REKLAMA

Europa socjalna, czyli o europejskim filarze praw socjalnych

Maciej Zakrocki przedstawia
Data emisji:
2022-11-21 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
50:45 min.
Udostępnij:

Pięć lat temu został ustanowiony europejski filar praw socjalnych. Jaka jest jego historia, co zmienił i co za jego sprawą będzie działo się w najbliższej przyszłości?

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
Maciej Zakrocki przedstawia dobry wieczór w poniedziałek 21listopada minęło 5 lat od programowania przez parlament europejski radę komisję europejskiego filaru praw socjalnych na szczycie społecznym w Goeteborgu 2017 roku od tego czasu zobowiązanie zostało potwierdzone na szczycie społecznym w Porto 2021 roku przez przywódców Unii Europejskiej partnerów społecznych i organizacje społeczeństwa obywatelskiego komisja przedstawiła ponad 130 inicjatyw mających na celu wdrożenie Rozwiń » filaru w państwach członkowskich i stworzenie Europy socjalnej, która jest sprawiedliwa sprzyjająca włączeniu i pełna możliwości tej treści komunikat mogliśmy przeczytać 4 dni temu na stronach komisji europejskiej na rzeczywiście na szczycie w Goeteborgu 17listopada siedemnastego roku parlament europejski rada komisja ogłosiły utworzenie europejskiego filaru praw socjalnych określono w nim 20 praw i zasad przewodnich na rzecz silnej Europy socjalnej w 2001. wieku, która właśnie jest sprawiedliwy ja wszystkich włącza i daje wiele możliwości trzeba przyznać, że rzeczywiście Europa jest najlepszym miejscem do życia na ziemi i nie mówię teraz językiem prounijnej propagandy czy, sięgając po jakiś slogan agencji turystycznej przyznają nawet niektórzy amerykańscy politolodzy, którzy z 1 strony widzą w stanach Zjednoczonych państwo olbrzymich możliwości, ale z drugiej dostrzegają ułomności amerykańskiego modelu socjalnego jeśli chodzi np. opiekę zdrowotną czy prawo pracy oczywiście też narzekamy na wiele standardów, ale to co mamy w porównaniu ze zdobyczami reszty świata naprawdę zasługuje na uznanie zresztą dobrze wiemy, że miliony uchodźców wcześniej teraz chce właśnie dostać się do Europy, bo tu są najbardziej ludzkie warunki do życia trzeba jednak uczciwie powiedzieć, że europejski filar praw socjalnych tak łatwo się pojawił ba nadal wielu rzeczy, które otworzą nie ma pozostaje na liście spraw to załatwienia z tym, że trzeba to oczywiście pamiętać, że w samych założeniach filaru zapisano datę graniczną wypełnienia go w pełni do końca 2030 roku, więc jeszcze trochę czasu zostało to nie jest satysfakcjonujące wszystkich tempo to na pewno, ale no bierze się ono z powodu m.in. wstrzemięźliwości wielu rządów, które mając ciągle krótką kołdrę, a nie śpieszą się wdrażaniem niektórych rozwiązań, bo te najczęściej są powiązane z budżetowymi wydatkami albo z realizacją postulatów o charakterze ideowym czy kulturowym by wspomnieć tylko strategię na rzecz równości osób LGBT i ku o historii Europy socjalnej z założenia filaru opowie nam pani Irena Wójcicka zespołu eksperckiego do spraw usług społecznych fundacji Batorego była minister spraw społecznych kancelarii prezydenta Bronisława Komorowskiego była wiceminister pracy w drugiej części audycji pojawią się natomiast pani Barbara Surdykowska, która reprezentuje biuro eksperckie dialogu i polityki społecznej NSZZ Solidarność oraz Lech Pilawski doradca zarządu organizacji pracodawców Lewiatan przedstawiciel Lewiatana europejskim komitecie ekonomiczno-społecznym i którzy opowiedzą o folii lub braku woli państw do wdrażania założeń filaru będzie także o naszych polskich kłopotach problemach z dialogiem społecznym co także na stan adaptacji idei filaru ma znaczący wpływ w każdym razie w poniedziałek unijny, bo takie tematy mamy w poniedziałkowej audycji czas obchodów piątej rocznicy proklamacji europejskiego filaru praw socjalnych właśnie się zaczyna zaprasza Maciej Zakrocki przedstawia no jest z nami anonsowany pani Irena Wójcicka zespół ekspercki do spraw usług społecznych fundacji Batorego była minister spraw społecznych kancelarii prezydenta Bronisława Komorowskiego była wiceminister pracy dobry wieczór dobry wieczór państwu dobry wieczór panu jak ja właśnie zaczynają takiego ogólnego pytania można by powiedzieć, przeglądając historię Unii Europejskiej, że ona za przy socjalna albo że, że sprawy ludzkie społeczne były nie, choć oczywiście się patrzy np. na reakcje instytucji unijnych komisji europejskiej w czasach kryzysu finansowego to niektórzy mówili, że ich, że jest nieludzka przynajmniej ta komisja, a rozwiązania, które proponuje, które nazywano wtedy angielska sterty właśnie świadczą o tym jej takim nieludzkim liberalnym podejściu jak ja jak jak pani tak ogólnie właśnie patrzy na politykę Unii Europejskiej od stopnia społecznej to trzeba powiedzieć się zgadzam wspomnę, że Europo jako kawałek kontynentu nie jest wyjątkowym miejscem na ziemi życie innym model społeczny, aczkolwiek musi między sobą różnią się ogromnym stopniu zapewniają tak no dostęp do usług pewne podstawowe czy też nawet dalej zaawansowane elementy bezpieczeństwa socjalnego i tym się niewątpliwie Unia różnie od wielu innych obszarów na ziemi, ale również od Ameryki północnej mówi specjalnie w Ameryce północnej w stanach Zjednoczonych, bo jest to kraj o wysokim poziomie rozwoju jednak zakaże tak powiem tych nazwijmy to tego systemu zabezpieczenia społeczne jest tam dużo mniejszy jest to taka wspólna tradycja i Unii Europejskiej czy też krajów należących obecnie do Unii Europejskiej nowe bez względu na to czy należały one czy też były związane także blokiem tzw. wschodnim czy też Europą zachodnią także to jest pewna specyficzna strefa, aczkolwiek no ostatnie badania dotyczące np. nierówności społecznych pokazały nam się również wśród krajów europejskich no toczy się auta tak każe to powiem niebezpieczne niebezpieczne, że tak powiem tak niebezpieczne, gdy powiedziałam zjawisko rosnących zróżnicowań społecznych prawda, więc nie jest to w tym sensie już Cry 6 będzie obszar o wyjątkowej specyfice jeśli chodzi o równość bezpieczeństwo ale niemniej wydaje się, że to jest wspólna jakaś ambicja Europejczyków, żeby zachować odtworzyć natomiast co innego Unia europejska przedtem prawda nie Unia tylko plan da europejskiej obszar gospodarczy, który jednak powstał by przy tak powiem w intencji politycznych chce pełnienia no powiedziałbym polityczne zapewnienia mu politycznego powiedział bezpieczeństwo poprzez rozwój gospodarczy przede wszystkim i jeżeli popatrzymy na traktat Unii Europejskiej nawet ten obecny to on daje tylko w niektórych obszarach bezpośrednie uprawnienia komisji europejskiej parlamentowi europejskiemu jeśli chodzi o bezpośrednie interwencje w politykę krajową poszczególnych krajów członkowskich i to w 3 obszarach to jest mobilności czy przepływie siły roboczej zapewnienie prawda na wszystkich elementów bezpieczeństwa socjalnego związanego z poruszaniem się będą żyjący mi pracownikami w ramach w ramach Unii psy obszarem bezpieczeństwa higieny pracy, zwłaszcza chodzi o eliminację różnych czynników prawda grożący, że tak powiem zdrowiu ludzkiemu, jaki ja również by w obszarze równości w tym, zwłaszcza równości płci, ale również przeciwdziałania dyskryminacji i ten te obszary są w tym sensie bardziej zaawansowane, chociaż też niepełne ze względu na także one dają no i komisji europejskiej parlamentowi bezpośrednie tak powiem narzędzia realizacji poprzez społeczną ustawodawstwo krajowe, czego nie ma w przypadku no wielu innych obszarów polityki społecznej także można powiedzieć, że tutaj zaawansowanie tych procesów legislacyjnych po stronie unijnej jest związane z uprawnieniami jak kraje członkowskie dały tym 2 prawda instytucjom europejskim bezpośredniej w bezpośredniej interwencji po do poszczególnych krajów, niemniej taką jaskółką pewne zmiany jej pierwszego zainteresowania się aspektami społecznymi był koniec lat dziewięćdziesiątych, kiedy pojawiła się europejska strategia zatrudnienia, która była już takim powstał jako mechanizm międzyrządowy, ale połączony z europejskim Funduszem socjalnym, który wspierał działania na rynku pracy służące zwiększeniu zatrudnienia i poprawie, że te bowiem MON nazwijmy to jakości zasobów pracy i bardzo długo wokół ty, bo w toku tego rozszerzenia czy też wiemy odejścia Unii tam ten bardziej nazwijmy to socjalny obszar w kontekście właśnie czy usług społecznych czy oni zapewnienie odpowiedniej jakości życia i tu toczyły się taki nazwijmy to takie ciągłe, że tak powiem polemiki zmiany w deklaracjach strategia Unii Europejskiej, których w pewnych momentach ten wymiar socjalny był mocniej, a w innych momentach słabiej eksponowane w tych strategiach natomiast on został objęty dosyć szybko takim nazwijmy to mimo obszarem no między rządowym tzw. otwartej metody koordynacji, która polegała na wspólnym, że tak powiem na ustalaniu pewnych celów monitorowaniu przedsięwzięć, które już wykraczały poza politykę czy związaną z polityką zatrudnienia dotyczyły różnych innych obszarów, a przede wszystkim obszaru dotyczącego wykluczenia społecznego oraz jej sosie Protection, czyli no zabezpieczenia społeczne, ale przede wszystkim obsługą wykluczenia społecznego to metoda była wsparta częściowo przez europejski fundusz społeczny, ale w sposób niedostateczny, ponieważ cały czas europejski fundusz społeczny reformy sprzed paru lat bardzo niedawnej reformy nie mógł bezpośrednio finansować innych obszarów działań policji ze społecznych takich, które nie były w jaki sposób mniej lub bardziej powiązane z kwestiami rynku pracy wzrostu zatrudnienia dopiero ta ostatnia, że zmiana to 3 rozszerzyła pyta, żebym kategoria europejskiego funduszu społecznego, który ma służyć właśnie implementacji tego co nazywamy europejskim filarem karta praw socjalnych Hel i no, że ta umożliwiła np. jako podam przykład finansowanie żłobków bez pokazania związków w tych latach pomiędzy żłobkami, a tworzy, a miejscami pracy tak przedtem żłobki czy inne instytucje opieki nad małym dzieckiem były te traktowane jako element polityki rynku pracy, czyli taki, który pozwala kobiet, zwłaszcza kobietom wrócić czy też pozostać na rynku pracy w momencie, kiedy wychowują dziecko także można powiedzieć z tej perspektywy to europejski filar socjalny jest pewnym on nie wykluczą przypomni ingeruje w sferę traktatową nadal, że ten jest oparty na oponie zmienia krajów, czyli politykę międzyrządową natomiast on wchodzi tworzy pewną nową perspektywę właśnie poprzez znaczne rozszerzenie, że ten obszarów wspólnego zainteresowania i przekłada się i łączy w sobie te działania nazwijmy to zmienić tylko gdy nacji monitorowania postępu z wsparciem finansowym z funduszy europejskich np. również krajowych programach prawda i krajowych planach odbudowy i Love ogół się znaleźć również tak jak naszym działania na rzecz 3 modernizacja opieki zdrowotnej czy też właśnie opieki nad dziećmi edukacji, który przed tym, że tak powiem no dosyć miał miały dużo, że ten trudniejszą drogę do tych funduszy europejskich albo w ogóle tej drogi nie miały w tym sensie jest to można powiedzieć nowa jakość, chociaż stan zaawansowania to w tych pracach nie jest moim zdaniem wystarczający, bo ja rozumiem, że tutaj no chyba trzeba też o tym powiedzieć w jakimś problemem jest to, że no to co nazywamy w tym żargonie unijnym subsydiarność prawda, czyli że pewne rzeczy są wspólnotowe, ale akurat chyba jeśli chodzi o politykę społeczną notować bardzo dużo spraw jest ciągle w gestii poszczególnych państw chociażby przez fakt różnego poziomu rozwoju różnego poziomu bogactwa różnego poziomu pewnej tradycji oto wspólnotowość w wielu obszarach było trudno pamiętam niedawną dyskusję, która pokazywała właśnie m.in. ten aspekt w momencie, kiedy pracowano Unii Europejskiej nad dyrektywą o jak to nazywano adekwatnej płacy minimalnej i m.in. europejskiej Konfederacji związków zawodowych wypracowywane takie wspólne stanowisko, lecz właśnie ponad tą dyrektywą czy, jakim głosem przedstawić, czyli skowyt w Europie i oto związki zawodowe skandynawskie wyłączyły się z tego i wręcz pisały do komisji europejskiej proszę nas nie mieszać dochód do tej historii, a chodziło im po prostu o to, że ich model wypracowywania płacy minimalnej w dużym stopniu właśnie uzależnione od rokowań zbiorowych mógł być jest na tyle przez nich ceniony obawiali się, że ów ujednolicenie czy uśrednienie pewnych zasad może doprowadzić do zachęt w ich państwach, aby te standardy obniżyć im się właśnie wydaje, że to jest taki przykład, który pokazuje no właśnie mamy różne różny poziom rozwoju różny poziom usług właśnie tych społecznych w zdrowotnych, o których też pani mówiła i chyba dlatego ciągle możemy mówić o pewnej koordynacji pewnych ramach pewnych wyznacznika tak jak jest w tym filarze tt 20 praw i zasad tam, a nie, a nie o obligatoryjnej polityce, która ma wszystkich obowiązywać, choć już kończę z chorych zbyt długą wypowiedź, choć niektóre elementy z tego filaru wchodzą do prawodawstwa unijnego w postaci dyrektyw prawda mógł wtedy, kiedy one mają za szczepienie właśnie o prawdę projektantowi np. tak więc np. tak w ramach tych 20 filarów, o których mówił pan została opracowana ta dyrektywa o godzeniu prawda tej sfery zawodowej z prywatną zresztą bardzo ważna świetna dyrektywa, które niestety w Polsce do tej pory mimo upłynięcia terminu nie została wdrożona, a jest niezwykle pomocne zarówno dla rodziców opiekunów dzieci, ponieważ ułatwia godzenie pracy z obowiązkami opiekuńczymi jak również dla osób opiekujących się swoimi dorosłymi członkami rodziny i trudno zrozumieć dlaczego, dlaczego w Polsce te dyrektywa nie jest wdrażana przygotowana jest dyrektywa dotycząca równego traktowania kobiet mężczyzn w zatrudnieniu prawda, która no ma służyć większej przejrzystości wynagrodzeń stworzenia neutralnych wobec płci zasad praw ta i inni kształtowania wynagrodzeń przedsiębiorstwa dyrektywa już pan wspominał dotycząca tego minimalnego wynagrodzenia, które rzeczywiście jest bardzo słaba właśnie ze względu na bardzo różną kulturę kraju tym członkowski ustalania minimalnego wynagrodzenia kultury w sensie organizacyjnym i da pan mówił już skandynawskie już racji, ale był np. jeszcze do niedawna również w Niemczech nie było płacy minimalnej tylko właśnie było to stawki płacowe były uzgadniane w bardzo silnych i bardzo istotnych prawda negocjacjach noty porządek, więc ta kultura kraju jest też bardzo różna do tego dochodzi też czynnik jednak konkurencji gospodarczej prawda czy jest zawsze dla krajów, które no cały czas konkurują niższymi kosztami pracy zawsze istnieje jakaś obawa, że standardy narzucone przez komisję byłyby przez Unię prawda byłyby zabójcze dla spraw do polityki gospodarczej, więc to wszystko jest rzeczywiście no i inna tradycja, bo mimo, że Europa jako całość stanowi w tym wyjątkowe miejsce w miarę nazwijmy to w miarę dobrej czy też miały pozytywnej tej nazwijmy to w społecznej równowagi no to, niemniej te kultury tych krajów modele społeczne, które są przez te realizowane są bardzo odmienne właśnie przekształca przekłada się na instytucję tradycję jakich się ku akcjom je, więc zrozumiały, że bardzo jest daleka droga ale, żeby te obszary były objęte bezpośrednie prawda polityką unijną o poparciu traktaty, niemniej ja, obserwując przez lata całe ta datą innym i metody otwartej koordynacji współdziałania krajów dla osiągania wspólnych celów uważam, że ona miała swoje sukcesy nie była obojętna dla pewnej konwergencji modeli społecznych krajów Unii Europejskiej należy w takim razie można właśnie powiedzieć tak trochę, zbliżając się do podsumowania mamy 4 minuty czy pani zdaniem ten europejski filar praw socjalnych jest jednak czymś ważnym czy te obchody oraz 5 lat od programowania go w Goeteborgu zasługują właśnie na uwadze gest to dosyć długo czekaliśmy aż te cele lin siano właśnie potwierdzone przez rządy na szczycie w Porto, bo do miało miejsce dopiero 2001. roku podczas portugalskiej prezydencji, a więc nie no można powiedzieć, że jest jakaś taka ostrożność państw właśnie w realizacji tych założeń no też trzeba wspomnieć oto, że jesteśmy szczególnie trudnej sytuacji ekonomicznej zagrożeniem prawda no regresu w warunkach socjalnych związanych jest bardzo wysokim wzrostem kosztów utrzymania mieszkań, a z drugiej strony prawda z recesją czy też co najmniej stagnacją, a związany w tym również obawą spadku zatrudnienia wzrostu bezrobocia dlatego osiąganie tych celów będzie szczególnie trudne tam również przyjęto na kolejne dziesięciolecie do dwudziestego czy 2030 roku takie 3 podstawowe cele dotyczące stopy zatrudnienia udziału osób dorosłych kształceniu ustawicznym i zmniejszenia inni zmniejszenia liczby osób żyjących w ubóstwie i wykluczeniu społecznym one są, zwłaszcza te pierwsze 2 bardzo ambitne trzeci może mniej, ale też jest bardzo problematyczne czy te cele tym razem tak zostaną rzeczywiście osiągnięte wszystko prawda obie się o to nie wiadomo, o co będzie się działo z gospodarką w najbliższych kilku latach swoją drogą wejdę słowo, że ten trzeci cel on też pokazuje jak wiele jeszcze zrobienia, bo on mówi liczba osób zagrożonych ubóstwem lub wykluczeniem społecznym powinna zmaleć, o co najmniej 15 000 000 w tym co najmniej 5 000 000 dzieci w porównaniu z rokiem 2019, więc jak tu spojrzymy z 1 strony na to socjalną Europę a, a tu chodzi teraz właśnie o to, żeby aż tyle milionów ludzi zagrożonych ubóstwem i tyle było ich mniej snu pokazuje, że jednak jest ciągle sporo do zrobienia no niewątpliwie tak, chociaż ten, że pan to stawianie celu przekładane na bardzo szczegółowe wskaźniki monitorowanie jej zobowiązania krajów członkowskich no stanowi pewną wpływa przynajmniej w wielu krajach, chociaż pewnie nie we wszystkich ma pewną pewne ustawiane wewnątrz priorytety takiej to jest istotna, aczkolwiek no na pewno mechanizm tutaj jest dosyć słaby i wsparcie ze strony Unii Europejskiej no prawda nie jest w stanie zapewnić osiągnięcia tych celów, zwłaszcza w przypadku, kiedy Note, że ten perturbacje natury ekonomicznej będą utrzymywać pogłębiać, tym bardziej co czasami lubię podkreślić ciągle pamiętamy, że te oczekiwania wobec ludzi muszą być szyte na miarę możliwości, bo ciągle budżet unijny to jest 1% od środowego brutto prawda, więc tutaj ciągle ogromna rzesza nad ogromna porcja działań jest jest dalej po stronie rządów bardzo dziękuję za dzisiejszą rozmowę za te wszystkie wyjaśnienia pani Irena Wójcicka zespół ekspercki do spraw usług społecznych fundacji Batorego była minister do spraw społecznych kancelarii prezydenta Bronisława Komorowskiego była wiceminister pracy była naszym pierwszym gościem raz jeszcze bardzo dziękuję za rozmowę dziękuję widzenie Maciej Zakrocki przedstawia, a teraz są z nami zapowiadani pani Barbara Surdykowska biuro eksperckie dialogu i polityki społecznej NSZZ Solidarność dobry wieczór dobry wieczór i Lech Pilawski doradca zarządu organizacji pracodawców Lewiatan przedstawiciel Lewiatana europejskim komitecie ekonomiczno-społecznym dobry wieczór dobry wieczór i może jeśli pani Barbara Surdykowska wybaczyć zacznę od pana dyrektora czy pracodawcy uroczyście i radością obchodzą piątą rocznicę ustanowienia europejskiego filaru praw socjalnych czy wszyscy pracodawcy obchodzą piątą rocznicę tego nie wiemy natomiast na pewno jest to ważny moment, żeby podsumować co się udało co się nie udało co przed nami, więc z pewnością ten też będziemy dyskutować czy europejskim komitecie ekonomiczno-społecznym, a także w ramach obserwatorium rynku pracy, którego jestem przewodniczącym w ramach sekcji spraw społecznych z rynku pracy spraw obywatelskich z oczywistych powodów związki zawodowe no i zazwyczaj mówiły ciągle mało było sporo takiego nawet powiedziałbym rozczarowania, kiedy na szczycie w Goeteborgu akurat miałem okazję to obserwować jako dziennikarz 2017 roku podczas tej uroczystości podpisywania przedstawiciele rządów akurat Milan i w ogóle się na niej nie pojawili no poza oczywiście gospodarzem prezydencji i ówczesnym szefem komisji i Junckerem i cały czas było takie wrażenie że, że trochę na siłę jest ten filar, a rządy są sceptyczne musieliśmy czekać 4 lata do szczytu społecznego w Porto właśnie dopiero kiedy przywódcy do potwierdzili w pewnym sensie zobowiązanie prawda że, żeby elementy tego tego filaru wdrażać jak pani ocenia po 5 lat znaczy pamiętajmy, że filar był pierwotnie adresowany do państw wprowadziły wspólną walutę, więc sam fakt, że podpisały się w Göteborgu pod nim wszystkie rządy państw członkowskich jest pewnym był pewnym sukcesem pokazującym pewną jednak jedność w zakresie wyznaczania celów kierunków napytał panu taki niedosyt no ten niedosyt tym przede wszystkim wynika z sytuacji w Polsce, gdzie ilość działań związanych z implementacją filaru jest bardzo ograniczona mam także na myśli winien wyłącznie podejmowanie jakiś działań legislacyjnych, ale pewną ocenę sytuacji jakiś taki Action plan jakąś taką ocenę tego na ile polskie prawo i praktyki wymagają zmiany w kontekście 20 punktów filaru no i oczywiście patrząc na to z perspektywy 5 lat, jeżeli takiego dokumentu nie ma, jeżeli lada dialogu społecznego tak naprawdę też nie dokonała takiej pracy koncepcyjnej związki zawodowe organizacje pracodawców strona rządowa, aby narysować sobie plan dojścia do osiągnięcia pewnych postanowień zawartych w filarze to trudno tę sytuację oceniać jako szczególnie optymistyczną Doleżal wolę nie polskie podwórko trochę przemawia za tym, że ten ten oddźwięk jest taki bardziej mam tata lecznica napawa takim umiarkowanym optymizmem, bo ciężarna mam ślimaczy ta, która bardzo tu się zgadzamy wstają Surdykowski absolutnie uważam, że jeżeli rada dialogu to jest forum, które powinna ocenić postępy wynikające z przyjęcia tych zasad i jak porównujemy jak to wygląda w innych krajach to można powiedzieć, że jeżeli chodzi o wskaźnik zatrudnienia u nas to nie jest najgorzej np. jeden z celów w tego filara natomiast np. jeżeli chodzi o doskonalenie zawodowe dokształcanie podnoszenie kwalifikacji no to to jest ciągle problem w ramach tego obserwatorium rynku pracy dokonywaliśmy oceny różnych praktyk w różnych krajach i to wygląda zdecydowanie lepiej nabyć może też takie są wymogi rynku konkurencyjnego być może nasza gospodarka nie jest jeszcze na tyle konkurencyjna, żeby musiała pilnować tego, żeby te kwalifikacje, ale Ross dostosowały się do nowych technologii do nawet wezwanie tak dalej tak dalej, a więc obszary, w których na pewno mamy wiele do zrobienia to może tutaj miejsc dodała, oddając działamy zbory przepraszam tylko dochody coś, żeby nam to zawsze ciekawi również na niedawnym posiedzeniu rady dialogu społecznego u nas, na którym był pan premier jako jeden z wielkich sukcesów przedstawia właśnie niską stopę bezrobocia no tylko jak się czyta na ten temat to jest bardzo wiele no takich dodatkowych argumentów, które pokazują, że ten stan jest związany np. z demografią albo z ni z niskim właśnie z zatrudnieniem szczególnie wśród kobiet no i trasy pytanie czy w związku z tym sam parametr niskiej stopy bezrobocia powinien nas zadowalać no chyba nie rzeczywiście jest także zatrudnienie kobiet jest zdecydowanie niższe, więc jeżeli ja mówiłem o wskaźniku zatrudnienia, o czym mówiłem o wskaźniku bezrobocia natomiast, jeżeli chodzi o zatrudnienie kobiet to jest jedna z kluczowych rzeczy, która w filarze praw społecznych także jest ujęta w ramach równości szans dostępu do zatrudnienia ale, żeby to zatrudnienie mogło zaistnieć no to muszą być stworzone warunki po pierwsze, gdy kobiety matki musiały mieć możliwość umieszczania dzieci w placówkach opiekuńczych to po pierwsze po drugie w tej na pracodawcy zwykle też patrzą na produktywność pracownika no i tu znowu mamy problem, bo często dzieci chorują wtedy mamy musiała się uda udawać na zwolnienia tego powodu co obniżają obniża produktywność szczególnie dotyczy to małych średnich firm, a może właśnie mikro małych bowiem Kam tych pracowników jest niewielu, a tymczasem no ubytek 1 od 12 osoby no stwarza jakieś ogromne problemy także logistyczne organizacyjne, więc to jest dla różnych przyczyn, dla których mamy niską zatrudniano kobiety, które pewnie chciałyby już dzisiaj pracować, bo ten model się zmienia i pani Barbara Surdykowska dla dobrze chciałam uległ uporządkować to do czego nawiązywał przedmówca tak jak powiedział pan na szczycie społecznym szkoła to zostały wyznaczone 3 wskaźniki i żyć w perspektywie szczery spektakl roku 2030 ten wskaźnik dotyczący zatrudnienia 78% i państwa członka za cały 2064 lata państwa członkowskie miały określić w jaki sposób będą realizowały ten wskaźnik tutaj Polska tutaj Polska określa, że jest w stanie wykonać go z małą górką na poziomie 78,3 na teraz przechodzimy do tego drugiego elementu, w którym była nowa, czyli udział osób dorosłych w kształceniu ustawicznym i tutaj ten wskaźnik określany wpada też 60% i było wiadomo od samego początku, że to będzie wskaźnik, który Polsce będzie najtrudniej wykonać i zresztą to widać w tym jak Polska określiła swoją zdolność wykonania tego wskaźnika i planistyczne nie znaczy to wykonane, ale planujemy rząd planuje to wykonać na poziomie 51,7, więc już określenie tak zdecydowanie niższego wskaźnika niż ten, który jest wspólny docelowy określony po to, też 60 określenie tego na 517 to pokazuje, że rynek podnoszenie kwalifikacji jest tak bardzo, bo osób dorosłych jest bardzo dużym wyzwaniem i tu to jest olbrzymie wyzwanie przed partnerami społecznymi przed organizacjami pracodawców związkami zawodowymi w jaki sposób dostosowywać warunki pracy organizację czasu pracy na urlopy szkoleniowe inne elementy, które pozwalałyby ten wskaźnik poprawić, ponieważ miejsce pracy i podnoszenie kwalifikacji, które związane z miejscem pracy na jest kluczowe dla uzyskania uzyskania tego tego wskaźnika, którym mówimy i tutaj jeszcze należałoby chyba zwrócić uwagę na już tak powrócę do tej myśli o tym, o czym mówiłam na początku, że w Polsce nie mamy takiego planu takiego dokumentu planistycznego, który pokazywałby w jaki sposób chcemy wdrożyć chwila to oczywiście nie oznacza, że ten filar pośrednio nie jest wdrażany poprzez inicjatywę unijne dyrektywy, które są bezpośrednio powiązane z jego implementację ta cały czas jeszcze nie wdrożona, ale już za chwilę będzie wdrożona dyrektywa dotycząca godzenia życia osobistego z życiem zawodowym czy dyrektywa dotycząca przez przejrzystych przewidywalnych warunków pracy no one są pokłosiem istnienia filaru, a więc trzeba wyraźnie pokazać, że te zmiany w kodeksie pracy, które są planowane są związane z tymi działaniami, które są na poziomie unijnym podejmowane w celu wdrożenia filaru, a właściwie brakuje trudno wskazać, jakie działania krajowe, które miałyby miałoby taki charakter i ostatnia myśl nauczą chciałam podkreślić fakt, że w filar jest przede wszystkim wdrażany poprzez pracę semestru europejskiego i to trzeba w bardzo silnie po kraju podkreśla, że podstawowym narzędziem do wdrażania filaru z jest cała procedura coroczna procedura semestru europejskiego kończąca się zaleceniami, które otrzymują państwa członkowskie rady na dyrektora przez projekt Praga, a więc to, czego nam brakuje to z pewnością no poprawy aktywnych polityków dotyczy polityk dotyczących rynku pracy dalej com konkretnego bardzo precyzyjnego wdrażania tych zaleceń komisji europejskiej i tych dyrektyw, które mają ten filar kieracie tymczasem my tego tak dokładnie mimo to nie monitorujemy oczywiście mamy semestry i europejski, który pozwala coś obserwować natomiast no mamy świeże przykłady tak jeśli chodzi o kwestię osób niepełnosprawnych kobiet, które opiekują się najczęściej osobami niepełnosprawnymi dostają z tego tytułu de facto zasiłek, ale nie mogą pracować nawet kilku godzin ostatnia demonstracja przed czy Urzędem Miasta stołecznego dotyczy to przecież nie tylko miasta stołecznego pokazuje, że jest ileś obszarów, które wymagają natychmiastowej reakcji tymczasem w tej sprawie się niewiele dzieje tak to jest także wsparcie zatrudnienia ludzi młodych to jest także właśnie wsparcie kobiet czy to jest także dotyczy kobiet w organach spółek, a więc musi powstać konkretny plan z konkretnymi celami, a nie tylko mówienie, że no Jeż europejski filar i będzie dobrze, ale to właśnie myślę, że słuchaczom należy się pewnego rodzaju wyjaśnienie, bo oczywiście poza tym, że komisja europejska przedstawia różnego rodzaju strategię pakty programy np. europejska strategia na rzecz równouprawnienia płci np. strategia na rzecz właśnie praw osób z niepełnosprawnościami europejski akt w sprawie dostępności pakt wsparcia na rzecz zatrudnienia ludzi młodych itd. itd. to rozumiem, że są pewnego rodzaju ramy propozycje, które powinny państwo brać pod uwagę w swoich działaniach natomiast oprócz tego słyszymy, że właśnie pewne rzeczy mają charakter dyrektyw, a więc stają się prawem unijnym, więc powinno być również jak to mówimy w tym żargonie unijnym implementowane w warunkach krajowych no i teraz w kilka może choćby tych tych przykładów, które tutaj się też pojawiły akurat chyba teraz też na tej sesji plenarnej w parlamencie europejskim będzie już ostateczne głosowanie w sprawie tej dyrektywy, której wspomniał pan dyrektor dotyczącej równowagi płci w organach spółek, ale to rozumiem, że zawsze jeszcze potem jakiś czas prawda na wdrożenie tego do porządku prawnego w danym kraju, ale mamy już jak czas temu przyjęto dyrektywę w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w unii europejskiej faktura może przykład dyrektywy w warunkach polskich, która wiele nie zmienia, bo no, bo u nas jest ustawowa prawda płaca minimalna są zasady wprowadzania nie może ich nie dochodzi zwykle porozumień w radzie dialogu społecznego to jednak ona jest jakoś tam przyjmowana pytanie jest do państwa takie w jakim stopniu to co się dzieje na poziomie unijnym w kontekście filaru w wtedy, kiedy musi być wdrażane ze względu na to, że staje się prawem jest a w jakim stopniu te strategie ramy, które komisja proponuje są przedmiotem jakichś działań legislacyjnych u nas 3 czy nie czy są lekceważone, a proszę różne to, że jeszcze, że taki sposób filarze jest bardzo wyraźna myśl mówiąca o konieczności udziału partnerów społecznych skonsultowali projektów polityk publicznych projektów aktów prawnych to także poszczególne zaleceniach semestru europejskiego było bardzo wielokrotnie kierowane do Polski poprawa jakości procesu stanowienia prawa i teraz trzeba zwrócić uwagę na to, że co do zasady krajowe plany odbudowy miały być połączone z filarem to znaczy w ten sposób, że poszczególne zadania, które państwo sobie sprawiały że, używając polskiej nam nomenklatury w krajowym planie odbudowy miały wskazywać jak z dnia wskazywać, które punkty filaru je realizują tak tego nie ma w Polskim Kate o nie udało się tego takiego wyraźnego nawiązania tutaj pokazać, ale niewątpliwie w kamieniach milowych żadnej dyskusji jest kwestia dotycząca zmian w regulaminie Sejmu Senatu, które właśnie mają poprawić jakość stanowienia prawa, więc to są wszystko elementy, które się ze sobą bardzo zazębiają, dlaczego ja na to tak silnie zwraca uwagę, dlatego że udział partnerów społecznych w opiniowaniu ich efektywne wysłuchanie głosu zarówno związków zawodowych jak i organizacji pracodawców i pozwala na generalną poprawę jakości prawa jest oczywiście związane jest także leczą tworzeniem i oceny skutków regulacji i taki bardziej spokojny proces legislacyjny, który z tą sceną bardzo często przebiega w sposób bardzo chaotycznej bardzo szybki, ale wydaje się, że to jest właśnie bardzo ważna myśl wynikająca z filaru cały czas niezrealizowana, która była podkreślana zalecenia dla Polski poprawa jakości jakości stanowionego prawa a, nawiązując bezpośrednio do pana pytania dotyczącego dyrektywy w zakresie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w unii europejskiej to jest ważna dyrektywa z naszej perspektywy przede wszystkim ze względu na jej postanowienia zawarte w art. 4, które mówią o konieczności zwiększania liczby pracowników objętych układami zbiorowymi pracy rokowaniami zbiorowymi to bardzo interesujące, ponieważ po raz pierwszy w unii europejskiej jest pokazany wyraźny wspólny cel chcemy dążyć do tego, aby we wszystkich państwach członkowskich ta skala pokrycia wynosiła 80%, więc nie muszę mówić, że jest bardzo bardzo daleki od sytuacji w Polsce na jest olbrzymim wyzwaniem jak zwiększy skalę pracowników objętych rokowaniami zbiorowymi i to jest najważniejszy dla weszła w życie prawda finał to jest też pewien problem trzeba to otwarcie powiedzieć bowiem na to pokrycie układami zbiorowymi w Polsce bardzo nikłe win także ze względu na reprezentatywność organizacji w tym się zgadzam z drugiej strony na nie możemy się też zgodzić żeby, zanim dojdzie do odpowiednich decyzji np. były proponowane rozwiązania, które utrudniają procedurę zamówień publicznych ograniczają je tylko do firm, które mają podpisane układy zbiorowe takie propozycje też się pojawiały np. opiniach europejskiego komitetu ekonomiczno-społecznego i na po to, by prowadziło do ucha wykluczenia polskich firm wielu polskich firm z takich zamówień, a więc zawsze są 2 strony medalu, a trzeba na pewno by znacznie, acz dialog i to co pani powiedziała o procesie legislacyjnym bardziej dotyka nie tylko pracowników, ale przede wszystkim pracodawców na Polski ład jest takim przykładem kwestia wielu ustaw, które są tworzone ad Hok i stają się projektami poselskimi i wtedy nie muszą być konsultowane to jest taki sposób na to, żeby nie konsultowali, więc wzmocnienie dialogu no, a szczególnie po stronie rządowej jest niezbędne, żeby się dalej mód rozwijać w sposób na zgodny z zasadami europejskiego filaru oraz socjalnych, więc to jest jakiś obszar absolutnie do poprawy po myślę, że może warto przy tej okazji przypomnieć bo kiedy przedstawiciele polskiego rządu mówią, że myśmy wszystko zrobili zgodnie z umową no to wspomniany przez panią kamień milowy właśnie zmiana regulaminu prac Sejmu Senatu w tym właśnie odejście od zasady projektów poselskich, które nie wymagają konsultacji partnerów społecznych przez nie zostało właśnie zrobione, więc mówienie, że gdzieś tam wino jest po stronie Brukseli wydaje się, że ten przykład też pokazuje że, że tak jest chyba nie do końca tam jeszcze oprócz zmiany regulaminu Sejmu i pracy Senatu jest też z regulaminu pracy urzędu premiera rady ministrów prawda, więc jest to wiemy, że nie zostało zrobione, ale wrócę do tego pytania, bo dziś wydaje, że to jest takie ciągle nie do kiedy troszeczkę niedopowiedziane jak to jest właśnie z tymi nie z tymi dyrektywami, które są ważne z punktu widzenia filaru jak jest stan no przenoszenia tych założeń właśnie na konkretne rozwiązania prawdę np. jeżeli chodzi o bardzo, że udział kobiet czy zarządach spółek giełdowych czy w ogóle taką dobrą praktykę, bo przecież nie musimy ograniczać tylko do spółek 5 nowych to np. z Konfederacji Lewiatan obowiązuje reguła, że minimum 35% kobiet, ale musi należeć będzie wybierana do rady głównej czy do zarządu Lewiatana to też wiele firm już zaczyna stosować, bo widzi wyraźnie, że obecność kobiet w strukturach zarządczych poprawia efektywność firm często firmy prowadzone czy zarządzane przez kobiety mają lepsze efekty szczególnie w tych czasach trudnych niż firmy zarządzane przez ekipy męskie, więc to wszystko może się dziać są kroki powolne, ale też ktoś musi dawać przykład tak np. czy spółki skarbu państwa itd. tak dalej, więc w rządzie mamy tylko 4 kobiety na 25 minister w sejmie mamy niecałe 30% trochę ponad 30% kobiet no to nie jest tak tylko, że to zależy od tego co robią firmy, ale robi w ogóle administracja, a także, więc no tutaj dobrze jest propagować dobre praktyki do Sané rozwiązania legislacyjne czasami przerażają i nie są skuteczne, bo wszyscy czekają może ktoś inny to zrobi zamknie, a to, iż pytam pana, zanim przejdziemy jeszcze do pani Barbary Surdykowski bok naprzód pamiętam, kiedy właśnie no i Unii Europejskiej pracowano czy jak też mu w tym żargonie procedowano nad tą dyrektorom, która miała właśnie ze względu na na na rów szanse kobiet na rynku pracy, która miała doprowadzić do przejrzystości wynagrodzeń to akurat pamiętam, że organizacją pracodawców mówiła kurator świata, bo tego nie pamiętam nie bardzo się podobało to prawda, bo to jest zmiana pewnej kultury obawa, że to będzie powodem konfliktu w ramach firm, więc znowu potrzebna jest edukacja pewne rozwiązania, które pokażą, że takie zasady działania mogą poprawić funkcjonowanie firmy, a przede wszystkim poprawić no pewno jednoznaczność na rynku pracy w kwestiach zatrudnienia, bo często jest także coś obiecuje, a potem jak przychodzi co do czego to jest trochę inaczej z różnych powodów 5 to jest problem dla firm to Orlik zmiana mentalności to zmiana komunikacji z pracownikami itd. tak dalej, więc toń to nie jest takie szybkie proste to właśnie pani Barbara Surdykowska trochę podsumowujące co pani zdaniem w najbliższym czasie naprawdę kluczowe, żeby jak najszybciej z tego co jest filarze to od razu dodam, że niektóre rzeczy właśnie mają być zrealizowane do trzydziestego roku, więc jeszcze kilka lat, ale co pani zdaniem powinno się zrobić jak najszybciej to znaczy tak, jeżeli chodzi o efektywne równe wynagradzanie kobiet mężczyzn to nie jest kwestia kulturowa jak mój przedmówca tylko to jest kwestia realizacji istniejących obowiązków prawnych zawartych nawet w traktacie zawartym w kodeksie pracy te prace w tej chwili się toczą i tam podlaskim jest kwestia uzgodnienia jakich kategorii pracodawców, jeżeli chodzi o wielkość zatrudnienia miałoby dotyczyć to jest największa różnica poglądów pomiędzy parlamentem europejskim, a państwami członkowskimi, więc ten dialog się toczy i ta dyrektywa no jest jeszcze w procesie ustalania ona niewątpliwie będzie niezależnie tego czy będzie dotyczyła pracodawców powyżej 50 czy stoczy 150 pracowników będzie dotyczyła konieczności zbierania i pokazywania danej po prostu zagregowanych dotyczący przeciętnej wysokości wynagrodzenia kobiet ma jeszcze w danym podmiocie tak, aby po prostu była w tym pewna wskazówka podejmowania działań naprawczych, jeżeli te różnice będą, jeżeli różnice będą widoczne generalnie, odpowiadając na pana pytanie co w filarze najważniejsze to tak naprawdę najważniejszym filarze jest to, żeby pamiętać, że filar powstał nie dlatego, żeby komisja europejska mogła działać tylko przyczyna powstania Fina było to, że miał zakończyć się wieczne dyskusje o tym co jest, czyli kompetencja to znaczy filarze są kwestie, które są poza kompetencjami unijnymi, które muszą być podejmowane na poziomie państw członkowskich w obecnym brzmieniu traktatów takie, które są w kompetencjach partnerów społecznych krajowych europejskich, a więc generalnie chodzi przede wszystkim o to, że ustaliliśmy wspólnie kie run GE teraz w ramach kompetencji czy państw członkowskich debatę rów społecznych komisji europejskiej te kierunki należy te zadania należy realizować też nie myśmy filarze jako o bo filar praw socjalnych prawda no to słowo prawo nasuwa nam nam namyśl jakieś roszczenie, która jest to jest mapa drogowa to jest zestaw kierunków prawda, więc tutaj działania implementacja na właściwe są one my nigdy nie osiągniemy pełnego sukcesu prawda to są kierunki, które powinniśmy dążyć, więc jeszcze raz chciałam wrócić do tej myśli samego początku swojego wystąpienia, że najważniejsze jest to, żebyśmy wreszcie dopracowali się w Polsce długofalowej własnej krajowej polityki wdrażania poszczególnych 20 punktów filaru praw socjalnych i to jest bardzo dobry apel, który mógłby być właśnie jest płytą naszego dzisiejszego spotkania i obiecuję, że sukcesywnie będziemy sprawdzać jak to się zmienia i czy do tego szczęśliwego modelu przynajmniej zbliżamy bardzo państwu dziękuję za dzisiejszą rozmowę Barbara Surdykowska biuro eksperckie dialogu i polityki społecznej NSZZ Solidarność pan Lech Pilawski doradca zarządu organizacji pracodawców Lewiatan przedstawiciel Lewiatana europejskim komitecie ekonomiczno-społecznym byli gośćmi audycji jeszcze bardzo dziękuję za rozmowę dziękuję dla Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: MACIEJ ZAKROCKI PRZEDSTAWIA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Więcej niż na antenie! Teraz TOK FM Premium 30% taniej: podcastowe produkcje oryginalne, Radio TOK FM bez reklam i podcasty z audycji. Nie zwlekaj i słuchaj wygodniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA