REKLAMA

Czy da się uciec od swojego pochodzenia? ''Bliscy'' Annie Ernaux

Kultura Osobista
Data emisji:
2022-11-18 11:40
Audycja:
Czas trwania:
13:42 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dzień dobry przed mikrofonem Marta Perchuć-Burzyńska w polskich księgarniach od kilku dni są już bliscy zbiór 3 autobiograficznych opowiadań tegorocznej laureatki literackiego Nobla ani techno bliscy to zebrane w 1 tomie opowiadania miejsce pewna kobieta i druga córka miejsca ukazało się w Polsce pod koniec lat osiemdziesiątych nakładem państwowego Instytutu wydawniczego w tej chwili wraca w nowym przekładzie Agaty Kozak razem z nieznanymi dotąd polskiemu czytelnikowi Rozwiń » opowiadaniami o rodzinie o najbliższych ojcu matce i o przedwcześnie zmarłej siostrze autorki moją państwa gościnią jest dzisiaj Justyna Sobolewska krytyczka literacka publicystka tygodnika polityka Witaj serdecznie dzień dobry po lekturze lat, które ukazały się w Polsce całkiem niedawno w przekładzie Magdaleny Budziński Krzysztofa Jarosza myślałem sobie ich wielki w miejsce niedosyt tej prozy jak bardzo chciałabym więcej tej autobiograficznej opowieści snute przez francuską pisarkę doświadczyć jako Czytelniczka no na szczęście okazali się bliscy znowu przyszedł zachwyt w jaki sposób tylko włącznie nazwijmy to eksplorują własne życie życie swoich bliskich swoje i nie swoje braki i nadmiar można stworzyć tak niezwykłą opowieść tak teraz możemy obserwować dzięki tej wczesnej prozie ani Arno jak ona dochodzi do tej swojej formy, bo właśnie to nie jest zupełnie typowa autobiograficzną powieść już miejsce jest nietypowe, bo to jest zapowiedź właściwie niezwykle chłodna, jakby pozbawiona emocji opowieść wokół pogrzebu ojca powrotu do swojej miejscowości zaczyna się ta krótka proza w ogóle napisała krótkie prozy zaczyna się od egzaminu na nauczycielkę, bo to jest opowieść nie tyle ojcu co ojcu również, ale też o awansie o zdradzie motto tej opowieści to jest właśnie cytat z Żaneta o tym o zdradzanie, ponieważ ona zdradziła swoją klasę poszła wyżej i ten powrót jest były dla niej zawsze właśnie takim sprawdzaniem tej tej przyszłości ty ciekawe, że ta książka w ogóle nie zrobiła nie zaistniała u nas osiemdziesiątym dziewiątym roku, kiedy ukazała, ponieważ jak zupełnie jesteśmy inną rzeczywistością czy w PRL-u podziały klasowe były kompletnie inna nie było tej właśnie klasa robotnicza burżuazja to jest jakby to przejście, które w, którego dokonała Arno, które było tak bolesna i którym później pisali właśnie rybą i Edward Luis okazało się że, że to jest po prostu coś niezwykle ważnego tamten gest spojrzenia w tym zrozumienia tej przyszłości też pokazania jak i jaką pogardą te wyższe kasa właśnie odczuwa wobec klasy Robotniczej, bo to dochodzi, że to jest ten przedział jest zbyt daleki jak jesteś opowieść o wstydzie o wstydzie o wstydzie właśnie wstydzie też związane z pochodzeniem robotniczym wstydzie, który zbiera bardzo ciekawe zepsutymi zębami przez picie cydru, kiedy ona idzie do dentysty to właśnie oni pyta czy bolący ząb, kiedy pani pije cydr to czy ten zepsuty ząb boli panią właśnie oni mieli wszyscy zepsute zęby przez CBA ani rodzice ona o tym cisza nie tak mnożą się pytania po tej lekturze po lekturze bliskich to pierwsze które, że daje sobie sama autorka jest to trochę już mówiła, czyli czy możliwe jest ucieczka od tego czym wzrasta liczmy, ale dziś wydaje, że nie chodzi tylko wyłącznie samo pochodzenie co jest tematem rozważań oczywiście na temat ojca matki samej, ale też pamięć i niepamięć, w której żyliśmy, która stworzyła, które jak się okazuje podlega weryfikacji tak, bo wszystkie książki powstają dużo później po tych wydarzeniach, które opisuje wiele lat ojciec zmarłej 1007. roku na osiemdziesiątym czwartym pisze miejsca wraca do tej przeszłości to jest tak jak mówisz pamięć i odzyskiwania języka, bo ona właśnie dokonuje tego tej eksploracji przyszłości po to, żeby zyskać nowy język ona nie znajduje tego języka w tej swojej wyszkolone i uniwersyteckiej rzeczywistości ona sięga tam stąd bierze właściwe jesteśmy trochę laboratorium, kiedy czytamy te 3 książki, bo widzimy jak ona znajduje ten język ona potrzebuje jednak z autorek tekstu właśnie w nim lekarza napisał bardzo ładną rzecz, że to trochę jak tamten wstyd dla niej jak Magdalenka przenosi ją w przeszłość i ona zyskuje dzięki temu język, który może opisać rzeczywistość swojego dzieciństwa relacje z matką ta druga opowieść pewna kobieta jest już, jakby bardziej emocjonalna można powiedzieć, że jakby innym inaczej pisana ale, toteż taka relacja niemożliwą właściwie relacja bliskości i oddalenia tak, ale wspomniałbym jeszcze i powiedział więcej o tej pamięci po bo opisywani przez Erne zarówno ojciec matka jak jakiś siostra wcale nie pamięci się wyłaniają oni często tak jak napisze w miejscu zapomnianą rzeczywistość jego kondycji pisze ojcu znajdowałam w anonimowych osobach spotykanych w dowolnych miejscach świadomie noszących w sobie oznaki siły lub upokorzenia prawda na odtwarzanie dziś w swoim pisaniu też stwarza stwarzają układa sobie nową pamięć bliskich prawda tak nie tylko bliskich, bo to jest właśnie willi eksperyment ona chce opisać coś szerszego dla niej jednak ojciec i dlatego być może stąd bierze to oddalenie taki chłód, który jest w tym opowiadaniu jest przedstawicielem pewnej no właśnie klasy, a ona chce zobaczyć przez niego innych ludzi tak samo przez matkę chcę zobaczyć i przez swoje dzieciństwo i przez sposób wychowywania np. gdzie po twarzy typowa typowy, jakby zamiennik klapsa we France Francuz leży w społeczeństwie ona to pokazuje coś właśnie matka wymierza zabrzmiał przytula nabycie takiej właśnie takie zachowanie, ale też właśnie typowe właśnie typowe dla tego sposobu wychowywania jednocześnie dodaje, że matka przekraczała, ponieważ matka popierała jej awans była za tym, żeby ona się właśnie uczyła, żeby wyszła z tej klasy, ale jednocześnie ona cały czas chcę zobaczyć coś szerszego się najmniej taka socjologiczne spojrzenie jest to trzecie opowiadanie, które bardzo ciekawą formę z list do zmarłej siostry on został napisany to było ono nigdy nie wykonywała zamówienie, ale to akurat był jakiś zamówienie literackie na nie napisane nigdy list, który chciał napisać i ona właśnie wybrała formę tego listu to zresztą taka tajemnicza bardzo literacka historia, ponieważ ona nie wiedziała o 1000 dowiedziała się dopiero kiedy miał 10 lat, ale już od wczesnego dzieciństwa żyła w poczuciu, że była jakaś dziewczynka taki, że ona jest trochę zamiast, że on jest zamiast, więc bardzo literackie to jakby historia właśnie sobowtóra czy czy kogoś, kto jest zamiast i dziewczynka rzeczywiście była ta dziewczynka grzecznie sza ta dziewczynka była tą dobrą ona weszła w rolę tej złej grzecznej, która przekracza granicę i tym przekraczaniem granic jest właśnie literatura, bo ten chaos wszystkie te historie są też historię o tym w literaturze o tym żona musi pisać w wspomniany przez siebie Eduardo i znany francuski pisarz autor m.in. historii przemocy i koniec z Eddiem jej pewien sposób literacki wychowanek chyba możemy tak powiedzieć prawda podobnie jak gdzie rybą pisze o Arno tak dokonała niezwykle ważnej rewolucji formalnej w literaturze z dala od metafor ładnych zdań wyrazistych bohaterów nie próbowała wpisać się w ustalone ramy literatury ani tego co uznawane za piękne zdefiniowała się sama, bo rzeczywiście była w tym pisaniu osobie wyjątkowa w tamtym czasie i z pewnością otworzyła pewne drzwi i myślę, że nie tylko w literaturze francuskiej tak ona nazwa płaski pisanie właśnie pozbawione ozdobników metafora na to wszystko chciał wyczyścić po to, jej było odzyskiwanie języka one trochę chciała pisać tak, żeby rodzice zrozumieli tylko tak jak pisała listy do nich właśnie używa tutaj tego porównania, więc wyczyścić komunikaty coś takiego stworzyła najdoskonalszą formą formaty bez osobowej racji mamy w latach, kiedy ona, ale lata są właśnie, o ile późniejsze 2008 rok jest tutaj właśnie znajduje swój ten swój język wyczyszczony później lata zostały nazwane właśnie ten nowy gatunek jest auto socjal biografia i już w pracach teoretycznych pojawia się właśnie takie określenie na nowy gatunek literacki, ale tutaj jest właśnie to spłaszczenie ten ten takie wyczyszczenie Night jest bardzo ciekawe i rzeczywiście nie dotyczy to tylko literatury francuskiej zresztą też bardzo ciekawe, kiedy prześledzi, jaką ona miała pozycję ona wcale nie była jakąś niezwykle notowaną pisarką we Francji niektóre książki były przemilczane niektóre wywoływały oburzenie to nie jest tak, że to jest autorka z pierwszych stron gazet nie miała nigdy takiej pozycji Aquael jak np. no tak rzeczywiście była typowana do tego nabrał już od kilku lat, chociaż sama mówi, że ta informacja o nagrodzie Nobla została ją w kuchni przypadkowo słuchała Radia znacznie przypadkowe, bo chciał dowiedzieć tego Nobla dostanie tak każe to pisanie jest niezwykle w pewnym sensie właśnie nowatorskie, ale też odważne, bo ona uznaje po pierwsze, właśnie znajduje swoją formę, a po drugie, ona uważa, że wszystko można zapisać wszystko trzeba zapisać każde doświadczenie dlatego każda książka właśnie przynosi coś książka właśnie o gwałcie, którego była ofiarą w jako osiemnastolatka książka o aborcji to są takie rzeczy, które ona właśnie pisze dlatego, żeby wywołać sensację, a napisy dlatego, że to jest to jest literatura przerobić swoje doświadczenie najtrudniejsze takie właśnie Tosi relacja z rodzicami, która też jest niełatwa tutaj wszystko trzeba ona tak uważa przerobić na literaturę wszystko jest może być literaturą ona pisał dzienniki właściwie zapisywała wszystko od szesnastego roku życia i dzienniki dalej pisze ostatni wpis podobno był przed wieczorem przed ogłoszeniem na planową potem nie było czasu w ja mam takie poczucie, a propos języka to poczucie mam ochotę czytać opowiadania na głos nie wiem czy masz podobnie jak bardzo brzmieniem się też budowa myślę że, toteż jest oczywiście zasługa tłumaczy tutaj akurat w przypadku bliskich tłumaczki Agaty Kozak tak tak tak właśnie to jest jak sobie bardzo wiele zdań wypisałam zarówno w ogóle PiS wypisuje nas mamy dopiero 2 książki, ale to jest taka literatura, której się wypisuje zdania, które zresztą ona sama do tego zachęca, bo ona miała różne zdania po przyczepione zdaniem właśnie Claudel jako młoda dziewczyna o tym że, że moje życie ma sens takie rozmaite, że wzięto te czemu to wszystko służy ona tak jakby sobie mówiła zdania, ale zdania z niej też nam służą różne rzeczy opisują istotne rzeczy także mnóstwo wypisów z bliskich podobnie jak z tak, ale i też przez to tak myślę, że przez ten język przez wspólne przeżycia ta opowieść staje się taką opowieścią uniwersalną myślę, że wielu z nas odnajdzie się lekturze bliskich tuli się nimi trochę i rozpoznać w tym myśleniu o rodzinie w tej ucieczce, a jednocześnie potrzebie znalezienia się tam takiej obsesyjne jeszcze raz jeszcze raz tam, chociaż tego tam już niema i nikt nie będzie tak tam jest taki piękny obraz nie symboliczną oraz po śmierci matki takiego snu, w którym one są połączone połączone z macicami jakimś dziwnym tworem roślinnym jest takie niezwykłe właśnie takie zobaczenie tej matki, która zawsze była daleka, która zawsze była trochę właśnie zbyt obcesowo śmieszna innego świata nie chciała, żeby była blisko, bo nie pasowały do siebie jednocześnie były połączone tak silnie ona właśnie wszystko jakby potrafiła nazwać te rzeczy które, które znamy tę bliskość lekkości i na odległość no i też właśnie tę siostra też, która jest ktoś, kto jest zamiast nas my jesteśmy zamiast tej osoby jestem bardzo dziękuję bardzo, potrzebowałam tej rozmowy dzisiaj po lekturze bliskich mam nadzieję że, że państwo są zachęcani do tego, żeby sięgnąć po prozę autobiograficzną noblistki ani techno polecamy oczywiście bliskich, czyli zebrane w 1 tomie miejsce pewną kobietę i drugą córkę, ale polecamy również lata, które również wydało wydawnictwo czarne bliskich przetłumaczyła Agata Kozak, a lata Magdalena Budzińska i Krzysztof Jarosz Justyna Sobolewska była moją państwa gościnią krytyczka literacka publicystka tygodnika polityka bardzo dziękuję jest dziękuję dziękuję Tomaszowi kopce za pomocą przygotowaniu programu Marta Perchuć Burzyńska do usłyszenia czas na informacje, a jeszcze też taka informacja, że w sobotę o bliskich właśnie będziemy rozmawiać w naszym klubie książkowym radiowym poczytalni po siedemnasty teraz informacja Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KULTURA OSOBISTA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Więcej niż na antenie! Teraz TOK FM Premium 30% taniej: podcastowe produkcje oryginalne, Radio TOK FM bez reklam i podcasty z audycji. Nie zwlekaj, słuchaj wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA