REKLAMA

Zdarzyło się 11 listopada. Z Włodzimierzem Kalickim rozmawia Paweł Goźliński

Książki - Magazyn do słuchania
Data emisji:
2014-11-11 20:00
Czas trwania:
51:58 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
chodzi o północy, gdy Wanda Romów na pokład drzwi po prawej stronie saloniku Józef Piłsudski Budzisz od razu Kazimierz Sosnkowski były szef sztabu pierwszej brygady Legionów wyjaśnia, że sprawa jest bardzo ważna przybyła delegacja co do Senatu, aby żołnierze zrodzić zrewolucjonizowały oddziałów niemieckich okupującym Warszawę w ten sposób zaczyna się opowieść Włodzimierza Halickiego pierwszym dniu wolności 11 listopada 1918 roku, którą znajdziemy w jego książce Rozwiń » zdarzyło się właśnie książka Włodzimierza ukazała się w księgarniach Paweł Goźliński książki magazyn do słuchania Radia TOK FM specjalne wydanie naszej audycji z okazji święta niepodległości Włodzimierz Kalicki i świetną reporter, w którego znają państwo z cyklu w dużym formacie zdarzyło się dzisiaj zdarzyło się wczoraj w różne były nazwy tego cyklu w UE autora fantastyczne książki o na Józefie Piłsudskim powrót do Sulejówka właściwie o jego na ruszenie dworku, w którym marszałek zamieszkał w swej książce opowiada w dobro o w bardzo detalicznie wydarzeniach 1111. listopada gdzie, ale z żeber inni w ogóle marszałek Piłsudski też 1 z FUS najważniejszych dla ciebie bohaterów bohaterów historii poczty potrafi już powiedzieć o tym, fakcie o tym, fenomenie, dlaczego właściwie to właśnie Piłsudski stał się próbnego po tak listą polskiej historii wcześniej był jedynym graczem, który w, który rozgrywał w tym czasie ten, kto rządzi tą partię, która doprowadziła do polskiej niepodległości ma 1 z 2 powodów po pierwsze, miał rację po drugie, nawet 3 chyba po drugie, miał poglądy, a po trzeci był elastyczny apu, czyli był rasowym politykiem nigdy nie upierał się wbrew faktom pies miał rację, ponieważ zrozumiał, że i stuleci niewoli i nie zmienił Polaków czy po dla Polaków w dalszym ciągu leżą najważniejszą jest niepodległość i był skłonny rzucić w na szalę w sprawie niepodległości nie tylko życie własne, ale i życie żołnierzy którymi dowodził, a z czasem dowodził coraz większą ich ilością małą elastyczność właściwie cały ten cel co by twoja opowieść o tych ziół marszałka właściwe także po to, o dniach poprzedzających 11 listopada, czyli po po uwolnieniu go twierdzy magdeburskiej jest właściwie poszło elastyczności, bo to więzień niemieckiego rządu natychmiast więźnia trafiają trafiono śniadanie, na którym jest, że właściwie trudno tu próbuje się go użyć jako gaśnicy na rewolucyjne nastroje panujące w Warszawie tak pisze książki był niesłychanie elastyczny, ale miał zasady miał poglądy i nigdy powstałych swoich zasad nie zmieniał w, a przynajmniej długo się z tym ociągał natomiast były elastyczne w tym sensie, że sposoby realizacji jej z twoich zachwala wcielanie w życie innym były dla niego wszystkie, które nas prowadził weselu wszystkie sposoby były niezłe albo dobre Piłsudski był człowiekiem skoncentrowanym na kwestii niepodległości nie jako polityk, ale jak koło jako człowiek jako romantyk jako człek się wychował na takim kanonie kultury romantycznej polskiej dla niego to była sprawa nie jest w oczy tylko osiągnięcia celu politycznego czy geopolitycznego, ale właściwie trudno taki metafizycznej, że w realizacji przeznaczenia narodu i samego siebie on długo uważał siebie za jej kogoś, kto jest w stanie ich, aby doprowadzić do Polaków do wybicia się na niepodległość i co Niechcę niepodległości Mieszko ofiarować z pomocą wybrańców świadomych tego celu, czyli jego współpracowników podkomendnych Piłsudski był człowiekiem niesłychanie mądrym my tego braci hossa jak by taką oto członek do barwnych o nim trochę ich dziedzinie prawda o i jego mądrości przenikliwości politycznej wszystkie jego wybory polityczne, które słyszę w Lubniewicach zżymał łatwo ustawić się poszukiwanie pewnego balansu politycznego bezlitosne wycinanie niepotrzebnych albo szkodzących jego planom polityków i wojskowych to wszystko było przejawem jego mądrości Polska była Polacy, bo Polski jeszcze nie było, ale Polacy byli niezwykle podzieleni mieli ugruntowane i swoje poglądy przyzwyczajenia niechęci także inni wszystkiemu 1 z nielicznych polityków, który na serio nie, ignorując tych uwarunkowań potrafi je wszystkie wkomponować w 1 całość i z tej całości wyrejestrować niepodległe państwo prawdę mówiąc bez niego mogłoby źle w moim przekonaniu mogliśmy wyjść może z państwem, ale bliższym księstwu warszawskiemu niż drugiej Rzeczpospolitej to wygląda to w ten sposób, by w tej opowieści, że 11 listopada właściwie to jest rzeczywiście wykorzystywane w wykorzystaniu takiego momentu rewolucyjnego w Niemczech i rozpadu i lęków samych niemieckich władz, które goście wypuszczają Piłsudskiego i próbują go używać czy Piłsudski nadawał się do tego, żeby go użyczone, jakby rozegrał tę swoją partie, ogrywając Niemców nie ma wątpliwości, że Piłsudski rozegrał swoją partię w w pewnym sensie można powiedzieć ograł Niemców, a w sensie myślę, że nie można mówić, ponieważ historia była w tamtych dniach przeciwko Niemcom Niemcy nie mieli w zasadzie nic do ugrania w Polsce prócz jeszcze bardziej dramatycznej jeszcze bardziej klarownej i niewątpliwie krwawej dla nich samych klęski jest właściwie w pisowskiej rozegrał całą scenę tę sytuację idealnie, bo ograniczy straty po obu stronach na pop umownej linii frontu, a jednocześnie doprowadził do rzeczy do zdarzeń, które by szefem uniemożliwiały kooperację jakąkolwiek operację powolnie po wojnie, choć oczywiście ich zachowanie Niemców na Śląsku wraca na początku lat dwudziestych i za późniejsze wojny i Węglowej celne i wzięcie władzy przez Hitlera, jakby kooperację Polski z Niemcami naturalną w końcu sami gospodarczo uniemożliwiły bardzo utrudniło mu wręcz uniemożliwiły, ale Piłsudski wtedy pod koniec lat nas z tych zeszłego stulecia naprawdę nie marnował żadnej okazji, które dawały Polsce jakiś awans waży na przyszłość był niezwykle świadomej moim zdaniem niezwykle skutecznym politykiem w jak wyglądała Warszawa w momencie, kiedy Piłsudski został wsadzony do pociągu i wyruszą do dołu do Warszawy rano zaszła wszystkim była dosyć brudnym miastem zaniedbanym nogę to było wojenny miasto i wszędzie od drzwi też było militarną obecność Niemców garnizon niemiecki był bardzo silny Niemców nas największe siły niemieckiej, czyli garnizonu Cytadeli właśnie było, ale takich carskich czasów Cezara miała ciążyć nad miastem miała miasto przypomina, że w każdej chwili może zostać ostrzelany zniszczone tak, by ta świadomość, że wolni także, iż utrzymywała i i warszawiacy bali się załogi Cytadeli niemieckiej miasto było dla mniej efektowne prawda, ale starało się żyć normalnie do w dniach w 2 o niepodległość kawiarni był czwarty raz wygrały swoje ręce farsy w bo repertuar centralny wtedy był wybitnie rozrywkowy wlała się wódka nawet, choć szaleńczo drogie były zachodnie trąbki hałas był niezawodny właśnie piszę o tym, że w tym czasie zaczęto popijać amerykańskie rynki tak właśnie ta moda wtedy rozpoczęła się na amerykańskie wyniki za coś, czego trzeba było jak sobie dziś łatwo możemy uświadomić trochę jednak importowanych z składników, bo facet z oceanicznych był niezbędny chociażby porządna amerykański rząd afgański Born nie mógł już jakiś tam sokach gra wynalazcę podobnych i c wyniki były szaleńczo drogie i były tak naprawdę nic w tym udział w towarzyskim krzykiem mody ostatnim Warszawa stała się po prostu żyć normalnie, bo to miasto jak wszystkie firmy wtedy miasto europejskie niesłychanie zróżnicowany i podzielony bogaci żyli naprawdę bezpiecznie i bajecznym bogactwie większość w straszliwej nędzy i ze strachem myśląc o dniu jutrzejszym bez cienia przesady było zimno dla ludzi biednych było zimno głodno bez porządnej odzieży i bez perspekty w zmiany, ale czy, a tymczasem w niemieckim garnizonie wrzało to Bush moment rewolucyjny ci żołnierze w byli właściwie gotowi, bo wraca do Berlina po to, żeby straż tam wszczynać stanu w rewolucji jedni chcieli w PŚ wszyscy chcieli wracać aż wszyscy mieli Niemców mieli wrażenie, że Warszawa to nie jest miasto niemieckie tak jak żył chyba żaden z Niemców startujących w Warszawie nie powiedziałby, że Poznań wtedy, że pochodzący z miasta polskie dla nich Poznań był miastem trudniej jest im tak świadomość tego że, choć nie są Niemcy to jest jednak Polska etniczna tu w Warszawie była powszechna i Niemcy chcieli wracać do siebie z wielu powodów w Niemczech była straszliwa inflacja był głód były niepokoje społeczne oni rozpuścili po pierwsze, być blisko swoich rodzin blisko swoich dzieci żony i nie wiem najbliższych po drugie, czuło się, że coś wielkiego się w Niemczech stanie co działo mączki zawału, kiedy się udało, że rewolucja naprawdę zmiecie mnie, że stary porządek i większość z nich działa w tym większy udział niekoniecznie po tylko po 1 stronie barykady zdobyli też tacy, którzy też później Stali się podporą fajką psów i polityki tych politycznych formacji militarnych prawicy, ale oni chcieli się jak najprędzej z Polski wynosić wyłącznie, gdy niemieccy generałowie marzyli o tym, żeby pozostawić jakiś przyczółki jakoś nogę w dziejach książki magazyn osłania radio TOK FM z Włodzimierzem Kalickim oddał fenomenalny książki zdarzyło się rozmawiamy o jedenastym o przebiegu jedenastego i listopada 1918 roku książki magazyn do słuchania w radiu TOK FM Paweł Goźliński z Włodzimierzem Kalickim, którego niezwykłe niezwykły raport o dziejach świata zdarzyło się jest już w księgarniach rozmawiamy o przebiegu i 11 listopada rozmawialiśmy o tym jak wyglądała tego dnia ich Warszawa jak wyglądały nastroje wśród niemieckich żołnierzy, ale zaczęliśmy marszałka Piłsudskiego pora do niego wrócić, bo to marszałek oczywiście w Warszawie nie trafia w próżnię, ale ma tutaj swoich ludzi, a wszystkim wokół niego tego dnia w ogóle jest sporo u kobiet w te tego dnia w prze zaraz po przyjeździe do Warszawy zjawia się w zakonspirowany ME mieszkaniu, w którym są 3 siostry Romanów i tam zdarzy się o to bardzo ciekawy epizod, bo oto siostry zwyczajnie nie mają pieniędzy to jest wielki dzień historyczny toczą się takiego towaru, że trzeba pożyczyć gotówkę, a właściwie wziąć jedzenie i na na kredyt, żeby się podjąć po podjąć delegacja niemieckich żołnierzy, żeby z nimi negocjować właśnie warunki ich ewakuacji, zwłaszcza w notach i piechotą chadza boso Czesław z naszą historię chadza boso czasami chcę przypomnieć, że tuż po przyjeździe marszałka są dla nich marszałka tuż po przyjeździe komendanta Piłsudskiego do Warszawy był problem skoro jak zdobyć czystą bieliznę dla TFI też zdobyć tym sposobem i dzięki życzliwości i sympatyków komendanta czyją nosi bielizny Marshall czy to w Łosicach Paulowi schował pod gryficką Lachman wielo on był człowiekiem zawsze skromnym jej co trzeba pamiętać o tym, że Piłsudski właściwie całe swoje życie bezdomnym dopiero postawienie tego dworku przez żołnierzy w Sulejówku pod Warszawą oznaczały dla niego własny prywatny dach nad głową całe życie Piłsudski spędził albo na kwaterach konspiracyjnych albo w więzieniach aresztach albo na kwaterach wojskowych pod namiotem w Chełmiance w jakimś legionowym w towarzystwie nigdy nie miało poczucia takiej osobistej stabilizacji tak naprawdę nie miał też w domu, do którego musiał czy chciałby wracać, ponieważ nie uciekniemy przede wszystkim idei czynu to nie muszą ich życia rodzinnego także jego wybranki jego serca były przecież konspirator kami i ich pierwsza żona i później Aleksandra Szczerbińska były kosze workami PPS -u i z całej jego żywot co było w Ślemieniu ustabilizowany tak powiedział emocjonalnie no ale już w 1 min zlotych kobieta z tego, że nie zapomina, bo już tego 11 listopada już znalazł jednak czas, żeby się właśnie swoją ukochaną Aleksandrą jeszcze lubińską spotkać i zobaczyć córkę, która użyczyła mu się w czasie jego uwięzienia w Magdeburgu taka jest też musiał bardzo oględnie delikatnie postępować powieściowy nie miał już po dłuższym swoją żoną pierwszą żoną mają opleść, skąd się w konspiracji powiew zwaną piękną panią ona odmawiała wydania rozwodu i komendantowi i on właściwie prawie tak powiem nieoficjalnie albo wręcz konspiracyjnie spotkały się Aleksandra Szczerbińska obrażał córkę nie robi z tego absolutnie żadnej manifestacji publicznej w swej wizyty czegoś nie da oczywiście powiedział warszawiaka służących raz jest biedniej SI ca wiwatowali byli obecni także dla Warszawy sytuacja dla warszawskiej ulicy sytuacja komendanta osobista nie była tajemnicą handlową ale, ale z wyższym jak to w życiu mało, bo wszyscy rozumieli, że różnie w życiu bywa i nikt mu z tego zarzutów niczyj nigdy nie próbowano rozegrać go to one z tych problemów raczej to problem niech nikt nie udał, a Krzywą rozegrać Pakistanu pływania oczywiście im się zdarzały i gorszych bywały przecież oskarżany o to, że jest agentem wywiadu moskiewskiego nauczycielki z tą cuda wianki, ale co akurat nie miało żadnego znaczenia, ponieważ w po Polaków nie obchodziło wszystkim Polakom, choć okulistyka inni jego skuteczność wojskowego to głównie w czasie wojny polsko-bolszewickiej, ale tak jak opisuje się opozycja nie była tylko skuteczność, ale to już Puław właściwie charyzma i traktowano go warszawską scenę traktowała go w 1 z takimi nad dodatkiem Serba grał z takiego sta z takiego jednak był troszeczkę mechanizmów tu wracamy do kobiet w warszawskich moim zdaniem kobiety i lepiej niż mężczyźni wyczuwają charyzmy mężczyzn wybitnych i stąd syjonizm w swojej istocie brało uwielbienie tak jest, że ponad podziałami kobiet dla Piłsudskiego, a one w niej widziały człowieka wybitnego wielkiego obdarzonego takimi nieoczywisty utajonym wielkimi przymiotami właśnie natury politycznej wojskowej, bo niemalże mesjanistyczne, ponieważ uważano słusznie czy nie uważa, że po części słusznie, że on jednak dość przenikliwie patrzył na przyszły rozwój wydarzeń publicznych na arenie międzynarodowej i miał ogromne takie krytyczne wyczucie tego co się może wydarzyć się wydarzy kobiety są wg mnie wyczuwał znakomicie i stąd też taka gotowość powszechna służenia pomocą przecież tam, gdzie się marszałek pojawiał tam panie rzucały wszystko gotowały przyjmowały bomby w każdą burzą właśnie, kiedy przychodzą niemieccy żołnierze w delegacje i siostry Manon wysyłają posłańców do hotelu angielskiego z prośbą o dostarczenie kolacji dla 10 osób i po z Marmą ocenia się dowiemy, kiedy obsługa hotelu starszego kierownictwo dowiaduje się, że to dla marszałka o przyszłego marszałka dla komendanta natychmiast oczywiście, ofiarowując mu ten posiłek z czego zostają Nikola g delegacja ani sam marszałek niekorzystnie no trzeba wiedzieć jedno, że czasy i tego przełomu politycznego w to są czasy, kiedy właściwie w Warszawie nie ma seria autorytetów po stronie polskiej rady regencyjnej naprawdę ośmieszona jest zaangażowana politycznie i moralnie nic jej z członkami wiąże żadnych planów politycznych serio wiadomo, że polisy prawicy i lewicy do władzy, by chętnie skoczyli, ale i jedni drudzy nie mają siły i nie mają poparcia ogółu wiadomo, że Niemcy są wielkim zagrożeniem automatycznie dla nawet głów nie politycznych było jasne, że człowiekiem, który będzie decydował o rozwoju sytuacji w jest Piłsudski komendant Piłsudski, tym bardziej że za Piłsudskim stała jedyna sensowna i sprawna organizacja militarna to znaczy, że za po UW i kombatanci regionów i było jasne, że Piłsudski jako sprawny polityk doświadczony, w jaką po drugie, doświadczony i wypróbowany w ogniu z karabinów widnieje w celach wojskowych w, a także jako człowiek, który ma dobre kontakty na lewicy wie, że Piłsudski się z Peweksu w Łodzi będzie 1 z rozgrywających ta te kontakty z wagi wszystkiego z lewicą to tt rodowód Piłsudskiego paradoksalnie bardzo mu ułatwił jej opanowanie sytuacji chowanie sytuacji, ponieważ lewica dania atakowała go nawet skrajna nie brakowało się, ponieważ uważano, że może być taką pożyteczną kładką pułku Hulewicz całej przyszłości Polski prawica chętnie, by go atakowała, ale część prawicy miała jednak nadzieję, że on będzie bardziej umiarkowany, a właśnie te kontakty lewicowy pozwolą mu spacyfikować, czyli nastroje radykalne z Bartoszem ławą sprawdziło, ponieważ 11 listopada dzieje się też odbywa się spotkanie komendanta z przedstawicielem tymczasowego rządu Ludowego, w którym rzeczywiście problem, bo to, bo to w Lublinie zainstalował się rząd Ignacego Daszyńskiego, który obok haseł niepodległości ONR postawił hasła reformy społecznej i co ciekawe tutaj tutaj marszałek mówi z stop nie idziemy w tym rewolucyjną strach na niedzielę, ponieważ są tu wracamy do mądrości politycznie marszałkom naprawdę stał Polski wiedział co myślą prości ludzie wiedzą, o co się ziemianie w końcu proces miał długi kąt wchodzimy kontakt w mieszczańskim mieszczaństwem polskim on wiedział, że Polska nie jest jak Hamas polskie społeczeństwo nie jest rewolucyjny nie ma ochoty na wielką awanturę socjalną zbrojną de facto w po traumie rozbiorów i traumy okupacji niemieckiej i po części austriackiej wiedział, że z uwagą marzą o pokoju jak niepodległości i to ofiarował, a to wymagało obcinania skrzydeł i 1 z tych skrzydeł była oczywiście skrajna lewica Piłsudski z zimną krwią dosyć brutalnie jak u niego było w zwyczaju przywołał do porządku członków rządu lubelskiego i ten rząd po prostu może dezawuować ruch drogowy nie rozkręcił kazał się zrobić zwrot i Starachowic liście ba siak KO gości w siedzibie marszałka w szóstym piętrze gmachu na Moniuszki 2, a jak zrekonstruować, ale to chyba zresztą tutaj akurat marzą, by było w Tauron to jest oczywiście fakt ani, ale było tych gości tak dużo, że zaczęły się kłopoty z windą Otóż są bardzo właśnie takie klarowne momenty w twojej książce, kiedy nagle szczegół zaczyna odgrywać wychodzić na plan pierwszy plan no i opowiada, jakby ciekawą historię muzeum historii dla mnie są trasa łączy z windą, który zapobiegł jakiś tam pan co psuje pamiętam, że nazwiska, który mokrymi szkła z masami odkładał Stanisław Kuchta Stanisław Kusztal odkładał mokrymi szmatami grzejące się elementy urządzenia dźwigowego z windy IT ICT te też ma wychodziły widać dalej działa to jest właśnie taka najładniejsza w mojej ocenie realizacja tego mojego prywatnego postulatu opatrzenia historie przez szczegół przez odprysk przez detal i smakowania i jej właśnie w takich pozornie nic nieznaczących się w drobiazgach niż wizja nic nie znaczących drobiazgach, bo przecież to z 1 strony jest bardzo wymowne, że do komendanta, który w wiele miesięcy siedziało w niemieckiej w Chełmie i wrócił i do Warszawy właściwie jako niemalże osoba prywatna w gruncie rzeczy nagle wszyscy tak pielgrzymują za granicę, ale że winda zaczyna się walić to do wzrostu, gdy zrost kostny to jak w sztuce teatralnej trochę, a z drugiej strony są niesłychanie zapasy zaproponowało, że z zlecała całe to jest cały czas Theatrum polityczne i jest możliwe jest tylko w dymie smażąc, czego się zmarło w urządzenie windy i przy pomocy prostego pana, który dziś mokre szmaty wykręca i okładanie winny i ICT kółka rzuca Invenergy jeździła, bo uwaga przecież poważni politycy nie będą chodzić schodami, a zwłaszcza politycy z rady, tak więc co to w ogóle nie uchodzi, ale też generał chodził po schodach na pułkownik może jeszcze też niechętnie na froncie i owszem, ale w czasach pokoju nigdy, więc cały ten splot moim zdaniem jest taki nie słabnie smakowity, bo daje nam ida w pewien obraz jakiś wycinka obyczajów społecznych daje nam wgląd w ich temperaturę i i pogodę w tym dniu polityczną, a jednocześnie opowiada o w Osman głową o zapachu CIC tego dnia z tego Wołodia tego wieczora w pensjonacie panien w Romanowie akurat w i czasem na ulicach od rana tłumy obserwują spektakl rozbrajania niemieckich żołnierzy rozbraja aż po Jacek legioniści zwolnieni z obozów żołnierze ze stworzonej przez okupanta tzw. Polnische Wehrmacht Niemcy wykładają, by broń bez protestów, zwłaszcza że po mieście jest dzięki coraz więcej ciężarówek pełnych polskich żołnierzy z karabinami gotowymi do strzału, ale na kole ulica Grójeckiej niemieccy żołnierze strzelają do usiłujących rozbroić ich Janasik chorej Kazimierza Woźniaka w ten sposób znowu 2 właściwie anonimowi polscy żołnierze bojownicy stają się stają się poza granicami tej tak 1 tej historii toczące się 11 listopada właśnie obok obok Piłsudskiego obok członków rady regencyjnej na testach w znało ten fantastyczny moment w swojej opowieści, kiedy postaci grób 0102 . planu stają, jakby obok siebie jako partnerzy w dziejach, a wśród niesłusznie moim zdaniem lokum ofiar nie było zbyt wiele tego dnia tam jeszcze były ofiary na dworcu jak pamiętam były też ofiary przy wyjmowaniu Cytadeli, ale są to pewnie był krwawy dzień, więc przypomnienie, chociaż niektórych z tych, którzy przelali krew wylał się nie słabnie przyzwoite, ponieważ co nie było takie strasznie trudne odbieranie Niemcom w tej broni Niemcy naprawdę nie mieli już ducha walczyć i bronić i ani siebie ani w gruncie rzeczy swoich karabinów i wystarczyło postępować wobec nich przyzwoicie i z takim żołnierskim faksem nie uraża jest ich nie poniżać i byli skłoni po prostu tę broń została wice są EU, a Maz wynegocjował też Piłsudski oni zostawili ten z lwią część swojego sprzętu te oddziały w maszerujących wyjeżdżający w szyku zwartym de facto Warszawy zostawił wyposażenie dla dla odbudowujących powstającej polskiej armii i się wycofały, więc wystarczyło po prostu zachowywać się z 1 strony patriotycznie z drugiej roztropnie, by osiągnąć sukces w Włoszech co by się stało trzeba powiedzieć, że przy tej skali rozbrojenia i w tej skali obecności Niemców Warszawie stracę tygodnia były naprawdę minimalne wzrośnie jeszcze na chwilę do teatrów, a to w teatrze wielkim w ostatniej chwili następuje zmiana repertuaru zamiast Żydówki i nawet masz obsadę skoro liczba dowodzi i gazem i Joe Halka w faktach kazał Warszawy była bardzo smakowita to był taki gest, który się zresztą w tych dniach mający takiej sposobności warszawiacy lubowali taki gest patriotyczny na pokaz, o co bierzemy władze stolicy, więc natychmiast zrzucamy Żydówkę, która jest my, jakby spał z repertuaru wyjęta rozrywkowego i wrzucamy halkę, która jest synonimem, jakby takiego patriotycznego repertuaru podniosłego itd to jest ta właśnie z antypolska manifestacja, że proszę bardzo tutaj z karabinami biegają tak, ale my to samo my też w tonie w odległości 2 WiMBP odbijamy uzyskujemy my wystawiamy halkę w ale nie dość tego po to, orkiestra gra się pewnie jeszcze zanim zabrzmiała uwertura Mazurek Dąbrowskiego i publiczność prosi, żeby kibicować hip-hop electro, a ja uważam to nie jest śmiesznego wyobraź sobie, że po ponad 100 latach możesz posłuchać hymnu no tak w 2 hymny jeszcze nie państwowego, ale ewidentnie jest takiego utworu, który wszystkim kojarzy się z niepodległością walką o niepodległość są ofiarami z patriotyzmem dla takiego muzycznego emblematu porządnej przyzwoity facet się polskości i nieco rzekł Drago Skrzypek czy coś tam pokłon jest tylko rżnie w wielkim teatrze orkiestra wszyscy stają w miejscu jasnym odgraża, że po Halina wyznawcy nowej widowni im w tym pośród tych łez wołają i jeszcze raz farsą fakt, że w szatni to jest właśnie piękne i takich na końcu się 11 listopada 1918 roku przynajmniej w warszawskich teatrach o tym, dniu rozmawia z Włodzimierzem Kalickim, którego książka zdarzyło się opowieść o 365 dniach w historii świata jest właśnie w księgarniach monumentalne dzieło, ale oczywiście nie 11 listopada nie kończy się historia to tylko 1 dzień o tym, po dosyć specyficznym sąsiedztwie tego z dnia porozmawiamy za chwilę Paweł Goźliński książki magazyn do słuchania wydanie specjalne rozwiązłości Jerzym Kalickim autorem książki zdarzył się książki magazyn do słuchania o radiu TOK FM z Włodzimierzem Kalickim autorem książki zdarzyło się rozmawiamy o kulisach narodzin polskiej niepodległości, ale teraz w swej książce oczywiście wydarzenia z różnych epok różnych momentów historycznych sąsiadują ze sobą w tylko, dlatego że zdarzyły się do kolejnych dniach roku koszt to różne lata, ale czasami po nim sąsiedztwo są dosyć zaskakujące i nagle w głąb, chcąc nie, chcąc dorobił się znacząco, bo to po 11 listopada 1918 roku w swej książce następuje 12 listopada 1931 roku przenosimy się do Wilna, gdzie oto w wojsko i mobilizuje się do z powodu pewnego pogrzebu i w ten sposób wchodzimy w no trochę mniej jasne jasne strony naszej odzyskanej niepodległości drugi sposób Polity, bo to na wileńskim Uniwersytecie doszło do zamieszek, w których celem było było wyrzucenie z uczelni w żydowskich studentów do 3001. ma jeszcze wydawał już 3001 . z rąk i Wilno, bo mamy świadomość tego, że starcia inspirowanych przez prawicowych polityków i studentów działaczach endemicznych starcia ze studentami żydowskimi dla miały dramatyczny przebieg na uczelniach warszawskich na kilku, ale wtedy już zaczęły się w Wilnie to jest jest co to jest cała ta cała ta trend ten okropny PiS z naszej międzywojennej historii kiedy ideologicznie motywowani młodzi ludzie usiłowali odebrać innym młodym ludziom ich jedno w konstytucyjne prawo do uczenia się, bo tak to trzeba widzieć oczywiście to było obudowane jakąś argumentacją, że trzeba chronić substancję narodową miejsca pracy dla Polaków ze co jest argumentem de facto żadnym, bo z punktu widzenia moralnego to jest argument argumentacja dość obrzydliwa praktycznie wielu dziś się z tym solidaryzował solidaryzował przed wojną, ponieważ właśnie w nich światłych, ponieważ rzeczywiście sytuacja na rynku pracy była tragiczna i to nie tylko dla robotników, ale także dla klientów często się o tym, zapomina, ale przecież widok ludzi przed wojną w ich cech męskich garniturach jest w portach i papieru przywiezionymi z przodu i z tyłu na plecach zapisem przyjmę każdą pracę załogi widok dość powszechny co się stało często zdarzało jest w tych dramatycznych czasach tacy podżega się do rozrób na inwestycjach nie jest znajdowali po czy posłuch w Wilnie poszło o tych nie pomyśli tych ludzi prawicowców, że okazało się, że studenci żydowscy, choć nie są tylko kasy wątpili chłopcy znad książek, ale że potrafią się też bić, że potrafią być groźni niż wyrywają także kawałki brukowce i rzucają nimi napastników krótko mówiąc, a jeszcze w dodatku potrafili odwołać się do pomocy żydowskich robotników, którzy jest to, że robotnicy jak wszyscy robotnicy mieli przerwę w rękach i w ich zamęczyć tych osób w tych walkach tych zamieszkach zginął w tym Polski student i jej co stało się powodem jest słuchawek na 5 i takich perturbacji w całym mieście, które skądinąd słynęło z dość zgodnego współżycia Nisko mniejszości narodowych, ale także kościoła katolickiego i i prawosławnego z lokalnego z wielkimi społecznościami mniejszościowymi, bo Wilno wówczas było naprawdę miastem wielonarodowym i język i tolerancyjnym w Brukseli trwa oczywiście miastem, które zostało jednak przechwycone wy sposób płynnie zwykle od spłaty przez przez akcje pułkownika żydowskiego no tak liderzy hossy, że gen Żeligowski był tak powiem dowódcą tej operacji, ale przecież nic bez wiedzy marszałka się zabić, gdy już wszystkiego się wtedy widziało na pierwszy w za wszelką cenę chciał jednak, żeby Wilno było polskiej i dopiął swego no to zresztą stało się dodatkowym czynnikiem pogłębiającym nieprawdopodobną wrogości Litwinów i inteligencji litewskiej co do Polaków to goście już była Wola fobia tak naprawdę inna sprawa, że ja osobiście wątpię czy zostawienie winna, bo po tamtej stronie granicy zniszczyłoby naszą niechęć jej elit z litewskich do polskiej po problem głębszy niż przebieg granicy zdobył problem tożsamości kulturowej tożsamości narodowej o i jakby takie brutalne odrzucenie wspólnej przyszłości miało służyć samookreślenia się elity we wszystkich, zwłaszcza elit kulturalnych i politycznych i nie było chyba dobrego wyjścia w międzywojniu wszystkie te wydarzenia, które miały miejsce między polską Litwą nieszczęsne im takie jak wyjęte incydent z in z akcją Żeligowskiego, ale później przede wszystkim jest sens, dlatego że ich sens zbrojenia granic polegli żołnierze przede wszystkim większym szczęściu polscy inne jak działa ultimatum dla Kowna w sprawnym biznesu była w dyplomatycznych po to, wszystko było takim hasłem dziś całe być może i nie można było tego Unii jak sam Piłsudski patrząc na tę sytuację w, której by jego projekt polityczny właściwie pod wpływem różnych ciśnienia procesu w Szczecinie nie był w stanie nie mógł się zrealizować mchu ku przyszłości mu rozum człowiekiem był wszystkim dowódcom wojskowym dowódca wojskowy każdy ma we krwi porządny, ale nie wybitny porządny, że tak się walczy jak pozwala przeciwnik i okoliczności terenowej pogodowy jeśli w sieci jest zasilany jest się bronimy i wycofujemy, a nie atakujemy no Góra to samo z trasy jak coś się nie udało, bo to złoty pikował swoją strategię niewątpliwie nie bez żalu, ponieważ był przekonany, że uderzenie w liście ze Wschodu na nas wprawdzie później i inni, a budowa kordonu sanitarnego państ w między Rosją Moskwą, a Warszawą wydawał musi jedynym rozsądnym takim wyjściem z przedłużającym okres względnie bezpiecznego budowania państwowości polskiej nie udało się robić co mógł żeby, chociaż jej wiek stan wojenny no fragmentarycznie otworzy przez bliskie związki podróży też Pilarskiego liczyć związki z Rumunią i z armią w rumuńską z wyborem co był taki odprysk tej nieudanej wielkich koncepcji budowy tego pasa z takich państ w Jagiellońskich przeciwnik, więc jeszcze, o ile w 1 przeskoczyła 1 dzień, a my jesteśmy 13 listopada tym razem w 1904 roku w swej książce zdarzyło się tym razem w UE bladym świtem mieszkańców placu Grzybowskiego w Warszawie okolicznych ulic zrywał Żubr stukot Końskich kopyt i upadku tych wojskowych butów około 200 policjantów oraz carskich żandarmów konnych i pieszych maszeruje przez plac dzielą się na mniejsze oddziały i chowają po bramach i oto mamy opowieść o tym jak i w jaki sposób dochodzi do ich pierwszego zbrojnego wystąpienia Polaków zresztą pasiaków, czyli ludzi i z których wyrasta samo środowisko z tego wyrasta sam marszałek pierwsze wystąpienie Polaków, bo na po klęsce powstania list styczniowego niewłaściwie taki pierwszy taki moment w dwudziestowiecznej, które potem już prowadzi do niepodległości, a teraz policja trzydziesty piątego roku ciągle niezasłużenie nie jest tzw. umów jednocześnie jako Polski powstał Narodowy, a wśród nich załogi wg mnie też powstanie narodowe nie może być duża część narodu opowiedziała się przeciwko powstańcom, ale też powiedzmy wreszcie, że podobnie było w powstaniu styczniowym nie musi być jeszcze wszyscy rybacy bali powstańcami wszyscy Polacy sympatyzowali z powstańcami styczniowymi te wydarzenia placu Grzybowskim 900 czwartym roku są szalenie moim zdaniem niedoceniony w czyjejś historiografii i w naszej świadomości, by nie czujemy właśnie tego detalu i smaku historii końca dziewiętnastego wieku i 20 początku dwudziestego wieku na ziemiach polskich Warszawa była miastem przy frontowym, chociaż frontu nie było front przebiegał dosłownie tak na każdym progu każdego polskiego domu natomiast dla Adama ulicach chodziły kilkunastoosobowe patrole wojska Saskiego żandarmerii na placach i koczowały dosłownie konne patrole kozaków tajniacy zrewidowali każdego przechodnia, który im tylko podpadł nie wiem sylwetką albo sposobem poruszania się to było państwo w najgorszym tego słowa znaczeniu policyjne Polacy nie mieli praw wszystkie napisy były dwujęzyczne to fakt, że Polacy wyciągnęli rewolwery kiedyś mówiło o nich w Brodnicy nieprawdą prawnik August pistolet belgijski system obrał liga ale, ale w ówczesnej nomenklaturze mówiło się broni tak jak powstańcy warszawscy mówili na naboje wszelkiego wszelkiej maści pestki i Europejski tak rewolwery dla rewolucjonistów Wysockich cały brał w nich już to może wyszli ludzie się, że policja szarżował na na pochód i wybuchom zamiast się rozbije jest po prostu nagle okazało się, że i Dance zimują rewolwery z kieszeni strzelają, a carscy są warci wieją niczym pieprz rośnie później oczywiście o zamach czają ten pochód we krwi i represje trwają całe tygodnie i masakry po szpitalach i nie tylko po kościołach nie tylko ci placu Grzybowskim aż po uszy inna sprawa, ale Polacy po raz pierwszy poczuli okupione krwią ale jakbym siedział narodową godność kwesty w takich trudnych dla zbiorowości momentach poczuć się w wspólnego przeżycia wspólnego właściwych, a ogromne znaczenie jak pamiętam takie przeżycie w czasie demonstracji 1182 roku, kiedy niby nic widział no bo akurat we Wrocławiu, gdzie byłem nie strzelano, ale samo poczucie, że idzie po horyzont tłum ludzi, że założycielka, że na moście na dysk się przewraca i podpala i miasto jest nasze Olesno miasto zaś raptem parę ulic to upajające zostaje narasta w człowieku i w Cedzynie i doświadczenie przeżycie tego 1 popołudnia tego 1 dnia na placu Grzybowskim uważam, że legło w ogóle u podsta w postawy swojej patriotycznej części Polski w 9000506 . roku, a później o pięknie wróciło z osiemnastym roku złożył 18, bo też pójść decyzja pójścia do Legionów jest zgoda pierwszej brygady Wodnej regionów to była strasznie trudna decyzja doszli patrioci po to, wybić się pod numerami 1 samolotów to nie było oczywiste to zło to straszne kombinacja myślowa pozorowana własną krwią są to sprawia, że mamy pewien problem, że w ogóle opowiadaniem o o pierwszej wojnie światowej były byłam niedawno w Szkocji Edynburgu, gdzie oglądałem, bo masową akcję upamiętniania ofiar wielkiej wojny w przed takim monumentem ważnym dla Szkotów ustawiono gigantyczne cmentarzy w maleńkich krzyżyków, w które spięte są czerwone maki, które są są, jakby symbolem ofiar pierwszej wojny w na ulicach sprzedaje się za drobną opłatą właśnie, a spiera się pieniądze na upamiętnienie cmentarzy ofiar pierwszej wojny malutkie czerwone maki mnóstwo ludzi ma wpięte ma ma wpięte w tej marki w proc, a w klapy wydawałoby się też tak dawno History jednak percepcja tej pierwszej wojny między u nas i UE i na Zachodzie Europy jest z zupełnie inne takie było nas historia zaczynała się tego osiemnastego dla hali z rodzin i listopada, czyli wraz z właściwym, kiedy wojna się kończyła tak, ale coś zmienia i bardzo się podoba aranżacja ekspozycji w muzeum Narodowym w Krakowie, gdzie się ekspozycja pokazująca w inny rozwój i oręża polskiego kończy się dla bardzo pomysłowo irlandzką zorganizowanej ekspozycji Legionowej i tam są zbudowane w sali wystawowej imitacje okopów w 2 wojny światowej jest Bronisław zdjęcia i to przywraca właściwe proporcje oczywiście można dziś się zżymać się, że nie ma tam później nasze ambicje wojennej, że nie ma nie wiem sił zbrojnych na Zachodzie z drugiej wojny światowej, a nawet w 2, dlaczego nie dywizji kościuszkowskiej też coś jeszcze przecież krwawo bili, ale i to postawienie fakt pozornie dziwny akcent końcowego na regionach zajmie się straż nie ważne i pedały licznie płodne rozważy uświadamia nam, że to był wielki, a taki końcowy akord wielu lat walki o Polskę i w obcych mundurach w dziwnych dekoracjach i husarze i i towarzysze pancerni i ci prości żołnierze w kurtkach legionowych walczyli dokładnie to samo Włodzimierz Kalicki autor książki raz zdarzyło się jest moim gościem audycji książki magazyn do słuchania i częścią na koniec, żebyś opowiedział mi trochę nam o swojej książce rozmawiać o nich wczoraj, ale dziś trzeba trochę zakończy spuentować to opowieść o o w jakiej dziele powiedz czy chciałby być, bo to z przyczyn zupełnie nie nieszczęśliwy z powodu wypadku przerwała się pisanie tego tego cyklu czy jest szansa, żebyś wrócił do tych swoich odcinków czy jest jeszcze takich 3 czy ten ta książka wyczerpuje swoje o twoje przygody z z tak rozumianą historią opowiadaną poprzez szczegół czy jest jeszcze to są rzeczy, które chciałbyś opowiedzieć wyszperać tę książkę wyczerpała mnie po pierwsze a Hołowczyc, które no i jest mnóstwo rzeczy, które w, którym chciał napisać nigdy nie mów nigdy o tym nie będę się zapierał, że nie wrócę do tego na razie jestem pochłonięty pisaniem 2 innych książek też o historii, ale trochę inaczej w historii skoligacony jej bardzo blisko ze sztuką wyrwie z właśnie, bo już niedługo kolejna książka Włodzimierza Halickiego, ale nie tylko, dlatego że ta nowa książka ma swoją mamą współautorka tak pani Monika Kuhnke we dwoje w sieci książkę o losach dzieł sztuki zrabowanych faszerują się w wojnie światowej porwanie Madonna premiera już niedługo ruszy długo, ale myśleć o kolejnych książkach także nad którymi pracuje i inni chwilowo no nie mam siły bywa tak wielkie, bo nowy rząd nie chce przyjść Kargol za większe przedsięwzięcie się brać, bo to jednak, bo chciał przypomnieć, że w sumie z niewielkimi przerwami pisanie zażyłości zajęło 12 lat okres jednak kawał życia, chociaż jest mnóstwo historii regionu w historii, który chciał opisać w i zawsze znajdują się takie momenty zawsze znajduje takie momenty, które budzą zachwyt jest z nich jest z ostatnich sekwencji książki to było znalezienie największego na świecie Żubrówka złota i zabić, a także 2 ważni największego na świecie diamentu kolejna to są takie takich historii, który zawsze powodują żywsze bicie serca u mnie, ale nie wiem po prostu chciałbym, ale nie jestem pewien czy czyjeś wróci, ale dzięki temu, że jest książkę mogą państwo zaglądać cały czas być w tej historii opowiadanej przez Włodka kaliskiego detalach czytać i 1 dnia o powrót w powstaniu na Aurorze potem puczu monachijskim o morderstwach Kuby Rozpruwacza poszukiwania Davida Livingstone protestach studenckich w Wilnie otwarciu kanału Sueskiego śmierci Brunona Schulza i śmierci lwa Trockiego ostatnim dniu Merlin Monroe o ogłoszeniu stanu wojennego te historie przeplatają się, tworząc fantastyczną panoramę dziejów bardzo państwu polecam zdarzyło się bardzo dziękuję Włodzimierzowi Kalicki Emu autorowi tej monumentalnej, ale fantastyczny czytanie książki za przybycie do studia książki magazyn do słuchania Radia TOK FM Paweł Goźliński do usłyszenia i w niedzielę Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: KSIĄŻKI - MAGAZYN DO SŁUCHANIA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

TOK FM Premium teraz 40% taniej. Wybierz pakiet z aplikacją mobilną - podcasty, audycje i radio bez reklam zawsze pod ręką.

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA