REKLAMA

Sankcje działają? Przyglądamy się sytuacji ekonomicznej Rosji

Połączenie
Data emisji:
2022-11-29 13:00
Audycja:
Prowadzący:
Czas trwania:
25:25 min.
Udostępnij:

Inflacja, rynek pracy, rozwój gospodarczy - razem z Iwoną Wiśniewską z Ośrodka Studiów Wschodnich przyglądamy się sytuacji ekonomicznej Rosji.

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
trzynasta 6 Jakub Janiszewski przy mikrofonie z nami jest Iwona Wiśniewska z ośrodka studiów wschodnich dzień dobry dzień dobra, a będziemy mówili o tym jak też radzi sobie rosyjska gospodarka od początku wojny, czyli od końcówki lutego 2022 roku ostatnie dane makroekonomiczne pokazują, że gospodarka rosyjska się kurczy, a także ba bardzo szybkim tempie słabnie inflacja co raczej wskazywałoby na to, że chyba gospodarka rosyjska wchodzi w recesję i na zdecydowanie da, gdy ten Rozwiń » spadek inflacji to wynik ba skurczenia się popytu wewnętrznego i to w przypadku gospodarstw domowych co najmniej 10%, więc mimo tego, że oficjalnie rozstać mówi o spadku dochodów realnych społeczeństwa o około 2% to 10% dziesięcioprocentowy spadek konsumpcji raczej nam mówi o tym na jak naprawdę jak realnie pogorszyły się poziom życia Rosji w NATO spróbujmy to opowiedzieć sobie jakoś bardziej precyzyjne, bo równocześnie pojawiają się takie głosy że, ponieważ wydobycie ropy dalej jest na bardzo wysokim poziomie to właściwie te sankcje nie działają jest bardzo ciekawa się patrzy na rozmaite serwisy ekonomiczne, zwłaszcza Bloomberg jest taki niesłychanie liberalnej jedni komentatorzy piszą, że właśnie sankcje tutaj dowiodły, że są skutecznym narzędziem, bo ropa ma się świetnie się na drodze twierdzą, że bardzo wyraźnie gospodarka rosyjska hamuje i teraz pytanie komu wierzyć w co znaczy wystarczy przyglądać się ceną były święta racja, że wysokie ceny ropy powodują, że Rosja ma wysokie dochody z eksportu no i nadal ma ma utrzymuje pewien poziom dochodów budżetowych natomiast ja tylko zauważę, że mamy w ogóle nie wniosą niewyobrażalną sytuacje od lat sześćdziesiątych poprzedniego wieku, że przy wysokich cenach ropy naftowej rosyjska gospodarka weszła procesję mam wrażenie, że to świadczy o skuteczności sankcji z wysokiej ceny ropy rzeczywiście bardzo pomagają i amortyzują te straty ponoszone przez Rosję ze względu na sankcje i i ona rzeczywiście są ważnym czynnikiem mi i m.in. dlatego ten spadek PKB prognozowany w tym roku to będzie prawdopodobnie około w Niemczech i pół 5%, a nie tak jak spodziewano się jeszcze ze z marcu w kwietniu nawet dwucyfrowy wg dwucyfrowego spadku natomiast mam wrażenie, że to jest właśnie też to świadectwo także mimo wysokich cen ropy naftowej rosyjska gospodarka wchodzi w recesję no oczywiście mamy przed sobą to główne to ten główny element akcyjne, którego oczekujemy piątego i grudnia, czyli embargo Unii Europejskiej na rosyjską ropę no właśnie to jest ten czynnik, którego jeszcze żaden sposób nie widzimy nie wiemy jak to zadziała Niewiem jak zmieni sytuację, ale można niewątpliwie powiedzieć, że zyski z ropy nie wszystko i że to nie jest w stanie skompensować tych strat, które odnotowują inny sektor zdecydowanie to widać przede wszystkim w budżecie i oczywiście wskaźniki makroekonomiczne one są zupełnie niezła, ale podkreślam będę podkreślać od za każdym razem, że trzeba naprawdę bardzo ostrożnie podchodzi do statystyk publikowanych obecnie w Rosji, ponieważ kwestie gospodarcze są elementem propagandy Kremla natomiast do niewątpliwie dramatyczne załamanie się spadku niebem produkcji sektora motoryzacyjnego czy lotniczego nie ma takich samych nie daje takich samych rezultatów jak sektor naftowy tak sektor naftowy i gazu wyłącznie to jest Niewiem mniej więcej 25% rosyjskiego PKB wpływ tego sektora sektor maszynowy może 1%, a może nawet nie więc, jakby biorąc pod uwagę skalę nie znaczenia tych sektorów, które do tej pory zostały objęte sankcjami no by one nie nie miały możliwości aż tak wpłynąć na sytuację w Rosji, a mimo to rzeczywiście widzi inne widzimy widzimy problemy i kwestie związane z logistyką kwestie związane z opłatami finansami, a przede wszystkim widzimy problemy w rosyjskim budżecie i wysokie ceny ropy naftowej za granicą nie są w stanie już rekompensować strat ponoszonych przez budżet w związku ze spadkiem dochodów z innego rodzaju sektorów gospodarki i mamy deficyt w Rosji w zasadzie jest od lipca w październiku można powiedzieć, że udało się Ministerstwo Finansów narysować znowu wzrost dochodów, ale jest wynikiem po prostu zmiany polityki podatkowej już w trwającym roku w miejscu po prostu zabrał Gazpromowi, że cały nie cały zysk z zeszłego roku, który miał zostać przeznaczone na dywidendę i obciążył go dodatkowymi dodatkowym podatkiem od wydobycia i te pieniądze to jest prawie co złego porównywalny jest mniej więcej 1% rosyjskiego PKB te pieniądze, które mają trafić Gazpromu do budżetu i one pierwsza transza trafiła w październiku i teraz jeszcze kolejne 2 transze w listopadzie grudniu trafi, więc by rząd musi się posiłkować dodatkowymi dochodami emituje już od miesiąca obligacje i ona wielkość tych obligacji już w tym momencie to też wartość tych obligacji emitowanych to też więcej kont 1% PKB rosyjskiego i mamy bardzo ciekawą sytuację, bo te obligacje kupują państwowe banki, które wcześniej zapożyczają się w banku centralnego, czyli mamy do de facto do czynienia z emisją, a rola może pomówmy o tych liczbach to znaczy o tym jak się rzeczywiście w tej chwili wydaje, że no kurczy się rosyjska gospodarka zdaje się było 4% w pierwszym w tym drugim kwartale 20224% trzecim do tak to oczywiście UE problem z danymi kwartalnymi jest taki, że one w dużej mierze opierają się tylko wyłącznie na dużych przedsiębiorstwach tak to co gaz co rozpacz jest w stanie szybko te informacje, które roztacza w stanie szybko zabrać, więc ciężko w ogóle jest porównywać oczywiście kwartalne dane i na ile one są miarodajne biorąc jeszcze pod uwagę to, że Kreml ma swoją swoje potrzeby i Budus, które doskonale przedsiębiorstwa znają wiedzą MO jak w obecnej sytuacji powinno się zachowywać w związku z tym na ile one są miarodajne trudno powiedzieć natomiast rzeczywiście mieliśmy mieliśmy stawek PKB i zarówno w drugim w drugim kwartale jak i trzecim kwartale i to głównie przede wszystkim to już w trzecim kwartale to jest przede wszystkim widać konsekwencję sankcji wprowadzonych na rosyjski eksport o weszło w życie bardzo na rosyjskie ma to metale i część metali i żelaza weszło wżycie embargo unijne na rosyjskie drewno i wyroby z drewna no i przede wszystkim w sierpniu embargo na rosyjskiej na rosyjski węgiel no i dodatkowo we wrześniu mieliśmy mobilizację, która nos zmroziła społeczeństwo, ale też przedsiębiorców przedsiębiorstwa, które po prostu zaczęły wstrzymywać się jeszcze bardziej SB datkami ta nie nieprzewidywalność która, która jeszcze bardziej wzrosła o w po mobilizacji spowodowała, że rzeczywiście, bo taki jeden z ważniejszych elementów wpływających negatywnie na sytuację gospodarczą Rosji to powiedzmy więcej o tym jak ta mobilizacja działa to znaczy jak działa właśnie firmy jak to działa na przedsiębiorstwa do 1 strony to jest oczywiście kwestii bezpośrednia przez bezpośrednie przełożenie na rynek pracy i to już w jak większość tych ekspertów demografów i a przede wszystkim ekonomistów zauważa, że mobilizacja będzie miała znacznie gorsze gorszy wpływ na gospodarkę ekonomiczną dlatego na gospodarkę kwestie ekonomiczne w Rosji aniżeli na samą demografię ta to przede wszystkim do jeśli wierzyć oficjalnym statystykom jak na razie ta pierwsza fala mobilizacji zabrała z rynku no 300 około 300 000 młodych mężczyzn i dodatkowo mniej więcej tyle samo, a wyjechało na stałe z Rosji przy czym ci, którzy wyjechali na to są osoby zazwyczaj były osoby wykształcone, a posiadające no jakiś kapitał, który pozwala on w ogóle na wyjechanie z Rosji kreatywna, więc to ta strata dla gospodarki jest z związane z w związku z wyjazdem jest ogromna w przypadku mobilizacji to jest oczywiście przede wszystkim kwestia strat ponoszonych przez takie branże, które to do tej pory już były z poważnym kryzysie jeśli chodzi o rynek pracy to jest np. budownictwo, więc zabranie kolejnych 300 000 osób z rynku częściowo też pracujących w budownictwie czy chociażby w rolnictwie powoduje, że tu mamy niedobory i w ogóle okazuje się w tym momencie, że rynek pracy w Rosji jest bardzo nie zbilansowane USA czy, którzy wyemigrowali to byli też zazwyczaj ludzie, którzy posiadali własne firmy, czyli przyczyniali się do do wzrostu PKB, a tworzyli PKB Rosji poza tym zarabiali wysoką w związku z tym też ich konsumpcja była inna teraz widzimy, jakiego w co Rosja straciła patrząc na gospodarki tych państw ościennych, które w największej mierze przyjmowały Rosjan by w Gruzji spodziewamy się w tym roku wzrostu gospodarczego wysokości około 10% PKB to samo w Kazachstanie mimo naczynie nie aż tak wysoki wzrost, ale Kazachstan, które podobnie jak Rosja zależny jest od sektora naftowego, a mimo to został doświadczony właśnie przez Kreml ograniczeniem swojego eksportu, ponieważ większość rocznic kazachskiej ropy eksportowanej za pośrednictwem Rosji, a jak się okazało zupełnie przypadkowo są problemy z gazet z ropociągiem KTK prowadzącym właśnie z Kazachstanu nas wszystkimi pociągami w tej chwili są problemy może się jednak się ze złota czy tak się właśnie zatrzymajmy wrócimy po informacjach o łączenie ich architekt skutki trzynasta 24 Jakub Janiszewski przy mikrofonie zamieszkiwana Wiśniewska z ośrodka studiów wschodnich rozmawiamy o kondycji rosyjskiej gospodarki zatrzymać się przed informacjami na rynkiem pracy ja rozumiem, że ta ten brak równowagi rosyjskim rynku pracy to jest konsekwencja tego bardzo dramatycznego spadku dzietności i tej rzeczywiście z zapaści demograficznej, która w, którą Rosji obserwujemy to zdaje się już od kilku dekad no były próby rzeczywiście problem demograficzny to jest stały problemami zresztą zdiagnozowane przez rosyjskie władze już dawno parę lat temu i były próby wpłynięcia na na te negatywne trendy nawet z moim można powiedzieć, że nawet z sukcesem zostało nam m.in. prowadzone w Rosji taki kapitał macierzyński, gdzie rodziny otrzymywały naprawdę poważne pieniądze za coś po urodzeniu drugiego dziecka w rodzinie i rozda inne inicjatywy rzeczywiście przez parę lat przed tam 2017 mieliśmy do czynienia ze wzrostem urodzeń natomiast pandemia zmiany prawne, bo właśnie chociażby decyzja o tym, żeby ten kapitał macierzyński przyznawać już na pierwsze dziecko spowodowała, że wiele rodzin po prostu rezygnowało zatrzymywało się na 1 dziecku, więc to decyzje polityczne no a przede wszystkim pandemia tak w Rosji w czasie pandemii dodatkowo ten ten dym dodatkowa śmiertelność wzrosła o 1 000 000 osób 1 000 000 osób zmarło dodatkowo ze względu na pandemię w ciągu tych ostatnich 2 lat, więc to jest dramatyczna sytuacja no i teraz mamy wojna w, więc ci, którzy giną albo są ranni na na froncie i migracja z tym związane jest rzeczywiście problem demograficzny jest ważnym problemem, a dodatkowo na to się jeszcze nakłada ograniczony napływ migrantów do Rosji Rosja przez te wszystkie lata mimo tego, że tych urodzeń może nie było dużo, ale pewien sposób rekompensowała swój rynek pracy właśnie siłą roboczą napływającą z pozostałych byłych republik związku Radzieckiego głównie z Azji centralnej no teraz ten napływ jest znacznie bardziej ograniczony to jest związane z sytuacją w Rosji i kryzysem nie zawsze można to nie nie jest nie tyle zarabia ile ile przedtem poza tym też kurs powoduje, że no no kur akurat w przypadku Rosji jest, a niezłe natomiast w przeliczeniu potem na na na żywą możliwości wywiezienia pieniędzy, bo to jest główny problem przekazania tych pieniędzy do swoich rodzin, a za granicą no są problemy, więc tu rzeczywiście na jeśli chodzi o demografię kwestii w ogóle rynku pracy to się na bardzo wiele czynników i w odwrócenie tego no będzie wymagać wymagać lata ten kapitał ludzki, a nie tylko mówimy o i jego ilości, ale przede wszystkim jakości bardzo ucierpiał przede wszystkim właśnie na wojnie i przerwy na tej całej polityce takiej restrykcyjnej prowadzono prowadzonej przez Kreml, bo obecnie uczelnie rosyjskie mają ograniczone możliwości współpracy z zagranicą i kontaktów za granicą, więc no ten poziom też edukacji poziom Rosji też spada pomówmy zatem o sposobach przeciwdziałania tej sytuacji to znaczy co robią rosyjskie władze próbują ratować sytuację czy rzeczywiście widać, że próbują ratować może pogłębiają bardziej ten problem no niestety, ale problem polega na tym, że Kreml nie potrafi wyjść z tego swojego i mechanizmu zarządzania i oczywiście państwem i to co obserwowaliśmy ten kapitalizm państwowy, który obserwowaliśmy budowę jego przez ostatnich 20 lat on teraz tylko się nasila rola państwa oczywiście wzrasta dodatkowo wzrastają wszelkich KOR-u te korupcyjne mechanizmy, ponieważ chociażby ta ustawa nowelizacyjna związane z mobilizacją gospodarki ze wsparciem UE państwa w ogóle całej gospodarki wprowadzenia wojna spowodowała, że większość przetargów państwowych może się odbywać bez przy 1 oferenci cie, czyli de facto powoduje to, że jakby procent czy możliwość korupcji jedynie wzrasta też mam wrażenie, że ta z 1 strony odczycie aparat represji jest bardzo rozbudowane natomiast to ta ten nawyk do rozkładania państwa państwowych pieniędzy jest tak silne, że nawet obawy o to, że ze złotą regułę są niejasne, więc można spodziewać się, że nie większość ludzi nie zostaje złapana, więc nawet widzimy tak mieliśmy ostatnio o zatrzymanie osoby, która była odpowiedzialna za wypłatę emerytur jeszcze wcześniej okupowanym w obwodzie chersońskim, który de facto w ogóle nie dotarły do dla tych osób zostały rozkradzione, zanim w ogóle dotarły do la ten obszar więc, jakby wszystkie te elementy powodują, że wszystkie patologie, które obserwowaliśmy w Rosji w ciągu tych ostatnich 20 lat one teraz w czasie wojny jedynie się nasiliły czy proces realizowany podejmowania decyzji decyzja chociażby teraz w ramach właśnie przeciwdziałania i próby wsparcia gospodarki o decyzję o inicjatywy projektów infrastrukturalnych dur dużych projektów infrastrukturalnych, które mają być finansowane z czystego funduszu dobrobytu Narodowego tych rezerw rządowych co do facto ona oczywiście mają duży wpływ na nie na wzrost PKB, ale z ud w chwili, kiedy one są realizowane natomiast jeśli chodzi na przyszłość tak jak np. nie wiem wybudowanie AEO mostu bardzo drogi drugiego mostu we Władywostoku na los na wyspy te rosyjską no w to chłoną ten most ogromne środki natomiast de facto on okazuje się żołnierz zupełnie niepotrzebne, bo tam jedynie teraz kampus uniwersytecki i nawet sami studenci mają problem, żeby się tam dostać nie są za zbyt szczęśliwi, że musieli się tam przenieść na okres, więc by wszystkie patologie, które mieliśmy, które obserwowaliśmy Rosji rosyjskiej gospodarce przez ostatnie lata po prostu teraz są tylko uwypuklają się i są nasilone w i ja rozumiem, że te problemy z takimi inwestycjami infrastruktury trasy, która innymi bezsensownymi trochę taki model chiński właściwy chyba w gaz po wydaniu rosyjskim no tak tylko, że Chińczycy rzeczywiście realizowali dzięki temu ze spowodowały mieli ten wysoki wzrost to budownictwo drogi mosty infrastruktura połączenia pomiędzy regionami Dato miast po tych 20 latach mamy kilka oczywiście takich absolutnie bezsensownych pomysłów budowa natomiast, jakby sama cała infrastruktura rosyjska trój ciężko powiedzieć, że bez problemu do tej pory np. nie udało się wybudować autostradę, której mówimy mówi się w Rosji już tam nie MO przełomu od upadku związku Radzieckiego z Moskwy okazania tak autostradę z Moskwy Petersburga w zasadzie udało się wybudować tylko wyłącznie, że w 2018 roku odbyły się mistrzostwa świata w piłce nożnej tak trzeba było to na szybko skończyć, żeby ją z 100, więc to nie jest także te projekty infrastruktury do infrastrukturalne do tej spowodowały, jaki rzeczywiście w rozbudowę infrastruktury poza pozwoliły rzeczywiście komunikowały wiele regionów ze sobą one po prostu służyły wyprowadzaniu publicznych pieniędzy na prywatne konta tak drogo jak się w Rosji buduje kilometr czy drogi nigdzie na świecie tak buduje rozumiem, że wojna właśnie nasila procesy tak zdecydowanie czy oczywiście tych pieniędzy jest mniej, więc nie da się już z nie wiem już budować wielu wielu mostów naraz czy wielu jakiś tam rozwiązań natomiast na tyle na ile pozwalają te skromne środki skromne coraz bardziej ogranicza kończące się środki no one są nadal po prostu kradzione rozkradane w-li jak właśnie wyglądają działania np. banku centralnego w tym kontekście bank centralny rosyjskiej to jest bardzo ciekawa instytucja tak już powiedzieliśmy parokrotnie naszych rozmowach najbardziej profesjonalna właśnie nad w jaki sposób ta instytucja próbuje na to reagować, jakie w ogóle ma narzędzia jeszcze na czynną bank centralny myślę, że to to rzeczywiście profesjonalizm, a osób pracujących dzięki temu profesjonalizmowi udało się mimo nałożenia tych drastycznych sankcji finansowych na początku po wybuchu zarazy wojny, a przede wszystkim ustabilizować rynek bankowy w Rosji nie miała jej nie nie było raj na banki nie było upadków banków koszt oczywiście koszty też są tak chociażby wstrzymanie wymienialności rubla i pełna kontrola przepływów walutowych albo w przypadku obcokrajowców w ogóle ograniczenia ich możliwości wyprowadzania kapitału z Rosji falą tak ograniczenie cały czas dostępu do walut obywatelom, więc oczywiście jest wiele wiele wiele ograniczeń, które też spowodowały m.in. że już w tym momencie te to z obu stron zarówno ze względu na działalność banku centralnego, ale przede wszystkim oczywiście za sankcje zagraniczne zachodnie te waluty państw zachodnich są po prostu w Rosji toksyczna i oczywiście bank centralny przede wszystkim koncentruje się na inflacji cały czas podkreśla, że polityka, że makroekonomia to nie jest jego domena on nie będzie dbał o wzrost gospodarczy koncentruje się na inflację rzeczywiście pod tym względem te działania banku centralnego są efektywne w myślę, że tutaj też ten opór praktycznie od czerwca, kiedy ten, kiedy kurs rubla bardzo się umocnią co do poważnym obciążeniem dla budżetu Rosji UE praktycznie od czerwca bank centralny był jak monolit i walczył o to, żeby wbrew namowom rządu nie dopuścić do takiego poważnego osłabienia rubla i ten robi oczywiście częściowo osłabił, ale to ta to 75 rubli za dolara, które tak w Ministerstwo Finansów rysowała jako taki najbardziej atrakcyjnej ligi taki akceptowalne dla dla budżetu no nie osiągnięto u owym rubel jest obecnie powyżej 6060 rubli za dolara, więc tutaj widać, że jakby no i mimo że mimo tego, że decyzje w Rosji podejmuje UE jest 1 osoba to w przypadku, zwłaszcza w kwestii finansowych no prze słucha się rad ekonomistów banku centralnego dziękuję dziękuję bardzo, Iwona Wiśniewska z ośrodka studiów wschodnich była z nami trzynasta 37 za chwilę informację Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: POŁĄCZENIE

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 40% zniżką! Dobrego słuchania w 2023!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA