REKLAMA

Wojna i nierozwiązane problemy z 2021 [podsumowanie 2022 w Polsce]

Maciej Zakrocki przedstawia
Data emisji:
2022-12-28 23:00
Prowadzący:
Czas trwania:
53:46 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
dobry wieczór w środę 28grudnia zwykle w środy maluję gośćmi portret Polaków, ale dzisiaj nie będzie to takie malowanie wprost uznaliśmy wydawcy czynią Małgorzatą Wólczyńską, że zrobimy coś szalenie tradycyjnego, czyli podsumowanie wydarzeń krajowych 2022 roku z nich oczywiście ów portret też się ujawnia, czego najlepszym przykładem jest postawa ogromnej części naszych rodaków wobec wojennych uchodźców z Ukrainy pomoc gościnność to coś co dominowało w Rozwiń » przekazach po 24lutego obok dramatycznych doniesień z pola walki można uznać, że nasza postawa ujawniana choćby w preferencjach wyborczych wobec poczynań różnych ośrodków władzy także coś u nas mówi z pewnością tematem krajowym, który dominował i w debacie publicznej i rozmowach domowych nawet ostatnio przy świątecznym stole jest inflacja albo potocznie drożyzna i choć jest najwyższa od ponad 20 lat, choć sen z oczu spędza na oczekiwanie na kolejny rachunek za prąd gaz jakoś nie widzimy w tym winy czy odpowiedzialności rządzących, a może nie wszyscy SA w jakieś 30 parę procent nie widzi obóz władzy w sondażach w tym roku nie stracił pozycję lidera, choć może stracić matematyczną zdolność stworzenia większości rządzącej, gdyby wynik wyborów był taki jak pokazują go od wielu miesięcy sondaże także wybór prof. Adama Glapińskiego na kolejną kadencję zdaniem części ekspertów ze złamaniem zasady kadencyjności też nie wywoła jakiegoś widocznego sprzeciwu, choć to przecież ten człowiek odpowiada za poziom inflacji i wartość złotego rządzącym nie zaszkodził fakt, że w styczniu tego roku zmarł w stutysięcznym Polak na covid i było to w czasie rezygnacji z jakichś form utrzymania restrykcji co spowodowało w tym samym czasie rezygnację 1317 członków rady medycznej przy premierze w nie leciały notowania zjednoczonej prawicy po wybuchu afery Pegasusa, choć wydaje się, że podsłuchiwanie szefa kampanii wyborczej opozycyjnego ugrupowania powinno taki efekt wywołać podobnie było z pieniędzmi na krajowy planu odbudowy wstrzymanych przez komisję europejską z powodu niewypełnienia przez rząd zobowiązań, do których ten rząd się zobowiązał śnięte ryby w Odrze brak szybkiej reakcji władz konflikt z Czechami Turów olbrzymie kary nałożone przez Trybunał sprawiedliwości Unii Europejskiej, a wszystko po żelaznym elektoracie spływa jak woda po kaczce, choć może w tym przypadku lepiej mówić o teflonowej ości obozu rządzącego nic się nie przykleja politolodzy eksperci różnych specjalności próbują ten fenomen wyjaśniać, ale powiem szczerze, że przez ten rok nie udało mi się usłyszeć łatwej do przyjęcia argumentacji takiej, po które mógłbym bez wahania powiedzieć teraz już rozumiem czemu tak się dzieje ale kto wie może dzisiaj tak się stanie już za chwilę pojawią się pani prof. Ewa Marciniak z wydziału nauk politycznych studiów międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego i pan prof. Sławomir Sowiński z uniwersytetu kardynała Stefana Wyszyńskiego przed tymi znakomitymi politologa ami komentatorami nie lada zadanie jak w 50 minut skomentować 360 dni podczas, których tak wiele się wydarzyło, ale może się uda spróbujmy Maciej Zakrocki przedstawia no i są już z nami zapowiadani goście pani prof. Ewa Marciniak z wydziału nauk politycznych studiów międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego dobry wieczór dobry wieczór pan prof. Sławomir Sowiński Uniwersytet kardynała Stefana Wyszyńskiego dobry wieczór dobry wieczór kłaniam się chciałem zaproponować państwu najpierw początek taki wstęp, który sobie pisałem do pierwszej audycji w tym roku 2022 piątkowej, w której to audycji podsumowujemy zwykle często też państwo to robią mijający tydzień Otóż 7stycznia tegoż roku ten wstęp zaczynał się tak pierwszy tydzień roku zdominował temat podwyżek cen energii i jakieś kosmiczne rachunki jak już zaczęli otrzymywać czy to lokatorzy mieszkań ludzie biznesu symbolem takiej podwyżki jest rachunek na gaz dla lubelskiej piekarni z tradycjami wyższy o 887%, a dziadek przeżył Stalina ojciec przy komunę stan wojenny i zawalenie się w piekarni dziś możemy nie przetrwać dobrej zmiany komentowali współwłaściciele piekarni, a następny punkt tego wstępu dotyczył podłamanych pracowników mundurówki oraz nauczycieli, którzy mieli dostać wynagrodzenie wyższe, ale coś tam się popsuło wraz z wejściem w życie polskiego ładu i podwyżki zostały opóźnione dnia mieli nauczyciele m.in. w lutym dostać wyrównanie no i jeszcze może trzecia informacja z tego wstępu prof. Adam Glapiński szef NBP ani 1 zdaniem nie przyznał, że no wygrywał androny przez wiele miesięcy pytany o groźbę inflacji dzisiaj, gdy wiemy, że dalej rośnie i dobiła do poziomu 8 i 6% zmienią zawodowca uspokaja, że tu zaraz spadnie może potem znowu nie podskoczy, bo dopiero ewentualnie 2003. ta inflacja będzie na przyzwoitym poziomie no może tyle wystarczy jeśli chodzi o o tamten wstęp, ale prawda sporo właściwie przetrwało tych informacji poza tym, że inflacja oczywiście jest już dwukrotnie wyższa ponad, ale właściwie sporo tych elementów mamy takich samych to znaczy, że co pod kątem inflacji podwyżek cen energii nie satysfakcjonujących zarobków przynajmniej ludzi z budżetówki upłynął ten rok pani profesor moja babcia wierzyła takie oto i działanie pierwszego tygodnia nowego roku, czyli że, jaki ten dzień pierwszy nowego roku taki cały rok mogłabym powiedzieć, że z tej w tej ludowej myśli zdroworozsądkowej pewnie prezes coś jest na rzeczy do rzeczywiście dzisiaj pod koniec 2022 roku całą pewnością moglibyśmy powiedzieć, że zarówno drożyzna inflacja oraz z no taki specyficzny sposób komunikowania się pana prof. Glapińskiego to jest coś, o czym mówiliśmy co przeżywaliśmy oczywiście te różne kwestie na różny sposób zdaje się, że 2003. rok pan redaktor będzie mógł zacząć no niemal takim samym wstępem, a to oznacza, tyle że problemy, które rysowały się na początku tego roku nie zostały rozwiązane no w przypadku inflacji zostały pogłębione natomiast oczywiście trzeba wskazać, że rząd proponował i tarcze antyinflacyjne, bo tak to się nazywało czy tarcze antykryzysowe i niektóre środowiska czy niektóre grupy zawodowe z tych tarcz skorzystały natomiast w takim aspekcie komunikacyjnym to trzeba powiedzieć, że skrada się tutaj wielokrotnie chaos na na tym właśnie poziomie komunikacyjnym i adresaci, czyli większość społeczeństwa w gruncie rzeczy to zostali z takim nie do końca nie do końca ugruntowane przekonanie to jak w końcu ma być czyli kto tę podwyżkę dostanie kto, kto będzie tutaj mówiąc kolokwialnie załapie się w tył tarcze antyinflacyjną np. związaną z opłatami za gaz czy energię elektryczną i innymi słowy ten tydzień nie pierwszy od 2020 roku był dużym stopniu prognostyczne i muszę powiedzieć niestety w bagno łuczniczy oczywiście dodać, że po 24lutego dojdzie dojdzie ten bardzo ważny smutne dramatyczne element wojny w naszej debacie natomiast tak rzeczywiście te wątki przez krajowe w czysto krajowy związane z naszymi problemami chyba rzeczywiście już wtedy się rysowały nam towarzyszyły przez cały rok panie profesorze to właśnie Jović to jednak chyba trochę inaczej próbuje na ten rok sporze z winy i perspektywy są perspektywy, którą pan redaktor w tym ostatnim w rwaniu przytoczył jednak uważam, że tak naprawdę ten rok także w polityce krajowej rozpoczął się nie 1stycznia, ale de facto 24lutego, bo wybuch wojny Ukrainie nie tylko zupełnie zmienił ciepłem otoczenie Polski nie tylko może powiedzieć w jakim sensie skończył się ten wewnętrzny świat w kontekście, którego Polska po roku rząd w dziewiątym się rozwijała też tak naprawdę 24lutego rozpoczął nowy rozdział i polskiego życia publicznego, jakim czasie też polskiej polityki prawda, bo to podwyższy kwotę tego nagle 1 co zobaczyliśmy jak bardzo jesteśmy jednak jako społeczeństwo dojrzali empatyczni Solidarni prawa niektórzy nawet porównywali te pierwsze miesiące takiego społecznego można powiedzieć poruszenia takiego takie takiej społecznej wspólnoty na rzecz pomocy Ukraińcom z tą hossą doświadczenie wspólnoty Solidarności roku z roku 80 tego, ale wojnę Ukrainie też pokazała czy aby powiedzieć o życiu tak nowy snop światła na politykę wewnętrzną Polski, pokazując wszystkie placówki i cienie z 1 strony ma rzeczywiście zobaczyliśmy właśnie w tych reflektorach tej straszliwej agresji Rosji bardzo tak przenikliwy był no by zaczęli ci politycy ta część polskich polityków którzy, którzy przestrzegali właśnie także zachodnie elity przed tym czym i kim jest Rosja prawda tutaj też można powiedzieć na wysokości 2 jakoś staną polskie państwo, pomagając na pewno na pewno Ukraińcom drugą stronę też ten kontekst wojny pokazał jak bardzo niestety ujawniać jak łatwo obóz władzy potrafi niczego to powiedzieć te sprawy wewnętrzne nie siać wasze kwaśna na szali spraw wewnętrznych prawda jak szybko się by pojawia ta formuła no de facto jesteśmy zagrożeni dwustronne tak dalej, bo Why innymi słowy doba żeśmy jest to że, że obóz władzy potrafi bardzo odpowiedzialnie traktować problem wojny, ale z drugiej strony potrafi jakoś tak ignorować go na rzecz różnych obecnych rozgrywek to myślę, że czas sytuacja wojenna ktoś mówi o opozycji każe z 1 strony 1 kompozycja ma się dość powiedziała nie odpuszczą ligę wtedy, kiedy dochodziło do znacznie bardziej trudnych krytycznych momentów jego przykład z dniem miesiąc 2 miesiące temu ta rakieta, która wpadła na wschodnią Polskę prawa wtedy wszyscy właściwie byliśmy w myśl o klasie politycznej razem natomiast z drugiej strony myślę, że to już tak trochę wyga przyszłość no policja też musi mieć jakiś swój pomysł ma tylko na bezpieczeństwo Polski w ogóle by na taką architekturę i polityki zagranicznej na to jak ja jak Polska ma funkcjonować w tym w tym świecie, który będzie już na pewno na pewno inny, więc ja bym był właśnie zakończył tylko, żeby znów przekonaliśmy się, że Sokrates miał rację rząd prawda, że wiem, że nic nie wiem, że 8 jedno polityka niezwykle zaskakująca jeśli można tak oczywiście oddaję pani prezes na pewno ja na pewno tata woźna miała i ogromne piętno wywarła na wszystkim w tym na politykę krajową, ale też powiedzmy, że no też była powodem pewnego rodzaju sporu chociażby właśnie jeśli chodzi o wspomnianą inflację rząd dosyć szybko w nie wiem czy to jest dobre słowo skorzystał trochę, że z tej sytuacji, żeby tłumaczyć zjawisko wysokiej inflacji przecież Putin inflacją, tak więc więc ta wojna z 1 strony pokazywała dobre elementy takiej mobilizacji wspólnoty zrozumienia również po stronie opozycji pewnych procesów zjawisk i chęci pomocy rządowi właśnie takich działań podstawowych związanych z bezpieczeństwem państwa, ale też, ale też wskazywała, że zbyt wiele spraw trudnych czy nie rozwiązywanych jest przerzucanych na karb sytuacji zewnętrznej wojennym i tusz pani profesor bardzo już tak ja chciałam ich w nawiązaniu do pytania pana redaktora czy inspiracji oraz wypowiedzi prof. Sowińskiego opowiedzieć, że rzeczywiście był to też czas po 2004. i lutego, że opozycja i aktualnie sprawujących władzę pokazali, że w obliczu zagrożenia mogą ze sobą rozmawiać oczywiście od razu tutaj dodam, że wolałabym, abyśmy my jako społeczeństwo jako państwo takiego zagrożenia nie doświadczali po to, tylko, żeby zobaczyć, że politycy na co dzień zwaśnieni jednak mogą usiąść przy 1 stole i mogą mieć podobne by nie powiedzieć o wspólne stanowisko w sprawie w sprawie wojny w sprawie pomocy Ukrainie itd. oczywiście nie zmienia to faktu, że wciąż środowiska polityczne pozostają ze sobą w rywalizacji walce z władzą, bo chciał chciałam przypomnieć, że w 2021 roku wielokrotnie spekulowano jak pewnie też do tych osób się zaliczałem, że możliwe są przyspieszone wybory nie było przyspieszonych wyborów 2022 roku, ale to nie oznacza, że walka władze nie trwa i oczywiście, jakby i w tej walce o władzę wydaje mi się że, że pojawili się kluczowi jak to aktorzy, zwłaszcza 1 mam na myśli Donalda Tuska, który powrócił i mam na myśli Szymona Hołownię, który wciąż jest aktywne, a także w ostatnim, zwłaszcza czasie do tej walki władze bardzo mocno włączył się Jarosław Kaczyński mamy tutaj na myśli z kolei jego jego liczne objazdy, które jak i media informują będą kontynuowane i teraz jest pytanie jak w obliczu i z 1 strony zagrożenia wojennego z drugiej strony oczywiście wykorzystywania tej wojny jako usprawiedliwienia dla różnych działań tutaj się zgadzam że, że to określenie Putin relacja ono ono bardzo często przewija się wypowiedzi premiera Mateusza Morawieckiego, ale chciałabym im, jakby 5 i zainicjować taką refleksję jak w tym kontekście tej tej retoryki z jednej z2 strony sytuuje się społeczeństwo, bo jednak wciąż 3 promuje taki taki pogląd że, że polityka jest rewelacyjna w tym znaczeniu, że partie polityczne coś robią coś mówią jakoś działają po coś, a to po to, żeby zdobyć aplauz poparcie swoich wyborców albo albo grupy niezdecydowanych i w tym kontekście chciałabym zwrócić uwagę na tych 2 ważnych graczy, czyli Jarosława Kaczyńskiego Donalda Tuska, bo oto ukazał się niedawno bardzo ciekawy sondaż, w którym pytano czy respondenci widzieliby na stanowisku premiera Donalda Tuska czy też Jarosława Kaczyńskiego no i chyba dla obu polityków te informacje nie są zbyt optymistyczne przy czym na już całkowicie nie optymistyczne dla Jarosława Kaczyńskiego zgodnie z tym sondażom chyba ponad 30% respondentów uważa, że Donald Tusk mógłby być premierem, ale aż 63% nie widzi Donalda tu stał na stanowisku premiera natomiast jeśli chodzi o Jarosława Kaczyńskiego to zgodnie z tym sondażom to to też podkreślam jedynie 4% respondentów widzi go w roli premiera i teraz moglibyśmy z tej perspektywy pokazać tę dynamikę na nas scenie politycznej, jakby wokół, która ogniskuje się jakimś stopniu wokół wokół tych 2 liderów no i zastanowić się oczywiście jak to będzie wyglądało w 2023 roku i roku wyborczym to już z pewnością roku wyborczym i teraz nikt toczący tę ten wątek chcę powiedzieć, że ten na pozycję Jarosława Kaczyńskiego będzie rzutowała aktywność rządu właśnie ta związana z różnymi pakietami anty inflacyjnym Miss pakietami związany ze wsparciem dla innych dla i emerytów zwłaszcza, bo tutaj przypomnijmy, że jest to no takie środowisko, które w największym stopniu udziela poparcia i aktualnie rządzącą formacją, a więc wtrąca będzie też wieść, dla której przygotowywana jest specjalny pakiet już się mówi o zmianie systemu re waloryzacje emerytur wypłacanych w ramach KRUS-u mówi o zmianie ordynacji wyborczej, która też w jakim sensie wesprzeć to tę społeczność samym już procesie wyborczym, a jeszcze tylko bowiem o Tusku, bo tutaj wiadomo że, że Jarosław Kaczyński związany z aktywnością rządu to będzie mógł się chwalić albo tłumaczyć w zależności od tego jak będzie rozwijała sytuacja natomiast tutaj w przypadku Donalda Tuska brakuje i być może gdzieś już jest przygotowane przygotowane są takie działania, które by na nowo pokazał efekt świeżości tego polityka, lecz efekt świeżości propozycji, które ta ta formacja w koalicji czy też samodzielnie może oferować społeczeństwu dzięki tym no panie profesorze tak patrząc już bardziej można powiedzieć budowaną 3 sceny politycznej, choć powtórzę trudno tutaj abstrahować od tego tego kontekstu zewnętrznego to ja tu widzę 2 takie powiedział ciekawe proces przynajmniej 32 proces przemian z nich jest dość dość ciekawe ile proces to jednak tak bym powiedział no narastająco to możemy używać określeń tych organizacja chaos dysfunkcjonalność takim politycznym działaniu obozu władzy prawda, bo jak słyszę pan oko do ważył doszliśmy do 2022 pod takim można powiedzieć takie polskiego ładu prawda takim przekonaniem, że Polski ład będzie takim wehikułem politycznym, który do obozowi władzy zwycięstwo 2023 roku się w ciągu kilku dosłownie okazało się, że nie będzie żadnych wysiłków tylko albo po prostu ogromna polityczna porażka to zresztą szybko przyznali sami politycy obozu władzy podoba się tylko krok po kroku tych różnych porażek też tych różnych tak powiem no może nie katastrofa w każdym razie takich objawów właśnie dysfunkcjonalności politycznej takiego chaosu czy ruchu politycznego przybywało prawda, bo to właśnie kwestia inflacji, która jednak zaskoczyła polityków można powiedzieć prawda i potem cały szereg różnych mniejszych większych wydarzeń, żeby sięgać daleko prawda pamięcią przypomni sobie takie przeciąganie liny dość się nagłym powiedział irytujący choćby w sprawie tych patriotów prawda, który by, na które witaliśmy takim radością potem wysłaliśmy Ukrainy podobno wracały prawda czy, żeby zakończyć takim bardzo można powiedzieć na pograniczu w sytuacji strasznej jakoś też takiej kabaretowej prawda ten tamten wybuch w komendzie policji prawda dosłownie ostatnie dni ile to tworzy taki obraz, a właśnie obozu władzy klub pogrąża się zapewne wahał się i co więcej to tworzy też obraz, którego chyba niewiele się spodziewał, że mianowicie tak jednak wszech władza taka skuteczność taką zdolność porządkowania sytuacji policzył, że przez przez prezesa Kaczyńskiego jest coraz bardziej ograniczona prawda zaś w ostatnich tygodniach ma być takie wrażenie, że prezes Kaczyński już, jakby to powiedzieć nie za wszystkie sznurki można powiedzieć pociąga prawda to się chyba nawet dziś ciało około koło sierpnia, kiedy się okazało to, bo dla wszystkich zaskoczeniem, że się jedno jelly raczej politycy PiS-u organizować pod takim hasłem przychodzi nauka nie zmienić premiera Morawieckiego 9 co mamy taki obraz powtórzę już pewnego narastającego dryfu to być może w ogóle syndrom końca drugiej kampanii prawda, że każdy obóz władzy zgadzam się wyczerpuje natomiast to ciekawe że, chociaż mieliśmy właśnie takie może ponieść polityczne budżetu właściwie sondaże się w zasadzie nie zmieniły prawda znaczy to co najbardziej rokuje to brak mamy w sondażach powiedział to taka trwałość taka wierność wyborców swoim partiom politycznym bez względu na wszystko prawda tutaj to jest właściwie taka zagadka, którą będą teraz aż pewnie przez lata próbowali odkryć socjolog socjologowie politolodzy prawda być może też filozofowie psycholodzy społeczni jak PiS-owi udało się zbudować właśnie takie silne trwałe może powiedział ani swoich wyborców, którą się w kategoriach socjalizacji politycznie, a więc jak podział stworzenia pewnej tożsamości prawa powiedzieć tożsamościowej, dzięki któremu PiS właściwie można powiedzieć wyszedł z tego trudnego dla siebie politycznego roku tego roku ruchu politycznego tak politycznie przymykali właśnie bezkrwawa prawda to jest oczywiście ważne na przyszłość bo, bo to też coś mówi o tym, że wyniki wyborów są jeśli naprawdę rozstrzygnięte ale, toteż nam coś mówiłaś no i podział Polski sytuacja polityczna o tym, że te oczy te nasze podziały czy to nasza tożsamość orientację polityczną nie są do końca polityczne są głębsze są właśnie takie społeczne są gdzieś opartą o kwestie tożsamościowe praw dalszą podobnie Platforma właściwie doszło do swojego wyniku 30% to też dla wielu zaskoczeniem nie, proponując żadnego programu w gruncie rzeczy ta proponuje tylko no właśnie pewien taki przekaz przekaz przekaz tożsamościowe to jest bardzo bardzo bardzo ciekawe, że w polityce może iść kiepsko może źle a gdyby sondaże pomimo tego mogą całkiem niezły w irytują chciał, żebyśmy się troszkę na tym wątku zatrzymali właśnie bardzo pasuje, bo coś dla właśnie tylko chciałbym ją taką wyliczankę zrobić pani profesor właśnie, bo sam się nad tym zastanawiałem, przeglądając właśnie te scenariusze programów podsumowujących tygodnie i znowu tak by jak jak sięgam do początku roku prawda 14 stycznia audycja w niej jest informacja zmarł w 100 tysięczny Polak, który przegrał walkę z covidem w tym samym czasie pojawiła się taka ustawa Hoca jako nie mówiono tam był taki pomysł, żeby przedsiębiorcy mogli sprawdzać, który z pracowników jest zaszczepiony, a ta ustawa poległa i między nimi wtedy 1317 członków rady medycznej przy premierze zrezygnowało w końcu z cała rada prawda się zniknęła z już prawie w tym samym czasie na początku roku pojawia się afera Pegasusa, która się też rozwija w ciągu roku i otrzymujemy w wyniku prac komisji śledczej senackiej i parlamentu europejskiego otrzymywaliśmy w ciągu tego roku informacje potwierdzające, że jednak władze, korzystając z nielegalnego narzędzia podsłuchiwała m.in. szefa kampanii wyborczej no do tego wszystkiego dochodził jeden z najdłuższych seriali tego roku, czyli walka OKP o spotkaniu śladem czy przez opozycję od początku do teraz jak potrzebne i ważne są pieniądze z jakim błędem jest to, że rząd nie potrafi ich załatwić rządzący zmieniali trochę zdanie, że one są bardzo potrzebne albo nie bardzo potrzebna, a teraz się okazuje, że znowu są bardzo potrzebne sprawa jest załatwiona do tej chwili no wreszcie mieliśmy po drodze bardzo silny konflikt wewnątrz obozu władzy, który również był mocno w w mediach nagłaśniany i którym często się już jest niepojęte, żeby właśnie no nie wiem minister w rządzie ośmiesza swojego szefa, czyli premiera wreszcie do tej listy na razie może, żeby specjalnie już dalej nie nie rozwijać pojawiały się przecież poważne zastrzeżenia do skuteczności działania władz, kiedy latem tego roku widzieliśmy tysiące ryb płynących czy ściśniętych płynący prawda po powierzchni zatrutej i Odry mieliśmy wreszcie lex Czarnek dwukrotne podejście w tym roku i też porażka można powiedzieć obozu rządzącego Otóż akurat bardziej może za sprawą pana prezydenta niż samej opozycji i teraz wracam do tego wątku, chociaż wszystkich tych tych spraw nie wymieniłem, o którym mówił pan prof. Sowiński wielokrotnie też państwa prosiłem i w ciągu tego roku poprzedniego o próbę wyjaśnienia no właśnie, dlaczego to w zasadzie nic nie zmienia jeśli chodzi o preferencje wyborcze Polaków, dlaczego ten obóz rządzący 8 od wyborów dziewiętnastym roku stracił około 10%, ale jednak ciągle jest liderem w sondażach może były 2 w tym roku z sondaży, które pokazywały na pierwszym miejscu koalicję Obywatelską każde elektorat w tym elektorat partii rządzącej dokonuje bilansu korzyści i strat i o ile rzeczywiście w badaniach ogólnych dobra zmiana wg respondentów okazała się kosztowna wracam do tego hasła dobrej zmiany o tyle pośród wyborców Prawa i Sprawiedliwości ten bilans korzyści i strat jest oczywiście za stronę przeważa przeważają korzyści te korzyści przeważają, ponieważ z otoczeniu oni czy liderów czy czy wyborców Prawa i Sprawiedliwości bardzo takie popularne jest przekonanie, że co prawda jest trudno co prawda są te afery, które pan redaktor wymienił co prawda są obsadzone te spółki skarbu państwa w sposób tu mało transparentny powiedzmy to tak ogólnie, ale otrzymujemy trzynastkę czternastkę 300zł na początek roku szkolnego, czyli żywą gotówkę ja to kiedy sobie nazwałem marketingiem żywej gotówki, który najbardziej przemawia do kieszeni najbardziej przemawia do wyobraźni jest najlepszą najlepszym przejawem realizowania obietnic wyborczych i ze względu na bardzo silne takie Ott takie odzwierciedlenie 500 plus tego programu 500 plus, a w świadomości wyborców jako takiego swoistego politycznego pierwszego wrażenia takiego startu tej partii politycznej w roli rządzącej partii to działanie tego tego politycznego pierwszego wrażenia i jest do dzisiaj i elektorat Prawa i Sprawiedliwości też sobie pozwoliła użyć kiedyś takiego sformułowania jest dużym stopniu elektoratem wybaczając błędy potknięcia dawcy i lapsusy językowe i nieczytelną wypowiedź co prawda okraszoną nieformalną komunikacją prezesa Glapińskiego itd. jakby to to przestaje mieć znaczenie to jest wytłumaczalne dlatego i teraz wracam do tego, o czym tutaj słowa mówił, dlatego że kształtują się elektoraty tożsamościowe w Polsce tak jak ukształtowały się media tożsamościowe tak mamy do czynienia z procesem kształtowania elektoratu tożsamościowych to jeszcze nie jest tak jak w stanach Zjednoczonych, że na pytanie kim jestem kim jesteś człowiek odpowiada jestem republikaninem albo jestem demokratą u nas jeszcze tej, jakby pierwszej definicji związanej z określeniem własnej tożsamości przez partie polityczne nie ma, ale jest to proces się zgadzam że, że uruchomiony został po 2010 roku po katastrofie smoleńskiej, a proces kształtowania tożsamości politycznych i tutaj oczywiście występują jakieś racjonalne argumenty, ale on ma raczej charakter efektywne to znaczy my i jakby generujemy wytwarzamy silny silnie nacechowany stosunek emocjonalny do liderów czy do partii politycznych np. w stanach Zjednoczonych prowadzi się takie badania na Stali o okresie jak bardzo o i pozytywne uczucia żywi do partii własnej jak bardzo pozytywne uczucia żywi, iż do partii i konkurencyjnej, czyli proszę zobaczyć ten proces no taki emocjonalny Iza i życia politycznego takiego też generowania stosunku emocjonalnego np. w trakcie badań sondażowych w trakcie badań społecznych nie jest domeną Polski to jest po prostu tendencja i los bardziej ogólna oczywiście dużo by tutaj mówić, a nie jest to ten czas, bo my po co mu chwili jesteśmy na etapie podsumowania tego roku nie warto, bo być może nie nie ten moment, żeby mówić o tym dogłębnie, dlaczego tak się dzieje, ale stwierdzamy fakt, że ta się dzieje i żeby zakończyć tę część to powiem tak kształtuje się tożsamość polityczna na zasadzie silnego emocjonalnego związku z partiami politycznymi nie 100, który nami jestem liberałem konserwatystą, a właśnie z partiami politycznymi, ale czy to oznacza, że ten krajobraz jeśli można tak powiedzieć polityczny w Polsce i się utrwala no już w naszej dzisiejszej rozmowie chyba pani profesor przypomniał, przywołując no fakt takiego utrwalenia obecności, ale jednak przeciwko krótkiej ugrupowania Szymona Hołowni właściwie ta nasza lewica jest takim konglomeratem nowych ugrupowań względnie politycznych prawda z partią razem czy wiosną Roberta Biedronia na czele, bo tylko rzeczywiście ten ten element, który stanowił kiedyś SLD można uznać za tak dłużej obecny na polskiej scenie politycznej, więc to jest ciekawe, że nowy momencie, kiedy nasze ugrupowania w stosunku do brytyjskiej partii konserwatywnej partii pracy czy nie mówiąc też już amerykańskich ugrupowaniach są względnie młode, a to był jednak wskazywało, że właśnie to co państwo teraz mówili, że zaczyna się u nas kształtować właśnie coś w rodzaju takich wyborców i związanych z pewnym nie tylko szyldem partyjnym ale, ale pewną ideą, którą ten szyld reprezentuje zapytam tak mąż wcześnie trochę kluczowa sprawa dość kluczowe pytanie właściwie, które stawiają sobie i polityków politologów wie już od dawna w Polsce mianowicie czy ten polityczny duopol prawda czy okopy duopolu, który został w jakimś czasie fundowany w roku 2005, a więc tego podziału sceny politycznej, ale rolników PiS to czy ten dług po się kończą się w czasie pogłębia prawdę i się to tutaj też towarzyszyło przez przez cały rok bo kiedy wchodziliśmy w ten rok rok 2022 to wydawało się, że 1 stromy pozycja np. lewicy czy czy czy Szymona Hołowni Konfederacja konfederaci z drugiej strony jest na tyle silna z kolei powiedzmy rola Donalda Tuska jest od jesieni zdefiniowania czy też czy też rytmy podpisu są duże, że wydawało się, że ten dług zaczyna pękać prawda, że w gruncie rzeczy będziemy chodzili, jakby nową taką trzecią PO-KO polityczną po roku osiemdziesiątym dziewiątym świadczy to epoka rozpoczęta w roku 2005 będzie się kończy Tomasz pod koniec roku widzimy wyraźnie, że tak długo ma się całkiem dobrze ma się całkiem mocno, bo z 1 strony właśnie PiS tak jak tutaj Eva to bardzo dobrze by pokazała interpretowała 8 stworzył taką bardzo bardzo silną bardzo atrakcyjną ofertą tożsamościową opartą na wartościach zwiększono bezpieczeństwo ruchu chyba bezpieczeństwo militarne kung kulturalni socjalnie z drugiej strony oferta aspiracji latte dla tych mniejszych miejscowości i w tym sensie PiS można powiedzieć mocno trzyma się po tej był tak prawej stronie sceny politycznej mało tu stawiam dzisiaj powietrza Konfederacji na drugi człon wal Tusk wykonał bardzo zręczny ruch takiego mocnego skrętu w lewo prawda i właściwie zbierania klanu w gruncie rzeczy lewicy no i Bud sprawia, że dzisiaj tak naprawdę 2 partie są tymi 2 głównymi opcjami tożsamościowym w tym sensie te można powiedzieć, a okopy tego Świętego duopolu trzymają się całkiem mocno pod koniec roku 2022 prawdopodobnie pojedynek wyborczy w przyszłym roku właśnie rozegra się w tej w tej w tej były jak w tym układzie to moim zdaniem jest dobra wiadomość o polskiej demokracji dlatego uważam, że tam, że ten duopol ten podział oni coraz mniej funkcjonalny on coraz mniej pozostawia, gdyby się coraz większą pulą pozostawia poza spektrum debaty polityczne np. podziały pokoleniowe prawda 7 podstawowych problemów w Polsce to kwestia relacji pokoleniowych potrzeby jego strony seniora z drugiej strony potrzeby młodzieży tutaj ani PiS oni ani po nie mają na to jakiegoś jakiegoś Roma właśnie obecność w polityce Szymona Hołowni Konfederacji by np. tę perspektywę młodych ludzi wnosiło to niestety wydaje się, że w tym roku dziś, gdy chodzi na bok no właśnie wchodzimy w rok wyższy trzeci był takiej polityce mocno mocno spolaryzowanej to jeszcze chciałby nawiązać do wątku który, który tutaj pojawił wypowiedzi pani profesor w kontekście badań no bo jeżeli rzeczywiście ten duopol utrzymuje, jeżeli mieliśmy w ciągu tego roku wiele miesięcy właśnie tych relacji ze spotkań liderów obu ugrupowań no to rzeczywiście w w takich państwach jak chociażby wspomniana wielka Brytania no trudno sobie tam wyobrazić sytuację, w której lider partii po zwycięskich wyborach nie zostaje premierem u nas można powiedzieć, że w, jakim sensie mamy inną tradycję, bo przecież PiS w ostatnim czasie nie wygrywał wybory no głównie te wybory parlamentarne decydują właśnie o tworzeniu rządu jeśli pan prezes się pojawia w tym rządzie to jak wiemy na chwilę i widać było, że nie czuje się w tych butach wicepremiera dobrze i prawdopodobnie nie ma takich oczekiwań nie tylko te to badanie pokazuje, ale chyba rzeczywiście w elektoracie nie ma takich oczekiwań że, że ten polityk mógłby być premierem skoro tak to jak sobie państwo wyobrażają mając doświadczenie tego roku no właśnie kampanię wyborczą którą, której twarzami zwykle są liderzy już zaczęliśmy mówić w tym roku w ostatnich tygodniach o być może debacie Donald Tusk Jarosław Kaczyński nie nie wiem czy do niej dojdzie jakoś tak trudno jest mi w to uwierzyć, niemniej jednak no tu rzeczywiście przed tymi obozami politycznymi dość poważny dylemat nie tylko wynikający właśnie ze wspomnianych badań, ale też i z tej świadomości podejrzewam obu panów, że ich nie tyle czasu się skończył co może ich rola jest nieco inna czy jest inne oczekiwania co do ich roli Donald Tusk na pewno wyciągną Platforma jakiś stan niemożności rzeczywiście to ugrupowanie doszło do tych prawie 30% w sondażach natomiast czy to będzie jednocześnie sygnałem dla wyborców właśnie, że zwycięstwo tego ugrupowania oznacza funkcję premiera dlatego polityka jak może wyglądać na podstawie tych tych doświadczenia tych spotkań, które widzieliśmy mnóstwo państwa zdaniem, jaka będzie rzeczywista rola obu liderów w te sondaże, o których wspomniałem na początku one pokazują, że pojawia się z obu tych ugrupowaniach kwestia przywództwa to nie mówię o kryzysie przywództwa, ale mówi o mówię o kwestii przywództwa to zapewne jest do rozstrzygnięcia w strategiach marketingowych obu ugrupowań i myślę, że obaj politycy to są politycy pewnego etapu kampanii wyborczej dzisiaj mamy taki etap kampanii wyborczej, który zdecydowanie nie jest ukierunkowany na morze nie tyle mobilizacja, ale takie wzmocnienie własnego elektoratu wzmocnienie własnych baniek politycznych i rzeczywiście jeśli popatrzymy na badania społeczne np. CBOS-u, w którym zadano pytanie z jakiego powodu byś głosował na koalicję Obywatelską to tam na pierwszym miejscu pojawia się no to ogólne sformułowanie ja też użyję tego sformułowania anty-PiS, ponieważ jest to formacja anty pisowska potem dużo dużo nic na kolejnym miejscu pojawia się taka to też pewnie wartość moglibyśmy tak z pewnością określić jak ochrona praw człowieka wolności obywatelskich relację z Unią europejską to są tego typu w 1 rzędzie sformułowania i teraz obaj politycy moim zdaniem są potrzebni informacją teraz bez względu na to, że zwiększa się ich negatywny elektorat w badaniach ogółu społeczeństwa natomiast w badaniach elektoratów poszczególnych ta pozycja obu liderów jest bardzo wysoka oni są oni są, że tak powiem, a próbowani i ze wszech miar, choć stosunek do Donalda Tuska to już jest ciągnie się od 2011 roku jest bardziej realistyczny czyli w jakim stopniu krytyczny stosunek do Jarosława Kaczyńskiego jest raczej wyidealizowany i wydaje mi się, że ze względu na na specyfikę kampanii wyborczej z 1 strony będą obie formacje stawiały na liderów i teraz jest pytanie kto, kto będzie bardziej aktywny medialnie czy będzie to Rafał Trzaskowski czy będzie to Donald Tusk, a w przypadku trawa i sprawiedliwości czy będzie to Jarosław Kaczyński czy czy też Mateusz Morawiecki znany takie niż tak taką praktykę polityczną, która się nazywa chowaniem polityk ta, czyli eksponowaniem go w mediach, dlatego że przynosi więcej więcej strat wizerunkowych, ale ostatnie zdanie, które chcę powiedzieć moim zdaniem będzie to czas na postawienie na liderów lokalnych w każdym regionie Polski są liderzy 1 i drugiego ugrupowania, którzy muszą być takimi lokomotywami wyborczymi innego innego wyjścia nie ma, więc nie chcę powiedzieć, że będzie to jakieś polityczne przywództwo o charakterze rozproszonym, bo nie, bo musi być ten 1 lider, który wie, dokąd zmierza i jakimi środkami chcą osiągnąć ten cel polityczny, czyli wygrać wybory, ale w praktyce też moim zdaniem będzie będzie no tak taki akcent na to przywództwo regionalne lokalne do pani profesorze, bo to ciekawy wątek również pod z punktu widzenia tych różnych opinii, że niektóre przynajmniej spotkania pana prezesa Jarosława Kaczyńskiego z wyborcami no właśnie jak to się mówi w dość modnym teraz językiem były przeciwskuteczne, bo zarówno wypowiedź o dawaniu wszy czy w czytaj na śpiewania się z osób, które są siedemnastej chłopcem, a 19 dziewczynkom, że no właśnie niektórzy podobno również obozu tej partii się łapali za głowę mówili jak mamy teraz powiedzieć panu prezesowi, żeby może przestał jeździć, bo czy wyjadą na własność co powiedzieć tylko jedno zdanie 14 000 000 ponad 14 000 000 kontaktów, bo tak się liczy takie od ZES w mediach społecznościowych tej wypowiedzi o dawaniu szyja, więc co drugi Polak po piętnastym roku życia spotkał się z tym sformułowaniem i oczywiście w kontekście negatywnym to tylko tyle co powiedzieć o tym jak wdzięku w mediach społecznościowych z bardzo brzydko bym na pierwszy potem od tej tej debacie, której mówi pan redaktor myślę, że w ogóle o tym nie warto by mówić czasu zajmować, bo pewnie takiej debaty nie dojdzie, gdyż tylko takie jest aktorem no czasem przez polityków w gruncie rzeczy zawracania głowy myśl tej tej debacie między między między Donaldem Tuskiem ma też Kaczyński pisze chodzi o te podróże pana prezesa i tego taki był powiedział bardzo niestandardowe czasem po prostu, bo niezrozumiałe czasem po prostu raniące wypowiedzi to czym się szambem perspektywy były były niezrozumiałe były były raniące były gdzieś gdzieś dotykające różnych osób, ale nie wiem co jest wczoraj był skuteczny tego, że po dobrze prezes przede wszystkim, jeżdżąc po Polsce spotyka się przede wszystkim nowe etui ze swoimi wyborcami w swoim działaczowi notował też to tych takich okręgów, w których pieniądz podzielony to po prostu prezes pokazuje że, że jest odważny prawda, że duży, że przekracza granicę, że nie boi się prawda mówić rzeczy niepopularne jeśli w tym czasie myślę, że może budować takie poczucie pewnej pewne siły pewnej sprawczości silnego przywództwa tomy będą najważniejsze to muszę powiedzieć też to mówię, bo to znaczy, jakby tam modele przywództwa obu obu obu partii na 2000 gości trzeci rok, a że PiS Platforma potrzebują potrzebują zmiany jakościowej na razie taka ilościowa zmiana czy jeszcze więcej tego samego co do tej pory posłowie PiS posłowie Platformy one sondażu nie ruszą od sondażu nie kuszą one nie dadzą nowych wyborców PiS Platformo potrzebuje takiej nowej jakości, lecz każda nowa jakość co innego złoża pozwoli PiS stoją po stronie Platformy po stronie PiS-u to nowa jakość musi być nową jakością jakąś personalną zobaczmy, że PiS wygrywał wybory od piętnastego roku, dlatego że tylko jakiś czas właśnie proponował no nowe twarze polityczne prawda to była twarz Beaty Szydło to była cała nadzieja Dudy po to, debat twarz Mateusza Morawieckiego no i teraz fakt właśnie tam lider polityczny prócz Kaczyński jest jakby nieco z tyłu prawda to jakby nieco na wzgórzu tego tego politycznego pojedynku sprawia, że teoretycznie jakaś nowa polityczna twarz mogą pójść w twarz mogły się pisze pojawić prawda my wymagający premiera Morawieckiego być może nawet zastępujących kampanii, ale z drugiej strony pisze to jest podział kluczowe mamy nie tylko przygotowań do kampanii wyborczej, ale w razie narastającą taką wewnętrzną rywalizację o przywództwo prawda po epoce Jarosława Kaczyńskiego też to taka rywalizacja o kształt PiS-u 20 można powiedzieć, które być może planuje się za rok 2 czy 3 lata i 2 pojedynki to pojedynek właśnie o zwycięstwo PiS wyborach parlamentarnych, ale też pojedynek prawda zwycięstwo można powiedzieć wezmą zrobią jeśli on donosiliśmy nakładały być może będą też jakoś się zacznie krzyżowały pytanie czy prezes Kaczyński na tym ma w tym zapanuje to jego podstawowe zadanie, żeby ten pojedynek właśnie władze można powiedzieć wewnątrz PiS-u nie zdominował przygotowania do kampanii wyborczej Tomasz po stronie Platformy tutaj chyba personalnych dylematów nie ma wydaje się, że Donald Tusk jesteśmy niekwestionowanym przywódcą liderem mi Rafał Trzaskowski co najwyżej może prawda wystąpił w roli wręcz Donalda Tuska domy przy pytaniu program bada nie chodzi o to, że teraz Platforma musi przedstawić 134, jakie szczegółowe rozwiązania, które czekają wyborcy, ale chodzi o to, że już jest taki moment by Platforma musi właściwie pokazać coś na kształt dobry miałam coś na kształt tego nowego modelu rzeczywistości prawda, którą PiS pokazał wyborcom mniej więcej pół roku przed wyborami może trochę może wahać się w kampanii kampanii prezydenckiej prawda prezydent Duda pokazywał w wyborców nasz pomysł na polskie prawo Otóż naraził forma takiego pomysłu albo nie ma albo pokazuje prowadzi się, że opozycja, chociaż tam bez soli i drugiej Legii próbują to programy pokazywać, ale musi być pewna krótko całościowa spójna wizja takiej nowej rzeczywistości, dla której no właśnie opozycja, czyli sięgnąć po władze i takie oczywistości prawo promu przekonać wyborców bez takiej nowej jakości właśnie w tym zakresie zdaniem będzie bardzo trudno Platformie przekroczy ten pkt 30 procent poparcia no właśnie przygotowali sobie taki rozpęd polityczne konieczny przed ewentualnym im było zwycięstwo wyborcze w no i tak oto dzięki państwu przypomnieliśmy też niektóre wydarzenia mijającego roku zostały one one Skomentowane, ale to co najważniejsze wydają się z naszej rozmowy to właśnie ta ta próba wyjaśnienia, dlaczego tak jest, że przez cały rok mimo tego, że właśnie tytuły artykułów czy stron internetowych co jakiś czas przypominały nam, że oto wybuchła kolejna afera najczęściej związana z obozem władzy wielkich zmian w tym rankingu, który który, który w, które co chwilę się pojawiały w minionym roku nie było bardzo za za ten komentarz dziękuję byli z nami dzisiaj pani prof. Ewa Marciniak wydział nauk politycznych studiów międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego i pan prezes Sławomir Sowiński Uniwersytet kardynała Stefana Wyszyńskiego bardzo dziękuję wszystkiego dobrego w nowym roku i oczywiście będziemy się mam nadzieję wielokrotnie w nowym roku spotykać dzięki dobrej noty doba w bezruchu dobrego nowego roku w dziękuję i w imieniu słuchaczy oczywiście też Małgorzata Łuczyńska audycję wydawała Maciej Zakrocki usłyszymy jutro jeszcze tej samej proszę Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: MACIEJ ZAKROCKI PRZEDSTAWIA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Podcastowe produkcje oryginalne, podcasty z audycji TOK FM oraz Radio TOK FM bez reklam z 40% zniżką! Dobrego słuchania w 2023!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA