REKLAMA

Czym jest dla nas patriotyzm?

Maciej Zakrocki przedstawia
Data emisji:
2022-11-16 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
53:16 min.
Udostępnij:

Większość Polaków uważa się za patriotów. Jak to się przekłada na nasz sposób myślenia i wybory życiowe? Czy ile Polaków, tyle "patriotyzmów"?

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór w środę 16listopada wydarzenia ostatniej doby zelektryzowały przede wszystkim nas Polaków, bo w końcu to na naszą ziemię spadła rakieta zginęło 2 naszych rodaków celowo używam określeń nieco górnolotnych, bo przy takiej okazji łatwo jest zagrać na uczuciach, które zwykle określane patriotycznymi na szczęście rządzący politycy opozycji komentatorzy wojskowi wykazali się dużą ostrożnością w opisie zdarzenia powściągliwością w ocenach dzięki czemu Rozwiń » nie doszło do groźnego w takich chwilach wzmożenia i choć oczywiście nie brałem pod uwagę tej koincydencji, planując temat dzisiejszego spotkania bardziej kojarzyłem ze świętem 11listopada to myślę, że tragedia przewodowa może być dodatkowym elementem w rozmowie o naszym patriotyzmie punktem wyjścia do i jest badanie, jakie przeprowadziła wirtualna Polska w związku ze 100 czwartą rocznicą odzyskania niepodległości na przełomie października listopada Czytelnicy serwisów wirtualnej Polski odpowiadali na szczegółowe pytania dotyczące ich odczuć związanych z naszym krajem okazuje się, że większość respondentów uważa się za patriotów z takim stwierdzeniem zgadza się łącznie 71 osób 71% oczywiście osób w tym zdecydowanymi patriotami jest 48% ankietowanych dumę z tego, że jest się Polakiem Polką odczuła 63% badanych w tym wariant zdecydowanie tak wskazało 49% osób z pytań z badań lub było znacznie więcej i tworzą one ciekawy obraz naszych patriotycznych postaw dla skoro w środę malujemy wspólnie portret Polaków to mamy do tej pracy kolejną paletę barw, a pomogą nam w tym malowaniu portretu Polaków pani prof. Barbara Pabian z Instytutu socjologii Uniwersytetu wrocławskiego i pan dr Leszek Gajos socjolog wyższej szkoły prawa administracji rzeszowskiej szkoły wyższej muszę przyznać, że bardzo ciekawi mnie wiarygodność takich badań, jakie zrobiła wirtualna Polska oczywiście wspomniana ankieta została przeprowadzona z zachowaniem standardów metodologicznych ciekawi mnie wiarygodność ankietowanych na bok to nawet anonimowo przez nasze do braku patriotyzmu ciekawi mnie też czy są jakieś obiektywne kryteria tegoż patriotyzmu, które każdy może sobie przystawić do siebie potem taki przykład na marszu niepodległości wielu przekonanych o swoim gorącym patriotyzmie co roku tak niesie flagę, która formalnie spełnia kryteriów flagi narodowej, bo poza biało-czerwonymi barwami jest na niej np. orzekł zgodnie z ustawą to nie jest Polska flaga, a machanie patriota są też tacy, którzy uważają, że hasła głównych organizatorów marszu także jest patriotyczne tylko nacjonalistyczne co dla patriotyzmu jest groźne jak zatem mierzyć oceniać mam nadzieję, że spędzę z państwem i Chin gości do północy ciekawy czas zapraszam Maciej Zakrocki przedstawia i są już z nami zapowiadani goście pani prof. Barbara Pabian Instytut socjologii Uniwersytetu wrocławskiego dobry wieczór do wyczucia dr Leszek Gajos socjolog wyższa szkoła prawa administracji rzeszowskiej szkoły wyższej dobry wieczór, który wg będzie miał dla wiecie państwo, zanim przejdziemy do tego badania, które zrobiła wirtualna Polska, gdzie na pewno jest trochę ciekawego materiału do analizy chciałem tylko zapytać państwa coś co mnie przyszło do głowy, kiedy sobie to właśnie to ten opis tego badania przeczytałem, że nie wiemy do końca jak sami odpowiadający na pytanie czy na pytania w ankiecie definiują pojęcia, których ta ankieta dotyczy no bo no, bo czym jest patriotyzm albo jak go definiować jak i przy co dużo mówić chyba w sensie skali mówi i masy tak czy czy w masie pewnie ludzie ludzie w różny sposób sobie definiują, bo znamy patriotów, którzy np. biorą udział w jakimś marszu znamy osoby, które też uważają się za patriotów, które uważają, że uczestnictwo w takim marszu jest patriotyczne to jak można zbadać patriotyzm co na to mówi socjolog pani prof. Barbara Pabian w tym badaniu oczywiście sanepid problemy metodologiczne wynikające z tego, o czym pan mówi, że tu to pojęcie jest niejasne, że badania opinii publicznej mają taki problem często, że z racji, jakby ich funkcji muszą krótką chwycić jakiś obraz przekonań ludzi upraszczają pewne rzeczy i to jest dobre pytanie jak jak ludzie rozumieją, więc lepiej z zadasz pytanie otwarte, żeby zobaczyć się to w ogóle słowo dziękuję aż dzięki badaniu widać że, że to pojęcie z ma on pozytywne konotacje w przeciwieństwie do nacjonalizmu, który plan negatywne obecnie i sądzisz, że tak stało się w pierwszej wojnie światowej jako pozytywne konotacje na to pytanie sondażu są często takie miałoby tzw. wyświęcony na mówią o sytuacji, kiedy ludzie muszą się zgodzić czymś co jest oczywiście czy pozytywna tak jak normy powszechnie akceptowane typu czy należy widzieć dzisiaj uważamy, że nie należy 90% z kim się zgadza tak samo 9 większość ludzi umrze patriotą, bo to jest dosyć oczywisty i zawsze kwestia tego typu, jaką informację takiego dla nich inny i można wykorzystać to jakieś alternatywne pomiary albo rozszerzyć listę pytań, czyli zastanowić nad tym, jaki powinien być wskaźnik pomiaru czegoś co jest patriotyzmem, ale wiadomo, że chodzi o takie badanie popularny, że ludzie jeszcze zapoznali oni jakiś naukowy, który czy samo życie głośny chóru i miejsce, bo tych badań oraz licznych badań CBOS-u wiemy, że pierwszy Polacy w rozumieniu patriotycznych symbolicznie, czyli najczęściej kojarzy się tu z kimś aktem rytualnym wywieszenie flag-li posiadanie godła tego typu rzeczy udział w takim marszu i znacznie mniej popularne są act pragmatyczny, czyli np. kupowanie polskich towaru już pracę na rzecz dobra o innych ludzi jakiś akcję charytatywną często, więc co się mówi o rozumieniu patriotyzmu przez Polaków jeśli nawet jest to pojęcie mgliste niejasny czy nie ostrych tu mówimy czy ludzi młodych szermierzy z różnymi rzeczami tutaj klony metodą prób błędów coś już wiemy na ten temat, czyli wiemy, że bardziej Polacy myślą o kategoriach identyfikacji narodowej symbolicznie niż pragmatyczni oczywiście można takie pytanie postawić to co mam się bardziej jako zbiorowości płacę wywieszanie flagi czy kupowanie polskich towarów czy jak się nasz patrioty są przykłada na rzeczywistość na zmianę rzeczywistości przez nasze działania, ale czy filmy trwają także dopytam tylko czy to właśnie tam na kurkowej w w rozumieniu pewnych pojęć czy to też nie jest trochę takie odfajkowanie bo, trzymając się tego przykładu, którym pani mówi, czyli wywieś flagę znaczy jestem patriotą, ale właściciel specjalnie to wiele nie kosztuje natomiast ja akurat też zwróciłem uwagę m.in. w tych marszach nie tylko zresztą w tym roku, że wielu patriotów idzie z flagą, która zgodnie z ustawą o barwach narodowych nie jest flagą, bo np. na biało czerwonych biało-czerwonej fladze, która jest flagą narodową bardzo częstym tak jakby chcieli być bardziej patriotyczni doklejony jest godło, czyli na fladze z właśnie dodatkowo godło, a to już punktów swojej formalnego czy prawnego nie jest polską flagą w więc, więc to też pokazuje właśnie, że pewne pewne taka ekspiacja różnych rzeczy jest właściwie można by powiedzieć zaprzeczeniem patriotyzmu ponad ten patriota nie wie że, że nie idzie z polską flagą myślę, że wypadałoby wrócić do Księżyca jest tego tego pierwotnego pana pytania po rzeczywiście z metodologii nauk społecznych pojawi się to pytanie na ile my badamy rzeczywistość czy ewentualnie weryfikujemy z góry jakieś tam założone narzędzie, bo w zależności od tego, że z 1 strony jak zadamy pytanie z drugiej strony, jakie jak z operacji analizujemy te pojęcia, jakie nadamy im desygnatów ty możemy uzyskać zupełnie różną rzeczywistość, a te odpowiedzi z teoretycznie do siebie zbliżone one mogą mieć właśnie zupełnie różne inne znaczenia i wydajny się akurat właśnie, że w tym przypadku operacjonalizacji ja przełożenie na język praktyki tego pojęcia patriotyzm jest niezwykle niezwykle trudne, a to wynika właśnie z tego, że jest to pojęcie, które w zależności od tego kto będzie próbował definiować będzie ono miało zupełnie różne konotacje załóżmy osoba o nastawieniu nacjonalizm, gdzie próbowała odstawiać to pojęcie zupełnie zupełnie inne wartość osoba o pewnym nastawieniu wolnościowym demokratycznym będzie próbowała zupełnie inaczej podchodzić do tego pojęcia co w konsekwencji powoduje, że pod tym samym pojęciem różne osoby z różnych sposób próbują go widzieć i dlatego te badania, o których mówimy tak naprawdę wypadałoby zrobić jakiś meta badania, które by spróbowały zweryfikować pewną spójność tych pojęć natomiast tu zgodzę się z panią profesor, że w przypadku litej polskiej specyfiki my raczej i traktujemy patriotyzm jako pewne pojęcie przemysłowi martyrologiczne w tym sensie, że jest to pojęcie, które jest związane z jakimiś tam zdarzeniami nadzwyczajnymi sytuacjami wyjątkowymi z tym, że leje się krew bardzo często tę krew próbuje się wartościować, że 1 przelana krew jest ważniejsza druga jest mniejsza natomiast myślę, że my współcześnie powinniśmy podchodzić do tego patriotyzmu takie bardziej pozytywistycznych sposób to znaczy właśnie z perspektywy konkretnych czynów i patriotyzm powinien być, z czym działaniem, które jest działaniem codziennym to obraz Rostowski mówił, że są wartości codzienne i odświętne natomiast my próbujemy właśnie do patriotyzmu podchodzić z perspektywy by święta ile nas, ale to trzecie marzy natomiast im się, że tak nie chciałem w takim razie odrzucić tylko jeszcze 1 wątek, bo i proszę wybaczyć leniem czy też nie my wpadamy w jakąś taką pułapkę na początku, bo jednak również i pan doktor przed chwilą mówił o tej polskiej specyfice trochę też mówił o tym pani profesor, ale to właśnie znowu wskazywało, że mamy jakiś taki narodowe podejście do tematu patriotyzmu czy to znaczy, że patriotyzm nie da się zdefiniować uniwersalnie tylko będzie patriotyzm Polski, gdzie patriotyzm nie wiem niemiecki brytyjski francuski i one mogą być różne, żeby zakończyć tylko to moje pytanie jest sam sam tutaj dorzucę coś co kiedyś zastanowiło pamiętam przy obchodach stulecia niepodległości no jak wiemy wiele innych państw wtedy albo powstało albo się narodziło albo przywrócono mu niepodległość między nimi pojawiła się Czechosłowacja pamiętam, że kiedy rozmawiałem na temat tego stulecia powstania Czechosłowacji 1 gość audycji zwrócił uwagę, że w Polsce odzyskanie niepodległości kojarzono z hasłem Bóg honor ojczyzna, a w Czechosłowacji Tomáš Masaryk mówił nie bać się nie kraść nie kłamać to było hasło budowy nowego państwa i wracam dopytania czy w takim razie Patriot z pojęciem uniwersalny przy Narodowym no wg mnie jest to jednak problem lokowany lokalnie, ale nie jest to tylko specyfika załóżmy związana z patriotyzmem, bo proszę popatrzeć mamy załóżmy 1 Universal listy licznych kościół, ale jednocześnie mówimy o polonizacji kultu religijnego mówimy o tym, że matka Boska załóż z Meksyku wygląda inaczej mówimy, że na Podhalu religijność objawia się zupełnie inaczej wydaje mi się właśnie się w tej sytuacji mamy do czynienia z podobnym podobnym problemem i trudno znaleźć te uniwersalne pojęcia, bo jeśli Patria jeśli ojczyzna, a ojczyzna nam zupełnie realizowane inne wartości automatycznie można mówić o pewnej lokalności patriotyzm, a z drugiej strony i wrócę tutaj do pani profesor przecież to słynne powiedzenie Dolce et decorum est pro Patria mori nie jest polskim powiedzeniem na często i się również już padło my sobie przypisujemy, że patriotyzm to polega na tym, żeby najlepiej umrzeć w obronie ojczyzny rozumiem pytanie do mnie czy Łukasz w ogóle w tym sensie wieże wielkiego ci co jest lokal ojczyzna jest uniwersalna w chcę ja czy Jan, który na pytanie jak stał jak mamy jakiś Krzystek pomiaru konstruują jakieś pytanie możemy po prostu najzwyczajniej w świecie porównać jak na pytania odpowiadają przedstawiciele różnych krajów państw narodów i wtedy porównać jakiś wzorzec patriotycznej, a inną sprawą jest takie ogólne rozważania czym jest zjawisko patriotyzmu, który bardzo często łączy się z rozważaniami czym ono powinno być tak przed chwilą pojawiłem się takie słowo dziś żony pana czym to powinno być już oczywiście inny rodzaj analizy może mieć naukowy bardziej taki społeczni i mieć akurat jeśli chodzi o misterium galę, którym takie badania mierzące gotowość ludzi to oddania życia walczyli za swoją ojczyznę Hej, Polacy ten wcale nie przodują w 47 Polaków, że 7% przepraszam Polaków Żur taką gotowość jeszcze mniej Niemcy są skłonni walczyć o 17% oraz wśród samych stopień prawie 60% tylko 62%, więc szynowe mają 74%, więc da się jakoś porównać i nawet jeśli nie mamy zastrzeżenia metodologiczne co do pomiaru no to z drugiej strony inny jakiś trend widać, więc myślę, że to jest jakby 1 ruch 1 i w ten sposób, żeby sobie poradzić z tym problemem, gdyż nie osłabiać patriotyzm z perspektywy ludzi, zadając różne pytania, które siebie jak jak taka wiązka wiążą z tym problemem zobaczyć co nie o tym myślą czym się kojarzy zawsze można jakiś informacji zebrać, żeby to porównać z złoże nie jest tak zaczęliśmy tak negatywnie o tych sondażach, ale z drugiej strony, ale dosyć ważne informacje mają, zwłaszcza dzisiaj bardzo dużo sondaży międzynarodowych, które muszą robione na próbach wielu krajów równolegle dają możliwość porównania tych samych postaw się okazuje, że jednak są są duże różnice tak Turcy są bardziej patriotycznie w sensie czy Finowie walki chronią w ręku niż Polacy może to miasto sobie przypuszczam, że tak by nie pomyśleli to wiadomo wszyscy o tym wiemy że w wyniku naszej historii, więc coś przykładano edukację, a również na politykę historyczną prowadzoną przez dziesiątki lat w okresie PRL-u, gdzie kształcił się taki model ujmowania i patriotyzmu nacjonalizm kim mamy co zrozumiałe, że taki to kraje, które były nie tylko ustawiła krzyż z krajem, który zniewolonym z problemami niepodległości, więc grupy krajów warto zawsze na to spojrzeć szerzej są takie kraje, które nie były niepodległy były eksploatowane przez inne kraje i w tych krajach stosunek do tożsamości zbiorowej z unijnych w związku z tą historią są kraje, które są peryferyjne tak Polskę do takich też należy i kraje, które są w centrum świata to one rządzą światem i z pewnością wpływa na to jak inaczej podchodzą do rozumu nad tożsamością zbiorową komiczny to też ważny tylko wydaje się właśnie, że wróciłbym do tego co pani profesor na początku właśnie powiedziała, bo pojawia się pytanie czy pojęcie patriotyzmu to jest pewna stała 3 jest to pojęcie, które ewoluuje i no jest to pytanie na ile w tym momencie i deklarowane na chęć udziału poświęcenia dla ojczyzny jestem zasadniczym wyznacznikiem patriotyzmu czy to co pani profesor powiedziała na początku być może ta współczesna wersja patriotyzmu to jest pewne konkretne działanie chociażby to, że kupując w Polskim sklepie prawda, bo można by powiedzieć w ten sposób, że dno dzięki tej sytuacji, jaką i w jakim jesteśmy jeśli Polska nie doświadczała wojen przez tak długim przez tak długi okres czasu to możemy powiedzieć, że to deklarowanie chęci oddania krwi za ojczyznę on jest tylko na poziomie w pewnym sensie deklaratywnym nie było możliwości zweryfikowania tego podejścia sposób od w sposób praktyczny no i całe szczęście, że nie było dlatego można by powiedzieć właśnie na ile zapytać na ile te pojęcia, które zostały w określonym czasie sformułowane bo, gdybyśmy żyli czasy Dmowskiego, gdybyśmy wzięli czasy, kiedy byliśmy w niewoli to pojęcie patriotyzmu ono było inaczej definiowane we współczesności ono jednak pewnie pewnie te wyznaczniki patriotyzmu one zdecydowanie się pewnie różnią, a ja cię obserwuje pan historię nie daje pani profesor tylko tylko krzywdzące, bo przywołał pan pan doktor historii, a czy to nie jest trochę tak jak na nią spojrzymy szczególnie sięgają dziewiętnastego wieku, kiedy w ogóle no fachowcy twierdzą, że wtedy można mówić w ogóle powstawaniu czegoś takiego jak naród to no właśnie wyjdzie, że tak naprawdę taki pragmatyzm decyduje o o patriotyzmie i nie chcę znowu dokuczać specjalnie, ale takim klasycznym przykładem, który się zawsze podaje w tym momencie to jest sprawa powstania styczniowego i decyzji cara uwłaszczeniu chłopów okazało się, że to im zupełnie wystarczyło wcale nie mieli jakiejś takiej szczególnej potrzeby, żeby walczyć o niepodległą co więcej można było spotkać przypadki już nawet w PRL-u znam taki opis pielgrzymki do Częstochowy, gdzie chłopi jeszcze czterdziestym szóstym trzydziestym siódmy roku dwudziestego wieku dziękowali carowi Zatorze nadał im ziemie czy to nie jest znowu właśnie na torze, że ludzie ten patriotyzm jednak trochę inaczej też definiują, kiedy są otwarcie pytani trochę inaczej postępują po prostu, traktując go w sposób bardziej pragmatyczny przepraszam pani profesor wkręciłem się, ale chciałem w tej historii nawiązań procentu pierwszego pytania pana pana Leszka no no nie ma nic stałego to chyba czym trzeba wszystkich jasne i i z punktu widzenia badań społecznych no to jest to recepcie prowadzi długofalowych badań badania, żeby zobaczyć jak trwałe są pewne sposoby rozumienia czy też jakiejś trwałej koncepcji znowu sięgnijmy do badań CBOS-u mam tutaj przeżyciem silnym badania pod rynkiem śmie np. czy oprócz tego, że tu dużo w tzw. wskaźników, czyli po prostu dużo przykładów, w których ludzie mogli się zgodzić nie zgodzić czy to im się kojarzy z patriotyzmem to jakaś metoda radzenia sobie w naukach społecznych z problemami tego typu, o których mówił, że się niejasne, że badamy to przez wiele różnych zmiennych, a potem sprawdzamy, jakie są bardzo no i czeka takie kryterium, którym mówiliśmy w gotowość do walki oddania życia za ojczyzną 2008 roku 90% było gotowych w 201688 i dwutysięcznych osiemnastym 88 to jest względnie stabilny to badania, które tutaj cytowałam panu padają jakieś inne wyniki są bardzo często się staże związane jest to przykład z techniką i doboru kluby z techniką po zbierania dolny wreszcie kontekstem zadawanie pytań tak, jeżeli rzecz, skąd wiedział, że będziemy rozmawiali o patriotyzmie dostał 30 tutaj podjęliśmy jego nastawienie do wydania jest inny niż wtedy, kiedy do tytoniu jest stanem mieszanym badaniu bicie różnych tematach się rozmawiać o 3 pomiary w przeciągu 10 lat tu nie jest jakąś strasznie silna tendencja ale, ale dziś jest jakość jeśli wejście do aresztu płacenie podatków jako pragmatycznym wskaźnik patriotyzmu w 2000 osób ósmy roku 682 szesnastym już więcej 10 pkt 78201873, a zatem jeszcze można jeździć no to są takie detale metodologiczny Roszko odpowiedzi skrajnych czy bliżej środka skali, bo to też są istotni, a więc czym z punktu widzenia takiego pojęcia, których w ogóle kreacją tak, bo kilku szkół właściwie się i nie tylko pojęcia ile w ogóle wiele pojęć jakiś abstrakcyjny czy złożonych i nie ma czegoś takiego chyba przecież chyba przecież jest aktem jest sprzeczne, ale i jak definicja wspólnie uznawana i jakiegokolwiek zjawiska tego ktoś definicję myślę ktoś się rozpowszechnia ludzie, o czym się skracają taką definicją, bo ono nie jest osadzona w żadnej pragmatycy, jeżeli mamy taki przy prosty przedmiot jakiś użytkowy, który mówi każdy może wyrobić sobie opinię niż zbudować jakąś definicję tu już inny przykład niż w przypadku 5 abstrakcyjnego, a przecież wiemy że, że nam, że czynności związane z czymś takim jak obchody rocznic wspólnoty narodowej zawsze towarzyszy właśnie coś takiego flagę godło hymn dlatego to się w tym ludziom kojarzy tak, ale ktoś mówi, że patriotyzm cytuję teraz fragment badań głosu polega na okazywanie szacunku godło flance Innovy Narodowemu i wszyscy się z tym zgadzają, bo jak już mogliby odpowiedzieć inaczej traktowały takie wskaźniki ile osób jest siano w Polsce dzień niż 89294 się to to są takie takie pewnik, których pomiar nawet ten specjalnie nie daje nam żadnych informacji możemy np. sprawdzić jak się różnicuje opinie współczesnych wszyscy się z nią zgadza oni, więc z punktu widzenia analizy pojęć abstrakcyjnych złożonych wydaje mi się, że najlepsza droga do rozwikłania jak to się zrozumiany nie jest zastosowanie odpowiedniej metodologii, bo nikt nie ma na to recepty nie może też nam narzucić fakt pojęcie patriotyczny z drugiej strony możemy studiować historię, o czym tutaj pan wspomniał, skąd w ogóle kiedyś to pojęcie pojawiło jakich kontekstach używane, o czym my mówimy przecież czymś takim jak zbiorowość pili makro zbiorowość naród tak jak społeczeństwo smak zbiorowość, która doświadczenia codzienne ludzi z czystą abstrakcją, bo mnie nie doświadczamy kontaktu innych innymi ludźmi z naszym sąsiadem członkiem naszej rodziny współpracownikiem jako doświadczenia z Polakiem tak 80 Kowalski Malinowski trzecia żona dziecko, więc w tym sensie jest to pewna, bo jak tu mówi się w historii nacjonalizm naród jest społecznością wymyślono tak w związku z tym patrioty też taką ideę, że należy i podaży pozytywnymi emocjami należy odczuwać mieni się z jakąś ogromną zbiorowością mieszkający w jakimś terytorium mówiącą np. tym samym językiem mającą podobne zwyczaje czy podobno pełno podobne wyznanie, ale tej zbiorowości naszych doświadczonych doświadczeniach codziennych nie ma, więc dlatego może właśnie mamy te substytuty doświadczenie przeżycia Narodowego w postaci różnych symboli no tak, że jak tutaj oddaję panu doktorowi z tych rzeczy to też jest właśnie taki rodzaj i mocny bardzo powierzchownych no ja już wspominałem na tej fladze, która nie jest flagą tak, ale też przywołuje często przykład, że tak na dobrą sprawę ci dumni Polacy, którzy w każdym badaniu będą potwierdzać, że są gorącymi patriotami nie znają wszystkich zwrotek hymnu słabi są z wiedzy nie z historii Polski geografii no, więc generalnie to jest takie strasznie naskórkowe takie, żeby nie wiem zademonstrować jakiś w jakiej społeczności czy to przy okazji meczu na stadionie czy czy marszu niepodległości no, więc właśnie zastanowią się do jakiego stopnia to jest to jest prawdziwe głębokie a do jakiego stopnia jest pewnego rodzaju poza i próbą czucia się dobrze jakiś społeczności, w której po prostu się funkcjonuje tak jeszcze dzieci co ja pojawiać pewien problem, który polega na tym, że to jest środek 2 dla socjologów, a mianowicie, że respondent, odpowiadając napytania on w pewnym sensie chce dobrze, a ci to co właśnie przed chwilą pan pan powiedział że, zadając określone pytania respondent myśli i jednocześnie chce trafić w ten pozytywny układ odniesienia, że taki taki jestem jak nakazuje pewna poprawność czy polityczna czy społeczna natomiast bo gdyby na te dane, które pani profesor przed chwilą pokazała, gdyby nałożyć np. co sądzą o daninie, jaką jest podatek urzędy skarbowe dzięki, którzy programowo się tym zajmują to pewnie ich obraz działań zachowań Polaka patrioty pewnie byłaby inna jeśli słuchacz to co mówią politycy, że luka w ściągalności VAT jest tak duża, że się w sprawie w głowie nie mieści dlatego można by powiedzieć, że w zależności od tego, który przy, jaki typ źródeł uwzględnimy to uzyskamy zupełnie inną inną rzeczywistość to co pan redaktor przed chwilą powiedział, że jednak w wielu przypadkach jesteśmy na poziomie deklaratywnym natomiast mamy pewną trudność, że z weryfikowaniem tego trzeba było jednak z wielu źródeł korzystać, żeby powiedzieć, jaka faktycznie ta rzeczywistość jest, jaki jest faktyczny tak patriotyzm, a nie ten deklarowany w do teraz powiedzmy po przywołam kilka danych z tego badania, które było punktem wyjścia do naszego dzisiejszego spotkania no bo jak tak się to czyta można właśnie potem mieć takie ogromnie dobre samopoczucie, bo większość respondentów uważa się za patriotów z takim stwierdzeniem zgadza się łącznie 71% osób w tym zdecydowanymi patriotami jest 48% ankietowanych dumę z tego, że jest się Polakiem lub Polką odczuwa 63% badanych w tym wariant zdecydowanie tak wybrało 49% łącznie 63% pytanych przebywając za granicą chętnie mówi o tym, że jest Polakiem lub Polką odpowiedź zdecydowanie tak udzieliło 45% respondentów i wreszcie najwięcej osób nie zgadza się stwierdzeniem tuje kompleksy wobec innych narodów Zachodu odpowiedzi przeczącej udzieliło łącznie 65% osób w tym 48% ankietowanych zdecydowanie nie zgadza się z tym zdaniem no i co no to może mieć bardzo dobre samopoczucie po tym, jak coś takiego czytamy Ars legis to mamy poczucie pewnego rodzaju dysonansu nie wiem ja oczywiście nie robiłem na ten temat żadnego badania pan odnosiłem wielokrotnie wrażenie, jakby bywając w różnych miejscach w różnej porze roku za granicą przy bardzo często Polacy wcale się chętnie przyznają, że są Polakami albo jeszcze do niedawna wręcz mówili były fajne miejsce na wakacjach Super naprawdę tam w ogóle nie ma Polaków to jak to właśnie bo, gdybyśmy to badanie pokazuje, że jednak to pojęcie patriotyzmu było definiowane w tych badaniach w taki tradycyjny sposób taki, który ileś tam dziesiąt lat temu został zdefiniowany natomiast, gdybyśmy spróbowali taki nowoczesny sposób podejść do patriotyzmu do ten patriotyzm, którym mówimy to on jest tak jak gdyby czasy nadzwyczajne wyjątkowe, że krew przelewanie itd. natomiast ma czas pokoju wydaje mi się, że są pewne inne oznaki tego Klatt patriotyzmu i przynajmniej dla mnie patriotą jest ta osoba, która przede wszystkim zupełnie dobrze jest funkcjonuje w rodzinie i dla niej rodzina jest tą wartością, dzięki której będzie w stanie się kontynuować naszą tradycję i przyszłość, gdy idzie dobrze funkcjonowała wspólnota sąsiedzka, czyli jestem dobrym sąsiadem jeśli ci daje daniny na czy uczciwie pracuje jeśli daje daniny na państwo, a w tych nadzwyczajnych sytuacjach jestem w stanie oddać przelać tę krew i wreszcie ostatnia kwestia to myślę, że jednak te kwestie związane z ekologii zmian one powinny być ważne i gdyby w ten sposób próbować podchodzić do patriotyzmu to jednak i pewnie to samo poczucie byłoby troszeczkę mniejsze takie uspakajające, bo jednak pewne niedostatki tutaj widzimy i patriotyzm jako wartość deklarowana odświętna on się ma zupełnie dobrze natomiast gdyby próbować inaczej podchodzić do tego pojęcia to trochę ta rzeczywistość jednak trochę śmierci do tylko jeszcze dopytam czy do dorzuca taki wątek, ale czy to też nie jest właśnie trochę także w momencie, kiedy właśnie okazuje, o czym mówił pan doktor, że z z tym ściąganiem podatków wcale nie jest tak dobrze jak mogłoby być to niektórzy powiedzą nie dla nie nie płacę albo unika albo kombinuje jak nie zapłacić podatku, dlatego że nie jestem patriotą, ale państwo, w którym mieszkam dobrze z tych podatków nie korzysta ja wcale potem nie otrzymuje usług publicznych adekwatnych do tego czy wiesz człowieku ile płacę co roku podatku i zaraz się znajdzie mówiąc nieładnie po polsku Exclusive, żeby powiedzieć no to nie jest tak, że ja nie jestem patriotą tylko po prostu to państwo nie zasługuje na to, żeby rzetelnie płacił podatki i co wtedy robimy z tym patriotyzmem pani prezes jak jednak różniła taki sposób mówienia normatywny, czyli jak się rozmawiamy o tym nadczynność czym powinien być nocy patriotyzm czy nacjonalizm jak powinniśmy ten kot wyraża a czego oczekujemy naszego społeczeństwa i to po prostu jest rodzaj dyskursu, w którym to rzeczywistość kształtujemy od sposobu ni z typowego dla nauki wyjaśnia podejście wyjaśniającego, kiedy zwracamy uwagę na to jak jak to zjawisko funkcjonuje jak wyjaśnić jakieś jego uwarunkowania, bo guz mieszanej dyskusji może prowadzić do takiego momentu już na poziomie analiz, więc może zacznę od tego pkt 2 jak się przyglądamy uwarunkowaniami com rozumienia patriotyzmu, czyli są różne badania, gdzie jest długa lista różnych czynności, które ludzie mają zdefiniować jako coś co definiuje patriotyzm patriota tak robi albo tak nie robi ludzie tak robią albo tak nie robią w swoim życiu codziennym no to widzimy pewne prawidłowości np. że osoby, które mając tzw. poglądy prawicowe części też definiują się jako nacjonaliści, rozstrzygając w dokumencie pozytywnie mają znacznie bardziej symboliczne rozumienie patriotyzmu niż, z czym zwolennicy innych partii lewicowych centrowych, czyli właśnie ci ludzie, którzy częściej się aktywizują w tych marszach krzyczą rozmaite hasła Polska dla Polaków mają bardziej im mniej pragmatycznie bardziej symboliczny rozumienie patriotyzmu i oni właśnie rzadziej skłonni kupować polskie towary czy pracować na rzecz dobra wspólnego czy wiście klasyczny wyjaśnienie socjologiczny takie, że ludzie niż nie mają środków materialnych są po prostu uboższy jest trudniej przejawiają zachowania, które tego wymagają, czyli np. być uczciwym oprócz w ten sposób, tak więc czyni złodzieja i stale orzeka wdzięcznych przestępstw jest uwarunkowane ekonomiści ci łatwo łatwo i rekomendować zasady zachowania komuś kogo te zasady nic nie kosztują, jeżeli wśród nacjonalistów, ale to nie jest do końca tak nie jest załóżmy, że tak było, którzy mają to symboliczny rozumienie patriotyzmu nie więcej ludzi ubogich to jest chyba nic ich interesie jest oczywiście kupować tańsze towary ani Polski ski jeśli one są droższe dlatego chodzi o to, żeby nie tylko rocznie realizować takie zachowania oceniających ludzi tylko, żeby zrozumieć ich tylko byłoby dokładnie odwrotnie, gdyby fizycznie inni ludzie, którzy mają mniejsze dochody tyle postawieni pod takim celem przy takim dylematem czy mam zapłacić mniej kupić produkt chiński czy więcej produkt Polski innymi słowy honor kosztuje czy wartości kosztują to nie jest bezkosztowe aktywność podobnie akceptacja dla migrantów nie niższa wśród tych kategorii ludzi którzy, które są gorzej wykształcony czy uboższy, bo najczęściej to oni płacą za przyjęcie migrantów, konkurując z nimi o pytanie miejsc pracy chodzi o to, żeby zrozumieć kontekst społeczny, jakim pewnie, gdzie funkcjonują, dlaczego oni mają takie postawy nie być tylko krytykować, bo jak powiedziałam, gdyby inni ludzie znaleźli się ich sytuacji do najprawdopodobniej postępowali tak samo kart więc, chociaż trochę pkt 1 czynnik to normatywne podejście do patriotyzmu jeślibyśmy tak rozumieli, że jesteśmy jakąś zbiorowością żyjemy na wyodrębnionym terytorium jaką, jaki jest państwo polskie udziela rozmaitych badań przecież to nie jest uniki sam z palca dziś, że jeżeli dobrze zarządzamy dotyczą i że w ogóle, jeżeli im pocimy co do tego tzw. wspólnego koszyka z tego możemy wszyscy korzystać to Tomasz różnych pozytywnych efektów długofalowych rozwój społeczny rozwój gospodarczy wspieranie pan ci, którzy są osoby są poszkodowanymi i to jest działanie, które przynosi pozytywne efekty, więc w tym sensie lepiej jest promować patriotyzm rozumiany pragmatycznie niż symbolicznie, ponieważ się przykład na korzyści wspólnoty, czyli jak mówiąc o rozwiązaniu normatywnym ja bym się kierowała też czy nie wiedzą z badań taki jest taki jest rozwiązanie lepszy rok oczywiście są też z korzyścią symbolicznych, ale on są trudne do fizycznego udowodnienia raczej stwarzają nam czy też mają tylko cały czas chodzi po klawiaturze niski a, że to jest bardzo patriotyczne kod, więc niekoniecznie chodzi i stwarzają pozytywne uczucie, które też są ważne tak taki w jej poczucie więzi z innymi Polakami, a tylko, że nie zawsze gwarantuje że, że potem przyjdzie jak przyjdzie co do czego krzyk ochrona to tym sąsiedni pomoże może tak może nie nie wiem, czego to dni samo samą deklarację symboli i raczej nie gwarantuje tego i nawet jeżeli zbiorowo ani indywidualne takie wniesienie flagi na ulgi w swoim mieście główne na swoim balkonie no to zbiorowa to jest uczestniczących w tym pochodzie to nie jest działanie symboliczne nie niekoniecznie się przekładać na jakiejś korzyści dla całej zbiorowości pan w naszym kraju akurat czy marsz się czyszczą czym często kończyło win działaniami restrykcyjnymi zniszczeniami dobrano nawet negatywne skutki tego tak, chociaż wiadomo oczywiście, dlaczego tak jest to jest instrument polityczny Panic to nic zorganizowany w określonym celu, a konkretem trochę burzy ducha winny być udo o tego, które pan redaktor postawił, że właśnie w tej sytuacji, kiedy unikamy podatku już próbujemy racjonalizować swoje uzasadnienie, że władza za konsumuje władza próbuje nas oszukiwać to właśnie ten Polski wymiar jest taki dość mocno kompensacyjnym kontestuje pewne pewne działania jak chciał przypomnieć pewną sytuację skok widać w Anglii i do pewnego momentu premier mówił, że najlepiej będzie jeśli ci nie będziemy z tym wiele robić i jak najwięcej osób zachoruje specjaliści, którzy próbowali wskazać jednak to nie jest rozwiązanie proszę popatrzeć to na Polski wzór nie byłoby to możliwe, żeby w ciągu 2 tygodni odwrócić świadomość 2 tygodniach nagle się okazuje, że precyzyjne działanie związane z lokowaniem covidu z przestrzeganiem, żeby jak najmniej osób było w stanie zarażonych i tu taki bardzo charakterystyczny mocny Legalis natomiast to co jest charakterystyczne dla Polski to właśnie, że w tych różnych uzasadnienia ach, w tych sytuacjach, które sum na pograniczu kombinatorstwa nie czynił to pojęcie pewnie jest uzasadnione jednak próbujemy jakiś tam sposób do oszukać sklep nie powinny z nie powinny być takie do oszukiwania my nie może tutaj się nie zgodzę hitem, bo właściwie jak wytłumaczymy ciążę to zachowanie też efektywnie warunku konto kombinowanie toną jeśli po prostu brak organizm z zasobów i brak organizacji czy brak instytucjonalnego zaplecza dziś wielu dziedzinach naszego życia to my Polacy radzimy sobie tzw. kombinowanie w sytuacji braku zasobów tak np. nadmiar pracy niedostatek sprzętu nie jak pana, ale z wielu wielu instytucji edukacyjnych ludzie pracują na prywatnym sprzęcie aktor jest też przykład rodzenia sobie sytuacji, kiedy instytucja nie jest niedofinansowana i nie kupuje narzędzi pracy nie ma oprogramowania ludzie sobie tak jeśli będą mówić jak radzą sobie kombinując to kombinowali ja bym po internetowa jako właściwie efekt zaradności aktywności rodzenia z tej trudnej sytuacji nie wiem więcej więcej winy był w tej sytuacji przykładała elity, ponieważ one są odpowiedzialne za organizację życia społecznego, jeżeli większość jest coś takiego jak i mądrość zbiorowa, która mu, które możemy potraktować jako pewną uśrednioną chcemy jakież to sytuacji czy uśrednioną stron optymalną strategię zachowania jakich warunkach większość ludzi i to są zwyczajni ludzie można by wiedzieć czy raczej są być uczciwi niż uczciwie jeśli tylko na to warunki pozwalają, tak więc my Polacy mamy o sobie negatywne zdanie i patrzymy na własne społeczeństwo na własną sytuację przez ciemne okulary widzimy szklankę do połowy pustą tak Polacy np. jest takie zabawne badanie syn komisji rządy, które polegało na na tymże, że rozrzucane w miejscach publicznych portfele z pieniędzmi bez pieniędzy sprawdzoną to było gdzieś w 40 krajach czy ludzie będą zwracać portfele, o ile razy pytam studentów robimy nawet małą, gdzie ty, na którym miejscu jest Polska w budowaniu portfeli oczu po studenci zazwyczaj jeszcze Polska najwyżej w połowie lub końca Polska były na piątym miejscu w czołówce jeśli jeszcze równo mniej tu ilość tu mieli tu od zwanych portfeli tu można było liczyć na trzecim miejscu, bo tą za kraje miały tę samą opozycję jesteśmy bardziej uczciwi niż o sobie myślimy my, ale zaletą papieru do patriotyzmu czy nacjonalizm to to z tu właściwie co jest zawsze jest współdzielone dane co nam dane w naszym społeczeństwie na ten temat mówią-li mamy masę przykładów tych rozmaitych szkół technicznych akcji ludzi, którzy jak to się mówi tak po prostu idą komuś pomagają właśnie bez żadnych zasobów bez żadnego zaplecza i często wykonują aktywności ponad miarę, więc może być można spojrzeć na no to naszą aktywność takiej pozytywnej strony, ale ale, żeby nie było tak, mimo że jeśli jednak wrzucę do znowu badani czy razem z osób, których okres, jaki rozkłady zróżnicowań podgrupach i chciałem zwrócić uwagę na czym na tę grupę, która w, którym wiemy, że to są nacjonaliści czy tam skrajni patrioci, że oni i Unii wyraźnie mają inny model na rozumienie patriotyzmu mniejsze to zwolennicy lewicy czy czy płacić centrowych przypomnę tylko, że w takich badaniach społecznych pytanie o to, jaką się bardziej głośni często jest taki syntetyczny pytaniem mierzącym światopogląd ludzie są konserwatywni liberalni znacznie przedziwne rzeczy było zadać kilkanaście pytań czy zamiast 1 pytania, na jaką partię usuniesz umorzeń jest doskonały pomiaru, lecz on krótki klip np. czeki pytanie przepraszam czy prawdziwy Polak powinien być katolikiem tu o osoby, które deklarują poparcie dla takiej organizacji jak nie przy przy Polskę czy one czy się identyfikuję mocniej z tymi środowiskami nacjonalistycznymi prawicowymi oni wyraźniej tak to pojmują niż cała reszta aktywów głowa osób w tej grupie się z tym zgodziła się do stosunku do 36% z tych ludzi, którzy silnie identyfikują z tymi środowiskami albo inny przykład Polacy co jest bardzo ważna kwestia wydaje się, że możemy porównać jeszcze, że po, że jest tzw. martyrologicznych koncepcję tożsamości narodowej to było tak mierzone z żoną pytanie, które brzmią następująco Polacy mają więcej tych wartościowych niż inne narody i właśnie te środowiska narodowe tzw. o wiele częściej się z tym zgadzam 60% w stosunku do czterdziestki z tej drugiej grupy podobnie jest taką koncepcję, że Polacy więcej wycierpieli niż inne narody Polacy Polacy mogą uczyć dumni którzy, mierząc ze swojej historii, bo postępowanie bardziej szlachetnie niż inne narody 87% w tej grupie tzw. nacjonalistyczny w stosunku do 70 też wpływ wśród pozostałych osób badanych i pokój jednak pokazuje to co dla socjologa oczywiście czekały zróżnicowanie koncepcji pod czeską w zależności od tego jaki w takim kręgu ideologicznym pozostaje ta czyli, odpowiadając na pana pierwsze panie różne rozumienia patriotyzmu też zależy od tego czy różne koncepcje patriotyzmu jakich grupach społecznych my się przybywa, który przysłania czy bardziej interna lisy no toby pana pytanie o ten poczucie wstydu najprawdopodobniej uda się wyjaśnić przy z poziomu identyfikacji z jakąś tożsamością i europejską czy ponadnarodową przede wszystkim z podróżami z zagranicy pociąg, którym nigdy nie jeździ z zagranicy nie ma tego problemu tak czy ktoś musi się w kontaktach społecznych chodzą do sklepu zmierzyć po prostu na realnie doświadczoną sytuację, że ktoś na niego patrzy tak jak chciał ukraść coś w tym sklepy albo Boże traktuję to dlaczego przyjął więcej oczek poglądy najprawdopodobniej na razie oczywiście spekuluje nie być wysokości potem, że tak różni tak można wyjaśnić by jak wiadomo są tożsamości odczuwam tworzymy dopiero jak się konfrontujemy innym to do niestety dużo wiążą dużo wątków już niestety nasz czas kończy, a właściwie skończył także bardzo przykro panie doktorze bowiem, że chciał pan, że coś dodać tylko może dodam no wracając do tego badania które, które stało się pretekstem do naszego spotkania do ostatniej wypowiedzi pani PSL na pytanie czy czujesz się wszystkim Polką Polakiem, a dopiero później Europejczykiem lub europejską no to 42% właśnie mówi tak najpierw czuje się po Polakiem, a potem Europejczykiem europejską 33% czuje się na równi z Polakami Europejczykami, a już znacznie mniej osób czuje się wyłącznie Polakami, ale to się pewnie na na inne spotkanie, bo to jest w ogóle ciekawe pytanie w jakim stopniu po 18 latach członkostwa w unii europejskiej można można mówić w ogóle czymś co jest nie jest europejską opinią publiczną, ale tak jak to już inny inny temat szkoda by że tak szybko czas leci, bo jeszcze chętnie bym państwu porozmawia, ale to po prostu moje zobowiązanie się wkrótce usłyszymy ponownie dzisiaj muszę bardzo ładnie podziękować była z nami pani prof. Barbara pawian Instytut socjologii Uniwersytetu wrocławskiego pan dr Leszek Gajos socjolog wyższa szkoła prawa administracji rzeszowskiej szkoły wyższej bardzo państwu dziękuję za spotkania dziękuję do widzenia to dobrej nocy podziękowania dla Małgorzaty Wólczyńskiej, która audycję wydawała Maciej Zakrocki usłyszymy jutro o tej samej pasie Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: MACIEJ ZAKROCKI PRZEDSTAWIA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Więcej niż na antenie! Teraz TOK FM Premium 30% taniej: podcastowe produkcje oryginalne, Radio TOK FM bez reklam i podcasty z audycji. Nie zwlekaj i słuchaj wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA