REKLAMA

Rozmowa z prof. Zbigniewem Szawarskim

Zrozumieć Świat - najciekawsze rozmowy
Data emisji:
2015-06-22 20:00
Prowadzący:
Czas trwania:
50:02 min.
Udostępnij:

Dlaczego Polska jest jedynym krajem w Europie, gdzie nie ma państwowej rady bioetyki? Rozwiń »

Dziś także o tym czy jest "dobra śmierć" i dzieciach "na zamówienie". Zwiń «

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
do budżetu państwa Wiktor Osiatyński witam w kolej, aby ci zrozumieć świat naszym gościem jest dzisiaj pan prof. Zbigniew Szawarski dobry wieczór pan dobry wieczór na pan profesor był już naszym gościem 14 lipca 2 tysięcznego czternastego roku mówiliśmy wtedy o aktualnych sprawach m. in . o klauzuli sumienia dzisiaj chciałbym z panem porozmawiać o sprawach ogólniejszych został pan ponownie przewodniczącym komitetu bioetyki pan gratuluje mu dziękuję i na pierwszym Rozwiń » posiedzeniu tego nowo powołanego komitetu, który w pierwotnie powstał w 2 tysiące piętnastym roku, gdy wygłosił pan referat dotyczący celów i zadań tego komitetu w najbliższej kadencji, ale chciałbym zacząć od takiej sprawy u nas jest komitet bioetyki pan natomiast w niektórych krajach istnieje Państwowa rada bio etyk profesor różnica między tymi woła nas takie rady nie ma AKS-u różnica między takimi 2 ciałami zarówno jeśli chodzi o skład, jaki kompetencje czy oddziaływanie i czy źle, że w Polsce nie ma takiej rady to jest sprawa istotna, bo rzeczywiście w większości europejskich krajów, ale także ich poza Europą są komitety bio etycznych, które mają najwyższą rangę zwykle nazywają się Narodowy komitet bio etycznym albo tak jak jest w stanach Zjednoczonych prezydent są 2 żubry błąd, by efekt bez wpisu do ciała, które jak, gdyby decydują o rozstrzygnięciach sztucznych dotyczących najważniejszych problemów związanych z rozwojem biotechnologii medycznych czy też organizacją pewnych działań pewnych systemów dotyczących leczenia i opieki zdrowotnej w Polska jest 1 z nielicznych krajów w świecie i chyba jedynym w Europie, który takiego komitetów nie ma w Łopusznie, dlatego że mam wrażenie nie ma dobrej woli, aby taki komitet powołać, bo zasadą działania takiego komitetu jest dążenie do kompromisowego w miarę kompromisowego znalezienia rozwiązania bardzo trudnej sprawy etycznie w sytuacji, kiedy społeczeństwo na off składa się z ludzi najróżniejszych poglądach najróżniejszych Rosy powiedziałbym wyznaniach rynna najróżniejszych religiach najróżniejszych światów poglądach i wobec tego te wszystkie stanowiska powinny być jakoś reprezentowane w takim komitecie ja brałem udział w paru próbach powołania takiego komitetu i jak pamiętam wszystkie one na starcie rozbijały się, gdy przychodziło nam określić, kto i w jaki sposób będzie powoływał członków tego komitetu czy organizacja partyjna pean czy ja wiem kościoły, a jeśli kościoły to w jakiej proporcji inni czy może tylko instytucje naukowe czy coś instytucje społeczne instytucje społeczne krótko mówiąc w tym momencie nie potrafiliśmy się takim komitet polskiego nie potrafili państwowy komitet różniły się od komitetu bioetyki pan właśnie tym, że nie byliby to tylko naukowcy, że miałby większy miał już Rosjanie zwalają z całą pewnością musiałby mieć toczy się nazywam ich złej, prosząc o sens przedstawicieli obu przedstawicieli miały jak zeszłoroczny znawcą albo mógłby wpływać mógłby składać projekty ustaw trzecią roznosić otrzymałby zwiększoną możesz doradzałbym władzom w sprawach najważniejszych sprawach podjęcia takiej czy innej polityki tak dalej skoro pan profesor powiedział, że tak wielkie problemy bio etyczna powstają, zwłaszcza w społeczeństwach zróżnicowanych światopoglądową etycznie religijnej tak daleko może jest także w społeczeństwie, w którym istnieje przynajmniej mit jednorodności kulturowo etyczną religijnej to taki Narodowy komitet dla posiadaczy tego mitu czy posiadaczy tej byłby pewnym zagrożeniem byłby zagrożeniem, bo w rzeczy rozwijałaby się o to kto ma pakiet kontrolny w takim komitecie czy ci, którzy znają prawdę moralną i wiedzą jak urządzić świat czy też ci, którzy będą poszukują takich czy innych rozwiązań pewnych bardzo kontrowersyjnych kwestii jeśli się przejść te słynne raporty, które w pierwszy komitet amerykański Narodowy komitet amerykański przygotowywał to one przede wszystkim dotyczyły definicji śmierci to była epoka pierwszych transplantacji musimy się umówić co do tego jak będzie można zagrać w filmie jest każda inna musimy się umówić się do tego w jaki sposób prowadzić badania i ewentualnie rekompensować uczestników badań klinicznych, że są szkody poniesione w trakcie badań inni krótko mówiąc pojawiło się wiele problemów, a genetyka wczorajszy dzień słynny raport w jakiś dotyczący dotyczący pierwszych eksperymentów prowadzonych zajęć w zakresie nauk genetycznych możliwość tworzenia hybryd genetycznych to wszystko musiało być jakoś unormowane i Stanów zjednoczonych, o których mówi się tradycyjnie tygiel tygiel różnych kultur tygiel różnych światopoglądów tyglu różnych tradycji kulturowych owe komitety reprezentowały możliwie najszersze spektrum ludzi z klasą, a jednak przy tym ogromnie szerokim spektrum udawało się osiągnąć kompromis tak, a powiedział pan Osusz niesamowicie pechowo w ważnym, podając przykłady, że komitet amerykański zajmował się wpier w sprawą bardzo konkretną, chociaż ogólną ważną definicję życia potem zajmowała się inną sprawą potem jeszcze inną PIT-ów widziałem właśnie istota tego czym jest bioetyka, ponieważ jedni twierdzą, że to suma ta etyka, czyli jakaś etyka ogólna teoretyczna Natasza rozumiem, że w ujęciu pana profesora i szef komitetu bioetyki pan, czyli przecierpieć działań to chodzi o rozłożenie tych wielkich problemów etycznych na konkretne problemy i ja myśląc o tym po ataku po parę pan sam mi przysłał w ramach materiałów przygotowujących do posiedzenia komitetu i do naszej rozmowy taki tekst podtytułem Chiny Solidarity PSL z 2 Anders Kret i to jest listach sympozjum z Krakowa tam jest takie zdanie i sprawiedliwość jest czymś teoretycznym, ale niesprawiedliwość zawsze czymś praktycznym co 3 musimy się mierzyć z w każdym czasie w każdej chwili, więc podobnie jak to bioetyka zajmuje się czymś praktycznym konkretnym konkretnymi problemami, a niejedną prawdą ogólną to jeszcze inna należałoby uzyskać jakiś kompromis ja zawsze podkreślam te 2 poziomy przed jej perspektywy istotne dla bio etyki, bo z 1 strony możemy uprawiać teorię i zajmować się pewnymi istotnymi problemami z punktu widzenia teorii, ale na najwyższym poziomie abstrakcji możemy spierać się pojęcie sprawiedliwości właśnie sensie teoretycznym różne modele sprawiedliwości możemy dyskutować o pojęciu eutanazji na możliwie najbardziej abstrakcyjnym poziomie spierać o definicję czym jest eutanazja czy nie możemy wspierać zapłodnienie in vitro czy o aborcję 8 i te spory typowo filozoficzny spór zawsze kończyło się porównaniem z protokołem rozbieżności my sądzimy tak wysoko Jimmy, by sądzić inaczej dziękujemy za miłą rozmowę i żegnamy się, ale niesie wydaje, że etyka jest również dyscypliną praktyczną i te wszystkie spory mają swój odpowiednik praktyczne cokolwiek ludzie sądzą np. eutanazji czy aborcji w życiu pojawiają się problemy, które tak czy inaczej trzeba rozumiał rozwiązać test praktyczny wymiar naszego życia moralnego no ten czas też niesprawiedliwość jest faktem możemy mieć odmienne poglądy filozoficzne w sprawie definicji sprawiedliwości pan może być zwolennikiem rusza z dnia mogą być namiętnym przeciwnikiem Borussia bądź na odwrót, ale jeśli przychodzi nam rozstrzygać kwestie praw jako żart biorąc wbija słuchaczy bardzo się ważne, jeżeli Jonas filozof etyczny amerykański, który sformułował bardzo prostą zasadę, że ludzi można traktować w fasadzie w sposób nierówny tylko wtedy, kiedy efektem tego jest poprawienie znikła z danych stanął na jej grupę ludzi najbardziej poszkodowanych najbardziej dyskryminowanych znajdujących się w najgorszej sytuacji to jest prawda, ale równie dobrze można przeczytać scena w armaty jest się na jego niezwykle ostrą krytykę Rollsa, ale to wtedy uprawiamy ową filozofię akademicką czy bioetyka akademicką pokazujemy, kto jest intelektualnie bardziej wyrafinowane bardziej elegancki bardziej powiedziałbym w efektowny w swojej argumentacji, ale nie rozwiążemy problemów praktycznych mnie natomiast bardzo zależałoby na rozwiązywaniu problemów praktycznych zatem wydaje się, że niesprawiedliwości w naszym systemie zdrowia są faktem problem dostępu do takich czy innych świadczeń lekarskich jest faktem, że trwa chwilę chce cofnąć się do tego ogólnego zdaniach toyotą prowadzoną wiedział czy do tego w RPA do pana podejścia pasowałoby dokonane 20 lat temat złego usłyszałem w jakimś artykule przeczytałam przez kasę szans na prawnika filozofa prawa amerykańskiego rozróżnienie między zasadami, a reguła i on twierdził, że zasady są pryncypia moralne, które mamy, które powinniśmy mieć, której jednak w pluralistycznym społeczeństwie między różnymi grupami ludzi mogą się różnić natomiast reguły jest to zbiór norm postępowania, który pozwala współczuć ludziom porozumieć się znaleźć kompromis współżyć ludziom, którzy wyznają odmienne zasady pierwotne co może mieć różne pryncypia, ale dzięki regułom możemy wiedzieć, czego oczekiwać od innych, czego inni mogą oczekiwać od nas i możemy znaleźć kompromis, który od zasad może zawsze odbiegać i to różnica ta różnica między zasadami regułami Lem się ważna i myślę, że ma zastosowanie do tego co pan, mówi że reklama uchodziła komitet bioetyki pan wypracował reguły postępowania w dziedzinach, których ludzie mają różne zasady to jest bezbłędne już tak powiem rozpoznanie i określenie problemu rzeczywiście tak jest to doraźne to rozróżnienie, bo ono w rozmaicie formułowane śluz członkiem i banki formułowały je odróżnia nas moralność ideały musimy respektować minimum zasad współżycia społecznego to sprawia, że w społeczeństwo w ogóle funkcjonuje w miarę sprawnie w miarę solidarnie w miarę bezpiecznie, a ponad 100 każdy z nas może wyznawać takich czy inny system moralny taką czy inną religię i urzeczywistniać w praktyce swój własny ideał życia moralnego oczywiście ich nie ingeruje on sprawy wolności zasady innych osób przy założeniu jakiś tolerancji wzajemnej niesie wydaje, że to jest jedyny sposób uporządkowania naszych wzajemnych relacji w systemach we współczesnych pluralistycznym i systemach demokratycznych, w których ludzie mają najróżniejsze poglądy i wywodzą się zna już w najróżniejszych tradycji, czyli właściwie ta bioetyka tak jak pan był pojmuje i promuje, zwłaszcza w komitecie po pierwsze, dotyczy konkretnych kazusów konkretnych przypadków raczej niż abstrakcyjnych ogólnych norm czy wychodzi od konkretnych przypadków zwykle wychodzimy od konkretnych szukał przypadków od konkretnych problemów i to tych problemów tych zjawisk, które są niejako charakterystyczne dla naszego społeczeństwa przede wszystkim in vitro my nie wypowiadać się o szczegółach na ten temat, ale my zajęliśmy wyraźne stanowisko, że nie widzimy nic złego w stosowaniu tej metody rozwiązywania problemów związanych z bezpłodnością czy niepłodnością jak mówią w latach mówi pan tak jesteśmy drugim drogą, jakby zasadą taką meta zasadą bioetyki dla pana jest pokora PiS stąd logiczna, czyli uznanie własną wolność możliwe jest bowiem, że to inni mogą mieć rację ja mogę się mylić o przekonaniach jak pan pogodzić to co pan przed chwilą powiedział, że mamy stanowisko w sprawie in vitro z tą pokorą Lepistö miał wpły w na to, że jest śliczną to jest trudna kwestia też bardzo trudna kwestia ja mogę mieć takie czy inne poglądy ja z natury rzeczy muszę wyznać to publicznie tym razem opowiadam się raczej po stronie niepewności moralnej niż pewności moralnej prawdy moralnej ja wiem, że nie wiem ja wiem, że nie potrafi z całą pewnością powiedzieć co jest moralnie słuszne co jest moralnie niesłuszna mam bardzo mocne poglądy w pewnych sprawach, ale nie wykluczam, że mogę się mylić, że mogę zmienić moje chcieli go słucha pan innych miał wrzuca pan przez mnie nie odrzuca pan debaty tak dokładnie taki ja jestem otwarty na debaty ja jestem otwarty na dyskusję bowiem, że w trakcje w trakcie rozmowy w trakcie dyskusji w trakcie debaty można zobaczyć pewne założenia, które milcząco albo bezwiednie przyjmuje się ku fundament własnych poglądów i czasami można owe założenia zakwestionować można rzeczywiście dostrzec u nich wątpliwości w niepewności dlatego rozwaga debaty i prawnuki prawda rodzi się w dyskusji publicznej dyskusji debat na temat praw osób LGBT, czyli gejów lesbijek urzędujący wicemarszałek Sejmu powiedział publicznie, że nie dopuści do debaty na ten temat w sejmie to jest dialog owo tak ja wtedy powiedziałem, że pana poglądy nie przeszkadzają właściwie balet to, że pan, mówi że pan nie dopuści do debaty to pana dyskwalifikuje jako marszałka wicemarszałka Sejmu, bo potem Sejm, żeby debatować rzeczywiście do chwili mieć różnice i teraz tak mamy mamy konkretny kazus mamy pokorę epistemologii stąd mamy debatę i teraz jest trzecia zasada, że w ta dyskusja ta debata zakłada możliwość, a właściwie większości przypadków konieczność zawarcia kompromisu moralnego i dalej jeśli kompromis moralny jako wartość Anioł jest wartość ta, ale jeśli wolno jeszcze wrócić na moment do filozofii to w dużym stylu poparł kiedyś wyróżnieniu w 1 ze swoich proroctwa pojęcia esencja, lecz inna gmina liczy metodologiczne moim zdaniem to są bardzo ważne po 50 bardzo proszę wyjaśnić rozróżnienia esencja lista metodologiczny jest przekonany, że jest w stanie uchwycić istotę rzeczy, a że jest w stanie zdefiniować własne zawsze źródła płatność jest oczywiste mu bezpośredni chwyta sen nocy bez pośrednio, bo one się odbijają postaci idei na ścianie jaskini, ale Alles, ale Płomień, który gdzieś tam jest bezpośrednio od 13 latach też kwestia Monty głębi myślenia doświadczenia, ale istota rzeczy jesteśmy uchwycić zdefiniować nominał lista mówił o słowach mówi od definicji słów i zakłada, że pojęcia nasze pewne rzeczy zmieniają się ewoluują USA go na różnych etapach rozwoju, więc sobie 3 m niejako oraz definiujemy nasze pojęcie, a ona nabierają zupełnie innego sensu pojęcie atomu np. przyszłą ogromną ewolucję od czasów demokrata po dzień dzisiejszy temat tomu, który miał się uczyłem w szkole są z pewnością nie jest z tym atomem, którym zajmuje się fizyka współczesna tak jest, że wszystkiemu pomyślmy pojęcie osoby ludzkiej zaś można je zdefiniować na równiejszy sposób albo samego życia albo samego życia są rozmaite koncepcje rozmaite rozmaite podejścia rozmaite perspektywy inni jak w odrzucają to esencja mistyczne stanowisko oplata pańskie stanowisko prawdy absolutnej istoty rzeczy możliwe i możliwości jakiegoś bezpośredniego oglądu, bo zbyt różnimy się w poglądach, aby zakładać uniwersalność takich wiecznych wieczystych niezmiennych intuicji ogląda w identycznych jak mówią filozofowie czy innych reklam odkryć zakładam, że jednak rzeczywistość jest płynna i my powinniśmy niejako filozoficzne i etyczne podążać za zmianami, jakie zachodzą w tych oczywiście, ale jednocześnie przyjmować że, ponieważ nie znamy to znowu Popper prawdy absolutnej i że jesteśmy omylni, że dopuszczamy użytecznych praktycznych kompromis tak i Testa pana trzecia z zasadami etyki, a czemu na miejscach trudno, zwłaszcza w Puławach komu kompromisie, dlaczego tak dużo ludzi podkreśla wagę bezkompromisowości się wspaniale że, że właśnie nie ma koalicji różnych bo, bo ludzie są bezkompromisowi już zaczynają o kwestię trudna delikatne kwestie bezkompromisowość jest cnotą w naszej tradycji, ale dyskonto i rzeczywiście tak można traktować bez kompromisu nie chodziło się na kompromisie z zaborcą albo zwolnienie się również, że jeszcze mocniej jeszcze wcześniej ja jestem bezkompromisowy wtedy jeśli jestem wierny samemu sobie jestem wierny własnym poglądom sobie 3 mogło sobie o Bogu on również Bogu to widzę różnicę bezkompromisowości 1 z dróg i jest różna i pierwsza, jeżeli jestem wierny samemu sobie co innym za dużo nie nie będę się wtrąca jak inni żyją pomaga żyć wierny sobie, akceptując tolerując zimną inne nieco zachowania innych niekoniecznie nas, że jestem wierny Bogu to by ich potępiała w inny niekoniecznie jedno drugiego nie wyklucza wierność samemu sobie własnym ideałom morze ludzi skłaniać do zachowań bardzo fanatycznych, bo jako dobry muzułmanin dżihadu czytam chwilę ktoś wierny Bogu wdzięczna jestem wierny Bogu ja sobie sobie co mam pewien zbiór wartości ja przynajmniej, kiedy usłyszałem pana Augusta wierność sobie pomyślałem to co nazywa się uczciwością wewnętrzną sprawą zasady reguły i jaj ich nieładnie tak natomiast nie narzucam ich koniecznej innym kołobrzeżanie Bogu albo ideologię jakiejś oznacza, że chce, żeby ona była dominująca i innym narzucamy szkoda tylko od bardzo łatwo wyjść z tego sporu zakładając, przyjmując po prostu musimy jakiś kompromis teraz zaś między ochronić trwa ostry prosty oczywisty wierność samemu sobie czasami oznacza, że to co uznaje za swoje wartości odnoszą do pewnych struktur metafizycznych Boga do pojęcia Boga, bo on stanowi fundament mojego męża mojej struktury wartości mojej tożsamości moralnej nie czuje na głos Boga odbicie Boga prawo Boga i t d . Mono przejawia się w mojej duszy ja staram się zgodnie z tym postępować i ludzie wierzący bardzo często tak to robią czasami jeśli robią to zbyt gorliwie zbyt fanatycznie nie mają żadnych skrupułów, żeby czynić rzeczy straszne, a czym nie jest trochę tak, że jeżeli ja jestem wierny sobie trochę jestem gotów pewnych sytuacjach ponieść ofiarę tak, a przy tej drugiej wierności ideologii Bogu religiach chce, żeby ktoś inny poniósł ofiarę jestem gotów poświęcić inne chcieli ofiara jest i mojemu ideału, który wyznała nawet moja żona mówi dosyć tak ostro i brutalny jest przeciw aborcji terenie lub też prosty ta Ka, ale już nie robi wrażenie poddawać się aborcjach, ale nie byli albo nie robi nawet im Mariana zarządza ewidencja powinna karty, ale nie zabrania in za mąż ma poglądy moralne wtedy jeśli gotów jest postępować tak właśnie jak mówi ja nie wyrażą tę myśl, którą pani Ewa wypowiedziała nieco inaczej może bardziej filozoficznie z tego, że ja mam takie czy inne poglądy nie wynika, że ty masz mieć dokładnie takie poglądy jak ja mam i analogicznie z tego, że ty masz takie poglądy, jakie masz nie wynika, że ja powinienem mieć takie, ale teraz żeby, w jakich używasz musimy po pierwsze, szanować swoje poglądy, ale nie narzucać i poszukać pewnych reguł, które będą najczęściej kompromisem legło w kąt ujęcia tak takie są cele, które przyświecają bio etyce w konkretny przykład dokładnie tak i o tym, myślą zawsze, kiedy rozważam problemy innych cieczy plany dotyczące działalności komitetu bio etycznego czy boja wiem, że my się różnimy w poglądach, ale pewne rzeczy w Polsce muszą być rozwiązywane pewne reguły gry pewne reguły współżycia muszą licznych to może do tych konkretnych przypadków powrócimy po chwili zrozumieć świat Wiktor Osiatyński rozmawia w TOK FM witam państwa ponownie rozmawiam z panem Jarosławem Zbigniewem Szawarskim przewodniczącym po raz drugi komitetu bioetyki Polskiej Akademii Nauk rozmawialiśmy o ogólnych zasadach wartościach bioetyki o tym, czym ona jest i doszliśmy do wniosku, że najlepiej przejawia się ona w konkretnych sprawach konkretnych problemach profesorze wyróżnił 738 najistotniejszych pana zdaniem dzisiaj problemów bioetycznych którymi komitet ponieśliśmy zajączki, które powinny, jakby emanować z tego komitetu do społeczeństwa może moglibyśmy je pokrótce omówić pierwszym śmierci umiera to, że jesteśmy istotami śmiertelnymi jest dla mnie oczywiste nie kwestionują tego, że są ludzie, którzy wierzą w razie mamy szansę na nieśmiertelności i tak wierzą jeśli uważają, że ich ducha pójdzie po śmierci do nieba w porządku w Nieświeżu ołów, ale to co jest na wspólne to fakt, że kiedyś każdy z nas musi umrzeć, bo jesteśmy istotami śmiertelnymi Otóż dla mnie sprawą ważną jak ja będę umierał jeśli ja chciałbym umrzeć dobrze oby jak ja będę to definiował to zakładam, że inni ludzie też mają prawu, aby umierać do wsi, więc jeśli uda nam się określić czy jest coś takiego jak dobra śmierć i zła śmierć to konsekwentnie będziemy próbowali określić warunki dobrego umierania warunki to leczenia i opieki w sytuacji terminalnej w sytuacji, kiedy śmierć jest blisko i problemy praktyczne, jakie się rozumem, które są ważne w Polsce sprowadzają się do kwestii typu tzw. uporczywej terapii czy należy czynić wszystko możliwie jak najbardziej gorliwie jak najbardziej intensywnie, aby przedłużyć życie pacjenta od 23 tygodnie 23, a dziś o nazwie dam przykład umierającego mojego przyjaciela, którego na 2 godziny poddano dramatycznej poniżającej jakiś reanimacji zwrot po tych 2 godzinach w cierpieniach umarły każdy, kto wie godziny wcześniej było w szpitalu, gdzie cały zespół przybiegł dorzucił bliskich, którzy widzieli się żegnali i postanowił jeszcze 1 wyraźnego powodu niż reanimować czy to jest dom rodzinny dobra śmierć dobro ubieranie czy dowiemy, że jest złe a dlaczego ich dla wszystkich, bo tak samemu można coś takiego, a nie powie, że nie można tego przerwać tak samo jest, że władze, gdy pozbawia się ludzi cierpiących rodzin doświadczających ogromnego bólu i środków przeciwbólowych, argumentując to, że może złotych wpaść w narkomanię czynszów śmiertelnie umierają na SOR-ze, który ma przed sobą tydzień 24 tygodnie życia, który gaśnie odmawia mu się silnych środków przeciwbólowych, bo to są narkoman najniższe zdaje się w Europie zużycie morfina jest Super umierający sprawca to powtarzają w ścianę stawić opór i po prostu ludzie w Polsce umiera w straszliwym bólu Targ i dlatego ja nie chcę się kłócić na poziomie teoretycznym o definicję eutanazji czy też zabójstwo z litości czy zabójstwo dla dobra pacjenta czy czy tzw . 3 uśpienie pacjenta to jest eutanazja czy nie jest eutanazja karmy nos odejściem technicznie to się nazywa terminal na uśpienie natomiast dla mnie, że ważne co należy zrobić z tym społeczeństwem, żeby ludzie mogli umierać z godnością w szpitalach domach hospicjach i też działanie praktyczne i co więcej ja myślę, że to jest taki program, który pozwala na wspólne pracować nad praktycznymi rozwiązaniami ludzie ludziom, którzy mają najróżniejsze poglądy filozoficzne najróżniejsze poglądy moralne i religijne, bo każdemu z nas powinno zależeć obu, aby mógł umierać dobrze, ale z tym się wiąże tu mowa są w życiu śmierci, bo śmierci umieraniu, ale dotyczy to życia w 1 z wywiadów w artykule kluczykami w Pawłówku w niespełna pół roku temu pan profesor powiedział, że życie nie zawsze jest najwyższą wartością nie zawsze jest traktowane jako najwyższą ja powiedziałem chyba życie nie jest najważniejszą wartością w życiu to rzeczywiście tak powiedziałam i nadal podtrzymuje ten pogląd, bo po prostu świat jak o sobie wyobrażony świat wartości to też świat, by użyć metafory w różnego rodzaju jak gdyby baloników, które unoszą się w powietrzu kolorowych baloników niech każdy balonik symbolizuje jakąś wartość, które unoszą się w powietrzu od czasu do czasu się zdarzają mu nie dochodzi do kolizji 1 z nich pękała ze swojej w powietrzu drugi rzeczywiście w życiu dochodzi do różnego rodzaju zderzenie wartości nazywamy sytuacjami konfliktowymi sytuacjami konfliktu moralnymi moralnego tragicznego wyboru, kiedy musimy poświęcić 1 wartość na rzecz drugiej wartości i czasami musimy poświęcić życie Luca historia polskiego romantyzmu i Roma patriotyzmu romantycznego uczyła młodych polskich mężczyzn, ale także kobiety umieją działać do ojczyzny poświęcają życie wylicza Iga Janik życie jest najwyższą jedyną wartością to miejsce za zatrucia są naszą kulturę dotychczasową może trzeba, ale rzeczywiście życie z całą pewnością jest wartością, ale nie jest jedyną nie jest najwyższą i czasami w zderzeniu z innymi wartościami życia musi ustąpić i wolności niepodległości uczciwości wobec samego siebie czy godności ja nigdy nie zapomnę rozmowy w z Janem strzeleckim Jan okazję parę razy z nim rozmawiać powiedział mu w sprawach istotnych, kiedy on mi powiedział, że w czasie wojny w czasie powstania oni nie bali się śmierci oni bali się załamania na torturach i najbardziej bali się tego, że mogą zdradzić, a zdrada oznaczała sprzeniewierzenie się mu co wraz z 2 i samemu sobie zdrada oznaczała także wydanie na śmierć towarzyszy walki przyjaciół kolegów dlatego ten cyjanek potasu w zębach czy w ogóle gdzieś tam łatwo osiągalny był tak cenne, bo on przynosił pewność ja nie zawiodą, że ja nie zdradza, że ja nie załamie się NATO w 2 z kim jeszcze, że załatwi kontrofensywa dotycząca tego ograniczenia życia czy do ochrony życia to jest, że można poświęcić inne życie potoczy, by móc chronić to samo albo inne życie dla mnie takim drastycznym przykładem często przychodzi do głowy przy radykalnych pomysłach likwidacji całkowitej aborcji z ograniczania, zwłaszcza przy uszkodzeniu płodu albo też matki jest to, że w samolocie, kiedy uczą tego jak zakładać maskę to mówią, że matka ma wpier w założyć sobie, a później dziecko ponieważ, jeżeli jest dzieckiem jest nie założy sobie to i to dziecko w Polsce nie nie poradzi sobie umrze matka usług w przypadku tak też prosto my w podobny argument stosuje się zresztą w przypadku ciąży w sytuacji, kiedy stwierdza się głębokie uszkodzenia genetyczne płodu i mówi się to w tej sytuacji przerwijmy tę ciążę, bo matka będzie mogła mieć u słynnej w skokach kurort jedno drugie czy trzecie dziecko do czego nigdy, by nie doszło, gdyby musiała urodzić wychować na głęboką głęboko upośledzone z nową reguła bardziej niż zasada i ważne, że zasada, która może być czasowo absolutnie pryncypialne dług całkowity zakaz ochrona życia tej regule ma być poddana jakimś sensie tych bonusów w sam jak mówią Anglicy reguły praktyczne mówi pan bardzo poważnym problemie kontrowersyjnym moralnych implikacji genetyki badań genetycznych w złowrogim tym tematem jest powszechna aspektu prokreacji to jest kwestia in vitro, a ja nie rozumiem oporu części społeczeństwa w Polsce hierarchów takiego brutalnego oporu przy grożą 3 grozili pozbawieniem prawa do kół ja w ogóle tego nie rozumiem, skąd to za nieludzkie, że może to jest nieludzkie, że pomógł jej pomóc mieć lepszy zysk większy stosunek do tych innych hierarchów Chełm niestety ja myślę, że w tym przypadku oni występują przede wszystkim jako ludzie polityki i realizują własne cele polityczne polityki czy kontroli n p . nad pro haraczu innych nowych ludzi konto musi ona bardziej ogólnych kontroli w dół dziś w 51 ta liczba aut Tesla ciał dusz obojętnie, kto rządzi w sypialni ten rządzi społeczeństwem to rząd dusz sprawują rząd jako kontynent jako feministka cieszyłbym się w tym, by tak było na gnie w na chodnikach jest za wiele teorii to jest rok gdyby, gdyby w oczach ja już jak w naprawdę przestaje dyskutować na temat in vitro, bo nie mam cierpliwości można śledztwo w polityce staje się, że to już kolejna sprawa, w której może nastąpić nieprzyjemny albo przewidywany konflikt pomiędzy władzami publicznymi państwowymi, a duchowymi społeczeństwie taka głos z konferencją na temat przemocy, ale mówi pan właśnie się, że moralne implikacje genetyk jest to wyjątkowo kontrowersyjny obszar w co stanowi tę wyjątkową kontrowersyjność moralnych implikacji Gene, a w i powiedzieć o najbardziej skrajnych najbardziej kontrowersyjnych właśnie z zastosowania genetyki to co w żargonie moich kolegów zachodnich nazywa się określa się mianem designer ABC dzieci na zamówienie dzieci, które jak z probówki planuje się tak w probówce one powstają z in vitro, ale od razu wybiera się właściwe geny zachęty genów odpowiednio się to geny ustanawia no i w efekcie nasze na zamówienie było kupcom właściwościach atletycznej wysoki blondyn niebieskie oczy wysokie IQ takie czy inne dyspozycje składa się z in vitro, ale to nie jest in vitro, żeby leczyć bezpłodność nie dość, że po prostu marzą niewyraźne in vitro jest dla pana profesora ja mam bardzo duże opory i a jestem skłonny filia w nie ma żadnego entuzjazmu do tego typu BM kształtowania nowego człowieka lotu tu Huxley im się z obozu przypomina od razu nowy wspaniały świat metoda Duklanowskiego Alfa beta gamma genetyka daje takie możliwości, ale geny, ale daje także inne możliwości, o których my nie mówimy w tej chwili tworzenie komórek narządów sprzedaż Deresz toi to nawet formalnie słowo, jeżeli udałoby się stworzyć komuś noszą komórki macierzyste, ale tak do wysokiej, bo to zastępuje transplantacji w ogóle to rynek narządów handel narządami, ale istnieje możliwość zabiegów genetycznych na komórkach i Crump są roczna komunalnego meta ludzkich w domu może mieć bardzo udaną daleko idące konsekwencje w zamian za Gierka ludzkiego tak w Indiach byłem kiedyś na posiedzeniu, na którym 1 z bardzo wybitnych genetyków francuskich przedstawił możliwość inżynierii genetycznej, która by pozwoliła wyeliminować raka w ogóle nowotwory tam chodziło pewne zabiegi na pewnym typie genu nie pamiętam te 3465 nie pełnej sekwencji kwasu podanie od bandy zdaniem chromosomów dodatkowego dodatkowej kopii genu kąt prosty zabieg i dzięki temu my rodzi byśmy się bez tych dyspozycji genetycznych do nowotworu, ale nikt żaden komitet etyczny na świecie nie zaakceptuje takiej zmiany, bo w ten sposób zmodyfikowane ułożone dzieci, które miałyby to cechy rodziłyby dzieci też wyposażone w zmiany ta historia reszta, by była kmdr baszty wymarła, aby powolnego nie wiemy, kto stworzy się 2 gatunki tak na początku tak, ale potem moglibyśmy wyeliminować pozostały na rzecz tej tego gatunku bez raka, ale z genami jest tak, że one pełnią różnego rodzaju funkcji jednocześnie więc, tworząc człowieka bez raka nie wiemy co przy okazji byśmy stworzyli do czego ten nowy człowiek bez raka wyznał niezdolny do zachorowania na nowotwory byłby zdolny stworów moglibyśmy stworzyć coś straszliwego on powie Niewiem, bo ma na inny temat związany z Szamotuł już jakieś 15317 lat temu, że istnieje zagrożenie obok jakości tego co nazywa się pulę genetyczną, czyli zbioru bliskim krewnym, który w Cannes należny tak jak tu chodzi o to, że dzięki nowoczesnej medycynie dzieci obciążone poważnymi wadami genetycznymi, które wcześniej nie dożywa wieku prokreacji w tej chwili dzięki telemedycynie dożywają co jest osiągnięciem medycznym, ale te błędy genetyczne czy wady zostają przekazane w następnym pokoleniu w związku z tym cała ta jakość, jakby materiału genetycznego człowieczeństwo ulega stopniowemu pogorszeniu w osłabieniu czym to jest problem to jest ogromny problem etyczny i to nie jest problem wymyślony też problem rzeczywisty i obszarowo wielbił czy jest ktoś ma siłę moralną, żeby nie pozwolić rodzicom i medycynie dotrzymać i umocnić życia dziecka obciążonego Chachuła wadą cha dasz tu Rozborski niemal szybko też problem domówić to jest niesamowicie trudny problem, bo i on ma różne wymiary jak 2 przykłady przytoczę tylko słynny przykład 22 ucho nie ma lesbijki zdecydowały się urodzić dziecko in vitro warunek musiał być głuchoniemych eksperyment powiódł się one urodziwy w imię autonomii w imię własnej wolności ona chciała wymienić ogromna literatura na ten temat są ogromne dyskusje, bo w domu mają prawo jako grupa Pelion grupa etniczna ludzie głuchoniemi drogą kontynuowania swojego istnienia jako osoby głuchonieme Sylwia nie chciałbym tego rozstrzygać, bo moja reakcja jest taka Boże mój pozbawiać człowieka szansy na słuchania mocarstwa Bacha muzyki najpiękniejszej i to świadomie z premedytacją to się wydaje okrutnego, ale i wcześniej inna możliwość również i mówię to, bo rozmawiam z człowiekiem, który robi takie, że przy 1 z pionierów zapłodnienia in vitro w wielkiej Brytanii sponsorom sejmowym słyszałem, że potęgom okazuje się, że niektórzy ludzie są bez kłótni, a mężczyźni mają problem płodności możesz ląduje na jakąś tam konkretną chorobę genetyczną lekarze potrafią znaleźć taki 1 jedyny plemnik w miarę żywotny, w którym na ZUS -u metodą mikro inny obiekt jest wszczepiony w ich o jajeczko kobiet co jeśli dojdzie do udanego zapłodnienia późniejsze wszczepiać ścianki macicy rodzisz dziecko problemie stawki dziecko dziedziczy ową wadę genetyczną i co dziecko będzie bezpłatna tak jak ojciec trzeba będzie znowu sztucznie pomagać mu powierzono pomagać w prokreacji w stosunku rozmaite możliwości, jakie rodzi genetyka mamy nawet sobie nie zdajemy sprawy z potencjału, jaki w tej dziedzinie się nieścisłość w kącie i to trzeba kontrolować oscylować przy regulacji, że komitet Narodowy komitet etyczny albo komitet bio etycznej pan może przynajmniej pokazywali drogę, żeby odpowiedzi na miesiąc na zielono np. stanowczo opowiedzieliśmy się leżało w diagnozie po implantacji giną w przypadku zarodków po to, żeby wyeliminować pewne uszkodzenia, że była szansa wszczepienia najnowszego najdroższego zarodka, ale jednocześnie niemal na tym samym oddechu powiedzieliśmy żadnej selekcji płci żadnej selekcji zarodków pod względem płci mają one są obciążone zarodki zdrowotnie można byłoby pana zdaniem tak jeśli go tak to znaczy jeśli mamy tuż obok mamy problem z strażnikami czystości moralnej, którzy podąża ten zarodek, by ulżyć to jest trzecia należeć się, ale konieczne jest dziecko, bo idzie także mają ruszyć w przyrodzie potencjał branży 3 to z tego pojawi się człowiek jeśli zostanie spełnionych bardzo wiele warunków panie profesorze mamy już mało czasu, bo tak płynie nią nieubłaganie, a zostały nam jeszcze 435 problemów, które pan wymienił je wymienię, a pan profesor wybierze 132, o których chciałby pan coś powiedzieć i sprawiedliwości pogranicza medycyny genetyka i zdrowie publiczne starzenie się społeczeństwa i demencji jako problem moralny etyka badań klinicznych i ostatni problem zaufania do ludzi nauki etyka eksperta mamy i pół minuty co z tego pan profesor zdejmuje się o najważniejsza sprawa starości demencji opieki, bo w tej chwili cała nasza medycyna i całe myślenie o medycynie opiera się na paradygmacie diagnozy i leczenia chorób nowotworowych i tak jesteśmy zaprogramowani, że poza sądem myślenia działania rozpoznać zoperować naświetlić wyleczyć obciąć obciąża strzelili aż taka i zapominamy o drugim bardzo istotnym elemencie opieki lekarskiej właśnie opiece, bo jeśli nie uda nam się wyleczyć jeśli nie uda nam się pokonać choroby jeśli choroba ma charakter przewlekły jeśli pacjent właściwie już umiera i nie możemy mu pomóc aktywnie zacząć tu walcząc, pokonując chorobę to powinniśmy okazać mu możliwie najlepszą opiekę wiąże z tym pierwszym problemem tym poproszone o śmierci umierania tak dokładnie tak uważam, że sprawy opieki sprawy los ludzi pokrzywdzonych przez los krzywdzonych, bo starzy pokrzywdzonego w demencji i pokrzywdzonych dno było dopadła taka czy inna choroba dopadła ich starość dopadła ich samotność sosami w domu umierają nic się nimi nie zajmuje, a wtedy są pokrzywdzeni, bo starość jako krzywda to jakoś bym się z dnia mnie, że nie bronił nas rozdamy ich jako krzywda natomiast opuszczenie pozbawienie można zamówić noś pozbawienie nie jest takie słowa angielskie wątrobowe tej bardzo trudno je przetłumaczyć na Polski oraz bardzo wieloznaczne ono oznacza i bezradność bezbronność i słabość i kruchość, ale w gruncie rzeczy w każdym przypadku to jest jakiś potencjał do uznania ogromnej krzywdy poniżenia ogromne szkody z różnych powodów z powodu choroby z powodu opuszczenia z powodu zapomnienia depresji na depresję z chorobą z powodu właśnie mów owej związanej z wiekiem niezdolności do sprawnego działania strony, mimo że w tej dziedzinie miałem ciekawą ewolucję poglądów mianowicie uważałem, że w Starym ludziom kiedyś było łatwiej w normalnej wielopokoleniowe jest dla niego, ponieważ oni żyli oni mieli wnuki dzieci prawnuki wokół siebie my mieli poczucie jakiś wpły w ciągłości użyteczności do czasu, kiedy zacząłem czytać o ogromnej liczbie przypadków nadużyć wobec ludzi starych przemocy wobec ludzi starych tras kolejowych finisze, więc ja myślę, że to byłby dobry model, ale podobnie jak jest konwencja przeciwko przemocy wobec kobiet to jest 3 komitet bioetyki pan może powinien wysyłać komunikaty jak bliscy rodzina i w ogóle ludzie nie traktować tych starań to jest pro Arte normy moralne tam obowiązuje także będziemy wspólnie działać w tym kierunku mam nadzieję, że to są pewnością jest wielki problem, bo inne stoimy na progu kryzysu demograficznego z roku 2050 szacuje się będzie ponad 3  000 000 ludzi żyjących powyżej osiemdziesiątego piątego roku życia większość tych osób będzie potrzebowało pomocy Romom 35 lat wyda się do nas nie będzie w krajowych i noże, ale my już zaczniemy się tym zajmować teraz niestety musimy wykonać moim rozmówcą był pan prof. Zbigniew Szawarski Ewelina filozof bioetyk ciuchy państwo do usłyszenia za tydzień kolejna audycja zrozumieć świat dobranocki trochę Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: ZROZUMIEĆ ŚWIAT

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Skorzystaj z 40% rabatu, wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA