który do przewija się przez dekady czy aby moment, w którym zdaje maturę jest dobrym na wybór swojej ścieżki życiowej tak jeśli chodzi o zawód, ale też spojrzenie na na świat, które determinowane jest przecież uczelnią, którą młodzi ludzie wybierają podobnie zresztą, kiedy dyskutowano czy wybór swojego zawodu w wieku lat 15 przy 8 klasowej szkole podstawowej, kiedy te zawodówki były bardzo popularne też dobrą dobrym momentem jak pan na to spogląda, kiedy pańskim zdaniem wchodzi się w taki wiek, gdzie w pełni świadomie wiesz co się chce robić w przyszłości może spróbuj odpowiedzieć szerzej to na to pytanie proszę zwrócić uwagę, że często myślimy o rozwoju jako o otwieraniu kolejnych możliwości to znaczy każdą kolejną rzeczą którą, której się uczyć, którą poznaje otwierają dzisiaj jakieś nowe drzwi, które możesz wejść, które możemy spenetrować jakaś nowa ścieżka, którą może podążyć jak zasugerował, żebyśmy na moment w punkcie rozwoju odrobinę inaczej rozwój może też być zamykaniem tych możliwości, że każdego dnia każdego miesiąca jakieś opcje się nam zamykają odpowiedzmy sobie, że mam jakieś zdolności muzyczne, ale któregoś dnia w czasie gry w piłkę łamie sobie kciuk albo wybiją sobie kciuk, który nie zrasta się już poprawnie i jakaś opcja jest już dla mnie zamknięta nigdy w życiu nie będę wybitnym pianistą, a zatem każda decyzja, którą podejmujemy wybór konkretnej szkoły podstawowej wybór konkretnego liceum profilu w tym liceum to jest jakieś zamykanie kolejnych możliwości, a zatem możemy też sobie wyobrazić wybór konkretnego kierunku studiów, którego dokonujemy w wieku 1819 to także jest pewne zawężenie dalszych dalszych możliwości, ale czy to jest rzecz, która determinuje nas i nasz rozwój w 100% myślę, że nie ogromna większość różnego rodzaju badań takich nazwijmy je Futura logiczne mi, które mają odpowiedzieć na pytanie, jaka będzie przyszłość, jaka będzie przyszłość na rynku pracy wskazuje, że najpopularniejsze zawody za lat 1520 to zawody, których dziś nie jesteśmy w stanie nazwać, których dziś nawet nie jesteśmy w stanie sensownie opisać, gdyby ktoś pana mnie zapytał 20 lat temu czy będzie zajmował się influencera to myślę, że nie bylibyśmy w stanie zdiagnozować tego kim taki człowiek miałby miałby być podobnie jest pewnie dziś nie jesteśmy w stanie przewidzieć, w którą stronę rozwinie się na świat kogo będziemy potrzebowali za 20, ale jesteśmy w stanie do pewnego stopnia przewidzieć jakich umiejętności to człowiek będzie potrzebował, jakie zdolności będzie musiał sobie mieć, żeby na tym zmieniającym się rynku pracy w sensowny sposób się poruszać i myślę, że takimi rzeczami będą zdolność do adaptacji zdolność uczenia się nowych rzeczy to jest np. bardzo poważne pytanie, które powiedzmy sobie teraz zadać my na każdym z etapu edukacji przygotowujemy naszych najpierw uczniów puści studentów do tego, żeby się potrafili uczyć nowych rzeczy muszę powiedzieć panu państwu, że niebywale zszokowała mnie pewna wiadomość, którą przekazała mi inna z kolei współpracownica, która napisała, że w ewaluację zajęć na studiach wyższych 1 ze studentek napisała, że to były kiepskie zajęcie, dlatego że prowadząca nie dostarczyła notatek do swoich wykładów, a zatem nie było kompletu informacji, które pozwoliłby tej studentce wykuć na blachę cały materiał dobrze zdać egzamin proszę zwrócić uwagę, że to co w absolutnej sprzeczności z pewnym z oczekiwanym od dzisiejszych młodych ludzi sposobem nażycie, czyli sposobem, który zakłada, że musimy się adoptować uczyć nowych rzeczy, że musimy być przygotowani na to, że w każdym etapie naszego życia może się tak zdarzyć będziemy musieli może nie tyle przekwalifikować, ale uczyć nowych rzeczy, które będziemy codziennie wykorzystywali w naszej pracy, a zatem może to jest pytanie, które byśmy sobie zadawać czy jesteśmy w stanie tak wspierać nasze dzieci, żeby chciało się uczyć niekoniecznie tego co jest zapisane w podręczniku, ale po prostu świata to zapytam pana jeszcze co pan sądzi o tzw. papier, które też w tej chwili rekomendowane jest w stosunku do młodych ludzi by zrobili sobie taką przerwę od wszystkiego w poszukiwaniu swojej życiowej drogi dotychczas termin ten znany był wśród ludzi dorosłych, którzy chcą odpocząć swojego zawodowego życia być może nie wiem ma być okazją do przebranżowienia się gapie rzeczywiście jest jest rzeczą, która od wielu lat była popularna, zwłaszcza w kulturze amerykańskiej często młodzi ludzie skończywszy chińską wyjeżdżali na szkodę Europy po to, żeby zobaczyć jak dziś można rzecz i to raczej ja jestem przekonany, że to jest bardzo dobry pomysł przy 1 wszakże założeniu, że osoba, która wyobraźmy sobie kończy szkołę średnią w Polsce i nie ma jeszcze stuprocentowej pewności dotyczącej tego co chciałaby w życiu robić z robi sobie roczną przerwę jedzie niech to będzie podróż dookoła świata z plecakami i biletem drugiej klasy kolejowym po to, żeby zobaczyć jak ludzie żyją w innych miejscach na świecie czy świat jest rzeczywiście taki unifikacja one i czy jest taką globalną wioską jak się wydaje i wszystko w porządku dopóki to osoba cały czas zachowuje jeszcze jakiś kontakt z systemem edukacji Szcze nie chodzi o to, żeby uczestniczyły w kursach zdalnych lub uzupełnienia myślę chodzi raczej o to, żeby nie doszło do sytuacji, w której osoba by zapomina już jak to jest uczyć takie usystematyzowanie sposób w tym momencie stwierdza właściwie to życie, które rozprowadza podoba mi się bardziej po co będę wracał po co będę wracała na studia myślę, że to jest ważne, żebyśmy pamiętali ten papier jest po coś, że on ma swój cel, ale najprawdopodobniej jego finałem powinien być powrót do systemu edukacji powrót człowieka, który dużo bogatszy doświadczenia powrót człowieka, który jest dużo bardziej obeznany ze światem obeznany z życiem nie tylko takiej formie, jakiej prowadzą jego koledzy koleżanki, którzy zostali zostali w tym miejscu, w którym byli, ale jednak ten powrót jest jest tutaj bardzo bardzo istotne w średniowieczu funkcjonowały takie pojęcia jak one drą Wandy to była taka wędrówka rzemieślnika, czyli ktoś, kto się już uczył przejmie częściowo tego co chciałby w życiu robić wyrusza na taki na taki właśnie one zresztą taką podróż po to, żeby zobaczyć, gdzie indziej po to, żeby nauczyć nowych technik o to, żeby nauczyć nowego sposobu wykonywania tych butów wyobraźmy sobie, że byłby to szewc, więc coś takiego rzeczywiście bardzo bardzo sensowne, ale tylko pod warunkiem, że mamy w głowie po co robimy, ale traktujemy tego jako po prostu rocznych wakacji dziękuję panu bardzo za rozmowę i w tym momencie ubolewam po raz drugi musi już kończyć prof. Tomasz także prezes Uniwersytetu SWPS we Wrocławiu był naszym gościem Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: JAK Z DZIECKIEM

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Więcej niż na antenie! Teraz TOK FM Premium 30% taniej: podcastowe produkcje oryginalne, Radio TOK FM bez reklam i podcasty z audycji. Nie zwlekaj, słuchaj wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA