REKLAMA

Emerytury, świadczenia socjalne i ... podatki! Kto wymyślił państwo socjalne? Na pytanie odpowiadał prof. Piotr Szlanta

Weekendowy Poranek Radia TOK FM
Data emisji:
2015-06-28 08:00
Prowadzący:
Czas trwania:
31:05 min.
Udostępnij:

AUTOMATYCZNA TRANSKRYPCJA PODCASTU

Transkrypcja podcastu
koło historii w radiu TOK FM w i Karolina Głowacka poranne audycje koło historii nel ze mną jak to w szkole historii historyk dr Piotr Szlanta dzień dobry panu dział PRA godzinę URE państwowy Instytut historyczny Uniwersytet warszawski, a także redakcja miesięcznika mówią wieki dzisiaj rozmawiamy sobie o państwie opiekuńczym i rzecz zabawna, bo w zasadzie musimy ustalić kto, o co nam chodzi, dlatego że pod tym pojęciem państwo opiekuńcze chyba różne rzeczy się rozumie Rozwiń » z 1 strony niby rzecz jest jasna, ale porozmawiajmy o tym kiedy elity bogate elity wpadły na taki pomysł, że możemy jednak z tego naszego bogactwa coś tym maluczkim u wpuścić, kto na to wpadł za ojca w modelu państwa opiekuńczego uchodzi od kanclerz Jerzy kanclerz rzeszy niemieckiej premier Prus Otto von Bismarck tak u nas w Polsce znany jest raczej ze swoją antypolskiej polityki ewentualnie nie z walki z kościołem katolickim, a kampusem, ale to była w ski facet no i głupi nie był to na pewno z pewnością część osób nawet z jego środowiska politycznego spośród konserwatystów uznawało go za białego rewolucjonisty, gdyż ma z tego właśnie konserwatyzmu przywiązania do Korony tradycyjnych wartości monarchii etycznych przekonań głęboko reformować państwo ułomne państwo niemieckie w kierunku, który 7 konserwatystom wiele bardzo podobało ich przykład państwa opiekuńczego jest tutaj się wydaje dobrą dobrym uzasadnieniem i potwierdzeniem ilustracją tej poeta i tezy, gdyż właśnie Bismarck uchodzi za ojca mnie tego modelu ustrojowego od kiedy już mówić o państwie opiekuńczym najpier w może warto by się zastanowić nad tym co jest generalnie państwo tak państwo oczywiście w pełni cały szereg funkcji, bo pierwsza funkcję obronną chroni wspólnotę mnie przed atakiem zewnętrznym oraz także stoi na straży ładu porządku wewnętrznego dysponuje tutaj w tym zakresie wyspecjalizowanymi w Realu raz widziała daje prawo sędziowie tak prokuratury ta w tę funkcję państwo upomniało w zasadzie od zarania swojego mnie istnienia pełni także funkcję administracyjną, obiecując różnymi dziedzinami innymi dziedzinami życia jednostki funkcji, które zostało wprowadzone stosunkowo późno właśnie w wyniku industrializacji gdzieś w połowie dziewiętnastego wieku nie jest funkcja, ale społeczna, a mianowicie wówczas to miasto europejskie obrosły w siłę powstawały nowe ośrodki nie przemysłowe ludzie migrowali do dochodziło również o olbrzymich do powstania narodzin olbrzymiej dysproporcji społecznych z pomocy, którego udziały istnieją istniejącemu porządkowi w mylnym, gdyż są wille bogatych właścicieli tych ziem fabryki inżynierów kadry menedżerskiej sąsiadowały z pola będzie stał szybami dzielnicami biedy baraków skleconych mnie z byle czego zresztą desek my nie blachy blachy falistej i te dni równości coraz bardziej rzucały się Woods, ale i wśród warstwy Robotniczej coraz większy posłuch zyskiwały radykalne poglądy, domagając się zmiany tego stanu rzeczy dziewiętnasty wiek to przecież Karol Marks tak Fryderyk Engels nowa Gdynia powstał w pustce przez tak to nie głosował oczywiście w pustce emo tnt osoba tak bardzo wielu innych OBI został dobrze miał właśnie dysproporcje, które tak zostało w przeszłości z chrześcijańską nauką o miłości bliźniego po prostu w ramiona, bo to dla chrześcijan we mnie przecież żadnych nierówności były wcześniej, żeby cały system feudalny w chłopi, którzy byli w zasadzie niewolnikami, a jakość dopiero industrializacja zgoda, ale Orzeł z Moskalem, a mogło jednak to była zupełnie inna, gdyby skala problemu 19 i garaż lub bardziej widoczne, bo oni siedzieli w miastach w trybie tak dużo bardziej widoczne też ci ludzie w miastach byli w nie byłby korzenie inni jednak to byli głównie przybysze ze ze wsi tak pozbawieni tej tradycyjnej również tak również obok tej kontroli zostaną kościołów związków przez tę wieść rozeszła dorosły także przestępczość i tak są warunki oni też ta klasa robotnicza na Błoniach skoncentrowana przez cały szereg godzin przebywała no właśnie w zakładach pracy razem z sobą też ciekawa sprawa naboru w mylnym nikt jeszcze w dziewiętnastym wieku nie zdawał sprawę z czynnik może on wylany na Powiśle co oznaczało miałem, ale nim na początku dobry ery industrializacji wydawało się robotnicy powinni pracować tak długo jak o PIT, czyli od świtu do zmierzchu tak bo dlaczego nie da utrzymanie tak tak tu zawsze zawsze bywało ono okazało się jednak praca w fabrykach kopalniach ma swą specyfikę niemożna ludzi takich im tego, ale tego wymagać i w bólu oraz z tym procesem realizacji drugiej połowy dziewiętnastego wieku no może jeszcze wcześniej, bo początki ruchu socjalistycznego są bez lata trzydzieste IQ dziewiętnastego ten ruch socjalistyczny zwany też czasem błędnie lub ruchem robotniczym pobitych ludzie robotnicy, którzy nie mieli powodów socjalistyczny, ale on rósł w siłę no i w Niemczech w wolnych bodajże 1800 sześćdziesiątym trzecim roku powstaje powszechny niemiecki związek robotników za złożone przez Fernanda de la scala działacza robotniczego ze z Wrocławia, którzy są dość się w szybko ginie w pojedynku kobiety w czasie wakacji w UE w Szwajcarii Niemczech, ale tak bywało tak bywało tak o in w śmierć z powodu kobiety no pewnie pewnie piękna, ale nie mógł jeszcze w życiu zrobić coś dobrego swoją drogą dla sal był z zawodu prawnikiem w MON nie mógł pozwolić na taką działalność polityczną między nimi, dlatego że w 1 z wyrabianych przeprowadził skomplikowany rozwód Jonas wdzięczności dla została w no niech będzie robił otrzyma ankietę, by nie było za dużo powiedziane, ale kazanie poczuł dostał pensję, więc miał więcej pozwolić na taką właśnie aktywność aktywność polityczną do 1800 osiemdziesiątym piątym roku powstaje SPD Socjaldemokratyczna partia w Niemiec z połączenia kilku innych organizacji i socjaldemokraci głoszą poglądy w od, których Bismarckowi zostawały na głowie Dęba te niewielkie nie wygrali 2, jaka mu nie pozostała dzwonisz do magazynów powstanie Republiki chociażby nacjonalizacji głównych gałęzi przemysłu reformy rolnej likwidacji armii zastąpienia stałej Armina milicją ludową powoływaną ad hoc do nie mnie o obronę kraju, więc dla tych tradycyjnych baśni węgierskich konserwatywnych elit no to, bo po prostu koniec świata i temu należało przeciwdziałać nie przeciwdziałać kijem oraz marchewką marchewką miało być właśnie ustawy z lnu, w których to państwo niemieckie brał pod opiekę dla robotników, których ingerował w relacji pracodawca pracobiorca, a z kolei do upału ku tym w tym kijem ustawę anty socjalistyczna w jakie przyjął niemiecki parlament w 1800 siedemdziesiątym ósmy roku i tę ustawę, o które zakazywało działalności spadek zakazywały Socjaldemokracja nielegalny Taxus Fund z urzędu legalne nielegalne, bo też propagowanie socjalizmu policja mogła w trybie administracyjnym wysiedlać z danych okręgów osoby podejrzane o to, że są od detalami stylistycznymi, ale z drugiej strony Bryce tagów w parlamencie niemieckim zasiadali posłowie socjalistyczny w tym czasie Intel Group SPD urósł, więc Niemcy były państwem nie państwa jak najbardziej prawa niż socjal zostałby uznany za za zatrzymywał groźną dla dla samych podstaw państwa także, godząc również we szansę na zbawienie tak upada państwo niemieckie było państwem niż być, bo państwem protestanckim, ale 23 poddanych Alma pierwszego po nim Emma drugiego jednak zdawało nie protestantyzm 13 to byli katolicy, ale też warto zauważyć, że początek tej polityki Antos socjalistycznej w Niemczech wiąże się z pontyfikatem Leona trzynastego oczywiście nie w sposób bezpośredni tak bolą trzynasty w 1000 osiemdziesiąty ósmy roku obejmuje tron po Piotra, by po śmierci Piusa dziewiątego potem słynna encyklika tak jest to papież, który w 1800 dziewięćdziesiątym pierwszym roku publikuje rerum novarum, czyli o rzeczy nowej, który potępia z 1 strony dziki kapitalizm wyzysk robotników z drugiej strony tak socjalizm za za jego ateizm i proponuje nad morze trzecią drogę, ale do kapitalizmu ludzką twarzą w małych i określenia, ale Bob Marley pasował do tego, o co chodziło o welon nowi 13 mój ta encyklika jest z kolei początkiem społecznej nauki kościoła tak, do których odwołują się chadecy Nobis ma oczywiście katolikiem tak, tym bardziej nie wolno tam dostrzega w kościele katolickim także konserwatywną siłę, która może pomóc w powstrzymaniu socjalistów marszu po władzę, czyli z tych oba w władz niemieckich tamtego okresu ja wyczuwam takie traktowanie państwa żonę istnieje dla samego siebie, lecz nie istnieje dla obywateli jako taki skoro te postulaty, które mają sprawić, że tym obywatelom robotnikom ma się żyć lepiej są traktowane jako nielegalny, ale nie może ja bym tak jakbym sama nie podpisał się w tej pod wodą pod tą tezą pani mnie redaktor Niemcy były do państwa w Zjednoczonym państwem nabytej Narodowym robotnicy także tej wspólnoty narodowej należeli natomiast elity jak to w każde elity rządzące raz nic do władzy, a po drugie, uznawano, że robotnicy jako osoby jeszcze nie wykształcone kobiety trzeba przyznać, że akurat Niemcy były tym krajem, który bardzo szybko wprowadzono powszechny obowiązek szkolny teściów pozach jeszcze w latach sześćdziesiątych w wieku od osiemnastego w momencie, kiedy wybucha pierwsza wojna światowa Niemcy czternastym roku raptem 1 lat na 11 niemieckich rekrutów nie potrafi czytać pisać tak to był najlepszy wynik tak wdowami rosyjski dług 66 nie analfabetów na nas na nas na 100 żołnierzy, ale w każdym razie uważano, że robotnicy to jest ta grupa społeczna, która jest podatna na wpływ różne rodzaje demagogów taki właśnie w tych socjalista takich modułów postrzegano czym groziło ruch socjalistyczny komuna paryska tak też pamiętać, że w 1080 lat zwierzała mi się tak świeża pamięć w pismach z na czele państwa nie pruskiego co więcej on czy też Prusacy wojnę przetrwała, kiedy wybuchła wojna francusko niemiecka, kiedy wybucha komuna paryska IEA kilkadziesiąt tysięcy francuskich jeńców wojennych zostaje zwolniony z pruskiej niemieckiej niewoli po to, mogli pomóc w strumieniu komuny paryskiej, więc Bismarck o tym, pamięta, że to on sam, kiedy w latach właśnie osiemdziesiąte przystąpił do budowy państwa opiekuńczego nie w Niemczech, a będąc inicjatorem całego szeregu ustaw dotyczących ubezpieczeń od wypadków ubezpieczeniem zdrowotnych emerytalnych w końcu to już było, bo o jego odejściu ze stanowiska szefa niemieckiego rządu tzw . żąda KRU 1800 dziewięćdziesiątym pierwszym roku z wolna niedziela Bałtyk wynalazek wówczas były tak, bo to on obowiązkowy przez tych zakładów przemysłowych pewnie oczywiście były wyjątki np. piekarnia młodszy od od tego ustawodawstwa, a sam Bismarck, tłumacząc konieczność, choć w objęcia ochroną przez państwo mnie warstwy Robotniczej klasy Robotniczej twierdził, że zbyt długo żył Francji, aby nie dostrzec z tego, że poparcie rządu francuskiego zależy od ze strony społeczeństwa zależy od tego czy społeczeństwo ma wypłacane członkowie tego społeczeństwa czy mają opłacane odpowiedniej renty, jeżeli mało renty są zadowoleni i ten sam model chciał zaaplikować i w Niemczech i nauczył się zagra także Aleksandr Łukaszenka i pilnuje ciebie czeka, żeby emerytury, by chętnych, więc wózek, jaki będzie miało władzy w budowę, gdyby będą mnie wygwizdać głos byłby zadowolony z takich właśnie liczy, bo Łukaszenko też dostrzega to, że jest kontynuatorem polityki społecznej żelaznego kanclerza, ale dziś się tego Ateny ostrych tez arch. Piotr Szlanta skrót informacji Radia TOK FM zaraz wróci do kół historii w radiu TOK FM Karolina Głowacka ze Stobnicy koło historii moim gościem jest dr Piotr Szlanta z Instytutu historycznego Uniwersytet warszawski także redakcja miesięcznika mówią wieki miesięcznika, który swoją drogą bardzo państwu polecam tylko tak był na początku naszej rozmowy powiedział pan, że ojcem państwa opiekuńczego za za takiego uważa się Wisła Arka Noego AZA chwilę opowiada pan o tym jak to w Niemczech socjaliści nielegalni nowych jak pojednać z drugim łączy no to państwo opiekuńcze miał być remedium na socjalizm na teren od władz, ale żadnej najbardziej oczywiście nie mianowicie robotnicy powinni być wdzięczni państwu prób państwa niemieckiego regionu tradycyjny jego tradycyjnym elitą za roztocza nie nad nimi tejże opieki za tą ustawą, o których wspominałem tuż przed zejściem z anteny i mieli odwrócić od ruchu socjalistycznego nie mieli wybierać posłów socjalistycznego gówno posłów marzenie chorego maleństwa dobrego państwa tak już do domu też taki element polityki wewnętrznej rzeczy w tym czasie mężnie i takiego manipulowania opinią publiczną, że obecnie Bismarck, a także nowi, a drugi, który objął tron 1800 dziewięćdziesiątym roku Bismarcka zwolnił on dzieli społeczeństwo na draństwo Indie mirai stroje, czyli wrogów rzeszy oraz wiernych, że aż do wrogów rzeszy zaliczano między nim, a jakże, by Polaków no oczywiście zwolenników partii centrum Partyki katolickie bywa masowej w Niemczech Walków, który w szeregi ugrupowania, które chciało budować królestwo Hanoweru w ramach Zjednoczone Niemcy w czasie tym kogo tam jeszcze oczywiście Duńczyków Azad, ale zastrzyku my właśnie ci nie widzę robotnicy, którzy tak mi uciec do kościoła no bo to akurat audycja nadawana w niedzielę w mniej też remont druga po dziewiętnastego wiek jest to również spadek jeśli chodzi o uczestnictwo w nabożeństwach, zwłaszcza wielkich miastach nie również z DM w tym określa 809 przełom dziewiętnastego dwudziestego wieku np. takim Berlinie następuje fala budowy kościołów na przedmieściach robotniczego po to, by tych robotników modelu kościoła nie przyciągnąć także zwalczanie socjalistów i budowa państwa opiekuńczego to się razem z sobą nie wyklucza, chociaż oczywiście byli też tacy działacze socjalistyczny czy robotniczych, którzy to państwo opiekuńcze realizowali, ale to przykład Szwecji lat trzydziestych wieku nie dwudziestego, ale czy tez z rządu premiera Clementa Attyli w wielkiej Brytanii od czterdziestego piątego do 1951 roku tak i to rzeczywiście to państwo opiekuńcze na budują socjaliści w Niemczech głos rock i powiedział pan inne Szwecja i testy to słowo to państwo, które się jak myślę większości kojarzy na hasło państwo opiekuńcze sztandarowe skojarzenie, kiedy ktoś nam zaczyna jak dotąd lata trzydzieste wieku wieku dwudziestego, kiedy władzę przejmie tam partia Socjaldemokratyczna, która rządzi nieprzerwanie aż do lat siedemdziesiątych zapamiętać, że stacja naprzód dziewiętnastego 2 tego wieku była krajem biednym tak grać głównie rolniczy kraj, bo też oczywiście spowodowali różni od ziemi poziom do alkoholizmu nic się z tym się zmagali godzina osiemnastym roku wprowadzili reglamentację nam na alkohol, która istniała obowiązywała do 1955 roku co prawda 15002002 . roku przeprowadzono plebiscyt na temat wprowadzenia prohibicji na wzór tej, która była wówczas w stanach Zjednoczonych, ale większość Szwedów ma takie rozwiązanie się nie mnie nie zgodziło się z tonu w gardło takie przysłowie przysłowie powiedzeniem pijana w Schwedt Oder mówił o problemach właśnie ze z alkoholi na wielu Szwedów wyjeżdżało migiem do Stanów zjednoczonych do Kanady co swoją drogą ciekawe wzięli Szwedzi Norwegowie zup w kraj był w tak fatalnym stanie Finlandię, a teraz po prostu piękne bogate rozwinięte w inną strategię rozwojową są dosyć rzadko Norwegia to można bowiem tłumaczyć ropą naftową i symbolem z lat siedemdziesiątych ropa naftowa jest też na Półwyspie arabskim notesie na Półwyspie arabskim oczywiście dostęp do tanich surowców w marcu wszystkie jak najbardziej w jakie są przyczyny tego no nie są od tego specjalistą, ale wydaje mi się to zaraz taka pewnie protestancka etyka pracy tak sądzę, że taka dyscyplina to też Szwecja ma to być dość unikalne w skali świata w UE odsetek ściągalności podatków nawet takie przekonanie, że to państwo z siebie, że sporo mierzona sporo podatków, ale te podatki czemuś czemu się u nas taka zrzutka na państwo Anna nie jest taka zrzutka na państwo, ale świeżutkie, bo każdy ubytek może skorzystać z takim też była zgoda co do tego, że taka polityka socjalna państwo ma olbrzymią rolę także w tej w tej kwestii socjalnych do ogrzewania w przypadku Szwecji też myślano o tym, zapominać ze Szwecji również wzbogaciła drugiej wojnie światowej była neutralna dla ekscesów władza, więc uczyła od firmy z Niemcami jak i z państwami mają Allianz Kimi i budową okres boomu dla Szwecji gospodarki, który zwał tak, że po drugiej wojnie światowej dni pozwalał na rozbudowę tego państwa opiekuńczego no to lata trzydzieste tam się zaczyna tam w Szwecji wielka Brytania mówi pan tuż po wojnie statystów po wojnie rzeczywiście w przypadku Wielkiej Brytanii oprócz pierwszych ustawach socjalnych te możemy mówić na początku wieku dwudziestego na 1909 roku wprowadzono tam emerytury dla osób uwaga powyżej siedemdziesiątego roku mnie życia w tym samym roku wprowadzono także na podstawie 3 port akt minimum płacowe 2 lata później ubezpieczenia zdrowotne inwalidzkie na podstawie, a ten na moment i szukając aktu w życie to też ciekawe, więc jedenastym roku na podstawie tej ustawy po raz pierwszy na świecie wprowadzono ubezpieczenia od bezrobocia tak akurat dla budowlańców, ponieważ sektor budowlany był tym, który najbardziej odczuwał wahania koniunktury wynika wprost z pogody tak nie można było wylewać betonu przy - 40 stopnia w obu nie było takiej takich technologii i wiat właśnie wielka Brytania wprowadza dla tej grupy osób ubezpieczenia od od bezrobocia w przypadku emerytury, kiedy się pojawiają gdzie kto to wymyśla emerytury wymyśla Bismarck i nauk były składki emerytalne właśnie ubezpieczenia emerytalne z lat osiemdziesiątych wieku dziewiętnastego dla robotników i stosunkowo późno, bo chyba w 900 jedenastym roku wprowadzono ubezpieczenia dla urzędników tak jak zakładano jest jakoś poradzą natomiast n p . takiej Francji najpierw chodzą na ubezpieczenia emerytalne dla urzędników dopiero później między nimi nimi w ludność dni w nie urzędnik może Chińczycy mogą nigdy tak dobrych zawodników związanych bezpośrednio ze mnie państwem, ale faktyczna dobudowano państwa opiekuńczego w wielkiej Brytanii druga wojna światowa tak wielka Brytania wychodzi zwycięsko z tej drugiej wojny światowej, ale raz nie jest już mocarstwem kolonialnym wkrótce zaczyna się proces dekolonizacji po drugie jest oficjalnie zniszczona tak zadłużona ma całej cała gospodarka jest wystawiona przez wieś na nie znana na wysiłek zbrojny i będą Winston Churchill wygrała wojnę, ale przegrywa wybory latem 1945 roku po zakończeniu działań wojennych w Europie USA Wielkiej Brytanii w końcu wybory pierwszy od momentu od z rozpoczęcia tego po drugiej wojny światowej Dave wybory wygrywa partia place z cementem baterii weteranem pierwszej wojnie światowej mnie i partia pracy wypisuje na swoich sztandarach właśnie budowę państwa opiekuńczego moi rozpoczyna budowę tego nie tego państwa po czterdziestym piątym roku nacjonalizując n p . w bankach o in England lotnictwo transport koleje rozpoczyna cały program budowy mieszkań także socjalnym po tych mieszkań brakowało na to są np. przeznaczone baraki powstaje w końcu nasz lokal serwis, z którego korzysta niewielu naszych rodaków na Wyspach brytyjskich z tego co wiem nie są z tego powodu jakoś specjalnie mnie za to zadowoleni, bo do tej pory relacje z ubezpieczenia zdrowotne tak duży ból pacjenci płacili zlecenie samodzielnie albo komuś lecieć do darmowych szpitala Królewskich, ale dostęp do bądź organizacje dobroczynne pokrywały koszty koszty leczenia będą dość powiedzieć, że rok po uchwaleniu ustawy właśnie bezpłatnej powszechnej opiece zdrowotnej wydano 5  000 000 okularów wpisano 2  000 000 darmowych recept oburzył się olbrzymi olbrzymi skok mniej też, że po wprowadzeniu państwa opiekuńczego rozbudowują vanem zaangażowanie się Wielkiej Brytanii mnie w bok brytyjskiego w opiekę społeczną w podłogę opieka społeczna to był drugi budżet do 32 pozycja w budżecie państwa obronność tak też okres zimnej wojny słowem nie o tym, pamiętać, ale tak mogło w Arce liczą się bardzo szybko pozbyć na polskich żołnierzy z Wielkiej Brytanii była już raz niepewnie raz niepotrzebnie po drugie, dodatkowe gęby do wdowy do wyżywienia i osoby tylko żałować pracy, a w Serie zdjęć Brytyjki, ale wzrost ogólnej można próbować, bo nie lubić, ale można go można coś dla niego za wiele rzeczy, ale też uznała sprawę z tego wielka Brytania nie jest tak mocarstwa, jakim była wcześniej po drugiej wojny światowej jest zupełnie nowe, że nowy świat i mamy 2 supermocarstwa wielka Brytania właśnie muszę się zmagać utrzymanie odbudowa i utrzymanie status ofiary mody mocarstwa Regionalnego, ale Churchill uważał, że wielka Brytania jest moralnie zobowiązana wobec Polaków i nie można po prostu brudzi powinien zapewnić możliwość pozostania Wyspach brytyjskich korzystania z tego z szóstego państwa opiekuńczego, który wówczas powstały oddział propos Polaków przypomniał mi się, że w tym roku czy w zeszłym ZUS obchodził okrągłą rocznicę powstania to właśnie drugie, by powstał zakład usług społecznych w coś tam od ubezpieczeń SA go bezpiecznie, choć nikt się to polityka mnie z Rosją ma baby pop konieczność jej do prowadzenia była również dostrzeżona przez elitę drugiej Rzeczypospolitej równolegle był biedny kraj był biedny kraj rolniczy im się najważniejszą kwestią demokrację jak reformy rolnej taki wynik ten budżet, jaki był a jaki był na wsi dla Polska także otoczona przez wrogich nam sąsiad walcząca na początku w ogóle o granice z niezrównoważonym nad budżetem nie mogła pozwolić tutaj na jakiś czas do fanaberii nazbyt rozbudowaną opiekę opiekę społeczną po mieście pamiętajmy wielki kryzys gospodarczy tak bardzo boleśnie dotknął polskie społeczeństwo Polska w krajach grany jak choćby zaczęła wychodzić dopiero po 3005 . roku w skromnym wielkim kryzysie gospodarczym rozmieszczono naszego Zachodniego sąsiada wie pani pozwoli, bo dosłownie zapięć dwunasta można było powiedzieć nam się tysiące 1407 . roku w Niemczech wprowadzono obowiązkowe ubezpieczenia bezrobocia i aktywnie w zatoce mogę pozwolić stąd też było zgodne z hasłami czy też programem działania między radą organizacji pracy, a w 1919 roku powstaje, więc nowa organizacja pracy dotrwa do dnia dzisiejszego dziś jest agenda ONZ wcześniej to była agenda ligi ligi narodów i zachęca do tego typu rozwiązań nawet w Niemczech Grecji w tym roku są wprowadzone na zasiłki dla bezrobotnych po prostu mówiąc tak kolokwialnie, ale lubuscy wystrzałów stopa na 1925 roku mam wielki kryzys i 5  000 000 bezrobotnych tak w Niemczech, więc system padł nie natychmiast natomiast od ucha wybitny niemiecki polityk z lat trzydziestych bierze pogląd znany jest znany w szerokich kręgach niech tak do władzy dochodzi możni nie jest tylko włącznie nie jest zdolny gimnazjalista gdzieś na atak jest partia narodowosocjalistyczna tak jest i wielu wyborców i dla wielu wyborców istotniejsze nie, żeby istnieć, bo program socjalny Hitlera tak zwróćmy uwagę na Mazury nie zagadki jak mamy jednak nie w hotelu widać to było istotne tak natomiast tak skoro nasze zdjęcia sprzed lat dwudziestych trzydziestych w Niemczech w mam przed oczyma takowych kamienica w dzielnicy Robotniczej Berlina slajd z żelem z okien powiewają sztandary na 1 piętrze nazistowskie na inne komunistyczne co pan, że KPD partia komunistyczna, bo drugą siłą polityczną w Niemczech w tym również w tym okresie od Gazpromu jest napisane jest SM Dan Mitex na początku jedzenie potem czynsz, a inni, więc te hasła społeczne były bardzo bardzo można tak Mazurzy najwięcej głosów największy odsetek głosów NSDAP dostaje na polskojęzycznych Mazura Pisz na Kresach państwa, dlaczego podatek Mazurów ruch narodowosocjalistyczny oraz oczywiście możemy im pomoc przed w obronie przed polską agresją, ponieważ w okresie międzywojennym cały czas napływa wschodni obawiano się, że Polska pójdzie śladem Żeligowskiego zajęcie Wilna i dojdzie do opanowania Prus wschodnich przez przez polskie, ale także hasła maści reformy rolnej prac publicznych i jest dla Mazurów to było wydaje się równie istotne, aby już niższa jak pani widziała gadka kwestie narodowe, a co słychać we Francji Francuzi wchodzą licytował kompleks ma w pamięci komunę paryską i tam trzeba, jeżeli bardzo późno przystępują do budowy do dostrzegają w ogóle znaczenie kwestii socjalnych w polityce mnie państwo się może wydawać paradoksalna dopiero od 1800 dziewięćdziesiątego ósmego roku w robotnicy francuscy mieli prawo do zrzeszania się tak dopiero wtedy 1800 dziewięćdziesiątym ósmy roku wprowadzono dobrowolne ubezpieczenia od chorób i wypadków to jest do grubo ponad dekadę niż to było w Niemczech 1500 piątym roku wprowadzono dobrowolne ubezpieczenia od bezrobocia tylko dla niezamożnych robotników i dość powiedzieć, że w 1960 siódmy roku wprowadzono obowiązkowo ubezpieczeniom bezrobocia tak dopiero w 68 roku usługi w czasach schyłkowego de Gaulle, a także to państwo, które też jest kojarzony z państwem opiekuńczym w chwili obecnej akurat z w bardzo późno tak wzorował się tak aktywną politykę społeczną a gdzie i jak to co się działo w Europie zachodniej w kontekście państwa opiekuńczego jak ktoś miał do tego co się działo w Rosji sowieckiej to znaczy w 3 niektórzy byli zapatrzeni na pewno niektórzy byli zapatrzeni na to co robili nie Sowieci zapewne druga wojna światowa była taką cezurą, w której MF elity polityczne tak szerokie warstwy społeczne doszło do porodu doszło do przekonania, że tylko taka działalność kolektywizm techno na wspólna może przyczynić się do oraz szybkiej odbudowy zniszczeń wojennych jest lepsza od takiego liberalnego indywidualizmu z pewnością ten przykład związku Radzieckiego oczywiście związek radziecki był mit o akademik tacie nikt nie wiedziała zachodzi jak się w związku Radzieckim, że ja no właśnie podoba no bo tylko głośno, gdy propaganda tak są uczone przez związek radziecki jest artysta wyjeżdżał to raczej pokazywano mu wioski pod muzeum działa wbrew wiedziano co tak jest też wielu wielu też robotników Trump dowiedziano się, a potem się do końca wierzono, że zawieszono tam funkcjonują widza, że te informacje są stoły prawdziwe tak mu termin świat Herlinga-Grudzińskiego nie był przyjętego specjalnie owacyjnie tak wydajniejszą z lat 90 ze zdziwieniem tak niedowierzanie, bo on właśnie propaganda wymierzona mu związek radziecki też nie ma nie ma co mu się dziwić, bo w takim taki Francji po drugiej wojnie światowej w było wyjawia body Ball 2  000 000 członków partii komunistycznej gardło potężna potężna siła, więc rzeczywiście ten kolektywizm po drugiej wojnie światowej dobrze brzmiało dobrze brzmiało i był trafią na podatny grunt na Wschodzie też, jaki na Zachodzie tak i choć nasze podwórko, a nie musimy kończyć powoli też jest także i choć na dyżur go, że im też w początki tej PRL-u takie hasła reforma rolna nacjonalizacja głównych gałęzi przemysłu interwencjonizm państwa w gospodarce uznanie, że państwo nie jest tylko takim stróżem nocnym tylko musi ingerować w procesy gospodarcze po to, aby niwelować różnice nie ten pogląd był dzielony przez samych partii także w okresie schyłkowym jej drugie RPO, więc stopniowo w Londynie podkreśla wójt mamy jeszcze chwilę, więc możemy w tym podsumować zamknąć stronę, bo przychodzą lata siedemdziesiąte jest w wielkie zatrzęsienie w posadach całego systemu zgoda tak jest lata siedemdziesiąte to jest w dół kryzys można powiedzieć do państwa opiekuńczego z czego to wynika, więc po pierwsze, dokończy się na Europie zachodniej taki długi boom gospodarczy trwający Opowiedz od początku lat pięćdziesiątych po dość powiedzieć, że w latach 2001 roku stopa bezrobocia w RFN sięgała 1 % o 1 % osób miał prac nad 1 osobę, która kończyła studia szkoły czekało 6 ofert pracy tak mogą żyć nie umierać po moich wyznaczał sytuację na molo młodzi ludzie byli brani można to zrobić na pniu natomiast to się kończy to wynika m. in . z uwarunkowań międzynarodowych mamy wojny Jom Kippur oczywiście między Izraelem i Syrią oraz Egiptem do państwa OPEC stosują bronią naftową podwyższają ceny ropy naftowej na święcie Rydza zostało kryzys naftowy wzrost właśnie cen nośników energii z spada wzrośnie poziom bezrobocia mamy także na inflację, ale okazuje się mam także rozbudowane systemy opieki społecznej w Niemczech obowiązywała od do lat 3 g trwała dynamiczna renta czy Dynamic emerytur przepraszam i mianowicie do emerytury waloryzowane tak, aby nie traciły swoje wartości względem względem pensji, ale też po prostu załamuje i tak najlepszym przykładem jest wielka Brytania, która ma pogrąża się w kryzysie drugi powiat i siedemdziesiątych tak po sesji i kryzys gospodarczy i spadek wartości funta animuszu dosięga MFW musi pomagać w ograć dziesiątych wielki rząd Wielkiej Brytanii utrzymać stabilność tej w tej waluty fala strajków apotem jeszcze, bo wojna o Falklandy w taki gość 870 piątym roku do władzy dochodzi Margaret Thatcher, która stara się, by państwo demontować, a to oczywiście temat zupełnie inną rozmowę i może przy okazji da się pan zaprosić na podobną rozmowę z żywnością może kiedyś zobaczymy dr Piotr Szlanta Instytut historyczny Uniwersytet warszawski redakcji mówią wieki dziękuję panu bardzo dziękuję pani redaktor dziękuję państwu dane będzie Zwiń «

PODCASTY AUDYCJI: WEEKENDOWY PORANEK - KAROLINA GŁOWACKA

Więcej podcastów tej audycji

REKLAMA

POPULARNE

REKLAMA

DOSTĘP PREMIUM

Słuchaj podcastów TOK FM bez reklam. Wybierz pakiet "Aplikacja i WWW" i słuchaj wygodniej z telefonu! Teraz w grudniowej promocji aż 40% taniej!

KUP TERAZ

SERWIS INFORMACYJNY

REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA